Tiết 57, 58 đại 8

Về kiến thức: - Hiểu được khái niệm phương trình bậc nhất một ẩn và cách giải.- Giải quyết được một số vấn đề thực tiễn gắn với phương trình bậc nhất.2.. Về năng lực: * Năng lực chung

Trang 1

TIẾT 57, 58: BÀI 25: PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT MỘT ẨN

I Mục tiêu: Sau khi học xong bài này học sinh có khả năng:

1 Về kiến thức:

- Hiểu được khái niệm phương trình bậc nhất một ẩn và cách giải

- Giải quyết được một số vấn đề thực tiễn gắn với phương trình bậc nhất

2 Về năng lực:

* Năng lực chung:

- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Tích cực hoạt động nhóm, trao đổi, thảo luận cách giải phương trình bậc nhất một ẩn

- Tự chủ và tự học: Biết lựa chọn các nguồn tài liệu phù hợp để tìm hiểu thêm về kiến thức về phương trình bậc nhất một ẩn

- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Biết cách vận dụng kiến thức về phương trình bậc nhất một ẩn vào giải quyết bài toán thực tế một cách sáng tạo

* Năng lực đặc thù:

- Năng lực tư duy và lập luận toán học:

+ Nhận biết phương trình bậc nhất một ẩn

+ Giải được phương trình bậc nhất một ẩn

- Năng lực giao tiếp toán học: Trình bày được khái niệm về phương trình bậc nhất một ẩn và cách giải; Phát triển kĩ năng giao tiếp toán học thông qua việc phân tích lời giải của hai bạn Vuông và Tròn

- Năng lực tính toán: Tính toán được các phép toán rút gọn phân số

- Năng lực mô hình hóa toán học: Giải quyết một số vấn đề thực tiễn gắn với phương trình bậc nhất

3 Về phẩm chất:

- Chăm chỉ: Có ý thức tìm hiểu ôn tập và mở rộng kiến thức

- Trung thực: Báo cáo đúng kết quả hoạt động nhóm

- Trách nhiệm: Có trách nhiệm trong việc thực hiện hoạt động nhóm và tìm hiểu kiến thức bài học

II Thiết bị dạy học và học liệu

1 Giáo viên:

- SGK, Tài liệu giảng dạy, giáo án PPT

2 Học sinh:

- SGK, SBT, đồ dùng học tập (bút, thước ), bảng nhóm, bút viết bảng nhóm

III Tiến trình dạy học

1 Hoạt động 1: Mở đầu

Trang 2

a) Mục tiêu:

- Nhận biết phương trình bậc nhất một ẩn được sử dụng nhiều trong đời sống hàng ngày Tạo tình huống có vấn đề dẫn dắt vào bài

b) Nội dung: Bài toán về lãi suất gửi tiết kiệm:

Bác An gửi tiết kiệm 150 triệu đồng với kì hạn 12 tháng Đến cuối kì (tức là sau

1 năm), bác An thu được số tiền cả vốn lẫn lãi là 159 triệu đồng Tính lãi suất gửi tiết kiệm của bác An

c) Sản phẩm:

- Học sinh nêu được một số dự đoán giải quyết tình huống mở đầu

d) Tổ chức thực hiện:

Hoạt động của GV - HS Tiến trình nội dung

* Giao nhiệm vụ học tập

- GV treo/trình chiếu nội dung bài tập và

yêu cầu HS thực hiện

* Thực hiện nhiệm vụ

- HS đọc và suy nghĩ một số dự đoán về lãi

suất mà bác An đã gửi

* Báo cáo, thảo luận

- HS suy nghĩ trả lời các câu hỏi của GV

- HS cả lớp quan sát nhận xét câu trả lời

của bạn

* Kết luận, nhận định

- GV theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS

thực hiện nhiệm vụ và dẫn dắt vào bài mới

2 Hoạt động 2: Hình thành kiến thức

2.1 Hoạt động 2.1: Phương trình một ẩn

a) Mục tiêu:

- Biết biểu diễn các đại lượng của bài toán, từ đó hình thành khái niệm phương

trình một ẩn x.

- Nhận dạng được phương trình một ẩn và biết kiểm tra xem một số cho trước có

là nghiệm của phương trình một ẩn hay không

b) Nội dung:

- HS thực hiện HĐ1, HĐ2 nhằm giúp HS biết biểu diễn các đại lượng của bài

toán, từ đó hình thành khái niệm phương trình một ẩn x.

- HS thực hiện HĐ3 và Ví dụ 1 nhằm giúp HS biết kiểm tra xem một số cho trước có là nghiệm của phương trình một ẩn hay không

- HS thực hiện Luyện tập 1 nhằm củng cố kĩ năng nhận dạng phương trình một ẩn

và kiểm tra xem một số cho trước có là nghiệm của phương trình một ẩn hay không

Trang 3

- Khái niệm về phương trình một ẩn và cách giải.

- Đáp án các HĐ1, HĐ2, HĐ3, Ví dụ 1, Luyện tập 1

Hoạt động của GV – HS Tiến trình nội dung

- GV treo/trình chiếu nội dung HĐ1, HĐ2

và yêu cầu HS thực hiện theo nhóm đôi

- HS đọc và suy nghĩ tìm lời giải

thực hiện nhiệm vụ

- HS suy nghĩ trả lời các câu hỏi của GV

của bạn

- GV chốt kết quả, kiến thức, đưa ra chú ý

cho HS

- GV treo/trình chiếu nội dung HĐ3 và

yêu cầu HS hoạt động nhóm

- HS trao đổi, thảo luận tìm lời giải

- Đại diện các nhóm trình bày lời giải

của nhóm bạn

- GV chốt kết quả, kiến thức, đưa ra chú ý

cho HS

1 Phương trình một ẩn

Nhận biết phương trình một ẩn

Xét bài toán mở đầu

HĐ1: Biểu thức tính số tiền lãi

mà bác An nhận được sau 1 năm là:

150x = 9 (triệu đồng) HĐ2: 150 + 150x = 159 (triệu

đồng)

 Hệ thức chức x nhận được ở

HĐ2 gọi là một phương trình với

ẩn số x (hay ẩn x).

* Tổng quát:

Một phương trình với ẩn x có dạng A(x) = B(x), trong đó vế trái A(x) và vế phải B(x) là hai biểu thức của cùng một biến x.

Nhận biết khái niệm nghiệm của phương trình

HĐ3:

a) Có phương trình (1):

2x + 9 = 3 – x

 3x = – 6  x = – 2

 x = – 2 là một nghiệm của phương trình (1)

b) Thay trực tiếp x = 1 vào hai vế của phương trình (1), ta thấy x =

1 không phải là một nghiệm của phương trình (1)

Số x0 gọi là nghiệm của phương

trình A(x) = B(x) nếu giá trị của A(x) và B(x) tại x0 bằng nhau.

Giải một phương trình là tìm tất

cả các nghiệm của nó

Trang 4

- GV treo/trình chiếu nội dung Ví dụ 1,

phân tích đề bài, phát vấn, gợi mở và yêu

cầu HS hoạt động cá nhân

- HS suy nghĩ tìm lời giải

- HS trình bày lời giải

của bạn

- GV nhận xét, chốt kết quả

- GV treo/trình chiếu nội dung Luyện tập

1, phân tích đề bài, gợi mở và yêu cầu HS

hoạt động cá nhân

- HS lên bảng trình bày lời giải

của bạn

- GV chữa bài của HS và kết luận

Chú ý: Tập hợp tất cả các

nghiệm của một phương trình

được gọi là tập nghiệm của

phương trình đó và thường được

kí hiệu là S.

Ví dụ 1:

Với x = 3, thay vào hai vế của

phương trình ta có: 2 3 – 5 = 4 –

3 (đều bằng 1)

Do đó, x = 3 là một nghiệm của

phương trình đã cho

Với x = –1, thay vào hai vế của

phương trình ta có:

2 (–1) – 5 ≠ 4 – (–1)

Do đó, x = –1 không là nghiệm

của phương trình đã cho

Luyện tập 1: HS tự cho ví dụ và

kiểm tra xem x = 2 có là nghiệm

của phương trình đó không

2.2 Hoạt động 2.2: Phương trình bậc nhất một ẩn và cách giải

a) Mục tiêu:

- Nhận dạng được phương trình bậc nhất một ẩn

- Hiểu được cách giải phương trình bậc nhất một ẩn và thực hiện giải phương trình bậc nhất một ẩn

b) Nội dung:

- HS đọc hiểu – nghe hiểu về khái niệm phương trình bậc nhất một ẩn

- HS thực hiện để kiểm tra kĩ năng nhận dạng phương trình bậc nhất một ẩn

- HS thực hiện HĐ4 nhằm hình thành cách giải phương trình bậc nhất một ẩn

- Rèn luyện và củng cố kĩ năng giải phương trình bậc nhất một ẩn thông qua Ví

dụ 2 và Luyện tập 2

Trang 5

- Vận dụng kiến thức về phương trình bậc nhất một ẩn để trả lời câu hỏi cho bài toán mở đầu

- Khái niệm về Phương trình bậc nhất một ẩn và cách giải

- Đáp án , HĐ4, Ví dụ 2, Luyện tập 2, Vận dụng 1, Tranh luận

- GV giới thiệu khái niệm phương trình

bậc nhất một ẩn cho HS

- GV treo/trình chiếu nội dung và yêu

cầu HS trả lời miệng tại chỗ

- GV treo/trình chiếu nội dung HĐ4 và

yêu cầu HS hoạt động nhóm

của nhóm bạn

- GV chốt kết quả, kiến thức, đưa ra cách

giải phương trình bậc nhất một ẩn cho

HS

- GV treo/trình chiếu nội dung Ví dụ 2,

phân tích đề bài, phát vấn, gợi mở và yêu

cầu HS hoạt động cá nhân

2 Phương trình bậc nhất một

ẩn và cách giải

Khái niệm phương trình bậc nhất một ẩn

Phương trình dạng ax + b = 0, với a, b là hai số đã cho và a ≠

0, được gọi là phương trình bậc nhất một ẩn x.

Những phương trình là phương trình bậc nhất một ẩn là

a, b, d

Cách giải phương trình bậc nhất một ẩn

HĐ4:

2x – 6 = 0 2x = 6

x = 3.

 Phương trình bậc nhất ax + b

= 0 (a ≠ 0) được giải như sau:

ax + b = 0

ax = -b

x =

b a



 Phương trình bậc nhất ax + b

= 0 (a ≠ 0) luôn có một nghiệm duy nhất x =

b a



.

Ví dụ 2:

a)

11 3

x 

Trang 6

của bạn

- GV treo/trình chiếu nội dung Vận dụng

- HS tự làm tại lớp dưới sự hướng dẫn của

GV

của bạn

b) x = 6.

Luyện tập 2:

) 2 5 0

2 5 5 2

a x x x

 



Vậy nghiệm của phương trình là

5 2

x 

2

5 2 4 5 10.

x x



10

x 

Vận dụng 1:

150 + 150x = 159 150x = 9

x = 0,06 (= 6%)

Vậy lãi suất gửi tiết kiệm của bác

An là 6%

Trang 7

- GV treo/trình chiếu nội dung phần tranh

luận và yêu cầu HS hoạt động nhóm

của nhóm bạn

Tranh luận:

Bạn Vuông giải đúng, bạn Tròn giải sai vì bạn Tròn thực hiện phép chia cả hai vế cho 2 chưa chính xác

2.3 Hoạt động 2.3: Phương trình đưa được về dạng ax + b = 0

a) Mục tiêu:

- Biết cách đưa một phương trình về dạng ax + b = 0.

- Biết vận dụng các quy tắc biến đổi phương trình để đưa một phương trình về

dạng ax + b = 0.

- Vận dụng kiến thức về phương trình bậc nhất một ẩn vào giải bài toán thực tế

b) Nội dung:

- HS đọc hiểu – nghe hiểu về phương trình đưa được về dạng ax + b = 0.

- Thực hiện Ví dụ 3, Ví dụ 4 để giúp HS biết cách vận dụng các quy tắc biến đổi

phương trình để đưa một phương trình về dạng ax + b = 0 (quy tắc bỏ dấu

ngoặc quy tắc chuyển vế, quy đồng mẫu, quy tắc nhân)

- Thực hiện Luyện tập 3 để củng cố, rèn luyện kĩ năng giải các phương trình đưa

được về dạng ax + b = 0.

- Vận dụng kiến thức về phương trình bậc nhất một ẩn để giải bài toán thực tế

- Cách đưa phương trình về dạng ax + b = 0.

- Đáp án Ví dụ 3, Ví dụ 4, Luyện tập 3, Vận dụng 2

3 Phương trình đưa được về

dạng ax + b = 0

Phương trình đưa về dạng

ax + b = 0

Trang 8

- HS đọc thông tin để tiếp cận kiến thức.

- GV cần lưu ý cho HS quy tắc đổi dấu khi

thực hiện các phép biến đổi bỏ dấu ngoặc

và chuyển vế

- GV treo/trình chiếu nội dung Ví dụ 3, Ví

dụ 4 phân tích đề bài, phát vấn, gợi mở và

yêu cầu HS hoạt động cá nhân

của bạn

- GV chữa bài của HS và kết luận, tổng kết

phương pháp giải

Bằng cách chuyển vế và nhân cả hai vế của phương trình với một số khác 0, ta có thể đưa một số

phương trình ẩn x về phương trình dạng ax + b = 0 và do đó

có thể giải được chúng

Ví dụ 3: 5x – 2 + 3x = 4x + 12 5x + 3x – 4x = 12 + 2

4x = 14

x =

Ví dụ 4: (Trình bày lời giải như SGK)

20 19

x 

Luyện tập 3:

) 5 2 4 6 3 1

5 2 4 6 3 3

5 4 3 6 3 2

6 5 5 6

x x

    

    



5 6

x 

Trang 9

- GV treo/trình chiếu nội dung Vận dụng

hoạt động nhóm

- HS thảo luận nhóm, tự làm tại lớp dưới

sự hướng dẫn của GV

- Đại diện các nhóm lên bảng trình bày lời

giải

của nhóm bạn

3 1 24 36 4 2 3

3 3 24 36 8 12

3 24 8 36 12 3

35 51 51 35

x x

  



    



51 35

x 

Vận dụng 2:

a) 5x + 50 = 3x + 74 b) Có 5x + 50 = 3x + 74 5x −3x = 74 − 50 2x = 24

x = 12 (nghìn đồng)

Vậy giá tiền của mỗi quyển vở là

12 nghìn đồng

3 Hoạt động 3: Luyện tập

a) Mục tiêu:

- HS biết vận dụng các kiến thức đã học về phưng trình bậc nhất một ẩn để giải các bài tập cụ thể (Nhận biết phương trình bậc nhất một ẩn, giải phương trình

bậc nhất một ẩn và phương trình đưa được về dạng ax + b = 0).

b) Nội dung:

- HS thực hiện giải các bài tập 7.1, 7.2, 7.3: SGK-tr32

- Lời giải các bài 7.1, 7.2, 7.3: SGK-tr32

- GV giao nhiệm vụ cho HS yêu cầu HS

BÀI TẬP Bài 7.1 (SGK-tr32) Bài 7.2 (SGK-tr32)

Trang 10

làm các bài tập 7.1, 7.2, 7.3: SGK-tr32

- HS suy nghĩ, giải bài toán theo sự hướng

dẫn của GV

của bạn

- GV nhận xét, chữa bài của HS và kết

luận

Bài 7.3 (SGK-tr32)

4 Hoạt động 4: Vận dụng

a) Mục tiêu: HS vận dụng được kiến thức vừa học về phương trình bậc nhất

một ẩn vào giải quyết một số bài toán thực tế

b) Nội dung:

- HS thực hiện giải các bài tập 7.4, 7.5, 7.6: SGK-tr32

- Lời giải các bài 7.4, 7.5, 7.6: SGK-tr32

- GV giao nhiệm vụ cho HS yêu cầu HS

hoạt động nhóm làm các bài tập 7.4, 7.5,

7.6: SGK-tr32

- HS suy nghĩ, thảo luận, giải bài toán theo

sự hướng dẫn của GV

- Đại diện các nhóm lên bảng trình bày lời

giải

của nhóm bạn

- GV nhận xét, chữa bài của HS và kết

luận

BÀI TẬP Bài 7.4 (SGK-tr32) Bài 7.5 (SGK-tr32) Bài 7.6 (SGK-tr32)

 HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Học bài

- Làm các bài tập trong SGK, SBT

Tiêu đề	Phương Trình Bậc Nhất Một Ẩn
Thể loại	tài liệu giảng dạy

Định dạng
Số trang	11
Dung lượng	524,14 KB