nhiệt độ cao của môitrường ẩm, kín khí, ngăn chặn sự tiếp xúc của ánh sáng để giữ được đặc tính cảm quan của sản phẩm Lon nhômNhựa PET PET/PEMàng PA/PE Bao bì tiện lợi, dễ mang đi, in th
Trang 1ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA
KHOA HÓA
BÁO CÁO Học phần: KỸ THUẬT BAO BÌ THỰC PHẨM
ĐỀ TÀI:
LỰA CHỌN VÀ THIẾT KẾ BAO BÌ SẢN
PHẨM MANGO COLDBREW KOMBUCHA
GVHD: TS NGUYỄN THỊ TRÚC LOAN
SVTH : Nhóm THE MIDDLE GIRLS
1 GIÁP THANH KHÁNH THƯ
Trang 2Đà Nẵng, 05/2025
Nhóm SVTH: The Middle Girls GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 3LỜI MỞ ĐẦU
Nhóm SVTH: The Middle Girls GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 4MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU i
MỤC LỤC ii
DANH MỤC BẢNG iv
DANH MỤC HÌNH ẢNH v
CHƯƠNG I: CƠ SỞ CHỌN LỰA BAO BÌ PHÙ HỢP CHO TỪNG LOẠI SẢN PHẨM 1
1.1 Đặc tính chung của sản phẩm: 1
1.1.1 Đặc tính của sản phẩm 1
1.1.2 Đặc tính chế biến 2
1.1.3 Đặc tính bảo quản 2
1.1.4 Đặc tính sử dụng 3
CHƯƠNG 2: VẬT LIỆU BAO BÌ PHÙ HỢP 4
2.1 Yêu cầu lựa chọn bao bì phù hợp cần có các đặc tính sau: 4
2.2 Phân loại và lựa chọn bao bì 4
2.2.1 Bao bì tiếp xúc trực tiếp 4
2.2.1.1 Bao bì thủy tinh 4
2.2.1.2 Bao bì nhựa PET 6
2.2.1.3 Bao bì lon nhôm 7
2.2.1.4 Tổng kết: 7
a Quy mô PTN 7
b Quy mô công nghiệp 8
2.2.2 Bao bì vận chuyển 8
CHƯƠNG 3: THIẾT BỊ VÀ PHƯƠNG PHÁP ĐÓNG GÓI 11
3.1 Phương pháp chiết rót lạnh- chiết rót đẳng áp: 11
3.1.1 Giới thiệu: 11
3.1.2 Nguyên tắc hoat động của chiết rót đẳng áp: 11
3.1.3 Thiết bị và thông số kĩ thuật: 12
Nhóm SVTH: The Middle Girls GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 53.2 Kỹ thuật ghép mí lon 13
3.2.1 Cấu tạo của máy 13
3.2.2 Nguyên lý hoạt động 13
3.3 Phương pháp thanh trùng: 14
3.3.1 Giới thiệu: 14
3.3.2 Nguyên tắc hoạt động: 14
3.3.3 Thiết bị và thông số kĩ thuật: 15
3.4 Kĩ thuật in nhãn 15
3.4.1 Khái niệm 16
3.4.2 Nguyên lý hoạt động 16
3.4.3 Ưu, nhược điểm 17
3.4.3.1 Ưu điểm 17
3.4.3.2 Nhược điểm 17
CHƯƠNG 4 THIẾT KẾ BAO BÌ SẢN PHẨM 18
KẾT LUẬN 19
TÀI LIỆU THAM KHẢO 20
Nhóm SVTH: The Middle Girls GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 6DANH MỤC BẢNG
Bảng 1-1 Đặc tính của sản phẩm 1
Bảng 1-2 Đặc tính chế biến của sản phẩm 2
Bảng 1-3 Đặc tính bảo quản của sản phẩm 2
Bảng 1-4 Đặc tính sử dụng của sản phẩm 3
Bảng 2-1 Bao bì tiếp xúc trực tiếp và bao bì vận chuyển của sản phẩm 10
Bảng 3-1 Thông số kỹ thuật thiết bị chiết rót đẳng áp 12
Bảng 3-2 Thông số kỹ thuật thiết bị thanh trùng dạng tấm 15
Nhóm SVTH: The Middle Girls GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 7DANH MỤC HÌNH ẢNH
Hình 2-1 Bao bì thủy tinh 4
Hình 2-2 Nắp nhôm ren vặn 5
Hình 2-3 Nắp nhựa PET có vân 6
Hình 3-1 Cấu tạo máy ghép mí lon 13
Hình 3-2 Nguyên lý hoạt đọng của máy viền mí lon 14
Hình 3-3 Máy In offset 16
Hình 3-4 Nguyên lý hoạt động kỹ thuật In offset 16
Nhóm SVTH: The Middle Girls GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 8CHƯƠNG I: CƠ SỞ CHỌN LỰA BAO BÌ PHÙ HỢP CHO TỪNG LOẠI SẢN
PHẨM 1.1 Đặc tính chung của sản phẩm:
- Cảm quan: Sản phẩm có kết cấu dạng lỏng, màu nâu đỏ, mang hương vị đặctrưng của Kombucha kết hợp với vị chua ngọt nhẹ của mứt xoài, hậu vị của Coldbrewhòa quyện tạo nên mùi thơm dễ chịu, đặc trưng của sự kết hợp giữa Coldbrew vàKombucha
- Chế biến: MANGO COLDBREW KOMBUCHA được lên men từ Scoby kếthợp với Coldbrew và chút mứt xoài Sau đó, chiết rót vào chai thủy tinh và được vặnnắp kín
- Bảo quản:
+ Bảo quản lạnh ở 4 - 8°C, hạn chế tối đa bảo quản ở nhiệt độ cao hơn 8°C (sảnphẩm sẽ tiếp tục lên men và nhanh hỏng)
+ Chai thủy tinh có nắp vặn kín
+ Mỗi chai có khối lượng tịnh là 360ml (thể tích chưa rõ)
- Cách đóng gói: 6 chai/lốc (24 chai/thùng)
Chai thủy tinhLon nhômNhựa PET (Polyethylene Terephthalate):
Chứa các miếng mứt
xoài hạt lựu
Bao bì cần đảm bảo hạt cóthể dễ dàng đi qua miệngchai khi uống
Chai thủy tinhLon nhômNhựa PETSản phẩm lên men có
Do chứa các axit hữu cơ,
Nhóm SVTH: The Middle Girls 1 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 9Chứa vi sinh vật sống
(probiotic)
Bao bì cần đảm bảo khônggây ảnh hưởng đến sự sốngcủa các vi sinh vật có lợinày
Chai thủy tinh Lon nhôm (có lớp lót) Nhựa PET/HDPE
Bao bì phải được tiệt trùng hoặc làm sạch
kỹ trước khi chiết rót
Bao bì phải kín, chống thấm khí - ẩm, thấmnước
Tính trơ hóa học: vật liệu bao bì phải trơvới các thành phần của sản phẩm để tránhcác phản ứng hóa học không mong muốn cóthể xảy ra làm thay đổi chất lượng, hương
vị và an toàn của sản phẩm
Khả năng đóng kín sau quá trình chiết rót:
bao bì và nắp đậy phải có khả năng đóngkín tuyệt đối sau khi chiết rót để ngăn chặn
sự xâm nhập của không khí, vi sinh vật
Chai PETChai thủy tinhLon nhôm phủ mờ(phủ lớp epoxyl bêntrong)
Lựa chọn nắp vặnkim loại có lớp lótkín cho chai thủytinh/PET hoặc nắpgiật chất lượng caocho lon nhôm
1.1.3 Đặc tính bảo quản
Bảng 1-3 Đặc tính bảo quản của sản phẩm
Đặc tính Yêu cầu bao bì Đề xuất bao bì
Sản phẩm chứa vi sinh vật sống
(probiotic) từ quá trình lên men
kombucha và không trải qua
quá trình tiệt trùng nhiệt sau
đóng gói Bảo quản nhiệt độ
thấp giúp làm chậm quá trình
lên men tiếp tục, duy trì sự ổn
định của hương vị, màu sắc và
ức chế sự phát triển của vi
khuẩn không mong muốn
Vật liệu bao bì phải duy trì
độ bền cơ học và tính toànvẹn ở nhiệt độ lạnh (thường2-8°C), không bị giòn, nứthoặc biến dạng
Nhãn mác phải có khả năngchịu ẩm cao, không bị bongtróc hoặc nhòe mực trongmôi trường lạnh và ẩm của
tủ lạnh
Chai thủy tinhLon nhômNhựa PETNhãn mác: Sửdụng nhãn giấy cólớp màng chốngthấm nước hoặcnhãn nhựa (PP, PE)
Tránh ẩm, ánh sáng trực tiếp, Bao bì có khả năng chống Chai thủy tinh
Nhóm SVTH: The Middle Girls 2 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 10nhiệt độ cao của môi
trường
ẩm, kín khí, ngăn chặn sự tiếp xúc của ánh sáng để giữ được đặc tính cảm quan của sản phẩm
Lon nhômNhựa PET
PET/PEMàng PA/PE
Bao bì tiện lợi, dễ mang
đi, in thông tin rõ ràng
Chai PET có nắp vặnLon nhôm có nắp bật tiệnlợi
Chai thủy tinh có nắp xoáyThuận tiện cho người
tiêu dùng trong việc mở
bao gói bì sản phẩm
- Thiết kế chai/lon phảivừa vặn tay, không trơntrượt
Chai PET Lon nhôm Chai thủy tinh Tính thẩm mỹ khi trưng
bày
Bao bì đẹp mắt, thu hút
sẽ nổi bật trên kệ hàng vàkích thích mua sắm
Chai PET ,Lon nhôm, Chai thủy tinh (kết hợp màusắc trên các nhãn dán)
Thân thiện với môi
trường (Khả năng tái sử
Nhóm SVTH: The Middle Girls 3 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 11CHƯƠNG 2: VẬT LIỆU BAO BÌ PHÙ HỢP 2.1 Yêu cầu lựa chọn bao bì phù hợp cần có các đặc tính sau:
Bảo quản: Đảm bảo khả năng bảo quản sản phẩm trong thời gian dài ( từ 6-12tháng) mà không ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm hoặc làm mất đi đặc tính vốn cócủa nó
Tiện lợi: Bao bì cần dễ mở và thuận tiện cho việc sử dụng và bảo quản trong thờigian ngắn
Tính thẩm mỹ: Thu hút người tiêu dùng thông qua thiết kế và các thông tin cungcấp cho người tiêu dùng
Tính an toàn: Bao bì phải đảm bảo không gây hại sức khỏe cho người tiêu dùngGiá cả: Phù hợp với ngân sách của việc nghiên cứu
2.2 Phân loại và lựa chọn bao bì
2.2.1 Bao bì tiếp xúc trực tiếp
Qua phần phân tích, tìm hiểu về các loại bao bì đáp ứng được các đặc tính về sảnphẩm, đặc tính chế biến, đặc tính bảo quản của sản phẩm Mango coldbrew kombuchanhóm đã lựa chọn ra 2 loại bao bì phù hợp nhất đó là bao bì thủy tinh, bao bì nhựaPET
2.2.1.1 Bao bì thủy tinh
Hình 2-1 Bao bì thủy tinh
Khái niệm: Là vật liệu đóng gói được làm bằng thủy tinh Nó được làm từ silicat
của soda và đá vôi Thủy tinh là một chất liệu vô cùng cao cấp bởi các đặc tính củachúng, giúp chúng trở thành một chất liệu với hình ảnh và chất lượng cao
Phân loại thủy tinh:
+ Thủy tinh đơn nguyên tử là dạng rắn vô định hình của các nguyên tố hóa họcthuộc nhóm 5,6 của bảng phân loại tuần hoàn như S,P, Se,
Nhóm SVTH: The Middle Girls 4 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 12+ Thủy tinh oxyt bao gồm các phân tử oxyt axit, oxyt bazo hay oxit lưỡng tínhtồn tại ở nhiệt độ thường dưới dạng rắn vô định hình như B2O3, SiO2, GeO2,
Phần nắp: Sử dụng nắp nhôm ren vặn
Hình 2-2 Nắp nhôm ren vặn
- Lí do:
+ Sản phẩm có gas, khi sử dụng nắp ren có thể giữ kín khí hoàn toàn
+ Dễ mở, dễ tái sử dụng giúp thân thiện với người dùng
+ Sản phẩm bền vững, có thể thu hồi, tái chế hoặc refill
+ Phù hợp với quy trình đóng chai phổ biến hiện nay
- Ưu điểm:
+ Nguồn nguyên liệu cát trắng tự nhiên phong phú ở bờ biển
+ Tái sinh dễ dàng không gây ô nhiễm môi trường
+ Được tái sử dụng nhiều lần
+ Trong suốt, có thể tạo màu hay dạng đục để cản quang
+ Chai lọ thủy tinh không bị ăn mòn bởi pH của thực phẩm
+ Tính cứng vững cao, không bị biến dạng khi chứa đựng thực phẩm ở điềukiện chân không hay áp suất cao của khí trơ
- Nhược điểm:
+ Dẫn nhiệt kém và hệ số dãn nở nhiệt thấp
+ Vật liệu nắp khác vật liệu chai lọ
+ Có thể bị vỡ do va chạm cơ học mạnh
+ Chai lọ thủy tinh tái sử dụng nhiều lần càng giảm tính bền cơ, do đó có thể bể
vỡ bất kì trong quá trình chiết rót, đóng nắp, thanh trùng
+ Nặng, khối lượng bao bì có thể lớn hơn thực phẩm bên trong
+ Bị ăn mòn hóa học bởi axit HF ở nồng độ cao hoặc bowriu dung dịch Naoh ởnồng độ cao
+ Phải dán nhãn giấy, plastic lên chai lọ theo quy định quốc gia
Nhóm SVTH: The Middle Girls 5 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 132.2.1.2 Bao bì nhựa PET
Khái niệm: là loại nhựa nhiệt dẻo Đây là loại vật liệu plastic quan trọng dùng
làm bao bì thực phẩm, được sản xuất từ phản ứng trùng ngưng giữa ethylene glycol vàdimethyl terephthalate hoặc acid terephthalic dưới áp suất thấp
Nắp chai: Phần lớn, nhựa PET không kén trong việc chọn nắp chai Với 4 loại
phổ biến nhất là:
+ PET: bền, nhẹ, thường được sử dụng cho nắp đậy chai nước/nước ngọt
+ HDPE (polyethylene mật độ cao): dai, cứng nhưng vẫn nhẹ
+ LDPE(polyethylene ở mật độ cao): mềm dẻo và có độ bền va đập cao
+ PP (polyethylene): cứng, chắc chắn và bên, thường được sử dụng cho các loạinắp chai
Nhóm chọn sử dụng loại nắp nhựa PET có vân sần giúp dễ mở hơn và thường córen bảo vệ Bên trong có vân hình xoắn ốc giúp sản phẩm giữ kín khí hoàn toàn, đảmbảo chất lượng sản phẩm
Hình 2-3 Nắp nhựa PET có vân
+ An toàn cho sức khỏe con người
+ Bề mặt của bao bì nhựa PET láng bóng và giúp cho việc in hình, logo haythông tin sản phẩm một cách dễ dàng
Nhóm SVTH: The Middle Girls 6 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 14- Nhược điểm:
+ Khả năng chống khí như: CO2, O2,N2, và dầu mỡ kém
+ Khi tiếp xúc với Alcohol, H2O2, hoặc tinh dầu thơm thì sẽ bị hỏng
+ Hấp mùi của thực phẩm và bao bì, điều này ảnh hưởng đến sản phẩm và mỹquan
+ Nhựa PET khó tái chế hơn so với loại nhựa khác Vỏ của bao bì PET chỉ nêndùng dưới 10 ngày là ổn nhất và cần thay ngay nếu để quá 10 ngày
+ Không nên dùng bao bì nhựa PET để đựng các sản phẩm nóng hay cho nhựaPET vào lò vi sóng Nhựa PET bền ở nhiệt độ thường và không khí lạnh Nhiệt độ tăngcao sẽ làm cho bao bì nhựa PET tổng hợp một số chất gây ung thư
+ Được khuyến cáo chỉ dùng 1 lần
2.2.1.3 Bao bì lon nhôm
Khái niệm: là loại bao bì thường được sử dụng để chứa đựng nước giải khát có
gas, bia, là những loại dung dịc lỏng có tạo áp lực lên bao bì.Thường có dạng trụ tròn,thuộc loại loan hai mảnh: thân dính liền đáy và nắp Nắp được ghép với thân theo cáchghép mí của lon thép tráng thiết ba mảnh
Ưu điểm:
+ Thường sử dụng để chứa đựng nước giải khát có gas
+ Nhẹ hơn các loại bao bì bằng vật liệu khác, thuận lợi trong vận chuyển vàphân phối thực phẩm
+ Chống được tia cực tím
+ Thuận tiện khi sử dụng
+ Chịu được nhiệt độ cao, nhiệt độ thấp
+ Khả năng chống khí và hơi nước cao
Nhược điểm:
+ Bao bì dễ bị oxy hóa nếu không được phủ Vecni
+ Chi phí sản xuất cao, không thể nhìn thấy sản phẩm bên trong
+ Có thể bị móp méo, biến dạng
+ Gây ô nhiễm môi trường
2.2.1.4 Tổng kết:
a Quy mô PTN
Sau khi nghiên cứu và so sánh ưu và nhược điểm của vật liệu bao bì được đề xuất
để làm bao bì trực tiếp cho sản phẩm thì nhóm đã chọn bao bì thủy tinh bởi các yếu tố
và đặc điểm nổi bật sau:
- Dễ dàng mua và sử dụng
Nhóm SVTH: The Middle Girls 7 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 15- Bảo quản sản phẩm tốt hơn Cụ thể là:
+ Không phản ứng hóa học với đồ uống có acid nhẹ như Kombucha
+ Giữ hương vị nguyên bản, không bị ám mùi nhựa
+ An toàn cho đồ uống có gas
- Bền vững và thân thiện với môi trường
+ Có thể tái sử dụng nhiều lần mà không làm giảm chất lượng
+ Tái chế 100% mà không bị xuống cấp (khác với nhựa PET thường chỉ tái chế
được 1–2 lần)
+ Giảm lượng rác thải nhựa ra môi trường
- Tăng giá trị cảm nhận: Tạo cảm giác sản phẩm cao cấp
b Quy mô công nghiệp
Đối với quy mô công nghiệp, nhóm nhận thấy bao bì lon nhôm là vật liệu phùhợp được đề xuất để làm bao bì trực tiếp cho sản phẩm bởi các yếu tố và đặc điểm:
- Là loại bao bì phổ biến được sử dụng để chứa đựng các loại chất lỏng, sảnphẩm có gas
- Dễ dàng trong quá trình vận chuyển
- Chịu được nhiệt độ cao và nhiệt độ thấp
- Khả năng chống khí và hơi nước cao, kéo dài thời gian sử dụng của sản phẩm
- An toàn cho đồ uống có gas
Cấu tạo của bao bì carton gợn sóng:
+ Được ghép từ 3, 5 hoặc 7 lớp
+ Được sản xuất trên máy có tốc độ 50 – 200m/ phút
+ Khổ rộng hơn 2m
+ Các gợn sóng hình vòng cung giúp tăng khả năng chịu lực của bao bì
+ Tùy thuộc vào từng loại giấy được dùng, bao bì gợn sóng sẽ có đặc tính vềcường lực khác nhau
Đặc điểm của các loại gợn sóng:
- Loại sóng A: có bước sóng 8,4mm, chiều cao sóng là 4,59mm, nếu bao gồm
độ dày của 2 lớp phẳng (1,04 ÷ 1,05mm) thì chiều cao là 5,63mm; Đặc tính chống va
Nhóm SVTH: The Middle Girls 8 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan
Trang 16đập tốt nhất Các tông sóng loại A được sử dụng để đóng gói hàng hóa dễ vỡ bị hưhỏng do va đập cơ học.
- Sóng loại B: có bước sóng ngắn 6,10mm và chiều cao sóng thấp 2,6mm, nếutính cả độ dày của 2 lớp phẳng sẽ là 3,65mm, có thể chịu được va đập cơ học thấpnhưng có khả năng chống chịu thấp Khả năng chịu tải cao hơn sóng loại A Do đó,giấy sóng B được sử dụng làm hộp đóng gói cho hàng hóa tải trọng cao
- Sóng loại C: là loại có cấu trúc trung gian giữa loại A và loại B, chiều dài sóng
là 7,8mm, chiều cao sóng là 3,68mm, nếu tính cả độ dày của 2 lớp phẳng thì sẽ là 4.72mm, phải có khả năng chịu tải trọng cao hơn A và thấp hơn B, chịu được các tácđộng cao hơn B nhưng thấp hơn A
- Sóng loại D: có bước sóng ngắn nhất 3,2 mm và chiều cao sóng rất thấp 1,2
mm nên chịu tải trọng cũng như va chạm đều rất kém vì thế chỉ được dùng làm bao bìthương mại bao gói các loại hàng hóa có tải trọng nhỏ và ít chịu tác động cơ học
Sản phẩm “Mango Cold Brew Kombucha” được đóng gói trong các chai thủytinh với thể tích 360ml, một lốc 6 chai với khối lượng 300g/chai, đường kính 64 mmchiều cao 15cm là một sản phẩm có tải trọng lớn và cần phải chống va đập
Đồng thời, mỗi kiện hàng được vận chuyển được xếp chồng lên nhau với nhiềuthùng nên phải chịu tải trọng cao hơn nhiều lần Cấu tạo của thùng sẽ có tác động quantrọng đến sự an toàn của sản phẩm trong quá trình phân phối
Dựa trên đặc tính và khối lượng sản phẩm, gợn sóng loại C là loại gợn sóng phùhợp nhất, vừa chịu được tải trọng lớn vừa chống va chạm
Bìa sóng có thể được lắp ráp bằng 3, 5 hoặc 7 lớp giấy; Số lớp giấy sóng có thể là
1, 2 hoặc 3 lớp; Giấy sóng được ngăn cách bởi các lớp giấy phẳng 2, 3 hoặc 4 lớp Khi
đó, các thành phần lực fn giảm cường độ thậm chí còn nhiều lần hơn (2 - 4 lần) Theoyêu cầu của hàng hóa phân phối, thùng carton sóng được cấu tạo từ 3,5 hoặc 7 lớp vớiloại sóng A, B hoặc C mang lại khả năng chịu được lực va đập cao hoặc chịu tải trọnglớn
Bảng 2-5 Bao bì tiếp xúc trực tiếp và bao bì vận chuyển của sản phẩm
STT Thành phần Vật liệu Kích thước
1 Mango Cold Brew Kombucha Lon nhôm
Nhóm SVTH: The Middle Girls 9 GVHD: T.S Nguyễn Thị Trúc Loan