Bệnh sinh: Chức năng thống nhiếp huyết của Tỳ trong bệnh cảnh này bị suy giảm, do đó: - Chảy máu dưới da... - Biểu hiện tiêu hóa của hội chứng tăng urê huyết.. Pháp trị: Kiện Tỳ nhiếp hu
Trang 1BỆNH HỌC TỲ - VỊ
(Kỳ 5)
C TỲ KHÍ HƯ BẤT THỐNG NHIẾP HUYẾT
1 Nguyên nhân:
- Do lo lắng
- Lao lực
- Ăn uống không điều độ
2 Bệnh sinh: Chức năng thống nhiếp huyết của Tỳ trong bệnh cảnh này bị suy giảm, do đó:
- Chảy máu dưới da
- Rong kinh
Trang 2- Nục huyết, tiện huyết
3 Triệu chứng lâm sàng:
- Mệt mỏi, mất ngon miệng, khát nước Sắc mặt nhợt, vàng
- Buồn nôn, ói máu, sẫm màu Đi tiêu phân có máu, phân nhão
- Tiểu máu, rong kinh, tay chân lạnh, chảy máu mũi Xuất huyết dưới da
- Lưỡi nhợt, mạch trầm
4 Bệnh cảnh YHHĐ thường gặp:
- Viêm đại tràng chảy máu
- Các rối loạn về đông máu
- Xơ gan
- Biểu hiện tiêu hóa của hội chứng tăng urê huyết
5 Pháp trị: Kiện Tỳ nhiếp huyết
6 Phương dược: Tứ quân tử + Trắc bá + Cỏ mực sao đen
Phân tách bài thuốc: (Pháp Bổ)
Trang 3Dược lý YHCT
Vai trò của các vị thuốc
Nhân sâm
Ngọt, hơi đắng, ôn, vào Phế Tỳ Đại bổ nguyên khí, ích huyết sinh tân
Quân
Bạch linh
Ngọt, bình vào Tâm, Tỳ, Phế, Thận Lợi niệu, thẩm thấp, kiện Tỳ, an thần
Trang 4Thần
Bạch truật
Ngọt, đắng ấm vào Tỳ Vị Kiện Tỳ, táo thấp, chỉ hãn, an thần
Thần
Cam thảo
Ngọt ôn Vào 12 kinh
Bổ trung khí, hòa hoãn, hóa giải độc
Sứ
Trắc bá
(sao đen)
Trang 5Đắng, chát, hơi hàn Vào kinh Phế, Can, Đại trường Lương huyết, cầm máu, thanh huyết phận thấp nhiệt
Tá
Cỏ mực
(sao đen)
Ngọt, chua, mát Vào kinh Can, Thận Bổ Thận âm, chỉ huyết lỵ
Tá
* Công thức huyệt sử dụng:
Tên huyệt
Cơ sở lý luận
Trang 6Tác dụng điều trị
Tỳ du
Du huyệt của Tỳ
Kiện Tỳ
(sử dụng bối du và nguyên lạc huyệt) Thái bạch
Nguyên huyệt của Tỳ
Phong long
Lạc huyệt của Vị
Đại đô
Trang 7Huỳnh hỏa huyệt của Tỳ
Bổ Tỳ thổ theo ngũ du huyệt trên 2 đường kinh
Thiếu phủ
Huỳnh hỏa huyệt của Tâm
Quan nguyên
Cửa của nguyên khí, nguyên dương Bồi Thận cố bản, bổ khí hồi dương
Chữa chứng Thận dương suy Cấp cứu chứng thoát của trúng phong
Điều khí ích nguyên Bồi Thận bổ hư Þ Chữa chứng mệt mỏi, suy nhược,
ăn uống khó tiêu
Khí hải
Trang 8Bể của khí Bổ huyệt này giúp ích được cho chân tạng vãn hồi được sinh khí, ôn hạ nguyên, chấn được Thận dương
Thái uyên
Hội của mạch
Tác dụng chỉ huyết