GIAO AN TIN HOC 6 (TIET 1-24)

- GV  Trình bày những hạn chế của giác quan và bộ não con người trong hoạt động TT  giới thiệu một số loại máy móc ra đời giúp con người thực hiện những công việc vượt qua sự hạn chế c

Trang 1

TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ YÊN LẠC

Trang 2

Ngày soạn: 05/01/2010

Chương 1:

LÀM QUEN VỚI TIN HỌC VÀ MÁY TÍNH ĐIỆN TỬ

BÀI 1: THÔNG TIN VÀ TIN HỌC

I MỤC ĐÍCH - YÊU CẦU:

1 Kiến thức:

- Học sinh biết được khái niệm thông tin và hoạt động thông tin của con người

- Biết các dạng cơ bản của thông tin

a Chuẩn bị của giáo viên:

- SGK, giáo án, một số đồ dùng phục vụ cho bài giảng

b Chuẩn bị của học sinh:

2 Kiểm tra bài cũ: <4’>

- Kiểm tra tình hình tiếp cận tin học của học sinh

3 Học bài mới:

- GV: Giới Thiệu Sơ Lược Nội Dung Kiến Thức Của

Chương I <3’>

- HS theo dõi

● Hoạt Động 1: Thông tin là gì? <11’>

- GV đưa ra câu hỏi gợi ý để HS trả lời và xây dựng

khái niệm về Thông tin

- Đọc sách để làm gì ?

- Đọc báo, xem ti vi để làm gì?

- Tính toán để làm gì?

- Biển báo giao thông để làm gì?

Các hoạt động trên là ta đang thu thập thông tin Vậy

thông tin là gì?

1 Thông tin là gì?

Trang 3

- HS trả lời theo sự gợi ý của GV.

- GV gọi HS cho ví dụ về thông tin

- GV có thể cho HS quan sát các tranh ảnh, bài báo đã

chuẩn bị sẵn và yêu cầu trả lời thông tin đó là gì

- HS quan sát, nêu lên những hiểu biết của mình khi

quan sát những bức tranh, bài báo  khẳng định đó là

thông tin

- Gọi HS thử nêu khái niệm về thông tin

- GV chốt lại và đưa ra định nghĩa về thông tin

- HS ghi bài

- Gọi vài HS cho VD khác về thông tin (GV có thể

đưa ra 1 số TT khác như thấy mây đen thì trời mưa,

ngửi hương thơm ta có thể đoán được món ăn…)

- GV lưu ý thông tin thường được thể hiện (biểu diễn)

dưới các dạng cơ bản như: chữ viết (ký tự), hình ảnh,

- HS suy nghĩ trả lời <Có, vì mang lại sử hiểu biết về

thế giới xung quanh>

? Nghe bài hát ta biết được điều gì ? Nghe bằng giác

- HS trả lời: < Dừng lại nhường đường ( bằng mắt)>

- GV: Khi tiếp nhận thông tin vào bộ não xử lý thông

tin để mình nhận biết được thông tin đó và thực hiện

Bằng giác quan, bộ não ta nhận biết được thông

tin Gọi là HĐTT Vậy HĐTT là gì ?

- HS lắng nghe và ghi bài

- GV khẳng định TT có vai trò rất quan trọng trong

cuộc sống của con người Chúng ta không chỉ tiếp

nhận mà còn lưu trữ, trao đổi và xử lý thông tin

? Trong hoạt động thông tin của con người thì xử lý

thông tin là quan trọng nhất Vì sao?

- HS trả lời: <đem lại sự hiểu biết>

- GV chốt lại và đưa ra kết luận

? Tại sao cần lưu trữ và truyền thông tin

- HS trả lời: <để tích lũy và nhân rộng thông tin>

- GV nhận xét =>

 GV đưa ra mô hình xử lý thông tin (Lưu ý HS phân

biệt thế nào là thông tin vào, thông tin ra, mối quan hệ

giữa chúng với quá trình xử lý TT)

- GV: Lấy ví dụ: Cho 3 số 1, 2, 3 Hãy cho biết đâu là

- Thông tin là tất cả những gì đem lại

sự hiểu biết về thế giới xung quanh(sự vật, sự kiện…) và về con người

2 Hoạt động thông tin của con người:

- Tiếp nhận thông tin

* Việc lưu trữ và truyền thông tin:

làm cho thông tin và những hiểu biếtđược tích luỹ và nhân rộng

* Mô hình xử lý thông tin:

TT vào TT raXử lý

Trang 4

số lớn nhất Yêu cầu HS trả lời thông tin vào là gì?

Thông tin ra là gì? Công việc xử lý ở đây là gì?

- HS trả lời:

- GV có thể cho HS lấy vài ví dụ khác và tự chỉ ra đầu

là TT vào, TT ra, công việc xử lý là gì

- GV nhận xét HS và khẳng định lại một lần nữa hoạt

động thông tin con người luôn luôn diễn ra trong cuộc

sống của con người cũng như các sinh vật khác

(TT trước xử lý) (TT sau xửlý)

4 Củng cố: <4’>

- Thông tin là gì? Cho VD? (SGK)

- Hoạt động thông tin là gì? Cho VD? (SGK)

- Thế nào là thông tin vào, thông tin ra? (SGK)

- GV và HS Đọc và giải đáp các câu hỏi trong SGK (từ câu 1 - câu 4)/tr5

5 Hướng dẫn học ở nhà: <2’>

- Học thuộc bài và tìm thêm VD

- Tìm hiểu thế nào là Tin học

- Xem trước phần 3

Trang 5

Ngày soạn: 05/01/2010

BÀI 1: THÔNG TIN VÀ TIN HỌC (tiếp)

- HS Biết máy tính là công cụ hỗ trợ con người trong các hoạt động thông tin

- Có khái niệm ban đầu về tin học và nhiệm vụ chính của tin học

Đặt một vài câu hỏi về phần đã học ở tiết trước trong bài 1:

- Thông tin là gì?

- Em hãy nêu một số ví dụ cụ thể về thông tin và cách thức con người thu nhận thông tin đó?

- Em hãy cho biết con người có thể tiếp nhận thông tin qua các giác quan nào? Cho ví dụ

- Vẽ sơ đồ mô tả quá trình xử lý thông tin Nhìn vào sơ đồ hãy nói lên hoạt động của quátrình này (em hiểu thế nào là thông tin vào, thông tin ra?)

- Gọi một vài HS lên trả bài

● Hoạt động 1: Hoạt động thông tin và tin học

<30’>

- GV: Tiết trước chúng ta đã biết được thế nào là

thông tin và hoạt động thông tin của con người

- Trong cuộc sống thông tin có thể thu được từ

nhiều cơ quan khác nhau của con người

- Vậy các em có biết những giác quan nào của con

người có thể tiếp nhận TT?

- GV yêu cầu học sinh phát biểu theo sự hiểu biết

3 Hoạt động thông tin và tin học:

Trang 6

của các em.

- HS phát biểu: <Tai, mắt, tay, chân…>

- GV tổng hợp các ý kiến của HS như: TT có thể

thu nhận được bằng: Thị giác, thính giác, xúc

giác…

 GV nhấn mạnh: TT có thể được thu nhận bằng 2

cách: vô thức và có ý thức (VD: nghe tiếng chim

hót thì đoán được đó là tiếng chim gì? hay có thể

chủ động tìm kiếm TT bằng cách tham quan, đọc

sách, xem truyền hình, nghe radio…)

- GV yêu cầu HS ngồi ở lớp quan sát hoạt động

đang diễn ra trên văn phòng hay một lớp học kế

bên.

- HS trả lời không quan sát được

- GV  Trình bày những hạn chế của giác quan và

bộ não con người trong hoạt động TT  giới thiệu

một số loại máy móc ra đời giúp con người thực

hiện những công việc vượt qua sự hạn chế của các

giác quan như: kính hiển vi, kính thiên văn, cần

cẩu

- Yêu cầu HS đưa ra thêm các ví dụ về những loại

máy móc có thể giúp con người thực hiện những

công việc vượt qua sự hạn chế của các giác quan.

- HS suy nghĩ phát biểu

- GV: Các em biết rằng khi dữ liệu còn ít con

người có thể xử lý được dễ dàng Nhưng với sự

phát triển của xã hội, thông tin ngày càng nhiều,

nhiều vô kể khiến con người lúng túng, thậm chí

nhiều lúc không thể xử lý nổi Vì vậy con người đã

nghiên cứu chế tạo ra các loại máy móc để trợ giúp

con người xử lý thông tin một cách nhanh chóng,

chính xác Một trong các loại máy đó là Máy tính

điện tử (Computer)=> Giới thiệu sự ra đời của máy

tính điện tử và ngành tin học

- HS theo dõi, ghi bài

- GV: Vậy em nào biết Tin học là gì không?

- HS trả lời theo sự hiểu biết của mình

- GV nhận xét HS trả lời và nêu khái niệm về tin

học cho HS nắm được

- GV: Vậy nói đến Tin học thì phải gắn nó với cái

gì?

- HS trả lời:(gắn với máy tính điện tử)

- GV nhấn mạnh thêm về mối quan hệ này Khẳng

định vai trò quan trọng của MTĐT trong xã hội

ngày nay – Xã hội thông tin - Nền kinh tế tri thức,

sự phát triển của Tin học gắn với sự phát triển của

MTĐT

- GV: Vậy nhiệm vụ chính của Tin học là gì?=>

● Hoạt động 2: Ghi nhớ <4’>

- Gọi vài HS đọc phần ghi nhớ trong SGK/tr5

- Một số loại máy móc ra đời giúp conngười thực hiện những công việc vượtqua sự hạn chế của các giác quan như:kính thiên văn, kính hiển vi…

- Máy tính điện tử là thiết bị xử lý và lưu

trữ thông tin một cách tự động bằng cácchương trình định trước

- Tin học là một ngành khoa học nghiên

cứu các phương pháp, công nghệ và kỹthuật xử lý thông tin một cách tự động

- Một trong những nhiệm vụ chính của tin

học là nghiên cứu việc thực hiện các hoạt

động thông tin một cách tự động nhờ sựtrợ giúp của máy tính điện tử

Trang 7

- GV khẳng định lại

4 Củng cố: <4’>

- Con người có thể thu nhận thông tin bằng các giác quan nào? Các cách thu nhận thông tin?

- Thông tin thu nhận được thường được lưu trữ bằng cách nào?

- Sự hạn chế của các giác quan Sự ra đời của các loại máy móc giúp con người vượt qua sựhạn chế đó

- Sự ra đời của máy tính điện tử và ngành tin học

- GV và HS Đọc và giải đáp các câu hỏi trong SGK/tr5

- Học thuộc bài và tìm thêm VD minh họa

- Về nhà đọc bài đọc thêm: Sự phong phú của thông tin (SGK/tr6).

- Xem trước bài 2: Thông tin và biểu diễn thông tin (SGK/tr6).

Trang 8

Ngày soạn: 06/01/2010

Bài 2: THÔNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THÔNG TIN

- HS phân biệt được các dạng thông tin cơ bản

- Biết khái niệm biểu diễn thông tin và cách biểu diễn thông tin trong máy tính bằng các dãy bit

- Biết cách biểu diễn thông tin trong máy tính bằng các dãy bit

- Đặt vấn đề để học sinh trao đổi và đưa nhận xét

- Học sinh đọc SGK, trao đổi lại và giáo viên tổng kết

2 Phương tiện:

- SGK

3 Lưu ý sư phạm:

Tận dụng vốn kiến thức học sinh có thể thu nhận được từ đời sống thực tế

III HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC:

1 Ổn định lớp: <1’>

- Kiểm tra sĩ số lớp

Đưa ra một số câu hỏi kiểm tra bài cũ:

- Hãy nêu một số ví dụ về sự tiếp nhận thông tin của con người thông qua các giác quan

- Tìm một số ví dụ về những công cụ và phương tiện giúp con người vượt qua sự hạn chếcủa các giác quan và bộ não?

- Nêu nhiệm vụ chính của tin học trong hoạt động thông tin của con người

● Hoạt Động 1: Các dạng thông tin cơ bản

<7’>

- GV: các em đã biết thông tin là những gì đem

lại sự hiểu biết cho con người cũng như các sự vật

khác Trong cuộc sống có rất nhiều thông tin từ

nhiều nguồn khác nhau Vậy theo em thông tin có

được từ những nguồn nào?

- GV: Yêu cầu HS kể 1 số cách để thu thập thông

tin.

- HS suy nghĩ trả lời <Từ sách báo, các phương

tiện nghe nhìn…>

- GV: → Thông tin xung quanh ta rất phong phú

và đa dạng hay nói cách khác có rất nhiều dạng

Trang 9

thông tin trong cuộc sống Vậy chúng có những

loại cơ bản nào chúng ta cùng tìm hiểu

GV: TT có được từ nhiều nguồn khác nhau Vậy

theo em chúng ta có thể có các dạng thông tin

như thế nào (em hãy thử phân loại TT)?

- HS thử phân loại các dạng thông tin

- GV nhận xét HS phân loại TT và chốt lại: ở đây

ta chỉ quan tâm đến 3 dạng thông tin cơ bản cũng

là 3 dạng thông tin chính mà máy tính có thể xử

lý được → giới thiệu 3 dạng thông tin

- HS nghe và ghi bài

- GV: Em hãy nêu một vài ví dụ về các dạng

thông tin khác mà em biết?

- HS trả lời: <mùi,vị, cảm giác (nóng, lạnh, vui,

buồn…)>

- GV nhận xét củng cố lại: 3 dạng thông tin trên

là 3 dạng cơ bản nhất mà máy tính có thể xử lý

được Hiện nay con người không ngừng cải tiến,

hoàn thiện và nghiên cứu để máy tính có thể nhận

biết được tất cả các dạng thông tin khác nữa

● Hoạt Động 2: Biểu diễn thông tin <13’>

- GV: Để thể hiện thông tin đó là gì người ta

thường thể hiện chúng bằng những cách nào?

- HS trả lời: Bằng chữ viết, ký hiệu, bằng cử chỉ,

lời nói…

- GV đưa ra 1 số VD:< có thể đặt câu hỏi gợi mở

>

+ Mỗi dân tộc, mỗi quốc gia có hệ thống chữ cái

của riêng mình để biểu diễn thông tin dưới dạng

+ Để tính toán, người ta dùng các con số và kí

hiệu toán học để biểu diễn…

→ Vậy biểu diễn thông tin là gì?

- HS phát biểu

- GV nhận xét và đưa ra khái niệm →

<gọi HS đọc khái niệm trong SGK-Tr7>

- GV nhấn mạnh: biểu diễn thông tin nhằm mục

đích lưu trữ và chuyển giao TT thu nhận được

Cùng 1 thông tin có thể có nhiều cách biểu diến

khác nhau (VD: để diễn tả một ngày đẹp trời, họa

sĩ vẽ tranh, nhạc sĩ sáng tác nhạc, nhà thơ sáng tác

thơ, các con số có thể biểu diễn ở dạng bảng hay

đồ thị…)

- GV: Mỗi người, mỗi dân tộc, mỗi quốc gia đều

có các cách biểu diễn thông tin của riêng mình

Vậy sẽ dẫn đến điều khó khăn gì?

1 Các dạng thông tin cơ bản:

- Dạng văn bản: tờ báo, quyển sách,…

- Dạng âm thanh: tiếng nước chảy, tiếngtrống trường, tiếng còi xe ôtô…

- Dạng hình ảnh: bức tranh, bản đồ, bănghình…

2 Biểu diễn thông tin:

a) Biểu diễn thông tin:

- Biểu diễn thông tin là cách thể hiệnthông tin dưới dạng cụ thể nào đó

Trang 10

- HS trả lời: <không hiểu nhau>

- GV: Vậy làm sao để hiểu được nhau?

- HS trả lời <phải quy ước trước với nhau việc

dùng các ký hiệu, chữ số…>

- GV: Phải quy ước trước về cách biểu diễn thông

tin <hay gọi là mã hoá thông tin> VD: chữ số

một theo kiểu ả rập là 1, theo kiểu chữ la mã là

I… Việc hiểu được thông tin đó là gì đòi hỏi phải

dùng chung một quy ước, quy tắc nhất định nào

đó và đỏi hỏi người đó phải có hiểu biết nhất định

về lĩnh vực nào đó trong cuộc sống (VD muốn

biết người nước ngoài nói gì chúng ta phải biết

ngôn ngữ mà họ dùng để giao tiếp)

- GV: Trong máy tính người ta dùng các bảng mã

chuẩn là ASCII…

- GV: Vậy biểu diễn TT có vai trò như thế nào?

Mục đích của việc biểu diễn thông tin là để làm

gì?

- HS trả lời

→ GV đưa ra VD như SGK và nhấn mạnh: biểu

diễn TT nhằm mục đích lưu trữ và chuyển giao

TT thu nhận được.

- GV: Với con người thì dùng các chữ cái, chữ số,

các ký hiệu … để biểu diễn thông tin Vậy Trong

máy tính thông tin được biểu diễn như thế nào để

máy tính có thể “hiểu” và xử lý được =>

● Hoạt động 3: Biểu diễn thông tin trong máy

tính <15’>

- GV: Ở phần trước, chúng ta đã biết TT có thể

được biểu diễn bằng nhiều hình thức khác nhau

tùy theo mục đích và đối tượng: âm thanh, hình

ảnh, chữ, số…

Nhưng máy tính được chế tạo từ các linh kiện

điện tử và cơ khí Hoạt động nhờ vào các tín hiệu

điện Theo em máy tính có thể nhận biết đâu là

chữ A, B, là các con số như chúng ta không?

- HS trả lời: <không>

- GV: Máy tính không thể nhận diện ngay được

đâu là chữ A, B… ngay giống như con người

được mà chúng ta cần phải biểu diễn thông tin đó

dưới dạng ngôn ngữ mà nó “hiểu” được – đó là

ngôn ngữ máy -> Trong máy tính, người ta sử

dụng dãy bít (còn gọi là dãy nhị phân gồm 2 ký

hiệu 0 và 1) để biểu diễn TT

- GV giải thích sơ lược về 2 kí hiệu 0 và 1 (tương

ứng với 2 trạng thái: có hoặc không có tín hiệu)

- HS nghe GV giải thích về hai ký hiệu 0 và 1

- GV lấy ví dụ minh hoạ: về giao thông

Vậy đưa vào máy tính xử lý được phải biến đổi

thông tin thành các dãy bít 11, 10, 01, 00 …

- Để biểu diễn thông tin chúng ta phải quy

ước trước về cách biểu diễn.(hay gọi là

mã hoá thông tin)

b) Vai trò của biểu diễn thông tin:

Biểu diễn thông tin có vai trò quan trọngquyết định đối với mọi hoạt động (truyền

và tiếp nhận) thông tin của con người

3 Biểu diễn thông tin trong máy tính:

- Để máy tính có thể xử lý, thông tin cầnđược biểu diễn dưới dạng dãy bit (hay còngọi là dãy nhị phân) chỉ gồm 2 kí tự 0 và1

Cho ví dụ về giao thông:

Đèn A Đèn B Ý nghĩabật bật Đi A B và B Abật tắt Chỉ đi từ A Btắt bật Chỉ đi từ B Atắt tắt Không đi đượcQui ước bật 1, tắt 0 để đưa vào máy tính

Trang 11

- GV nêu khái niệm dữ liệu

- GV nhấn mạnh dữ liệu chính là các thông tin thô

(TT ban đầu) chưa được xử lý

- GV: Làm thế nào để máy tính và người giao

tiếp được với nhau?

4 Củng cố: <3’>

- Các dạng thông tin cơ bản

- Các cách biểu diễn thông tin

- Cách biểu diễn thông tin trong máy tính

- Học thuộc bài và tìm thêm VD

- Vẽ Mô hình quá trình thực hiện giao tiếp giữa người và máy tính

- Xem trước bài 3: Em có thể làm được gì nhờ máy tính điện tử

Trang 12

Ngày soạn: 06/01/2010

Bài 3: EM CÓ THỂ LÀM ĐƯỢC GÌ NHỜ MÁY TÍNH

1 Ổn định lớp: <1’>

2 Kiểm tra bài cũ: (9’)

- Nêu những dạng thông tin cơ bản mà máy tính có thể xử lý được? đưa ra ví dụ minh họacho từng dạng thông tin

- Tại sao muốn biểu diễn thông tin phải quy ước trước với nhau? Ví dụ?

- Hãy nêu 1 vài ví dụ minh họa việc có thể biểu diễn thông tin bằng nhiều cách khác nhau?

- Thông tin trong máy tính được biểu diễn như thế nào? Giải thích

HĐ 1: Một số khả năng của máy tính: (28’)

Ngày nay máy tính là công cụ rất đắc lực cho

con người trong hoạt động thông tin, vậy theo

em máy tính có khả năng gì?

- HS: Máy tính có khả năng giúp con người

xử lý thông tin, lưu trữ thông tin…

- GV: Theo em khi thực hiện việc tính toán

bằng tay <thủ công> và tính toán bằng máy

tính thì cái nào nhanh hơn? Chính xác hơn?

- Khả năng tính toán nhanh.

- Tính toán với độ chính xác cao.

Trang 13

- GV: Để lưu trữ thông tin trong cuộc sống

hằng ngày chúng ta phải sử dụng sách vởi,

tủ, nhà kho… nó có kích thước và khối lượng

thế nào? Lượng thông tin lưu trữ nhiều hay

ít?

- HS trả lời: Kích thước lớn, cồng kềnh,

chiếm diện tích nhiều:

- GV: Theo em thì so với cách lưu trữ truyền

thống trên thì các thiết bị nhớ của máy tính

là một kho lưu trữ thông tin như thế nào?

<khổng lồ, tương đương với khoảng 100.000

cuốn sách khác nhau, lưu trữ nhiều thông tin

trên một diện tích nhỏ, gọn nhẹ, tiện lợi>

- GV: Việc tìm kiếm thông tin trên máy tính

và thông tin trong thư viện, trên quyển sách

báo cái nào nhanh và tiện lợi hơn?

- HS trả lời: Trên máy tính nhanh hơn, tiện

hơn

- GV: Nhấn mạnh về khả năng lưu trữ của

máy tính Là nguồn tài nguyên vô giá (mạng

Intenet)

- GV: Con người có thể làm việc suốt ngày

suốt đêm liên tục không?

- HS trả lời: <không, trong thời gian ngắn

phải nghỉ ngơi>

- GV: còn máy tính thì làm việc như thế nào?

- HS trả lời: <Làm việc trong thời gian dài>

- GV: con người làm việc nhiều thì sao ?

- HS trả lời: <mệt mỏi, giảm năng suất, chất

lượng công viêc >

- GV: Các em thấy máy tính làm việc liên tục

suốt ngày đêm không nghỉ Chúng có mệt mỏi

không? có phải loại máy nào cũng làm việc

được như vậy không? Ví dụ?

- HS trả lời: <không, VD: ôtô, xe máy…>

-GV: -> máy tính có thể làm việc không nghỉ

ngơi trong một thời gian dài Không phải thiết

bị hay công cụ nào của con người cũng có thể

làm việc liên tục như vậy Như vậy máy tính

ngày nay được rất nhiều người sử dụng và đã

trở thành người bạn thân của chúng ta khi

ngồi trên ghế nhà trường

- Học thuộc bài, hiểu và cho thêm ví dụ minh họa cụ thể cho bài học

- Trả lời các câu hỏi trong SGK/tr13

- Đọc trước phần 2,3 của bài

Trang 14

Ngày soạn: 07/01/2010

Bài 3: EM CÓ THỂ LÀM ĐƯỢC GÌ NHỜ MÁY TÍNH

1 Ổn định lớp: <1’>

- Em hãy nêu các khả năng của máy tính điện tử?

HĐ1: Có thể dùng máy tính điện tử vào

những việc gì? (20’)

- GV chia lớp thành 4 nhóm và cho HS thảo

luận trong 4 phút để tìm hiểu xem máy tính

điện tử có thể dùng vào những việc gì?

- Gọi đại diện từng nhóm trả lời

- HS trả lời: Giải toán, soạn thảo văn bản, học

ngoại ngữ, nghe nhạc…

- GV: Máy tính điện tử có thể được dùng vào

rất nhiều lĩnh vực trong công việc và cuộc

sống hàng ngày như: thực hiện các tính toán,

tự động hoá các công việc văn phòng, hỗ trợ

cho công tác quản lý, học tâp, giải trí, điều

khiển tự động và robot, liên lạc, tra cứu và

mua bán trực tuyến, …

- Cho VD để minh hoạ

+ Giải quyết các bài toán kinh tế, khoa học kỹ

thuật đòi hỏi những khối lượng tính toán vô

2 Có thể dùng máy tính vào những việc gì?

-Thực hiện các tính toán.

-Tự động hóa các công việc văn phòng.

- Hỗ trợ công tác quản lý.

- Công cụ học tập và giải trí.

- Điều khiển tự động và robot.

- Liên lạc, tra cứu và mua bán trực tuyến…

Trang 15

cùng lớn mà con người không thực hiện

được

+ soạn thảo, trình bày, in ấn, thuyết trình

trong hội nghị…

+ Các thông tin trong máy tính được tập hợp

và tổ chức thành các cơ sở dữ liệu lưu trong

máy tính để dể sử dụng và quản lý

+ Học ngoại ngữ, nghe nhạc, chơi game, xem

phim

+ Điều khiển tự động các dây chuyền sản

xuất, điều khiển vệ tinh, tàu vũ trụ…Robot có

thể thay con người làm các công việc nặng

nhọc, độc hại…

+ Liên lạc với bạn bè,mua bán trực tuyến,

thanh toán hoá đơn, nói chuyện, trao đổi

thông tin…nhờ mạng Intenet

- GV: Tại sao máy tính được sử dụng rộng

rãi trong nhiễu lĩnh vực cuộc sống như vậy?

- HS trả lời: Vì dựa vào những khả năng của

máy tính có thể làm được

- GV chốt lại các khả năng của MT

HĐ2: Máy tính và điều chưa thể (13’)

GV chia lớp thành 2 nhóm: một nhóm trả lời

câu hỏi một nhóm nhận xét bạn trả lời

- GV: Máy tính có nhiều khả năng thật tuyệt

vời, giúp con người trong rất nhiều công việc,

trong nhiều lĩnh vực khác nhau Vậy theo em

máy tính có thể thay thế con người không? Vì

sao?

- HS trả lời: <không, vì nó không tự làm được

các công việc nếu không có sự chỉ dẫn của

con người >

- HS nhận xét bạn trả lời

- GV: Máy tính là 1 công cụ rất tuyệt vời

nhưng nó chỉ làm được khi con người chỉ dẫn

thông qua các câu lệnh.Vậy máy tính có khả

năng tư duy như con người không? Vì sao?

- HS: <không có khả năng tư duy như con

người, vì nó là sản phẩm trí tuệ của con người

và chưa thể thay thế con người suy nghĩ nếu

không có kinh nghiệm tích luỹ.>

- GV: Các em hãy cho biết việc gì máy tính

chưa có khả năng làm?

- HS trả lời: <Máy tính chưa biết phân biệt

mùi vị, cảm giác>

- GV: Máy tính không có khả năng tư duy

như con người vì nó chưa thể thay thế hoàn

toàn con người

- GV chốt lại nội dung bài và yêu cầu HS đọc

phần ghi nhớ

- HS đọc phần ghi nhớ trong SGK

3 Máy tính và điều chưa thể:

Máy tính là công cụ rất tuyệt vời Sức mạnh của máy tính phụ thuộc vào con người và do những hiểu biết của con người quyết định Do vây máy tính chưa thể thay thế con người.

Trang 16

4 Củng cố: (5’)

- Máy tính có thể dùng vào những việc gì?

- Máy tính chưa thể làm được những việc gì?

5 Hướng dẫn học ở nhà: (2’)

- Học thuộc bài, hiểu và cho thêm ví dụ minh họa cụ thể cho bài học

- Trả lời các câu hỏi trong SGK/tr13

- Đọc bài đọc thêm: Cội nguồn sức mạnh của con người.

- Xem trước bài 4: Máy tính và phần mềm máy tính.

Trang 17

Ngày soạn: 07/01/2010

Ngày giảng: / /2010 Tiết 6

BÀI 4: MÁY TÍNH VÀ PHẦN MỀM MÁY TÍNH

- HS biết sơ lược cấu trúc chung của máy tính điện tử và một vài thành phần quan trọng nhấtcủa máy tính các nhân

- Biết khái niệm phần mềm máy tính và vai trò của phần mềm máy tính

- Biết được máy tính hoạt động theo chương trình, phân loại được các phần mềm

- Những khả năng to lớn nào đã làm cho máy tính trở thành một công cụ xử lý thông tin hữuhiệu?

- Hãy kể thêm một vài ví dụ về những gì có thể thực hiện với sự trợ giúp của máy tính điệntử

- Đâu là hạn chế lớn nhất của máy tính hiện nay?

HĐ1: Mô hình quá trình ba bước: (12’)

- GV: Em hãy nhắc lại hoạt động thông tin của

con người là gì?

- HS trả lời: <tiếp nhận TT, xử lý, lưu trữ và

truyền TT>

- GV: Trong cuộc sống để làm một công việc

nào đó em phải cần những gì và bắt đầu như

thế nào – ví dụ như giải bài tập chẳng hạn?

Trang 18

- HS trả lời theo ý hiểu

- GV cho một số VD như SGK và cho thêm

một VD thực tế bên ngoài để HS từ đó dẫn đến

mô hình ba bước: nhập, xử lý, xuất

- HS lắng nghe

- GV yêu cầu các nhóm thảo luận cho VD thực

tế có liên quan về mô hình 3 bước và chỉ rõ

từng bước

- HS thảo luận theo nhóm và cho VD

- GV: Rõ ràng, bất kì quá trình xử lý thông tin

nào cũng là 1 quá trình 3 bước như trên Do đó

để có thể giúp con người trong quá trình xử lý

thông tin, máy tính cần phải có các thành phần

thực hiện các chức năng tương ứng: thu nhận,

xử lí và xuất thông tin đã xử lí

- HS lắng nghe, ghi bài

H

Đ 2 : Cấu trúc chung của máy tính điện tử

(21’)

- GV: Máy tính trợ giúp con người xử lý thông

tin Mọi quá trình xử lý thông tin gồm có 3

bước Vậy theo em máy tính phải có cấu trúc

chung như thế nào không? (gồm các thiết bị

như thế nào)

- HS trả lời: <Gồm có 3 phần nhập dữ liệu, xử

lý, xuất thông tin>

- GV yêu cầu HS quan sát tranh ở SGK kết

hợp trình bày

- Ngày nay, máy tính đã có mặt ở khắp mọi nơi

với nhiều chủng loại đa dạng như máy tính để

bàn, máy tính xách tay, máy tính cầm tay, siêu

máy tính, chúng có hình dạng và kích thước

khác nhau Tuy nhiên, tất cả các máy tính đều

được xây dựng trên cơ sở 1 cấu trúc cơ bản

chung do nhà toán học Von Neuman đưa ra

- GV: Cấu trúc của 1 máy tính gồm có các khối

chức năng: bộ xử lí trung tâm (CPU), thiết bị

vào, thiết bị ra, bộ nhớ

- GV có thể đưa ra 1 số thiết bị cho học sinh

quan sát để minh họa khi giới thiệu về các

thành phần máy tính

- Các khối chức năng (thiết bị) trên hoạt động

dưới sự hướng dẫn của các chương trình máy

tính do con người lập ra

- Chương trình là gì?

- GV giới thiệu chương trình

- GV giải thích cho HS hiểu Lệnh là một chỉ

thị yêu cầu máy tính thực hiện công việc nào

đó

- GV: Chúng ta sẽ tìm hiểu các thành phần của

1 Mô hình quá trình 3 bước:

2 Cấu trúc chung của máy tính điện tử

- Gồm 3 khối chức năng: Bộ xử lý trungtâm(CPU), Bộ nhớ, các thiết bị vào ra được hoạtđộng dưới sự chỉ dẫn của chương trình

- Chương trình là tập hợp các câu lệnh, mỗi câulệnh hướng dẫn một thao tác cụ thể cần thực hiện

.

Nhập

(Input) Xử lí (Output)Xuất

Trang 19

GV nhấn mạnh vai trò của bộ xử lý trung tâm.

- GV: Trong quá trình xử lý thông tin có cần

lưu trữ thông tin không? Lưu trữ để làm gì?

- HS trả lời: <có, lưu trữ để xử lý>

- GV: Vậy con người lưu trữ thông tin ở đâu?

- HS trả lời: < trong não chúng ta, sách vở, …>

- GV: Để lưu trữ thông tin trong máy tính

chúng ta cần tới bộ nhớ =>

- GV: Làm thể nào để biết được bộ nhớ lớn

hay nhỏ (lưu trữ được thông tin nhiều hay ít)?

- HS trả lời: <Dựa vào đơn vị đo của TT>

- GV: Em hãy cho biết đơn vị chính dùng để

đo chiều dài, khối lượng là gì?

- HS trả lời: mét, kilôgam,…

- GV: Trong máy tính đơn vị đo lượng thông

tin là byte (đọc là bai) Người ta còn dùng các

bội số của byte để đo dung lượng bộ nhớ

- GV giới thiệu tên gọi, kí hiệu của một số đơn

vị đo dung lượng

- HS lắng nghe và ghi bài

- GV:giới thiệu Thiết bị vào/ ra: (input/ output)

- GV: Thiết bị vào/ra dùng để làm gì? Ví dụ?

- HS trả lời: Vào/ra dữ liệu

-GV: nêu thiết bị vào/ra =>

- Bộ xử lí trung tâm (CPU) là thành phần quan

trọng nhất của máy tính: Thực hiện các chức năng tính toán, điều khiển và phối hợp mọi hoạt động của máy tính

- Bộ nhớ: là nơi lưu các chương trình và dữ liệu

có 2 loại bộ nhớ là: bộ nhớ trong và bộ nhớ ngoài.

Bộ nhớ trong Bộ nhớ ngoài

- Dùng để lưu chương trình và dữ liệu trong quá trình máy tính làm việc.

- Là RAM (Random

Access Memory)

- Khi tắt máy toàn bộ các thông tin trong RAM bị mất.

- Dùng để lưu trữ lâu dài chương trình và dữ liệu.

-Là các loại đĩa, bộ nhớ flash (USB)…

- Thông tin trên bộ nhớ ngoài không bị mất đi khi ngắt điện.

Đơn vị chính đo dung lượng bộ nhớ là byte

Kilôbai KB 1KB=1024byte Megabai MB 1MB=1024KB Gigabai GB 1GB=1024MB Tegabai TB 1TB = 1024GB

- Thiết bị vào/ ra (input/ output): Dùng để trao đổi thông tin với bên ngoài, đảm bảo giao tiếp với người sử dụng

* Thiết bị vào (thiết bị nhập dữ liệu) gồm có: bàn phím, chuột, máy quét…

Trang 20

- Cấu trúc chung của máy tính điện tử gồm những khối chức năng nào? Nêu 1 số bộ phậncủa từng chức năng.

- Bài tập: Đổi các đơn vị sau:

- Xem trước phần tiếp theo bài 4: Máy tính và phần mềm máy tính.

Một số câu hỏi trắc nghiệm để củng cố kiến thức trong bài:

1 Một MB bằng 1024

2 Thiết bị nào sau đây không được sử dụng làm thiết bị vào

a bàn phím b chuột c máy quét d máy in

Trang 21

Ngày soạn: 08/01/2010

BÀI 4: MÁY TÍNH VÀ PHẦN MỀM MÁY TÍNH (tiếp)

- HS biết sơ lược cấu trúc chung của máy tính điện tử và một vài thành phần quan trọng nhấtcủa máy tính các nhân

- Biết khái niệm phần mềm máy tính và vai trò của phần mềm máy tính

- Biết được máy tính hoạt động theo chương trình

- Cấu trúc chung của máy tính điện tử theo Von Neumann gồm những bộ phân nào?

- Tại sao CPU có thể coi như bộ não của máy tính?

- Trình bày tóm tắt chức năng và phân loại bộ nhớ máy tính?

- Kể tên 1 vài thiết bị vào/ ra mà em biết

HĐ1: Máy tính là một công cụ xử lí thông tin

(12’)

- GV: Các em biết rằng khi dữ liệu còn ít con

người có thể xử lý được dễ dàng Nhưng với sự

phát triển của xã hội, thông tin ngày càng nhiều,

nhiều vô kể khiến con người lúng túng, thậm

chí nhiều lúc không thể xử lý nổi Vì vậy con

người đã nghiên cứu chế tạo ra các loại máy

móc để trợ giúp con người xử lý thông tin một

cách nhanh chóng, chính xác Một trong các

Trang 22

loại máy đó là Máy tính điện tử (Computer)=>

- Nhờ có các khối chức năng chính nêu trên

máy tính đã trở thành 1 công cụ xử lí thông tin

hữu hiệu GV giới thiệu mô hình hoạt động ba

bước của máy tính lên bảng để HS theo dõi

- GV: Tại sao nói máy tính là công cụ xử lý

thông tin?

- HS trả lời: <vì nó có khả năng tính toán

nhanh, chính xác, làm việc không mệt mỏi, …>

- GV: Quá trình xử lí thông tin trong máy tính

được tiến hành một cách tự động theo sự chỉ

dẫn của các chương trình vì vậy sẽ xử lý thông

tin nhanh, chính xác, tiết kiệm thời gian và công

sức cho con người

HĐ2: Phần mềm và phân loại phần mềm

(15’)

- GV: Máy tính có thể sử dụng cho nhiều mục

đích khác nhau như: học tập, giải trí, công việc

văn phòng, tính toán, công tác quản lí, liên

lạc… Vậy khả năng đó có được là do đâu?

chính là nhờ các phần mềm Con người càng

phát triển thêm nhiều phần mềm mới, máy tính

càng tăng cường sức mạnh và được sử dụng

rộng rãi hơn Vậy phần mềm là gì? Nó khác

phần cứng như thế nào?

- GV: cho HS thảo luận nhóm câu hỏi trên trong

3’ và đưa ra câu trả lời

- Phần cứng của máy tính là những thiết bị vật

lí kèm theo như: màn hình, chuột, bàn phím,

các loại đĩa…Còn phần mềm là các chương

trình

- HS trả lời

- GV: Nếu không có phần mềm máy tính có

hoạt động không? Màn hình sẽ như thế nào?

- HS trả lời: máy tính sẽ không hoạt động được,

và màn hình sẽ không hiển thị được thông tin

- GV: Phần mềm máy tính được chia thành 2

loại chính: phần mềm hệ thống và phần mềm

ứng dụng Phần mềm hệ thống là các chương

trình tổ chức việc quản lí, điều phối các bộ phận

chức năng của máy tính và quan trọng nhất là

các hệ điều hành như: DOS, WINDOWS

XP Phần mềm ứng dụng là chương trình đáp

ứng những yêu cầu ứng dụng cụ thể VD: phần

mềm soạn thảo, phần mềm đồ hoạ…

3 Máy tính là một công cụ xử lí thông tin:

Máy tính là 1 công cụ xử lí thông tin Quá trình

xử lí thông tin trong máy tính được tiến hành một cách tự động theo sự chỉ dẫn của các chương trình.

4 Phần mềm và phân loại phần mềm:

a Phần mềm là gì?

- Để phân biệt với phần cứng là chính máy tính cùng tất cả các thiết bị vật lí kèm theo, người ta gọi các chương trình máy tính là phần mềm máy tính hay ngắn gọn là phần mềm.

b Phân loại phần mềm:

- Phần mềm máy tính được chia thành hai loại chính:

+ Phần mềm hệ thống: DOS, WINDOWSXP… + Phần mềm ứng dụng: Word, EXCEL…

4 Củng cố: (5’)

- Em hiểu thế nào là phần mềm hệ thống và phần mềm ứng dụng? Hãy kể tên một vài phầnmềm mà em biết

- Học thuộc bài và trả lời 5 câu hỏi ở cuối bài trang 19

- Về nhà đọc bài đọc thêm 3: Von Neumann - cha đẻ của kiến trúc máy tính điện tử

Trang 23

- Chuẩn bị trước bài thực hành để tiết sau thực hành tại phòng máy.

Trang 24

Ngày soạn: 08/01/2010

BÀI THỰC HÀNH 1 LÀM QUEN VỚI MỘT SỐ THIẾT BỊ MÁY TÍNH

- Khuyến khích học sinh khám phá, tìm tòi, ham học hỏi

II PHƯƠNG PHÁP VÀ PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:

- SGK, giáo án, phòng máy có các máy hoạt động được

- Xem trước bài thực hành trong SGK

- Hãy nêu một số bộ phận của máy tính

3 Thực hành: <35’>

* Hoạt động 1: Phân công các nhóm thực

hành <2’>

- GV chia nhóm thực hành cho học sinh tuỳ vào

số lượng học sinh của lớp và số máy tính hiện

* Mục tiêu: Nhận biết được các bộ phận cơ

bản của máy tính cũng như cách sử dụngchuột, bàn phím, các bật/tắt máy

a/ Phân biệt các bộ phận của máy tính cá nhân

* Các thiết bị nhập dữ liệu cơ bản:

Trang 25

- GV: Nhấn mạnh về 2 loại thiết bị này =>

- GV: Giới thiệu HS các thiết bị vào dữ liệu của

máy tính, cách sử dụng chúng

- HS quan sát bàn phím, có thể gõ thử một số

phím

- HS quan sát con chuột, tập cầm chuột

- GV giải thích sơ qua về giao diện đồ hoạ cho

HS nắm được.

- GV: Bây giờ các em quan sát khối thiết bị hình

hộp chữ nhật và nói đó là phần thân máy tính

- HS quan sát thân máy tính

- GV: Phần thân máy tính chứa nhiều thiết bị

phức tạp người ta thường gọi tắt là CPU,

- GV có thể giới thiệu thêm về nguồn điện

- GV: Em hãy nhắc lại các thiết bị xuất dữ liệu

của máy tính?

- HS trả lời: Màn hình, máy in…

- GV yêu cầu HS quan sát thiết bị xuất dữ liệu

- HS quan sát thiết bị

- GV: Nhấn mạnh về màn hình của máy tính

VD: khi gõ 1 kí tự nào đó từ bàn phím, kí tự

tương ứng với phím này sẽ được gởi đến CPU

và được thể hiện trên màn hình

- GV có thể cho HS quan sát máy in (nếu có)

giới thiệu thêm về 1 số máy in như: máy in kim,

máy in laser,…

- HS quan sát ổ đĩa CD/DVD, loa

- GV:Để lưu trữ dữ liệu máy tính cần có các

thiết bị lưu trữ Em hãy nhắc lại các thiết bị đó?

- HS trả lời: bộ nhớ trong, bộ nhớ ngoài

- GV cho HS quan sát bộ nhớ trong, bộ nhớ

- Chuột (Mouse): là thiết bị điều khiển nhập

dữ liệu được dùng nhiều trong môi trườnggiao diện đồ hoạ của máy tính

- Thân máy tính: Thân máy tính chứa nhiềnthiết bị như: CPU, bộ nhớ, nguồn điện,…

* Các thiết bị xuất dữ liệu: Hs được làm quen

với màn hình, máy in, loa, ổ ghi

- Màn hình: hiển thị kết quả hoạt động củamáy tính và hầu hết các giao tiếp giữa người

và máy tính

- Máy in: thiết bị dùng để đưa dữ liệu ra giấy

- Ổ ghi CD/ DVD:dùng để ghi dữ liệu ra cácđĩa dạng CDROM/ DVD <thuộc phần thânmáy tính>

- Loa: dùng để đưa âm thanh ra

* Các thiết bị lưu trữ dữ liệu:

- Đĩa cứng: dùng để lưu trữ dữ liệu chủ yếu

Trang 26

-GV: Nhận mạnh về các bộ phận của máy tính.

- HS lắng nghe

- GV: Như vậy chúng ta đã được quan sát, phân

biệt các bộ phận cơ bản của máy tính Để máy

tính có thể làm việc được thì chúng ta cần phải

khởi động nó Bây giờ các em sẽ học cách bật/tắt

máy tính

- GV hướng dẫn học sinh quan sát nút khởi động

máy (Power Switch – Nút nguồn), nút khởi động

lại máy tính (Reset), nút nguồn màn hình và

thao tác bật nguồn

- HS quan sát biểu tượng, ký hiệu nút nguồn, nút

khởi động lại (Reset) trên máy tính, thực hiện

thao tác bật máy tính, quan sát các đèn tín hiệu,

các thay đổi trên màn hình theo hướng dẫn của

GV

- GV cho HS làm quen với bàn phím và chuột

- GV giới thiệu về cấu tạo của bàn phím

- GV mở chương trình Notepad và gõ 1 vài

phím để HS quan sát

* Cần hướng dẫn HS phân biệt tác dụng của việc

gõ 1 phím và gõ tổ hợp phím

VD: nhấn giữ phím Shift và gõ 1 kí tự

* Di chuyển chuột: hướng dẫn HS di chuyển

chuột trên mặt phẳng và quan sát sự thay đổi vị

trí của con trỏ chuột Con trỏ chuột xuất hiện

trên màn hình và có dạng

- GV hướng dẫn HS tắt máy tính

- HS quan sát và thực hiện thao tác tắt máy tính

- GV lưu ý việc cần thiết phải tắt máy tính đúng

* Các bộ phận cấu thành 1 máy tính hoànchỉnh: màn hình, thân máy, bàn phím, chuột

b/ Bật CPU và màn hình:

- Nhấn nút màn hình và nút khởi động máy ởthân máy (nút Power), chờ máy tính khởiđộng

c/ Làm quen với bàn phím và chuột:

* Phân biệt vùng chính của bàn phím, nhómcác phím số, nhóm các phím chức năng

- Nhóm các phím chức năng: Shift, Ctrl,Home, Delete,…

* Các phím trên con chuột:

Trang 27

- Phân biệt các nút của chuột máy tính và biết các thao tác cơ bản có thể thực hiện với chuột.

- Biết được phần mềm giúp tập luyện khả năng sử dụng chuột

2 Kỹ năng:

- Thực hiện được các thao tác cơ bản với chuột, sử dụng được phần mềm luyện tập chuột

3 Thái độ:

- Thấy được tầm quan trọng và ý nghĩa của việc cần phải luyện tập sử dụng chuột

- GV: phòng máy, phần mềm “Mouse Skills”, SGK, giáo án, máy chiếu (nếu có)

- Xem trước bài trong SGK

- Nêu và thực hiện thao tác khởi động, tắt máy

3 Học bài mới: Đặt vấn đề: Đề có thể sử máy tính làm các công việc hằng ngày thì chúng ta cần học cách giao tiếp với nó Bài học hôm nay sẽ giúp các em làm quen với một thiết bị giúp ta có thể giao tiếp với máy tính Đó là chuột máy tính

HĐ1: Các thao tác chính với chuột: (35’)

- GV: Em hãy cho biết chuột máy tính là thiết bị

nhập hay xuất dữ liệu trong máy tính?

- HS trả lời: <thiết bị nhập dữ liệu>

- GV Giới thiệu công dụng của con chuột MT

- HS lắng nghe và quan sát

- GV nêu một số loại chuột như: chuột bi, chuột

quang, chuột không dây

- GV: giới thiệu sơ lược cấu tạo chung của

chuột máy tính

- HS nghe và quan sát chuột máy tính

1 Các thao tác chính với chuột:

- Chuột là công cụ quan trọng thường đi kèmvới máy tính Thông qua chuột chúng ta có thểthực hiện các lệnh điều khiển hoặc nhập dữ liệuvào máy tính nhanh và thuận tiện

- Các thành phần của chuột máy tính

Chuột

- Cách cầm chuột: dùng tay phải giữ chuột,

nút giữa

Trang 28

- GV: Hướng dẫn thao tác cầm chuột

- HS nghe và quan sát, tập cầm chuột

- GV: nhấn mạnh ý nghĩa của việc cầm chuột

đúng cách sẽ giúp thực hiện được thao tác trên

máy tính chính xác, dễ dàng, nhanh chóng

- HS lắng nghe

- GV: Giới thiệu về các biểu tượng của con trỏ

chuột trên màn hình và ý nghĩa của chúng

 lưu ý: các phần mềm khác nhau có thể có

biểu tượng chuột khác nhau

- GV: tại sao chúng ta phải nắm được ý nghĩa

của các biểu tượng trên màn hình?

- HS trả lời: <để biết được máy tính đang xử lý

hay chờ người sử dụng nhập dữ liệu vào - giúp

ta biết phải thực hiện thao tác gì tiếp theo>

- GV: Giới thiệu các thao tác chính với chuột

- HS quan sát và tập cầm chuột theo sự hướng

dẫn của GV

- GV hướng dẫn từng thao tác và cho HS thực

hiện những thao tác đó ít nhất 1 lần

- Hướng dẫn cầm chuột đúng cách và di chuyển

chuột nhẹ nhàng nhưng thả tay dứt khoát

- Nút trái chuột thường được sử dụng nhiều

trong phần lớn các công việc còn nút phải chuột

ít dùng hơn

GV lưu ý để chuột có thể hoạt động mặt dưới

của chuột phải tiếp xúc với một mặt phẳng Do

đó cần đặt chuột lên bàn di chuột (mặt bàn

- Các thao tác chính với chuột:

+ Di chuyển chuột: giữ và di chuyển chuột

+ Kéo và thả chuột: nhấn và giữa nút trái,

kéo đến vị trí đích và thả tay để kết thúc thaotác

Trang 29

- Thấy được tầm quan trọng và ý nghĩa của việc cần phải luyện tập sử dụng chuột.

- GV: phòng máy, phần mềm “Mouse Skills”, SGK, giáo án, máy chiếu (nếu có)

- Nêu công dụng của chuột

Hoạt động 1: Phân công thực hành <2’>

- GV: Chia nhóm thực hành theo số lượng học

sinh của lớp và số máy tính hiện có: 2em/máy

- HS vào vị trí thực hành theo sự phân công

- GV giới thiệu cho HS về phần mềm dùng để

luyện các thao tác với chuột đồng thời hướng

dẫn học sinh cách luyện tập chuột qua từng mức

độ theo chương trình luyện tập của phần mềm

2 Luyện tập sử dụng chuột với phần mềm Mouse Skills:

- Mục đích: Giúp các em rèn luyện kỹ năng sửdụng chuột máy tính nhanh, thành thạo

- Phần mềm Mouse Skills có 5 mức luyện tập:

+ Mức 1: Luyện thao tác di chuyển chuột + Mức 2: Luyện thao tác nháy chuột + Mức 3: Luyện thao tác nháy đúp chuột + Mức 4: Luyện thao tác nháy nút phải chuột + Mức 5: Luyện thao tác kéo và thả chuột.

Trang 30

- HS lắng nghe và ghi chép các mức độ

- Luyện tập với Mouse Skills (27’)

- GV hướng dẫn cách khởi động chương trình

- HS nghe và thực hiện thao tác theo hướng dẫn

của GV

Lưu ý: Trong khi đang luyện tập có thể nhấn

phím N để chuyển sang mức khác mà không

cần thực hiện tất cả 10 thao tác luyện tập chuột

tương ứng

- GV nêu kết quả thông báo khi luyện tập xong

của phần mềm Mouse Skills

- GV cho HS thực hành luyện tập chuột

- GV quan sát và hướng dẫn các em chưa thực

hiện được, thực hiện còn chưa đúng thao tác

- Với mối mức phần mềm cho phép thực hiện

10 lần thao tác luyện tập chuột tương ứng

- Khởi động phần mềm bằng cách nháy đúpvào biểu tượng trên màn hình nền

3 Luyện tập:

B1: Khởi động phần mềm bằng cách nháy đúp chuột vào biểu tượng của chương trình Mouse Skills.

B2: Nhấn một phím bất kì để bắt đầu vào cửa

- Cách khởi động phần mềm Mouse Skills

- Các mức khi sử dụng phần mềm Mouse Skills

- Về nhà xem và ôn lại các thao tác khởi động và sử dụng phần mềm Mouse Skills, đọc bài

đọc thêm: Lịch sử phát minh chuột máy tính Và xem trước bài 6: Học gõ 10 ngón.

6 Vệ sinh phòng thực hành:

- GV cho học sinh tắt máy tính, vệ sinh phòng máy, ngắt cầu dao điện, đóng cửa phòng

Trang 31

- GV: phòng máy, SGK, giáo án, bài giảng điện tử và máy chiếu (nếu có)

- Hướng dẫn HS ngồi đúng tư thế và thực hiện gõ các phím trên bàn phím bằng 10 ngón

1 Ổn định lớp: (1’)

- Kiểm tra sĩ số lớp: Vắng:

- Nêu các thao tác về chuột và thực hiện những thao tác chính khi sử dụng chuột

- Nêu các mức luyện tập và thực hiện các thao tác khi sử dụng phần mềm luyện tập chuột(Mouse Skills)

3 Học bài mới: (35’)

Đặt vấn đề: Tiết trước các em đã được tìm hiểu về chuột máy tính cũng như các thao tác

sử dụng nó Hôm nay thầy sẽ giới thiệu tiếp cho các em tìm hiểu về một thiết bị nhập dữ liệu quan trọng của máy tính đó là bàn phím máy tính (Keyboard)

* Hoạt động 1: Bàn phím máy tính (20’)

GV: Bàn phím có thể có các kiểu dáng và màu sắc

hơi khác nhau một chút nhưng chúng có cấu trúc

chung gồm các phần 6 hàng phím như sau:

Trang 32

- GV yêu cầu HS quan sát vào bàn phím và theo

dõi trong sách hãy cho biết tên các hàng phím ở trên

bàn phím?

- HS quan sát và trả lời: Hàng phím chức năng, hàng

phím số, hàng phím trên, hàng phím cơ sở, hàng

phím dưới

- GV nhắc lại tên gọi của các hàng phím, giải thích

tác dụng của các hàng phím, lấy ví dụ minh hoạ:

+ Hàng phím chức năng thực hiện các chức

năng khác nhau tuỳ theo bối cảnh lúc sử dụng

+ Hàng phím soạn thảo: dùng để soạn thảo –

khi gõ sẽ hiển thị ký tự trên mặt bàn phím trên màn

hình (gồm hàng phím số, hàng phím trên, hàng phím

cơ sở, hàng phím dưới)

+ Các phím điều khiển:Ctrl, Alt, Shift chỉ có

tác dụng khi nhấn nó đồng thời với các phím khác,

+ Các phím đặc biệt: Spacebar, CapsLock,

Tab, Enter, Backspace

- GV hướng dẫn cách đặt ngón tay trên hàng phím cơ

- GV giới thiệu quy định gõ mười ngón bằng máy

đánh chữ và ích lợi của việc gõ phím bằng 10 ngón

- HS theo dõi

- GV: Khi gõ phím bằng mười ngón thể hiện tác

phong của người làm việc như thế nào?

- HS trả lời: <tác phong chuyên nghiệp>

- GV nhấn mạnh: Ngoài ra còn là tác phong của

người làm việc chuyên nghiệp với máy tính

- Bên cạnh những lợi ích đã nêu, việc rèn luyện gõ

10 ngón sẽ giúp rèn luyện tư thế ngồi đúng Kĩ năng

gõ 10 ngón sẽ giúp con người khi làm việc với máy

tính không có cảm giác bị gò bó, không còn phải quá

tập trung vào việc tìm phím để gõ, cho phép tập

trung tư duy vào nội dung gõ, tránh phân tán làm ảnh

hưởng đến chất lượng của văn bản

* Hoạt động 3: Tư thế ngồi (7’)

- GV: Theo em tư thế ngồi học có quan trọng

không? Vì sao?

- HS suy nghĩ trả lời: <quan trọng, vì nó ảnh hưởng

tới hiệu quả công việc và sức khoẻ>

Bàn phím gồm 6 hàng phím từ trên xuống lần lượt là:

+ Hàng phím chức năng+ Hàng phím số

+ Hàng phím trên+ Hàng phím cơ sở: quan trọng nhất vì có 2phím gai FJ, 8 phím xuất phát ASDFJKL;+ Hàng phím dưới

+ Các phím điều khiển: Spacebar, Ctrl, Alt,Shift, CapsLock, Tab, Enter, Backspace

* Các đặt ngón tay trên hàng phím cơ sở: 2

phím có gai là F và J Đây là 2 phím dùng

làm vị trí đặt 2 ngón tay trỏ Tám phím

chính trên hàng phím cơ sở A, S, F, J, K,

L, ; còn được gọi là các phím xuất phát.

2 Ích lợi của việc gõ bàn phím bằng mười ngón:

Trang 33

- GV: Tác hại của việc ngồi không đúng tư thế là gì?

- HS suy nghĩ trả lời: <gây khó chịu, khó khăn khi

thực hiện các thao tác, giảm tốc độ và năng suất làm

việc, vẹo cột sống, hại mắt…>

- GV hướng dẫn tư thế ngồi đúng đồng thời quan sát,

đánh giá, điều chỉnh tư thế ngồi của 1 số HS trong

lớp

- HS nghe và làm theo HD của GV

- Khi đánh máy, ngồi thẳng lưng, đầu không ngửa ra sau, không cúi xuống, mắt nhìn thẳng vào màn hình Bàn phím ở vị trí trung tâm, 2 tay để thả lỏng trên bàn phím.

4 Củng cố: (3’)

- Tên gọi các hàng phím trong khu vực phím chính, nguyên tắc để tay trên bàn phím chính

để gõ bàn phím bằng 10 ngón

- Lợi ích của việc gõ bàn phím bằng 10 ngón

- Tư thế ngồi đúng khi sử dụng máy tính

- Về nhà học thuộc bài và xem trước phần tiếp theo: Luyện tập.

Trang 34

Ngày soạn: 12/01/2010

Ngày giảng: / /2010 Tiết 12

BÀI 6: HỌC GÕ MƯỜI NGÓN (tiếp)

- GV: phòng máy, SGK, giáo án, bài giảng điện tử và phần mềm “Net of School”(nếu có)

- Hướng dẫn HS ngồi đúng tư thế và thực hiện gõ các phím trên bàn phím bằng 10 ngón

1 Ổn định lớp: (1’)

- Kiểm tra sĩ số lớp: Vắng:

- Nêu tên gọi các hàng phím, nguyên tắc để tay trên bàn phím

- Lợi ích của việc gõ bàn phím bằng 10 ngón

- Tư thế ngồi đúng khi sử dụng máy tính

3 Học bài mới: (38’)

* Hoạt động 1: Phân công nhóm thực hành (1’)

- GV chia nhóm tuỳ theo số lượng học sinh của

lớp và số lượng máy tính hiện có: 2em/máy

* Hoạt động 2: Hướng dẫn luyện tập (37’)

Hướng dẫn Cách đặt tay và gõ phím: (5’)

? Em nào biết nguyên tắc đặt tay trên bàn phím

để luyện tập gõ bàn phím bằng 10 ngón

- HS phát biểu (SGK)

- GV nhắc lại khi luyện gõ bàn phím cần chú ý:

- GV đặt hai tay lên bàn phím để HS quan sát

- HS quan sát

- GV yêu cầu HS để hai tay lên bàn phím và

điều chỉnh lại nếu thấy HS để tay sai

- HS để hai bàn tay lên bàn phím

- Gõ phím nhẹ nhưng dứt khoát

- Mỗi tay chỉ gõ 1 số phím nhất định b) Luyện gõ các phím hàng cơ sở:

- Bàn tay trái: các ngón trỏ, giữa, áp út, và ngón

út phụ trách các phím lần lượt là: F, D S A

- Bàn tay phải: các ngón trỏ, giữa, áp út và ngón

út phụ trách các phím làn lượt là: J, K, L, ;

Trang 35

- Yêu cầu HS gõ kết hợp các phím ở hàng cơ sở

và hàng trên theo mẫu trong SGK.

- HS luyện tập gõ kết hợp các phím hàng trên và

hàng cơ sở

- Yêu cầu HS gõ kết hợp các phím ở hàng cơ sở

và hàng dưới theo mẫu trong SGK.

Luyện gõ kết hợp với phím Shift (4’)

- Hướng dẫn HS sử dụng ngón út bàn tay trái

hoặc phải để nhấn giữ phím Shift kết hợp gõ

i) Luyện gõ kết hợp với phím Shift:

Để gõ chữ hoa ta kết hợp ngón út của bàn tay trái hoặc phải đồng thời một ngón trên bàn tay

Định dạng
Số trang	71
Dung lượng	2,12 MB