Phản ứng có hại của thuốc ADR Kỳ 2 * Về yếu tố liều lượng và cách dùng, người ta tổng kết về thuốc Praziquantel, thuốc chống sán có trong danh mục thiết yếu của Bộ Y Tế Việt Nam.. Vì vậ
Trang 1Phản ứng có hại của thuốc ADR
(Kỳ 2)
* Về yếu tố liều lượng và cách dùng, người ta tổng kết về thuốc Praziquantel, thuốc chống sán có trong danh mục thiết yếu của Bộ Y Tế Việt Nam
Có tới 40% số bệnh nhân bị đau bụng Khi chia liều sử dụng làm 3 lần/ngày thì chỉ
có 5% bệnh nhân bị đau bụng Vì vậy hướng dẫn bệnh nhan dùng thuốc cẩn thận đúng quy cách là rất quan trọng
2.2/ Yếu tố thuộc về bệnh nhân, bao gồm;
Trang 2đặc điểm sinh lý của người bệnh
Giới tính
Trạng thái có thai
Di truyền
Một ví dụ rất điển hình về nhóm yếu tố này là giới nữ mẫn cảm hơn so với giới nam đối với Cloramphenicol hay Fansidar, hay là thuốc
ức chế men chuyển (thuốc hay dùng trong điều trị tim mạch) gay quái thai và huỷ hoại một số cơ quan chức năng của thai nhi khi người mẹ dùng chúng trong thới kì mang thai
Các yếu tố khác, đó là:
Dùng đồng thời 2 hay nhiều loại thuốc
2.3/
Nghiện rượu, thuốc lá
Trang 3Tác nhân môi trường
Trong nhóm yếu tố này, người ta đã nghiên cứu và đưa ra tổng kết về tỷ lệ xuất hiện ADR trong mối liên quan với số lượng thuốc sử dụng.Mỹ Số thuốc
Tỷ lệ Anh số thuốc Tỷ lệ Sử dụng phản ứng sử dụng phản ứng 0- 5 4,2% 1-5 3,3% 6-10 7,4% 6 + 19,8%11-15
24,2%16-20 4,0%
21 + 45%
Đặc biệt khi muốn dùng kết hợp nhiều thứ thuốc chúng ta phải loại trừ được các tương kỵ hoá lý
Không pha lẫn Aminoglycozid (Gentamixin, Ampixilin) với Lidocain
Trang 4Không pha lẫn Cephalosporin và Aminoglycozid
Trường hợp bắt buộcphải dùng phối hợp, ta khắc phục bằng cách tiêm riêng rẽ và cách nhau một khoảng thời gian sao chochúng ta đã kịp hoà tan vào dịch sinh học khi chúng gặp nhau
Tránh dùng phối hợp Aminoglycozid và Furosemide vì như vậy độc tính của chúng bị tăng nặng
Một cách lưu ý khi dùng phối hợp 2 káng sinh cho bệnh nhân:
Có 3 trường hợp xảy ra:
+ Kết hợp kháng sinh kìm khuẩn + kháng sinh kìm khuẩn = hiệu quả tốt
+ KS diệt khuẩn + KS diệt khuẩn = Hiệu quả cộng hưởng
+ KS diệt khuẩn
Trang 5+ KS kìm khuẩn
+ Phối hợp không tốt
* Kìm khuẩn:
Clatritomyxin ở liều thông thường nhưng diệt khuẩn ở liều cao và đối với một số chủng nhạy cảm
Oxaxilin
Spiramixin (Rovamixin, Neumomid) ở liều thông thường (Có tác dụng diệt khuẩn ở liều cao và khi đạt nồng độ ở mô
* Kháng sinh diệt khuẩn: Norfloxacin; Cephalosprin; Amikacin; amoxilin; Ampixilin; Penixilin; Benziyl P
Qua tìm hiểu về phản ứng có hại của thuốc, các yếu tố gây nên ADR, vậy chúng ta có thể tránh bao nhiêu phản ứng có hại của thuốc? Nhà dược lí học nổi tiếng của Thuỵ Điển Ivan Borda đưa ra một số lời khuyên nhằm giảm ADR của
Trang 6thuốc như sau:
Dùng càng ít thuốc càng tốt
Biết rõ về thứ thuốc bạn đang dùng
Không đổi dễ dàng từ một thứ thuốc bạn biết sang một thứ thuốc bạn không biết
Đừng ngần ngại dùng sách tham khảo và bản thong tin về tương tác thuốc
Đặc biệt thận trọng khi kê đơn thuốc được biết là có nhiều tương tác khác nhau, bao gồm cả tương tác với rượu và thức ăn
Xem danh mục các thứ thuốc mà bệnh nhân của mình đang sử dụng, kể cảc thuốc mua không qua đơn
Thận trọng khi kê đơn cho người già, trẻ em và bệnh nhân suy giảm chức năng gan, thận
Trang 7Theo dõi và phản ánh các phản ứng có hại của thuốc cho cơ quan quản lý cảnh giác thuốc
Trước những vấn đề cảnh báo trên, hy vọng các Bác sỹ, các nhà lâm sàng luôn thận trọng, cảnh giác dược bằng cách báo cáo lại các ADR gặp phải trong quá trình điều trị cho bệnh nhân nhằm mục đích giúp cho các nhà sản xuất đưa thêm những khuyến cáo cần thiết cho các sản phẩm dùng trong y tế và tăng hiệu quả trong điều trị cộng đồng
Ds Vũ Thị Ngân