Bị kịch nước mất, nhà tan: * Rùa vàng là hiện thân của trí tuệ sáng suốt’ là tiếng nói đúng đắn mạnh mẽ của nhân dân, của cha ông đối với những kẻ phạm tội với quốc gia, đẩy dân tộc đế
Trang 1TIẾT 11, 12; ĐỌC VĂN :
Trang 21 Ở đoạn trích Chiến thắng Mtao- Mxây tác giả dân gian dành nhiều câu miêu tả cảnh ăn mừng chiến thắng hơn cảnh đổ máu trong giao tranh là vì:
A Họ không có mặt ở đó vì bận lao động sản xuất
B Họ không am hiểu cách giao chiến giữa hai tù trưởng
C Họ xem trọng cuộc sống thịnh vượng no đủ, sự lớn mạnh của cộng đồng
D Họ không xem trọng cuộc giao tranh vì họ biết chắc
tù trưởng của họ sẽ thắng
Trang 32 Đọc đoạn văn sau: Bắp chân chàng to bằng cây xà ngang, bắp
đùi chàng to bằng ống bễ, sức chàng ngang sức voi đực, hơi thở chàng ầm ầm tựa sấm dậy….
Trang 4TIẾT 11, 12; ĐỌC VĂN :
Trang 51 Thể loại truyền thuyết:
I Tìm hiểu chung:
Hãy nêu lại khái niệm , đặc điểm và môi trường sinh thành, diễn xướng
của TT ?
Trang 7QUẦN THỂ DI TÍCH CỔ LOA
Trang 9Triệu Đà tấn công , kết cục bi thảm của ADV
và Mị Châu
Kết cục bi thảm của Trọng
Thủy.
2 Văn bản
Trang 10II ĐỌC - HIỂU:
1 Nhân vật An Dương Vương
a Quá trình xây thành chế nỏ giữ nước:
- Những chi tiết ấy cho ta hiểu gì về ý chí
và quyết tâm của An Dương Vương?
Sau lễ cầu đảo bách thần của An Dương Vương, có điều gì xảy ra?
- Nhờ cụ già mách bảo, được Rùa Vàng giúp đỡ, thành
xây nửa tháng thì xong, gọi là Loa Thành -> Hợp lòng
người và thuận ý trời
Trang 11BẢN ĐỒ LOA THÀNH
Trang 12* Quá trình chế nỏ:
- Rùa Vàng cho vuốt, Vua sai Cao Lỗ làm nỏ (Linh quang Kim Quy thần cơ).
- ADV có nỏ thần, sức mạnh tăng, Triêu Đà chịu thất bại
ADV là một vị vua yêu nước, có tinh thần trách
nhiệm trước đất nước, có công dựng nước và
giữ nước, nhà vua xứng đáng được nhân dân
mến phục ngợi ca
Qua quá trình xây thành và chế nỏ, ADV hiện lên là vị vua như thế nào?
Khi Rùa Vàng từ biệt, vua đã mong muốn điều gì? Ý nghĩa ?
Trang 13+ An Dương Vương được thần linh giúp đỡ vì đã có ý thức
đề cao cảnh giác lo xây thành chuẩn bị vũ khí để giữ nước từ khi giặc chưa đến
+ Tưởng tượng ra sự giúp đỡ của thần linh chính là cách để nhân dân ta ca ngợi nhà vua, tự hào về chiến công xây thành chế nỏ đánh thắng giặc ngoại xâm của dân tộc.
Theo em vì sao An Dương Vương được thần linh giúp đỡ?
Ta thấy tình cảm và cách đánh giá nào của nhân dân về An Dương Vương ?
Trang 14- Gả con gái là Mị Châu cho Trọng Thủy ;
- Cậy có nỏ thần giặc đến vẫn điềm nhiên ngồi đánh cờ;
- Thấy lẫy thần đã mất bèn bỏ chạy.
->Bi kịch: mất nước
b Bị kịch nước mất, nhà tan:
Thuật lại diễn biến dẫn đến bi kịch nước mất nhà tan của An Dương Vương?
- Giặc đuổi: cùng đường, kêu sứ Thanh Giang
- Quay lại chém Mị Châu
- Theo RV đi xuống biển
->Bi kịch: nhà tan
* Diễn biến:
Trang 15* Nguyên nhân : Nêu nguyên nhân của bi kịch
nước mất nhà tan?
b Bị kịch nước mất, nhà tan:
ADV đã ngủ quên trên chiến thắng, mất cảnh giác, mơ hồ về bản chất của giặc, ỷ lại vào vũ khí tốt, chủ quan khinh địch -> Có tội với nhân dân, đất nước .
Việc ADV tự tay chém con cho
ta thấy nhà vua có nhận thức NTN về mối quan hệ giữa tình nhà và nghĩa nước, giữa cái riêng và chung ?
Trang 16
* An Dương Vương theo Rùa vàng xuống biển -> khẳng định:
- Nhà vua là người có công dựng nước, lo cho vận mệnh nước.
- Phút khó khăn nhất, nhà vua vẫn đứng trên lợi ích dân tộc, quốc gia
=> Trong lòng nhân dân ADV không chết mà bước vào thế giới vĩnh hằng , được bất tử, là cách nhân dân xoa dịu nỗi đau
lại thấy sự xuất hiện của Rùa Vàng Theo em, hình ảnh rùa vàng có ý
nghĩa gì?
Sau khi chém Mị Châu, An Dương Vương theo Rùa Vàng xuống biển Quan điểm của nhân dân đối với nhà vua thể
hiện qua chi tiết này?
b Bị kịch nước mất, nhà tan:
* Rùa vàng là hiện thân của trí tuệ sáng suốt’ là tiếng nói
đúng đắn mạnh mẽ của nhân dân, của cha ông đối với những
kẻ phạm tội với quốc gia, đẩy dân tộc đến thảm họa mất
nước
Trang 17Giá như trên đời còn có một Mị Châu
Vừa say đắm yêu thương, vừa luôn luôn cảnh giác! Không sơ hở mắc lừa mẹo giặc,
Một Mị Châu như ta vẫn hằng mơ!
Tôi kể ngày xưa chuyện Mị Châu
Trái tim lầm chỗ đặt lên đầu,
Nỏ thần vô ý trao tay giặc
Nên nỗi cơ đồ đắm biển sâu.
Qua cuộc đời và kết cục của ADV, ta rút ra bài học nào trong việc dựng nước và giữ nước?
Trong tình hình đất nước hiện nay, bài học giữ nước ấy có
Trang 18+ Vô tình: Cho Trọng Thủy xem nỏ thần
+ Ngây thơ: Hẹn đánh dấu lông ngỗng
+ Giặc đến: Bỏ chạy cùng cha
-> Nước mất
+ Bị kết tội là giặc : “Kẻ nào…”
+ Bị cha chém đầu
-> Nhà tan
Mị Châu ngây thơ cả tin, vô tình tiếp tay cho kẻ thù.
- Quá tin và yêu chồng nên để Trọng Thủy lấy được nỏ thần.
- Đánh dấu đường để Trọng Thuỷ tìm ra được hai cha con.
Hãy đánh giá những hành động của Mị
Châu?
Chỉ ra nguyên nhân bi kịch của Mị Châu?
Qua đó, em thấy Mị Châu là người như
thế nào?
3 Nhân vật Mị Châu và hình ảnh Ngọc Trai – Giếng nước -
Thái độ của nhân dân
a) Bi kịch của Mị Châu :
II ĐỌC - HIỂU:
Trang 19* Mị Châu hoá thân thành những hình
tượng nào (Số phận của Mị Châu)?
* Phát hiện nét nghệ thuật độc đáo trong hình ảnh hoá thân của nhân vật Mị Châu?
* Hình ảnh hoá thân của Mị Châu thể hiện
thái độ gì của nhân dân?
3 Hình ảnh Ngọc Trai – Giếng nước - Thái độ của nhân dân
(trước tấn thảm kịch ấy):
b) Hình ảnh Ngọc Trai – Nước Giếng:
II ĐỌC - HIỂU:
Trang 20thân hai mặt (hóa
thân, phân thân)
- Bao dung, thông cảm
- Phê phán nghiêm khắc: hình phạt cho những ai quên nghĩa vụ với Tổ quốc
Trang 21Sáng tạo hình
ảnh Ngọc trai
– Giếng nước
nhân dân muốn khẳng
Trang 22a) Hình ảnh Ngọc Trai – Nước Giếng:
Mị Châu khấn
nguyện thành
châu ngọc
Lòng hối hận của Trọng Thủy hòa trong giếng nước
Ngọc rửa trong nước giếng càng sáng đẹp
hơn
NGỌC TRAI – NƯỚC GIẾNG
Hình ảnh có vẻ đẹp toàn mĩ, thể hiện thái độ cảm thông, bao
dung của nhân dân đối với Mị Châu.
3 Hình ảnh Ngọc Trai – Giếng nước - Thái độ của nhân dân
(trước tấn thảm kịch ấy):
II ĐỌC - HIỂU:
Trang 23CÂU HỎI THẢO LUẬN
c) Thái độ của nhân dân (trước tấn thảm kịch ấy):
II ĐỌC - HIỂU:
THEO EM CHI TIẾT NGỌC TRAI – NƯỚC GIẾNG CÓ PHẢI HÌNH ẢNH KHẲNG ĐỊNH TÌNH YÊU THUỶ
Vì Trọng Thủy đã lừa dối gây nên cái chết của An Dương Vương và Mị
Châu, hắn phải tìm đến cái chết trong ân hận Ngọc trai – Giếng nước là hình ảnh thể hiện oan tình của Mị Châu được hóa giải Đồng thời cho thấy thái độ bao dung, vị tha của nhân dân đối với Mị Châu.
Trang 24Mị Châu vừa đáng thương lại vừa đáng trách:
* Đáng thương:
- Quá ngây thơ, thật thà, trong sáng.
- Quá tin và yêu chồng “Trái tim nhầm chỗ để trên đầu”
* Đáng trách:
+ Nỏ thần thuộc tài sản bí mật quốc gia Mị Châu đã tiết lộ bí mật quốc gia, gây ra thảm họa mất nước Nàng phải đền tội là
đúng.
+ Đành rằng tình cảm vợ chồng là gắn bó, nhưng cái riêng
phải đặt dưới cái chung, vì đó là vận mệnh của Quốc gia, của dân tộc.
+ Nước mất nhà sẽ tan Việc làm của Mị Châu đã là một bài học quá đắt về tinh thần cảnh giác mà người xưa muốn gửi lại.
Theo em Mị Châu đáng thương hay đáng trách?
c) Thái độ của nhân dân (trước tấn thảm kịch ấy):
II ĐỌC - HIỂU:
Trang 254) Ý nghĩa văn bản:
Truyện An Dương Vương và Mị Châu – Trọng Thủy giải thích nguyên nhân việc mất nước Âu Lạc và nêu bài học lịch sử
về việc giữ nước , tinh thần cảnh giác với
kẻ thù, cùng cách xử lí đúng đắn mối
quan hệ giữa riêng với chung, nhà với
nước, cá nhân với cộng đồng.
II ĐỌC - HIỂU:
Trang 26Cốt lõi lịch sử Chi tiết thần kì Ý nghĩa
Tôn vinh dân tộc,
hạ thấp kẻ thù
III- CỦNG CỐ: Em hãy chỉ ra những đặc điểm của
truyền thuyết trong truyện An Dương
Vương và Mị Châu – Trọng Thủy
PHIẾU HỌC TẬP
Trang 27* Truyện An Dương Vương và Mị Châu – Trọng Thủy là cách giải thích của cha ông về việc mất nước Âu Lạc.
* Bài học về tinh thần cảnh giác với kẻ thù.
* Phải biết xử lí đúng đắn mối quan hệ giữa riêng với
chung, giữa nhà với nước, giữa cá nhân với cộng đồng.
Giá như trên đời còn có một Mị Châu Vừa say đắm yêu thương, vừa luôn luôn cảnh giác!
Không sơ hở mắc lừa mẹo giặc, Một Mị Châu như ta vẫn hằng mơ!
Anh cũng như em đều muốn nhắc Mị Châu Đời còn giặc xin đừng quên cảnh giác
Nhưng nhắc sao được hai ngàn năm trước Nên em ơi ta đành tự nhắc mình…
Theo em sau khi tìm hiểu xong văn bản này ta rút ra được những bài học gì?
III- CỦNG CỐ:
Trang 28* Chọn đáp án đúng trong các câu sau:
1 Theo quan niệm của dân gian, An Dương Vương được thần linh giúp đỡ vì:
A An Dương Vương là vua.
B An Dương Vương không biết xây thành.
C An Dương Vương là một vị thần.
D An Dương Vương có ý thức với sự an nguy của đất nước
2 Qua hình ảnh của Mị Châu, dân gian biểu hiện thái độ gì?
A Cho rằng nàng vô tội.
B Cho rằng tội của nàng không đáng bị lên án.
C Cho rằng nàng là người ngây thơ, trong sáng, nặng tình riêng cho nên vô tình phạm tội tiếp tay cho giặc, cần được bao dung nhưng vẫn phải chịu hình phạt xứng đáng.
D Cho rằng nàng là người trung hiếu nhưng bị lừa dối
A Sự nghiêm khắc nhưng bao dung của nhân dân, chứng thực cho tấm lòng trong sáng của Mị Châu.
B Sự nghiêm khắc nhưng bao dung của nhân dân, chứng nhận nỗi ân hận và mong muốn hoá giải tội lỗi của Trọng Thuỷ.
C Ca ngợi mối tình Mị Châu – Trọng Thuỷ.
D Cả A và B đều đúng.
III CỦNG CỐ
Trang 29+ Luyện tập các bài trang 43.
+ Học bài theo các câu hỏi hướng dẫn học bài và suy nghĩ thêm theo gợi ý trong phần củng cố.
+ Chuẩn bị Lập dàn ý bài văn tự sự
+ Kể tóm tắt cốt truyện; Học thuộc Ý nghĩa VB