1. Trang chủ
  2. » Khoa Học Tự Nhiên

Chương 5. Logic mờ doc

40 198 0
Tài liệu đã được kiểm tra trùng lặp

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Chương 5. Logic mờ
Tác giả Trần Thọ Chõu
Trường học Đại học Quốc gia Hà Nội
Chuyên ngành Logic Toản
Thể loại Tài liệu giảng dạy
Năm xuất bản 2007
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 40
Dung lượng 428,94 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Lotfi Zadel d˜a tr`ınh b`ay l´y thuyˆe´t logic da tri.. Zadel d˜a vˆa.n du.ng thuˆa.t ng˜u.. Kosko gia’ thuyˆe´t r˘a`ng c´ac nguyˆen l´y cu’alogic m`o.. Biˆe´n ngˆon ng˜u.. thuˆo.c cu’a

Trang 2

Logic m` o.

5.1 Mo ’ dˆ ` u a 167

5.2 C´ ac kh´ ai niˆ e.m co ba’n 169

5.3 Mˆ o .t sˆ o ´ ch´ u ´ y vˆ ` biˆ e e ´n ngˆ on ng˜ u 172

5.4 C´ ac ph´ ep to´ an trˆ en tˆ a.p m`o 176

5.5 C´ ac t´ınh chˆ a´t trˆ en tˆ a.p m`o 177

5.6 Quan hˆ e m`o 179

5.6.1 C´ac ph´ep to´an trˆen quan hˆe m`o 180

5.6.2 Mˆo.t sˆo´ t´ınh chˆa´t trˆen quan hˆe m`o 180

5.7 Logic m` o 180

5.7.1 Mo.’ dˆ` u 180a 5.7.2 C´ac ph´ep kˆe´t nˆo´i 181

5.7.3 Ph´ep tuyˆe’n (OR-disjunction) 183

5.7.4 Ph´ep k´eo theo (Implication [Zadeh 1973]) 183

5.8 Su . dˆo`ng nhˆa´t d´ung m`o (Fuzzy Tautologies) 185

5.9 C´ ac ph´ ep to´an t − norm T v` a t − conorm S 185

5.10 Ph´ ep ho . p th`anh (Composition) 187

Trang 3

5.1 Mo ’ dˆ ` u a 167

5.11 Phu.o.ng tr`ınh quan hˆ e m`o 187

5.12 Lˆ a p luˆ a.n m` o (Fuzzy Reasoning) 189

5.12.1 Thuˆa.t to´an m`o 190

5.12.2 Lˆa.p luˆa.n m`o 192

5.12.3 Mˆo.t sˆo´ ph´ep suy diˆe˜n m`o kh´ac 192

5.13 C´ ac luˆ a.t ho .p th`anh cu’a suy diˆe˜n 194

5.14 ´ U . ng du ng 198

5.15 B` ai tˆ a.p chu o.ng 5 199

T` ai liˆ e.u tham kha’o 203

5.1 Mo ’ dˆ ` u a Su. ph´at triˆe’n cu’a khoa ho.c v`a k˜y thuˆa.t d˜a dem la.i n˘ang suˆa´t lao dˆo.ng m´o.i v`a su. ph´at triˆe’n cu’a n´o d˜a dˆa˜n dˆe´n kha’ n˘ang “k´eo d`ai” n˘ang lu. c tu duy, su suy luˆa.n cu’a con ngu.`o.i Thˆe´ gi´o.i hiˆe.n thu c v`a tri th´u.c khoa ho.c cˆa`n kh´am ph´a l`a vˆo ha.n v`a cu c k`. y ph´u.c ta.p nhu.ng ngˆon ng˜u m`a n˘ang lu c tu duy v`a tri th´u.c cu’a con ngu.`o.i su.’ du.ng l`am phu.o.ng tiˆe.n nhˆa.n th´u.c v`a biˆe’u diˆe˜n chı’ l`a h˜u.u ha.n V`a nh`ın chung con ngu.`o.i luˆon o.’ trong bˆo´i ca’nh thu c tˆe´ l`a khˆong thˆe’ c´o thˆong tin dˆ` y du’ v`a a ch´ınh x´ac cho c´ac hoa.t dˆo.ng dˆe’ du.a ra quyˆe´t di.nh cu’a m`ınh v`a c˜ung kh´o hy vo.ng du.a ra nh˜u.ng quyˆe´t di.nh d´ung d˘a´n v`a ch´ınh x´ac tuyˆe.t dˆo´i, nhiˆe` u hay ´ıt dˆe` u h`am ch´u.a nh˜u.ng yˆe´u tˆo´ c´o ba’n chˆa´t khˆong dˆ` y du’, khˆa ong ch˘a´c ch˘a´n T´ınh khˆong ch˘a´c ch˘a´n c´o thˆe’ l`a dˆa´u ˆ

a´n dˆe’ di dˆe´n nguyˆen l´y cu’a Heisenberg, ngu.`o.i d˜a thiˆe´t lˆa.p nˆen logic da tri v`ao n˘am 1920 Mˆo.t th`o.i gian sau, v`ao n˘am 1930 nh`a To´an ho.c Max Black d˜a vˆa.n du.ng logic liˆen tu.c cho tˆa.p ho p c´. ac phˆ` n tu.a ’ v`a k´y hiˆe.u, v`a n´o du.o c d˘a.t tˆen l`a t´ınh khˆong ch˘a´c ch˘a´n C´ac bu.´o.c ph´at triˆe’n tiˆe´p theo cho ph´ep

dˆa˜n dˆe´n kh´ai niˆe.m bˆa.c cu’a t´ınh khˆong ch˘a´c ch˘a´n, trong d´o gi´a tri d´ung v`a sai du.o. c xem l`a cu. c tri cu’a phˆo’ liˆen tu.c vˆe` t´ınh khˆong ch˘a´c ch˘a´n V`ao n˘am

1965, trong buˆo’i thuyˆe´t tr`ınh Xˆe-mi-na cu’a m`ınh v´o.i tiˆeu dˆ` “C´e ac tˆ a p m` o.”

Trang 4

Lotfi Zadel d˜a tr`ınh b`ay l´y thuyˆe´t logic da tri l`a l´y thuyˆe´t du.o c ˆong d`ungthuˆa.t ng˜u L´y thuyˆe´t tˆa.p m`o Zadel d˜a vˆa.n du.ng thuˆa.t ng˜u Logic m`o v`a

thiˆe´t lˆa.p nˆen nˆe` n ta’ng cu’a mˆo.t l˜ınh vu c m´. o.i trong khoa ho.c m`a n´o du.o ctiˆe´p tu.c ph´at triˆe’n cho dˆe´n tˆa.n ng`ay nay Dˆa` u tiˆen nhiˆe` u ngu.`o.i d˜a phˆe ph´anl´y thuyˆe´t cu’a Zadel, chı’ tr´ıch r˘a`ng logic m`o khˆong pha’i l`a c´ai g`ı kh´ac m`a l`al´y thuyˆe´t x´ac suˆa´t tr´a h`ınh Zadeh d˜a ph´at triˆe’n l´y thuyˆe´t cu’a m`ınh th`anh

L´ y thuyˆ e´t kha’ n˘ ang L´y thuyˆe´t n`ay kh´ac biˆe.t mˆo.t c´ach c´o ´y ngh˜ıa so v´o.i l´ythuyˆe´t x´ac suˆa´t D˘a.c biˆe.t ta.i Nhˆa.t Ba’n, l´y thuyˆe´t logic m`o d˜a du.o c hu.o.’ng

´

u.ng mˆo.t c´ach nhanh ch´ong dˆe´n tˆa.n mo.i miˆe` n ´u.ng du.ng, m`a o’ d´. o n´o mangla.i nh˜u.ng m´on lo i nhuˆa.n kˆe´ch s`u Kosko gia’ thuyˆe´t r˘a`ng c´ac nguyˆen l´y cu’alogic m`o g˘a´n ch˘a.t nhiˆe` u ho.n v´o.i kh´ai niˆe.m logic cu’a ngu.`o.i phu.o.ng Dˆong sov´o.i logic cu’a Aristote g˘a´n ch˘a.t v´o.i ngu.`o.i phu.o.ng Tˆay, v`a v`ı vˆa.y dˆay ch´ınhl`a l´y do dˆe’ hiˆe’u r˘a`ng ta.i sao ngu.`o.i Nhˆa.t tiˆe´p cˆa.n nhiˆe` u ho.n vˆe` logic m`o

L´y thuyˆe´t logic m`o thiˆe´t lˆa.p nˆe` n ta’ng co ba’n cho viˆe.c biˆe’u diˆe˜n tri th´u.cv`a ph´at triˆe’n t´ınh co ho.c chu’ yˆe´u dˆe’ di dˆe´n nh˜u.ng quyˆe´t di.nh trˆen c´ac h`anh

dˆo.ng dang chiˆe´m gi˜u m`a n´o cˆa`n pha’i thu c hiˆe.n viˆe.c diˆe`u khiˆe’n mˆo.t thiˆe´t

bi n`ao d´o T`u sau n˘am 1970, Logic m`o d˜a t`ım thˆa´y nh˜u.ng ´u.ng du.ng l´o.nho.n trong c´ac qu´a tr`ınh sa’n xuˆa´t cˆong nghiˆe.p, c´ac hˆe thˆo´ng diˆe` u khiˆe’n giaothˆong v`a du.`o.ng s˘a´t, v`a d˘a.c biˆe.t ng`ay nay trong c´ac m´ay m´oc phu.c vu.cho gia d`ınh v`a cuˆo.c sˆo´ng

Nh˜u.ng nhˆan tˆo´ co ba’n nhˆa´t cu’a logic m`o cˆ` n du.o.a c hiˆe’u l`a c´ac k˜y thuˆa.tdiˆ` u khiˆe’n m`e o Ng`ay nay khˆong chı’ c´ac nu.´o.c ph´at triˆe’n m`a ca’ c´ac nu.´o.cdang ph´at triˆe’n c˜ung quan tˆam nghiˆen c´u.u v`a ph´at triˆe’n ´u.ng du.ng cu’a l˜ınh

vu. c “khoa ho c m` o.” nhu Trung Quˆo´c, Singapor, Brazil, Iran Diˆ` u n`e aych´u.ng minh thˆem ´y ngh˜ıa thu. c tiˆ˜n cu’a l˜ınh vu.e c “khoa ho c m` o.”

Trang 5

5.2 C´ ac kh´ ai niˆ e.m co ba’n 169

5.2 C´ ac kh´ ai niˆ e.m co ba’n

Di.nh ngh˜ıa 5.2.1 Gia’ su’ X l`. a mˆo.t tˆa.p nˆe` n v`a A ⊂ X Khi d´ o h` am d˘ a c tru.ng χ A cu’a tˆa.p ho p A du. o c di.nh ngh˜ıa nhu sau:

χ A (x) =

(

1,o.i x ∈ A

0,o.i x / ∈ A

H` ınh 1 H`am d˘a.c tru.ng cu’a tˆa.p Boole cˆo’ diˆe’n

T´ınh m` o c´o thˆe’ du.a v`ao trong l´y thuyˆe´t tˆa.p ho p, nˆ. e´u h`am d˘a.c tru.ng cu’an´o du.o. c mo’ rˆ. o.ng trˆen tˆa.p vˆo ha.n c´ac gi´a tri n˘a`m gi˜u.a 0 v`a 1

Di.nh ngh˜ıa 5.2.2 Gia’ su’ X l`. a mˆo.t tˆa.p nˆe` n Mˆo.t tˆa.p ho p A. ∼ du.o. c go.i l`a

o.t tˆa.p m`o cu’a tˆa.p nˆe`n X, nˆe´u tˆa.p d´o du.o c d˘a.c tru.ng bo.’i h`am thuˆo.c µ A

(x)

l`a ´anh xa cu’a tˆa.p nˆe` n X v` ao doa.n [0, 1] (ngh˜ıa l`a µ A

(x) l`a dˆo thuˆo.c cu’aphˆ` n tu.a ’ x sao cho x ∈ A

Trang 6

Ch´u ´y r˘a`ng hai k´y hiˆe.u P

v`a Rdu.o. c d`ung trong tˆa.p m`o l`a khˆong liˆenquan g`ı dˆe´n tˆo’ng v`a t´ınh t´ıch phˆan o.’ dˆay

Th´ ı du 5.2.1 Cho tˆa.p nˆe` n X = {1, 2, 3, 4, 5, 6} Mˆo.t tˆa.p m`o A

∼ du.o. c x´acdi.nh nhu sau:

∼ l`a 0.3, cu’a 2 l`a 0.8, cu’a 3 l`a0.65, cu’a 5 l`a 0.72, c`on c´ac phˆ` n tu.a ’ 4 v`a 6 c´o dˆo thuˆo.c l`a 0

Di.nh ngh˜ıa 5.2.3 Mˆo.t biˆe´n m`o l`a mˆo.t biˆe´n m`a gi´a tri cu’a n´o du.o c x´et

dˆe´n l`a c´ac nh˜an (label) cu’a tˆa.p m`o

Th´ ı du 5.2.2 “Nhiˆ e.t dˆo.” c´o thˆe’ xem l`a mˆo.t biˆe´n m`o m`a n´o c´o kha’ n˘angnhˆa.n c´ac gi´a tri ngˆon ng˜u nhu “Thˆa´p”, “Trung b`ınh”, “B`ınh thu.`o.ng”, “Cao”,

v`a “Rˆ a´t cao”

N´oi chung bˆa´t k`y biˆe´n m`o n`ao c˜ung c´o thˆe’ du.o. c biˆe’u diˆ˜n b˘a`ng thuˆa.teng˜u cu’a c´ac cˆau, v`a c´ac cˆau n`ay l`a tˆo’ ho. p cu’a c´ac biˆe´n m`o., c´ac diˆe˜n ta’ ngˆonng˜u v`a c´ac t`u nhˆa´n (hedges) ch˘a’ng ha.n c´ac gi´a tri cu’a biˆe´n m`o “Nhiˆe.t dˆo.”

c´o thˆe’ du.o. c mˆo ta’ nhu sau:

“Cao”, “Khˆ ong cao”, “Qu´ a cao”, “Khˆ ong rˆ a´t - Cao”, “Cu c cao”, “To` an cao”, trong d´o nh˜an l`a “Cao”, phu’ di.nh l`a khˆong (NOT), v`a t`u nhˆa´n l`a

“cu c”, “qu´ a”, “to` an”,

H`ınh 2 du.´o.i dˆay cho ta h`ınh dung b´u.c tranh vˆ` “Nhiˆe e.t dˆo.”:

Trang 7

5.2 C´ ac kh´ ai niˆ e.m co ba’n 171

H`ınh 2 Biˆe´n ngˆon ng˜u “Nhiˆe.t dˆo.” v`a mˆo.t sˆo´ gi´a tri cu’a n´o

Su. phu thuˆo.c cu’a mˆo.t biˆe´n ngˆon ng˜u v`ao mˆo.t biˆe´n kh´ac du.o c diˆe˜n ta’thˆong qua mˆo.t cˆau lˆe.nh m`o c´o diˆe ` u kiˆ e.n du.´o.i da.ng sau dˆay:

R : IF S1 THEN S2

ho˘a.c b˘a`ng k´y hiˆe.u:

S1 → S2 (hay c`on go.i luˆa.t m`o )

trong d´o S1 v`a S2 l`a c´ac cˆau lˆe.nh m`o c´o diˆe` u kiˆe.n du.o c cho du.´o.i da.ng co.ba’n sau dˆay:

S : x l`a A

Th´ ı du 5.2.3 Ta n´oi “Ho` ang c´ o tuˆ o’i trung niˆ en” Ta cho.n x l`a biˆe´n ngˆon

ng˜u “Tuˆ o’i”, tˆa.p nˆe` n l`a th`o.i gian sˆo´ng: X = [0, 130] (tuˆ o’i) A

∼ l`a tˆa.p m`o.

“Trung niˆ en” tu.o.ng ´u.ng v´o.i h`am thuˆo.c µ A

∼ : X → [0, 1].

Khi d´o c´o su. kiˆe.n “c´o thˆe’ tuˆo’i cu’a Ho`ang l`a 40” d˜ı nhiˆen khˆong ch˘a´c

ch˘a´n v`a kh´a ho. p l´y, nˆe´u diˆe˜n da.t theo l´y thuyˆe´t kha’ n˘ang cu’a Zadeh l`a:Kha’ n˘ang (Tuˆ o’i cu’a Ho` ang l` a 40)=Poss (x = 40) cho biˆe´t du.o. c dˆo thuˆo.ccu’a sˆo´ tuˆo’i 40 v`ao tˆa.p m`o A

∼(40)

Mˆe.nh dˆe` m`o “Ho` ang c´ o tuˆ o’i trung niˆ en” du.o. c diˆe˜n da.t th`anh mˆe.nh dˆe` :

P ={ biˆ e´n x nhˆa.n gi´a tri m`o cu’a A

∼ trˆen nˆ` n X}={x l`e a A

}

Th´ ı du 5.2.4 Ta cho.n biˆe´n ngˆon ng˜u

x=”g´ oc tay quay” trˆen tˆa.p nˆe` n

X=[0, 3600], v`a tˆa.p m`o.

A

∼ l`a “g´ oc l´ o.n” tu.o.ng ´u.ng v´o.i h`am thuˆo.c µ A

: X → [0, 1].

Tu.o.ng tu. , biˆe´n ngˆon ng˜u y=“tˆ o´c dˆ o xe” trˆen tˆa.p nˆe` n Y = [0, 150]

(km/gi`o.), v`a tˆa.p m`o B

∼ l`a “xe di nhanh” tu.o.ng ´u.ng v´o.i h`am thuˆo.c

µ B

: Y → [0, 1].

Trang 8

Khi d´o ta k´y hiˆe.u mˆe.nh dˆe` :

S1 = “g´ oc tay quay l´ o.n” = {x l` a A

th`ı mˆe.nh dˆe` diˆe` u kiˆe.n m`o c´o da.ng S1 → S2 du.o. c diˆe˜n da.t nhu sau:

IF “g´ oc tay quay l´ o.n” THEN “xe di nhanh”.

5.3 Mˆ o.t sˆo´ ch´ u ´ y vˆ ` biˆ e e´n ngˆ on ng˜ u.

Nhu d˜a d`ung o.’ dˆay, mˆo.t biˆe´n ngˆon ng˜u c´o thˆe’ nhˆa.n c´ac gi´a tri l`a c´ac mˆe.nh

dˆ` cu’a ngˆe on ng˜u tu. nhiˆen (ho˘a.c ngˆon ng˜u nhˆan ta.o)

N´oi chung gi´a tri cu’a mˆo.t biˆe´n ngˆon ng˜u du.o c d˘a.c ta’ thˆong qua c´ac thuˆa.tng˜u sau:

• C´ac thuˆa.t ng˜u so cˆa´p l`a c´ac nh˜an cu’a tˆa.p m`o., ch˘a’ng ha.n nhu “Cao”

, “Thˆ a´p” , “Nho’” , “Trung b`ınh” , “B˘ a `ng khˆ ong”.

• Phu’ di.nh NOT v`a c´ac liˆen kˆe´t AND v`a OR.

• C´ac t`u nhˆa´n, ch˘a’ng ha.n nhu “rˆa´t” , “gˆa ` n” , “hˆ ` u hˆ a e´t”.

• C´ac diˆe’m ghi ch´u (markers), ch˘a’ng ha.n nhu d´ong mo.’ ngo˘a.c ()

Trang 9

5.3 Mˆ o.t sˆo´ ch´u ´y vˆe ` biˆe´n ngˆ on ng˜ u. 173

H`ınh 3 Th´ı du vˆe` c´ac h`am thuˆo.c du.o c d`ung trong

diˆ` u khiˆe’n m`e o cu’a F.L Smidth

C´ac h`am so cˆa´p c´o thˆe’ ho˘a.c l`a h`am thuˆo.c liˆen tu.c, ho˘a.c l`a h`am thuˆo.c r`o.ira.c C´ac h`am thuˆo.c liˆen tu.c thˆong thu.`o.ng du.o c x´ac di.nh bo.’i c´ac h`am gia’it´ıch Cˆong ty Dan Ma.ch cu’a F L Smitdth trong khi thiˆe´t kˆe´ bˆo diˆe` u khiˆe’ncho cˆong nghiˆe.p sa’n suˆa´t xi-m˘ang d˜a su’ du.ng h`am thuˆo.c phˆan bˆo´ Gauss c´o.da.ng sau dˆay:

O’ dˆay bˆo ba (α, β, γ) du.o c d`ung dˆe’ x´ac di.nh tˆa.p m`o cu’a F.L.Smidth.

du. a trˆen ba’ng d˜a du.o. c thiˆe´t lˆa.p sau dˆay (h`ınh 4)

Biˆe´n ngˆon ng˜u Viˆe´t t˘a´t α β γ

H` ınh 4 Ba’ng d˜u liˆe.u α, β, γ cu’a F L Smidth

B˘a`ng c´ach x´ac di.nh luˆan phiˆen hai h`am thuˆo.c d˘a.c chu’ng, k´y hiˆe.u l`a S v`a

Π, du.o. c chı’ ra sau dˆay:

Trang 10

H`am th´u nhˆa´t S l`a mˆo.t h`am do.n diˆe.u v`a du.o c x´ac di.nh nhu sau (H5.)

Trang 11

5.3 Mˆ o.t sˆo´ ch´u ´y vˆe ` biˆe´n ngˆ on ng˜ u. 175

so cˆa´p (Small, Medium v` a Large), v`a c´ac tˆa.p m`o tu.o.ng ´u.ng du.o c x´ac di.nhc´o su.’ du.ng 4 tham biˆe´n: hai diˆe’m trong b v`a c, hai diˆe’m m´ep tr´ai - pha’i av`a d

H` ınh 7 H`am thuˆo.c h`ınh thang

C´ac tˆa.p m`o tu.o.ng ´u.ng v´o.i c´ac biˆe´n ngˆon ng˜u (small, medium v`a large)

Trang 12

H`ınh 8 C´ac th´ı du vˆe` h`am thuˆo.c r`o.i ra.c

Ch´ u ´ y: Ta c´o thˆe’ kiˆe’m tra mˆo.t sˆo´ h`am thuˆo.c trong MATLAB/Fuzzy box

Tool-5.4 C´ ac ph´ ep to´ an trˆ en tˆ a.p m`o .

1 Mˆo.t tˆa.p m`o A

∼ trˆen X du.o. c go.i l`a tˆ a p rˆ o ˜ng, nˆe´u h`am thuˆo.c cu’a n´o

b˘a`ng 0 ta.i mo.i no.i, t´u.c l`a:

A

= φ, nˆ e´u µ A

(x) = 0 ∀x ∈ X.

2 Phˆ` n b`a u A

∼ cu’a mˆo.t tˆa.p m`o A

∼ du.o. c x´ac di.nh do.n gia’n:

Trang 13

5.5 C´ ac t´ınh chˆ a´t trˆ en tˆ a.p m`o . 177

d) Minh ho.a ch´u th´ıch 4 e) Minh ho.a ch´u th´ıch 4

5.5 C´ ac t´ınh chˆ a´t trˆ en tˆ a.p m`o .

1 Giao ho´an:

Trang 15

anh xa cu’a t´ıch Des Carte X × Y v`ao doa.n [0, 1], trong d´o h`am thuˆo.c cu’a

quan hˆe k´y hiˆe.u µ R

(x, y), v`a du.o. c t´ınh b˘a`ng cˆong th´u.c:

Gia’i: Dˆe’ dˆe˜ d`ang t´ınh to´an, ta viˆe´t tˆa.p m`o A

∼ du.´o.i da.ng ma trˆa.n cˆo.t nhu.

∼ l`a ma trˆa.n c˜o 3 × 2 sau dˆay du.o c t´ınh tu.o.ng tu

nhu nhˆan hai ma trˆa.n:

Trang 16

5.6.2 Mˆ o t sˆ o´ t´ınh chˆ a´t trˆ en quan hˆ e m` o.

Tu.o.ng tu. nhu trˆen tˆa.p m`o.: giao ho´an, kˆe´t ho p, phˆan phˆo´i hai bˆen, lu˜yd˘a’ng v`a dˆo`ng nhˆa´t, c´ac luˆa.t De Morgan c˜ung d´ung trˆen quan hˆe m`o Ngo`ai

ra ta c`on ch´u ´y thˆem:

R

6= E R

Trang 17

5.7 Logic m` o. 181

Vˆa´n dˆ` ha.n chˆe´ cu’a logic mˆe.nh dˆee ` cˆo’ diˆe’n l`a o.’ chˆo˜ “Logic hai gi´a tri.”,

v`a d˜a ta.o nˆen nhiˆe` u nghi.ch l´y th´u vi qua nhiˆe` u th`o.i da.i, ch˘a’ng ha.n ngu.`o.itho. ca.o cu’a x´u Seville l`a mˆo.t nghi.ch l´y, v`a n´o thu.`o.ng du.o c go.i l`a “Russell’

s barber”: o.’ mˆo.t th`anh phˆo´ nho’ cu’a Tˆay Ban Nha thuˆo.c x´u Seville c´o tˆo`nta.i t`u lˆau d`o.i mˆo.t luˆa.t nhu sau: “Tˆa´t ca’ v`a chı’ c´o nh˜u.ng ngu.`o.i d`an ˆong,

ho khˆ ong tu ca o rˆ au th`ı du.o c ca o rˆ au bo ’ i ˆ ong tho ca o Ho’i r˘ a `ng ai ca.o rˆau ˆ

ong tho ca o”.

Nghi.ch l´y n`ay du.o c chı’ ra nh`o kh´ai niˆe.m tˆa.p ho p: gia’ su.’ S l`a mˆo.t mˆe.nh

` thˆe’ hiˆe.n ngu.`o.i tho ca.o tu ca.o rˆau, v`a S l`a mˆe.nh dˆee ` thˆe’ hiˆe.n ngu.`o.i tho

ca.o khˆong l`am Khi d´o v`ı S → S v`a S → S l`a hai mˆe.nh dˆe` logic tu.o.ng

du.o.ng: S ↔ S Do d´o hai mˆe.nh dˆe` nhˆa.n c`ung gi´a tri chˆan l´y, ngh˜ıa l`a:

T (S) = T (S) = 1 − T (S), suy ra T (S) = 1

2

O’ dˆay ta k´y hiˆe.u T(S) l`a gi´a tri chˆan l´y cu’a mˆe.nh dˆe` S Vˆa.y ta nh`ın thˆa´y.

nghi.ch l´y dˆa˜n dˆe´n gi´a tri mˆo.t nu’ a mˆ. o.t c´ach ho`an to`an To´an ho.c Trong logic

mˆe.nh dˆe` cˆo’ diˆe’n nh˜u.ng diˆ` u nhu vˆe a.y l`a khˆong cho ph´ep, m`a chı’ c´o gi´a tri

T (S) = 1 ho˘ a.c T (S) = 0.

Mˆo.t mˆe.nh dˆe` logic m`o P

∼ l`a mˆo.t cˆau chı’ ra mˆo.t kh´ai niˆe.m n`ao d´o khˆongr˜o r`ang du.o. c x´ac di.nh nhiˆe` u gi´o.i ha.n Gi´a tri chˆan l´y cu’a P

∼ c´o thˆe’ l`a mˆo.tgi´a tri n`ao d´o trong doa.n [0, 1], t´u.c l`a:

Trang 18

C´ac ph´ep kˆe´t nˆo´i thˆong thu.`o.ng bao gˆo`m phu’ di.nh (NOT), hˆo.i (AND),

tuyˆ e’n (OR), v` a k´ eo theo (→, Implication).

5.7.2.1 Ph´ ep phu’ di.nh (NOT)

Phu’ di.nh (Negation) l`a mˆo.t trong nh˜u.ng ph´ep to´an logic co ba’n:

Trang 19

5.7 Logic m` o. 183

Ph´ ep tuyˆ e’n l`a mˆo.t trong nh˜u.ng ph´ep to´an co ba’n v`a du.o c x´ac di.nh nhu.sau:

Ph´ ep k´ eo theo l`a mˆo.t da.ng luˆa.t (rule) du.o c x´ac di.nh nhu sau:

Trang 20

Th´ ı du 5.7.1 Dˆe’ d´anh gi´a mˆo.t ph´at minh m´o.i nh˘a`m x´ac di.nh kha’ n˘angthu.o.ng ma.i cu’a n´o, ngu.`o.i ta d`ung dˆo do l`a “The uniqueness” (t´ınh duy

nhˆa´t) thˆong qua tˆa.p nˆe` n X = {1, 2, 3, 4} v` a “The market size” (pha.m vi

thu.o.ng ma.i) thˆong qua tˆa.p nˆe` n Y = {1, 2, 3, 4, 5, 6} Trong ca’ hai tˆa.p nˆe` nnh˜u.ng con sˆo´ hy vo.ng nhˆa´t l`a “the hightest uniqueness” (t´ınh duy nhˆa´t cao)

v`a “the largest market” (thi tru `o.ng rˆo.ng nhˆa´t) Ngu.`o.i ta go.i A∼ l`a tˆa.p m`o.

“medium uniqueness” (t´ınh duy nhˆa´t trung b`ınh) v`a B

∼ l`a tˆa.p m`o “medium

market” (thi tru.`o.ng trung b`ınh)

Trong th´ı du n`ay, ngu.`o.i ta muˆo´n x´ac di.nh ph´ep k´eo theo IF A

THEN B

xa’y ra nhu thˆe´ n`ao

Gia’ su.’ tˆa.p m`o A

Ngày đăng: 02/07/2014, 20:21

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

w