Theo tính chất, loại công việc trong hoạt động xây dựng Điều 19 NĐ 99/2007/NĐ-CP khoản 4 và mục 4 trong Thông tư số 06/2007/TT-BXDquy định Hợp đồng xây dựng bao gồm các loại chủ yếu sau:
Trang 1CHƯƠNG 8 HỢP ĐỒNG TRONG XÂY DỰNG
Các nội dung chính:
I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ HỢP ĐỒNG TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG
II CÁC LOẠI HỢP ĐỒNG VÀ HÌNH THỨC HỢP ĐỒNG TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG
2.1 Theo tính chất, loại công việc trong hoạt động xây dựng
2.2 Theo mối quan hệ quản lý hợp đồng xây dựng
5.3 Phương thức xác định giá các loại hợp đồng xây dựng
VI ĐIỀU CHỈNH HỢP ĐỒNG VÀ ĐIỀU CHỈNH GIÁ HỢP ĐỒNG XÂY DỰNG
6.1 Điều chỉnh hợp đồng xây dựng
6.2 Điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng
VII TẠM ỨNG, THANH TOÁN, QUYẾT TOÁN HỢP ĐỒNG XÂY DỰNG
9.2 Quản lý tiến độ thực hiện hợp đồng
9.3 Quản lý khối lượng thi công xây dựng
9.4 Quản lý an toàn, vệ sinh môi trường và phòng chống cháy nổ
9.5 Quản lý thay đổi và điều chỉnh hợp đồng
9.6 Quản lý các nội dung khác của hợp đồng
Trang 2I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ HỢP ĐỒNG TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG
1.1 Khái niệm
Hợp đồng trong hoạt động xây dựng (sau đây gọi tắt là hợp đồng xây dựng) là sựthoả thuận bằng văn bản giữa bên giao thầu và bên nhận thầu về việc xác lập, thay đổi hoặcchấm dứt quyền, nghĩa vụ của các bên để thực hiện một, một số hay toàn bộ công việctrong hoạt động xây dựng Hợp đồng xây dựng là văn bản pháp lý ràng buộc quyền vànghĩa vụ các bên tham gia hợp đồng; Các tranh chấp giữa các bên tham gia hợp đồng đượcgiải quyết trên cơ sở hợp đồng đã ký kết có hiệu lực pháp luật; Các tranh chấp chưa đượcthoả thuận trong hợp đồng thì giải quyết trên cơ sở qui định của pháp luật có liên quan
Bên giao thầu là chủ đầu tư hoặc tổng thầu hoặc nhà thầu chính
Bên nhận thầu là tổng thầu hoặc nhà thầu chính khi bên giao thầu là chủ đầu tư; lànhà thầu phụ khi bên giao thầu là tổng thầu hoặc nhà thầu chính
Hợp đồng xây dựng chỉ được ký kết khi bên giao thầu hoàn thành việc lựa chọn nhàthầu theo quy định và các bên tham gia đã kết thúc quá trình đàm phán hợp đồng
1.2 Đặc điểm và thành phần của hợp đồng xây dựng
a) Đặc điểm của hợp đồng xây dựng:
- Hợp đồng xây dựng là loại hợp đồng dân sự chứa đựng nhiều yếu tố kinh tế
- Có quy mô lớn, thời gian thực hiện kéo dài
- Nội dung hợp đồng và việc thực hiện gắn liền với quá trình lựa chọn nhà thầu
- Các quyền, nghĩa vụ theo hợp đồng của các chủ thể hợp đồng có liên quan đến bênthứ 3
b) Thành phần hợp đồng xây dựng:
Điều 47 [NĐ 58/2008/NĐ-CP] quy định:
Thành phần hợp đồng là các tài liệu hình thành nên hợp đồng để điều chỉnh tráchnhiệm và nghĩa vụ của chủ đầu tư và nhà thầu Thành phần hợp đồng và thứ tự ưu tiênpháp lý như sau:
- Văn bản hợp đồng (kèm theo Phụ lục gồm biểu giá và các nội dung khác nếu có);
- Biên bản thương thảo, hoàn thiện hợp đồng;
- Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu;
- Điều kiện cụ thể của hợp đồng (nếu có);
- Điều kiện chung của hợp đồng (nếu có);
- Hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất và các văn bản làm rõ hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuấtcủa nhà thầu được lựa chọn (nếu có);
- Hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu và các tài liệu bổ sung hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêucầu (nếu có);
- Các tài liệu kèm theo khác (nếu có)
1.3 Khung pháp lý của hợp đồng xây dựng:
- Bộ Luật Dân sự
- Luật Xây dựng
- Luật Thương mại
- Luật Đấu thầu
Trang 3- Nghị định của Chính phủ số 99/2007/NĐ-CP ngày 13/06/2007 về Quản lý chi phíđầu tư xây dựng công trình.
- Nghị định của Chính phủ số 03/2008/NĐ-CP ngày 7/1/2008 về bổ sung, sửa đổimột số điều Nghị định số 99/2007/NĐ-CP
- Nghị định của Chính phủ số 58/2008/NĐ-CP ngày 5/5/2008 về Hướng dẫn thi hànhLuật Đấu thầu và lựa chọn nhà thầu theo Luật Xây dựng
- Thông tư số 06/2007/TT-BXD ngày 25/7/2007 của Bộ Xây dựng hướng dẫn Hợpđồng trong hoạt động xây dựng
1.4 Hồ sơ hợp đồng xây dựng
Điều 20 NĐ 99/2007/NĐ-CP quy định:
a) Hồ sơ hợp đồng xây dựng bao gồm hợp đồng xây dựng và các tài liệu kèm theo
và tài liệu bổ sung trong quá trình thực hiện hợp đồng (sau đây gọi là tài liệu kèm theo hợpđồng)
b) Tài liệu kèm theo hợp đồng xây dựng là bộ phận không thể tách rời của hợp đồng.Tuỳ theo quy mô, tính chất công việc, tài liệu kèm theo hợp đồng xây dựng bao gồm toàn
bộ hoặc một phần các tài liệu sau đây:
- Thông báo trúng thầu hoặc văn bản chỉ định thầu;
- Điều kiện hợp đồng (điều kiện riêng và điều kiện chung của hợp đồng);
- Đề xuất của nhà thầu;
- Các chỉ dẫn kỹ thuật;
- Điều kiện tham chiếu;
- Các bản vẽ thiết kế;
- Các sửa đổi, bổ sung bằng văn bản, biên bản đàm phán hợp đồng;
- Bảo đảm thực hiện hợp đồng, bảo lãnh khoản tiền tạm ứng và các loại bảo lãnhkhác, nếu có;
- Các tài liệu khác có liên quan
Tuỳ thuộc đặc điểm cụ thể của công việc, quy mô, tính chất của công trình xây dựng
mà nội dung tài liệu kèm theo hợp đồng có thể thêm hoặc bớt một số nội dung nêu trên.Cần chú ý về thứ tự của các nội dung nêu trong tài liệu hợp đồng
c) Các bên tham gia ký kết hợp đồng thoả thuận thứ tự ưu tiên khi áp dụng các tàiliệu hợp đồng nếu giữa các tài liệu này có các quy định mâu thuẫn, khác nhau
Mối quan hệ giữa các phần trong hồ sơ hợp đồng xây dựng:
* Các điều kiện hợp đồng (điều kiện chung): là tài liệu chính thức để giải nghĩa các
tài liệu khác trong Tài liệu hợp đồng
* Các điều kiện bổ sung của hợp đồng (điều kiện riêng): là những thay đổi và bổsung được đưa thêm vào các điều kiện chung
* Các chỉ dẫn kỹ thuật: Xác định các yêu cầu về chất lượng của sản phẩm, vật liệu
và nhân công trong hợp đồng xây dựng
* Các bản vẽ
* Phụ lục hợp đồng: được lập bổ sung hay phân loại mục tiêu của Tài liệu hợp đồng
II CÁC LOẠI HỢP ĐỒNG VÀ HÌNH THỨC HỢP ĐỒNG TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG
Trang 4Tuỳ theo quy mô, tính chất, điều kiện thực hiện của dự án đầu tư xây dựng côngtrình, loại công việc, các mối quan hệ của các bên, hợp đồng trong hoạt động xây dựng cóthể có nhiều loại với nội dung khác nhau.
2.1 Theo tính chất, loại công việc trong hoạt động xây dựng
Điều 19 NĐ 99/2007/NĐ-CP khoản 4 và mục 4 trong Thông tư số 06/2007/TT-BXDquy định Hợp đồng xây dựng bao gồm các loại chủ yếu sau:
a) Hợp đồng tư vấn:
Hợp đồng tư vấn là hợp đồng xây dựng để thực hiện một, một số hay toàn bộ côngviệc tư vấn trong hoạt động xây dựng như:
- Lập quy hoạch xây dựng;
- Lập dự án đầu tư xây dựng công trình;
- Khảo sát xây dựng;
- Thiết kế xây dựng công trình;
- Lựa chọn nhà thầu;
- Giám sát thi công xây dựng công trình;
- Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình;
- Thẩm tra thiết kế, tổng dự toán, dự toán và các hoạt động tư vấn khác có liên quanđến xây dựng công trình
Hợp đồng tư vấn thực hiện toàn bộ công việc thiết kế xây dựng công trình của dự án
là hợp đồng tổng thầu thiết kế
b) Hợp đồng cung ứng vật tư, thiết bị:
Hợp đồng cung ứng vật tư, thiết bị là hợp đồng xây dựng để thực hiện việc cung ứngvật tư, thiết bị nằm trong dây chuyền công nghệ được lắp đặt vào công trình xây dựng theothiết kế công nghệ cho dự án đầu tư xây dựng công trình
c) Hợp đồng thi công xây dựng:
Hợp đồng thi công xây dựng là hợp đồng xây dựng để thực hiện việc thi công, lắpđặt thiết bị cho công trình, hạng mục công trình hoặc phần việc xây dựng theo thiết kế xâydựng công trình;
Hợp đồng xây dựng thực hiện toàn bộ công việc thi công xây dựng công trình của dự
án là hợp đồng tổng thầu thi công xây dựng công trình
Hợp đồng thực hiện toàn bộ công việc thiết kế và thi công xây dựng công trình của
dự án là hợp đồng tổng thầu thiết kế và thi công xây dựng công trình
d) Hợp đồng thiết kế - cung ứng vật tư, thiết bị - thi công xây dựng:
Hợp đồng thiết kế - cung ứng vật tư, thiết bị - thi công xây dựng (viết tắt tiếng Anh
là EPC) là hợp đồng xây dựng thực hiện toàn bộ các công việc từ thiết kế, cung ứng vật tư,thiết bị đến thi công xây dựng công trình, hạng mục công trình
Hợp đồng EPC là hợp đồng xây dựng để thực hiện toàn bộ các công việc từ thiết kế,cung ứng vật tư, thiết bị đến thi công xây dựng công trình, hạng mục công trình
đ) Hợp đồng chìa khoá trao tay:
Hợp đồng chìa khoá trao tay là hợp đồng xây dựng để thực hiện trọn gói toàn bộ cáccông việc lập dự án; thiết kế; cung ứng vật tư, thiết bị; thi công xây dựng công trình
2.2 Theo mối quan hệ quản lý hợp đồng xây dựng
Trang 5a) Hợp đồng thầu chính:
Hợp đồng thầu chính là sự thoả thuận bằng văn bản giữa bên giao thầu và nhà thầuchính về việc xác lập, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ của các bên để thực hiệnmột, một số hay toàn bộ công việc trong hoạt động xây dựng
b) Hợp đồng thầu phụ:
Hợp đồng thầu phụ là sự thoả thuận bằng văn bản giữa tổng thầu hoặc nhà thầuchính về việc xác lập, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ của các bên để thực hiệnmột phần việc trong hợp đồng thầu chính hoặc hợp đồng tổng thầu trong hoạt động xâydựng
c) Hợp đồng tổng thầu:
Hợp đồng tổng thầu là sự thoả thuận bằng văn bản giữa bên giao thầu và tổng thầu
về việc xác lập, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ của các bên để thực hiện toàn bộcông việc trong hoạt động xây dựng
2.3 Hình thức ký hợp đồng
a) Hợp đồng trọn gói:
Hợp đồng trọn gói là hợp đồng không được điều chỉnh trong quá trình thực hiện hợpđồng, trừ trường hợp bất khả kháng theo thỏa thuận trong hợp đồng (là những tình huốngthực tiễn xảy ra nằm ngoài tầm kiểm soát và khả năng lường trước của chủ đầu tư, nhàthầu, không liên quan đến sai phạm hoặc sơ xuất của chủ đầu tư, nhà thầu, như: chiếntranh, bạo loạn, đình công, hỏa hoạn, thiên tai, lũ lụt, dịch bệnh, cách ly do kiểm dịch, cấmvận)
Điều 49 LĐT quy định:
(1) Áp dụng cho những phần việc được xác định rõ về số lượng, khối lượng;
(2) Giá HĐ không thay đổi trong suốt thời gian thực hiện (trừ bất khả kháng);
(3) Chủ đầu tư thanh toán cho nhà thầu bằng đúng giá trị HĐ
b) Hợp đồng theo đơn giá:
Hợp đồng ttheo đơn giá là mà giá trị thanh toán được tính bằng cách lấy đơn giátrong hợp đồng hoặc đơn giá được điều chỉnh nêu trong hợp đồng nhân với khối lượng, sốlượng công việc thực tế mà nhà thầu đã thực hiện
c) Hợp đồng theo thời gian:
Hợp đồng theo thời gian là hợp đồng áp dụng cho các nhà thầu mà công việc của họliên quan nhiều đến thời gian làm việc trong công trình xây dựng, như mức thù lao chuyêngia
Điều 51 LĐT quy định:
(1) Áp dụng cho công việc nghiên cứu phức tạp, tư vấn TK, giám sát xây dựng, đàotạo, huấn luyện;
Trang 6(2) Chủ đầu tư thanh toán cho nhà thầu theo tháng, tuần, ngày, giờ làm việc thực tếtheo khối lượng, số lợng thực tế trên cơ sở mức thù lao do nhà thầu chào / mức thù lao đ-ược điều chỉnh.
d) Hợp đồng theo tỷ lệ phần trăm:
Hợp đồng theo tỷ lệ phần trăm là hợp đồng mà giá trị hợp đồng được tính theo phầntrăm giá trị công trình hoặc khối lượng công việc Khi nhà thầu hoàn thành các nghĩa vụtheo hợp đồng, chủ đầu tư thanh toán cho nhà thầu số tiền bằng tỷ lệ phần trăm được xácđịnh trong hợp đồng nhân với giá trị công trình hoặc khối lượng công việc đã hoàn thành
Điều 52 LĐT quy định:
(1) Áp dụng cho công việc tư vấn thông thường, đơn giản;
(2) Giá trị HĐ được tính theo % giá trị công trình hoặc khối lượng công việc; chủđàu tư thanh toán cho nhà thầu bằng % giá trị công tình hoặc khối lượng công việc đã hòanthành
Điều 46 LĐT sửa đổi quy định:
1 Hợp đồng phải phù hợp với quy định của Luật này và các quy định của pháp luật
có liên quan
2 Trường hợp là nhà thầu liên danh, trong hợp đồng ký với chủ đầu tư phải có chữ
ký của tất cả các thành viên tham gia liên danh
3 Giá hợp đồng không được vượt giá trúng thầu
3.2 Nguyên tắc ký kết hợp đồng xây dựng
Nguyên tắc ký kết hợp đồng xây dựng được quy định trong khoản 1 Thông tư số06/2007/TT-BXD (25/7/2007) của Bộ Xây dựng Hướng dẫn hợp đồng trong hoạt động xâydựng, như sau:
1 Hợp đồng được ký kết trên nguyên tắc: tự nguyện, bình đẳng, thiện chí, hợp tác,trung thực, không được trái pháp luật, đạo đức xã hội và các thoả thuận phải được ghitrong hợp đồng
2 Hợp đồng xây dựng chỉ được ký kết sau khi bên giao thầu hoàn thành việc lựachọn nhà thầu theo qui định và các bên tham gia đã kết thúc quá trình đàm phán hợp đồng
3 Tuỳ thuộc vào mức độ phức tạp của hợp đồng, các bên tham gia hợp đồng có thể
áp dụng các qui định tại Thông tư này để soạn thảo, đàm phán, ký kết hợp đồng Đối vớihợp đồng của các công việc, gói thầu đơn giản, qui mô nhỏ thì tất cả các nội dung liênquan đến hợp đồng các bên có thể ghi ngay trong hợp đồng Đối với các hợp đồng của cácgói thầu thuộc các dự án phức tạp, qui mô lớn thì các nội dung của hợp đồng có thể táchriêng thành điều kiện chung và điều kiện riêng (điều kiện cụ thể) của hợp đồng
Điều kiện chung của hợp đồng là tài liệu qui định quyền, nghĩa vụ cơ bản và mốiquan hệ của các bên hợp đồng
Trang 7Điều kiện riêng của hợp đồng là tài liệu để cụ thể hoá, bổ sung một số qui định của điều kiện chung áp dụng cho hợp đồng.
4 Giá hợp đồng (giá ký kết hợp đồng) không vượt giá trúng thầu (đối với trườnghợp đấu thầu), không vượt dự toán gói thầu được duyệt (đối với trường hợp chỉ định thầu),trừ trường hợp khối lượng phát sinh ngoài gói thầu được Người có thẩm quyền cho phép
5 Chủ đầu tư hoặc đại diện của chủ đầu tư được ký hợp đồng với một hay nhiều nhàthầu chính để thực hiện công việc Trường hợp chủ đầu tư ký hợp đồng với nhiều nhà thầuchính thì nội dung của các hợp đồng này phải bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ trong quátrình thực hiện các công việc của hợp đồng để bảo đảm tiến độ, chất lượng của dự án
6 Nhà thầu chính được ký hợp đồng với một hoặc một số nhà thầu phụ, nhưng cácnhà thầu phụ này phải được chủ đầu tư chấp thuận, các hợp đồng thầu phụ này phải thốngnhất, đồng bộ với hợp đồng mà nhà thầu chính đã ký với chủ đầu tư Nhà thầu chính phảichịu trách nhiệm với chủ đầu tư về tiến độ, chất lượng các công việc đã ký kết, kể cả cáccông việc do nhà thầu phụ thực hiện
7 Trường hợp là nhà thầu liên danh thì các thành viên trong liên danh phải có thoảthuận liên danh, trong hợp đồng phải có chữ ký của tất cả các thành viên tham gia liêndanh; Trường hợp, các thành viên trong liên danh thoả thuận uỷ quyền cho một nhà thầuđứng đầu liên danh ký hợp đồng trực tiếp với bên giao thầu, thì nhà thầu đứng đầu liêndanh ký hợp đồng với bên giao thầu
8 Bên giao thầu, bên nhận thầu có thể cử đại diện để đàm phán, ký kết và thực hiệnhợp đồng:
- Người đại diện để đàm phán hợp đồng của các bên phải được toàn quyền quyếtđịnh và chịu trách nhiệm về các quyết định của mình trong quá trình đàm phán hợp đồng.Trường hợp có những nội dung cần phải xin ý kiến của cấp có thẩm quyền thì các nội dungnày phải được ghi trong biên bản đàm phán hợp đồng
- Người đại diện để ký kết và thực hiện hợp đồng của các bên phải được toàn quyềnquyết định và chịu trách nhiệm về các quyết định của mình trong quá trình thực hiện hợpđồng Trường hợp có những nội dung cần phải xin ý kiến của cấp có thẩm quyền thì cácnội dung này phải được ghi trong hợp đồng
IV THÀNH PHẦN VÀ NỘI DUNG CHỦ YẾU CỦA HỢP ĐỒNG XÂY DỰNG
4.1 Thành phần hợp đồng xây dựng
Điều 47 NĐ 58/CP quy định:
1 Thành phần hợp đồng là các tài liệu hình thành nên hợp đồng để điều chỉnh tráchnhiệm và nghĩa vụ của chủ đầu tư và nhà thầu Thành phần hợp đồng và thứ tự ưu tiênpháp lý như sau:
a) Văn bản hợp đồng (kèm theo Phụ lục gồm biểu giá và các nội dung khác nếu có);b) Biên bản thương thảo, hoàn thiện hợp đồng;
c) Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu;
d) Điều kiện cụ thể của hợp đồng (nếu có);
đ) Điều kiện chung của hợp đồng (nếu có);
e) Hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất và các văn bản làm rõ hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuấtcủa nhà thầu được lựa chọn (nếu có);
Trang 8g) Hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu và các tài liệu bổ sung hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêucầu (nếu có);
h) Các tài liệu kèm theo khác (nếu có)
2 Đối với hợp đồng xây lắp, biểu giá phải được xây dựng trên cơ sở biên bảnthương thảo, hoàn thiện hợp đồng; quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu; hồ sơ
dự thầu, hồ sơ đề xuất của nhà thầu được lựa chọn căn cứ theo các hạng mục chi tiết nêutrong bảng tiên lượng của hồ sơ mời thầu hoặc hồ sơ yêu cầu
Trường hợp được người có thẩm quyền cho phép bổ sung, điều chỉnh khối lượngcông việc trước khi ký kết hợp đồng thì biểu giá còn bao gồm khối lượng công việc bổsung, điều chỉnh này
3 Trường hợp ký kết phụ lục bổ sung hợp đồng theo quy định tại khoản 2 Điều 52Nghị định 58/2008/NĐ-CP, phụ lục bổ sung hợp đồng sẽ là một thành phần của hợp đồng
4.2 Nội dung chủ yếu của hợp đồng xây dựng
Tùy theo qui mô, đặc điểm, tính chất của từng công trình, từng gói thầu, từng côngviệc và từng loại hợp đồng xây dựng cụ thể mà hợp đồng xây dựng có thể bao gồm toàn bộhay một phần các nội dung cơ bản sau: Thông tin về hợp đồng và các bên tham gia ký kếthợp đồng; Các định nghĩa và diễn giải; Luật và ngôn ngữ sử dụng cho hợp đồng; Loại tiềnthanh toán; Khối lượng công việc; Giá hợp đồng xây dựng; Tạm ứng hợp đồng xây dựng;Thanh toán hợp đồng xây dựng; Điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng; Tiến độ thực hiện vàthời hạn hoàn thành công việc; Bảo đảm thực hiện hợp đồng xây dựng; Quyền và nghĩa vụchung của bên nhận thầu; Quyền và nghĩa vụ chung của bên giao thầu; Nhà thầu phụ dochủ đầu tư chỉ định (nếu có); Quản lý chất lượng công trình xây dựng; Nghiệm thu cáccông việc hoàn thành; Bảo hiểm và bảo hành công trình; Bảo vệ môi trường, an toàn laođộng và phòng chống cháy nổ; Điện, nước và an ninh công trường; Trách nhiệm đối vớicác sai sót; Tạm ngừng và chấm dứt hợp đồng bởi bên giao thầu và bên nhận thầu; Rủi ro
và trách nhiệm; Bất khả kháng; Thưởng, phạt vi phạm hợp đồng; Giải quyết tranh chấphợp đồng xây dựng; Quyết toán hợp đồng xây dựng; Thanh lý hợp đồng xây dựng
Những nội dung này được quy định cu thể trong Thông tư số 06/TT-BXD(25/7/2007) của Bộ Xây dựng Hướng dẫn hợp đồng trong hoạt động xây dựng Phần dướiđây chỉ đề cập tới những nội dung chủ yếu của hợp đồng
1 Thông tin về hợp đồng và các bên tham gia ký kết hợp đồng:
Trong hợp đồng phải ghi đầy đủ thông tin chung về hợp đồng và thông tin về cácbên tham gia ký kết hợp đồng
2 Các định nghĩa và diễn giải:
Một số từ ngữ cần phải được định nghĩa để áp dụng cho hợp đồng nhằm không hiểutheo nghĩa khác, thuận tiện, dễ hiểu trong soạn thảo, đàm phán và thực hiện hợp đồng, cóthể bao gồm định nghĩa các từ ngữ sau: hợp đồng; thoả thuận hợp đồng; thư chấp thuận;thư dự thầu; đặc tính - tiêu chuẩn - thuyết minh kỹ thuật; bản vẽ; hồ sơ dự thầu; phụ lụccủa hồ sơ dự thầu; bảng tiên lượng và hao phí ngày công (nếu có); bên và các bên; chủ đầutư; nhà thầu; nhà tư vấn; đại diện của chủ đầu tư; đại diện của nhà thầu; nhà thầu phụ, Trường hợp các từ ngữ này có nghĩa khác khi sử dụng cho từng điều, điều khoản, điều kiện
cụ thể thì phải diễn giải nghĩa của các từ ngữ này trong điều, điều khoản, điều kiện đó
Trang 93 Luật và ngôn ngữ sử dụng cho hợp đồng
Hợp đồng chịu sự điều tiết của hệ thống Luật của Nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩaViệt Nam
Ngôn ngữ sử dụng cho hợp đồng là tiếng Việt Trường hợp hợp đồng có sự tham giacủa phía nước ngoài thì ngôn ngữ sử dụng là tiếng Việt và tiếng Anh
4 Loại tiền thanh toán
Trong hợp đồng phải qui định rõ đồng tiền sử dụng để thanh toán Có thể thanh toánbằng nhiều đồng tiền khác nhau trong cùng một hợp đồng trên nguyên tắc: thanh toán bằngđồng tiền chào thầu phù hợp với hồ sơ mời thầu hoặc hồ sơ yêu cầu Phương thức thanhtoán có thể là chuyển khoản, tiền mặt, điện chuyển khoản, nhưng phải qui định cụ thểtrong hợp đồng
5 Khối lượng công việc
Trong hợp đồng cần mô tả rõ khối lượng, phạm vi công việc phải thực hiện Khốilượng và phạm vi công việc được xác định căn cứ vào hồ sơ yêu cầu của chủ đầu tư (bêngiao thầu) hoặc hồ sơ mời thầu và biên bản làm rõ các yêu cầu của chủ đầu tư (bên giaothầu, nếu có), biên bản đàm phán có liên quan giữa các bên
6 Giá hợp đồng xây dựng
Giá hợp đồng là khoản kinh phí bên giao thầu cam kết trả cho bên nhận thầu để thựchiện khối lượng công việc theo yêu cầu về chất lượng, tiến độ và các yêu cầu khác qui địnhtrong hợp đồng xây dựng Trong hợp đồng các bên phải ghi rõ nội dung của giá hợp đồng,trong đó cần thể hiện các khoản thuế, phí, trách nhiệm của các bên trong việc thực hiệnnghĩa vụ nộp thuế, phí có liên quan
Các bên căn cứ hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu và kết quả đàm phán hợp đồng để xácđịnh giá hợp đồng Giá hợp đồng có các hình thức như: Giá hợp đồng trọn gói; Giá hợpđồng theo đơn giá cố định; Giá hợp đồng theo giá điều chỉnh; Giá hợp đồng kết hợp
7 Tạm ứng hợp đồng xây dựng
Tạm ứng hợp đồng là khoản kinh phí mà bên giao thầu ứng trước cho bên nhận thầu
để triển khai thực hiện các công việc theo hợp đồng Tuỳ theo quy mô, tính chất công việctrong hợp đồng, bên nhận thầu có thể đề xuất mức tạm ứng thấp hơn mức tạm ứng quyđịnh
8 Thanh toán hợp đồng xây dựng
Việc thanh toán hợp đồng phải phù hợp với loại hợp đồng, giá hợp đồng và các điềukiện trong hợp đồng mà các bên tham gia hợp đồng đã ký kết Số lần thanh toán, giai đoạn
thanh toán, thời điểm thanh toán và điều kiện thanh toán phải được ghi rõ trong hợp đồng.
Nội dung thanh toán gồm: Thanh toán hợp đồng (đối với giá hợp đồng trọn gói, giá hợpđồng theo đơn giá cố định, giá hợp đồng theo giá điều chỉnh và đối với giá hợp đồng kếthợp); Hồ sơ thanh toán hợp đồng xây dựng; Thời hạn thanh toán, thanh toán bị chậm trễ,thanh toán tiền bị giữ lại
9 Điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng
Việc điều chỉnh giá hợp đồng phải được ghi trong hợp đồng và phù hợp với hồ sơmời thầu, hồ sơ dự thầu và kết quả đàm phán hợp đồng Trong hợp đồng các bên qui định
rõ các trường hợp được điều chỉnh hợp đồng, phương pháp, cách thức, phạm vi điều chỉnhgiá hợp đồng
Trang 1010 Tiến độ thực hiện và thời hạn hoàn thành công việc
- Trong hợp đồng, các bên phải ghi rõ thời gian bắt đầu, kết thúc hợp đồng
- Bên nhận thầu có trách nhiệm lập tiến độ chi tiết trình bên giao thầu chấp thuậnlàm căn cứ thực hiện hợp đồng
- Các bên tham gia hợp đồng phải qui định cụ thể các tình huống và việc xử lý cáctình huống có thể được kéo dài thời hạn hoàn thành công việc, ngoài những tình huống nàycác bên không được tự ý kéo dài thời hạn hoàn thành
- Các bên phải thoả thuận cụ thể về mức độ và phương thức xử lý những thiệt hại vềviệc chậm tiến độ do các bên gây ra
11 Bảo đảm thực hiện hợp đồng xây dựng
- Nhà thầu phải thực hiện biện pháp bảo đảm thực hiện hợp đồng xây dựng trước khihợp đồng xây dựng có hiệu lực
- Giá trị bảo đảm thực hiện hợp đồng (tối đa là 10% giá tri hợp đồng)
- Thời gian có hiệu lực của bảo đảm thực hiện hợp đồng xây dựng
- Nhà thầu không được nhận lại bảo đảm thực hiện hợp đồng xây dựng trong trườnghợp từ chối thực hiện hợp đồng xây dựng sau khi hợp đồng có hiệu lực
12 Quyền và nghĩa vụ chung của bên nhận thầu
Tuỳ theo qui mô, tính chất công việc mà trong hợp đồng các bên phải qui định cụ thể
về trách nhiệm chung của bên nhận thầu như: Đại diện bên nhận thầu; Nhân lực chính củabên nhận thầu; Ngoài ra trong hợp đồng còn phải qui định quyền và nghĩa vụ chung củabên nhận thầu
13 Quyền và nghĩa vụ chung của bên giao thầu
Hợp đồng phải qui định quyền và nghĩa vụ chung của bên giao thầu đối với:
- Nhân lực chính của bên giao thầu;
- Trách nhiệm thu xếp tài chính của bên giao thầu;
- Việc bên giao thầu sử dụng tài liệu của bên nhận thầu;
- Khiếu nại của bên giao thầu
14 Nhà thầu phụ do chủ đầu tư chỉ định (nếu có)
Trường hợp có những phần việc mà các bên tham gia hợp đồng thống nhất có thể sửdụng nhà thầu phụ do chủ đầu tư chỉ định để thực hiện một số phần việc nhất định nhằmđạt được mục đích cuối cùng của công việc nhưng phải được sự chấp nhận của nhà thầuchính Khi đó, trong hợp đồng phải qui định các vấn đề có liên quan đến nhà thầu phụ đượcchỉ định
15 Quản lý chất lượng công trình xây dựng
Việc quản lý chất lượng công trình phải tuân thủ đúng các qui định của Nhà nước vềquản lý chất lượng công trình xây dựng Hợp đồng phải qui định cụ thể đối với việc quản
lý chất lượng công trình, bao gồm: Quản lý chất lượng của nhà thầu; Quản lý chất lượngcủa chủ đầu tư và nhà tư vấn (bao gồm cả tư vấn khảo sát xây dựng, tư vấn thiết kế, tư vấngiám sát và các nhà tư vấn khác có liên quan)
16 Nghiệm thu các công việc hoàn thành
Trong hợp đồng phải qui định trách nhiệm, nghĩa vụ của các bên đối với việcnghiệm thu toàn bộ công việc, từng phần việc và những phần công việc cần nghiệm thutrước khi chuyển qua phần công việc khác
Trang 1117 Bảo hiểm và bảo hành công trình
- Trong hợp đồng phải qui định trách nhiệm của các bên về bảo hiểm, bao gồm cácnội dung chủ yếu như: Đối tượng bảo hiểm; Mức bảo hiểm; Thời gian bảo hiểm
- Bảo hiểm công trình xây dựng và các tài sản thuộc quyền sở hữu của bên giao thầu
sẽ do bên giao thầu mua Trường hợp, phí bảo hiểm này đã được tính vào giá trúng thầu thìbên nhận thầu thực hiện mua bảo hiểm
- Bên nhận thầu phải thực hiện mua các loại bảo hiểm cần thiết để bảo đảm cho hoạtđộng của chính mình theo qui định của pháp luật
- Bên giao thầu, bên nhận thầu thống nhất và qui định trong hợp đồng về điều kiệnbảo hành, thời hạn bảo hành và trách nhiệm của các bên đối với việc bảo hành công trìnhxây dựng Nội dung bảo hành công trình thực hiện theo các qui định về quản lý chất lượngcông trình xây dựng
18 Bảo vệ môi trường, an toàn lao động và phòng chống cháy nổ
Trong hợp đồng các bên phải qui định rõ yêu cầu, trách nhiệm, nghĩa vụ của mỗi bên
về bảo vệ môi trường, an toàn lao động và phòng chống cháy nổ trong quá trình thực hiệncông việc
19 Điện, nước và an ninh công trường
Hợp đồng phải qui định rõ quyền, nghĩa vụ của mỗi bên trong việc cung cấp, thanhtoán chi phí điện, nước và cho an ninh công trường
20 Trách nhiệm đối với các sai sót
Trong hợp đồng phải qui định rõ trách nhiệm của các bên đối với các sai sót trongquá trình thực hiện công việc như: Việc hoàn thành các công việc còn dở dang và sửa chữasai sót, hư hỏng; Chi phí cho việc sửa chữa các sai sót; Thời gian thông báo sai sót; Khôngsửa chữa được sai sót; Di chuyển công việc bị sai sót ra khỏi công trường; Các kiểm địnhthêm đối với các sai sót sau sửa chữa; Nguyên nhân dẫn đến các sai sót; Những nghĩa vụchưa được hoàn thành theo hợp đồng
21 Tạm ngừng và chấm dứt hợp đồng bởi bên giao thầu và bên nhận thầu
Trong hợp đồng xây dựng các bên giao thầu, bên nhận thầu phải thoả thuận và quiđịnh cụ thể về: Các tình huống được tạm ngừng và chấm dứt hợp đồng, quyền được tạmngừng và chấm dứt hợp đồng của các bên; Trình tự thủ tục tạm ngừng và chấm dứt hợpđồng xây dựng bởi các bên; Việc xác định giá trị hợp đồng tại thời điểm chấm dứt; Tráchnhiệm thanh toán sau khi chấm dứt hợp đồng của các bên
22 Rủi ro và trách nhiệm của các bên
Trong hợp đồng phải qui định cụ thể trách nhiệm của các bên giao nhận thầu đối vớicác rủi ro như: Bồi thường đối với những thiệt hại do mỗi bên gây ra cho bên kia; Xử lý rủi
ro khi xảy ra của mỗi bên
Trang 12vượt quá 12% giá trị hợp đồng bị vi phạm Nguồn tiền thưởng được trích từ phần lợi nhuận
do việc sớm đưa công trình bảo đảm chất lượng vào sử dụng, khai thác hoặc từ việc tiếtkiệm hợp lý các khoản chi phí để thực hiện hợp đồng
25 Giải quyết tranh chấp hợp đồng xây dựng
Trong trường hợp xảy ra tranh chấp hợp đồng xây dựng, các bên có trách nhiệmthương lượng giải quyết Trường hợp không đạt được thoả thuận giữa các bên, việc giảiquyết tranh chấp được thực hiện thông qua hòa giải Trọng tài hoặc Toà án giải quyết theoquy định của pháp luật
26 Quyết toán hợp đồng xây dựng
Trong hợp đồng phải qui định trình tự, thủ tục, thời hạn giao nộp quyết toán nhưngkhông quá 30 ngày, nội dung hồ sơ quyết toán hợp đồng, các biểu mẫu kèm theo (nếu có)cho việc quyết toán hợp đồng Hồ sơ quyết toán hợp đồng do bên nhận thầu lập phù hợpvới từng loại hợp đồng cụ thể trên nguyên tắc tài liệu đã có (biên bản nghiệm thu, hồ sơthanh toán các giai đoạn) chỉ lập bảng thống kê, tài liệu nào chưa có thì làm mới
27 Thanh lý hợp đồng xây dựng
Ngay sau khi bên nhận thầu đã hoàn thành nghĩa vụ theo hợp đồng, các bên tham giatiến hành thanh lý và chấm dứt hiệu lực của hợp đồng cũng như mọi nghĩa vụ có liên quankhác
28 Hiệu lực của hợp đồng
Hợp đồng xây dựng có hiệu lực kể từ ngày các bên tham gia hợp đồng ký kết hợpđồng trừ trường hợp các bên có thoả thuận khác
V XÁC ĐỊNH GIÁ HỢP ĐỒNG XÂY DỰNG
5.1 Cơ sở xác định giá hợp đồng xây dựng
Giá hợp đồng xây dựng là khoản kinh phí Bên giao thầu trả cho Bên nhận thầu đểthực hiện khối lượng công việc theo yêu cầu về tiến độ, chất lượng và các yêu cầu khácquy định trong hợp đồng xây dựng Tuỳ theo đặc điểm, tính chất của công trình xây dựngcác bên tham gia ký kết hợp đồng phải thoả thuận giá hợp đồng xây dựng theo một trongcác hình thức sau đây:
Giá hợp đồng xây dựng được căn cứ vào các tài liệu sau:
- Các hướng dẫn về quản lý chi phí đầu tư xây dựng công trình;
- Kết quả lựa chọn nhà thầu;
- Các đề xuất của nhà thầu;
- Kết quả đàm phán với nhà thầu trúng thầu;
- Loại hợp đồng xây dựng và hình thức giá hợp đồng
Trang 13b) Giá hợp đồng trọn gói áp dụng cho các trường hợp sau:
- Công trình hoặc gói thầu đã xác định rõ về khối lượng, chất lượng, thời gian thựchiện hoặc trong một số trường hợp không thể xác định được khối lượng và Bên nhận thầu
có đủ năng lực, kinh nghiệm, tài liệu để tính toán, xác định giá trọn gói và chấp nhận cácrủi ro liên quan đến việc xác định giá trọn gói;
- Gói thầu hoặc phần việc tư vấn thông thường, đơn giản mà giá hợp đồng được xácđịnh theo phần trăm giá trị công trình hoặc khối lượng công việc
Tất cả các loại hợp đồng xây dựng đều có thể áp dụng giá hợp đồng trọn gói khi đủđiều kiện xác định giá hợp đồng trước khi ký kết, kể cả hình thức giá hợp đồng xác địnhtheo tỷ lệ (%) giá trị công trình hoặc khối lượng công việc tư vấn thông thường
c) Đối với công việc xây lắp:
Trước khi ký kết hợp đồng, các bên liên quan cần rà soát lại bảng khối lượng côngviệc theo thiết kế được duyệt, nếu nhà thầu (bao gồm cả nhà thầu được chỉ định thầu) hoặcchủ đầu tư phát hiện bảng khối lượng công việc bóc tách từ thiết kế chưa chính xác, chủđầu tư cần báo cáo người có thẩm quyền xem xét, quyết định việc bổ sung khối lượng côngviệc để bảo đảm phù hợp với thiết kế Trường hợp cần cắt giảm khối lượng công việc đểđảm bảo phù hợp với thiết kế thì chủ đầu tư không cần báo cáo người có thẩm quyền Đốivới công việc xây lắp này, sau khi hợp đồng theo hình thức trọn gói được ký kết, khốilượng công việc thực tế nhà thầu đã thực hiện để hoàn thành theo thiết kế (nhiều hơn hay íthơn khối lượng công việc nêu trong hợp đồng) không ảnh hưởng tới số tiền thanh toán chonhà thầu (Nghị định số 58/2008/NĐ-CP)
Chủ đầu tư chịu trách nhiệm về tính chính xác của số lượng, khối lượng công việc.Trường hợp có thất thoát xảy ra (do tính toán sai số lượng, khối lượng công việc) thì cánhân, tổ chức thuộc chủ đầu tư làm sai có trách nhiệm đền bù và xử lý theo quy định củapháp luật Trường hợp trong hợp đồng giữa chủ đầu tư và nhà thầu tư vấn lập hồ sơ mờithầu, hồ sơ yêu cầu, lập dự toán có quy định về việc xử lý đối với việc tính toán sai sốlượng, khối lượng công việc thì chủ đầu tư được đền bù theo thỏa thuận trong hợp đồngvới nhà thầu tư vấn này
5.2.2 Giá hợp đồng theo đơn giá cố định
a) Khái niệm: Giá hợp đồng theo đơn giá cố định (hình thức theo đơn giá và hìnhthức theo thời gian quy định trong Luật Đấu thầu): là giá hợp đồng xây dựng được xácđịnh trên cơ sở khối lượng công việc tạm tính và đơn giá từng công việc trong hợp đồng là
cố định và không thay đổi trong suốt quá trình thực hiện hợp đồng, trừ các trường hợpđược phép điều chỉnh qui định trong hợp đồng (nếu có) - (Thông tư số 06/2007/TT-BXD)
b) Giá hợp đồng theo đơn giá cố định áp dụng cho các công trình hoặc gói thầukhông đủ điều kiện xác định chính xác về khối lượng nhưng đủ điều kiện xác định về cácđơn giá thực hiện công việc và bên nhận thầu có đủ năng lực, kinh nghiệm, tài liệu để tínhtoán, xác định đơn giá xây dựng công trình cố định và các rủi ro liên quan đến việc xácđịnh đơn giá Đơn giá cố định không thay đổi trong suốt quá trình thực hiện hợp đồng, trừcác trường hợp được phép điều chỉnh đã ghi rõ trong hợp đồng
Đơn giá cố định có thể là đơn giá đầy đủ đối với các công việc thi công xây dựng,đơn giá nhân công theo thời gian (tháng, tuần, ngày hoặc giờ) đối với một số công việc tưvấn
Trang 14c) Đối với công việc xây lắp, trường hợp khối lượng công việc thực tế mà nhà thầu
đã thực hiện để hoàn thành theo đúng thiết kế ít hơn khối lượng công việc nêu trong hợpđồng, nhà thầu chỉ được thanh toán cho phần khối lượng thực tế đã thực hiện Trường hợpkhối lượng công việc thực tế mà nhà thầu đã thực hiện để hoàn thành theo đúng thiết kếnhiều hơn khối lượng công việc nêu trong hợp đồng, nhà thầu được thanh toán cho phầnchênh lệch khối lượng công việc này (Nghị định số 58/2008/NĐ-CP)
Chủ đầu tư, tư vấn giám sát và nhà thầu chịu trách nhiệm xác nhận vào biên bảnnghiệm thu khối lượng hoàn thành để làm cơ sở thanh toán cho nhà thầu
5.2.3 Giá hợp đồng theo giá điều chỉnh
a) Khái niệm: Giá hợp đồng theo giá điều chỉnh là giá hợp đồng xây dựng mà khốilượng công việc và đơn giá cho công việc trong hợp đồng được phép điều chỉnh trong cáctrường hợp được qui định tại hợp đồng xây dựng
b) Giá hợp đồng theo giá điều chỉnh áp dụng cho các công trình hoặc gói thầu mà ởthời điểm ký kết hợp đồng xây dựng không đủ điều kiện xác định chính xác về khối lượngcông việc cần thực hiện hoặc các yếu tố chi phí để xác định đơn giá thực hiện các côngviệc
Giá hợp đồng theo giá điều chỉnh (tại thời điểm ký kết giá hợp đồng chỉ là tạm tính)
sẽ được điều chỉnh thay đổi khi có đủ điều kiện xác định khối lượng, đơn giá thực hiệntheo qui định trong hợp đồng NĐ 99/2007/NĐ-CP, Thông tư số 06/2007/TT-BXD
5.3 Phương thức xác định giá các loại hợp đồng xây dựng
5.3.1 Xác định giá hợp đồng tư vấn xây dựng
- Theo thời gian thực hiện công việc tư vấn:
Hợp đồng theo thời gian là hợp đồng áp dụng cho các nhà thầu mà công việc của họliên quan nhiều đến thời gian làm việc trong công trình xây dựng, như mức thù lao chuyêngia
- Theo tỷ lệ % giá trị công việc được tư vấn:
Hợp đồng theo tỷ lệ phần trăm là hợp đồng mà giá trị hợp đồng được tính theo phầntrăm giá trị công trình hoặc khối lượng công việc Khi nhà thầu hoàn thành các nghĩa vụtheo hợp đồng, chủ đầu tư thanh toán cho nhà thầu số tiền bằng tỷ lệ phần trăm được xácđịnh trong hợp đồng nhân với giá trị công trình hoặc khối lượng công việc đã hoàn thành
- Khoán trọn gói về chi phí thực hiện:
Hợp đồng khoán gọn là hợp đồng mà giá trị hợp đồng khó xác định về khối lượnghoặc giá trị hoặc hợp đồng cần thực hiện trong thời gian ngắn
5.3.2 Xác định giá hợp đồng thi công xây dựng và lắp đặt
Trang 15Giá hợp đồng thi công xây dựng và lắp đặt được xác định gồm các yếu tố chi phí sau:
- Các yếu tố chi phí cần thiết cho việc thi công và lắp đặt (vật liệu, nhân công, máythi công, chi phí chung, chi phí chịu thuế tính trước, thuế giá trị gia tăng );
- Các chi phí về chuẩn bị công trường, xây dựng nhà tạm phục vụ thi công (nếu cầnthiết) của nhà thầu;
- Dự phòng cho phần khối lượng công việc không lường hết và trượt giá trong thờigian thực hiện công việc, công trình xây dựng
- Lợi nhuận dự tính của nhà thầu, các khoản thuế phải nộp đối với sản phẩm xâydựng theo quy định
5.3.3 Xác định giá của hợp đồng tổng thầu
Giá hợp đồng tổng thầu được xác định gồm các yếu tố chi phí sau:
- Các chi phí cần thiết để thực hiện toàn bộ các công việc của hợp đồng và các chiphí có liên quan đến việc tổ chức, quản lý thực hiện công việc, thực hiện việc chuyển giaocông nghệ, kỹ thuật và kinh nghiệm từ tổng thầu
- Việc xác định giá của hợp đồng tổng thầu còn tuỳ thuộc vào phương thức lựa chọnnhà thầu và mức độ giao thầu về thiết kế xây dựng công trình
VI ĐIỀU CHỈNH HỢP ĐỒNG VÀ ĐIỀU CHỈNH GIÁ HỢP ĐỒNG XÂY DỰNG
6.1 Điều chỉnh hợp đồng xây dựng
Điều 57 LĐT (sửa đổi) quy định:
a) Việc điều chỉnh hợp đồng chỉ áp dụng đối với hình thức hợp đồng theo đơn giá,hình thức hợp đồng theo thời gian và được thực hiện theo quy định sau:
- Trường hợp Nhà nước thay đổi chính sách về thuế, tiền lương ảnh hưởng trực tiếp đến giá hợp đồng thì được điều chỉnh theo các chính sách này kể từ thời điểm các chínhsách này có hiệu lực;
- Trường hợp có khối lượng, số lượng tăng hoặc giảm trong quá trình thực hiện hợpđồng nhưng trong phạm vi của hồ sơ mời thầu và không do lỗi của nhà thầu gây ra thì việctính giá trị tăng hoặc giảm phải căn cứ vào đơn giá của hợp đồng;
- Trường hợp giá nhiên liệu, vật tư, thiết bị nêu trong hợp đồng do Nhà nước kiểmsoát có biến động lớn ảnh hưởng trực tiếp đến việc thực hiện hợp đồng thì phải báo cáongười có thẩm quyền xem xét, quyết định
b) Việc điều chỉnh hợp đồng chỉ áp dụng trong thời gian thực hiện hợp đồng theo hợp đồng đã ký và phải được chủ đầu tư xem xét, quyết định Giá hợp đồng sau điều chỉnh không dẫn đến làm tăng tổng mức đầu tư được duyệt, trừ trường hợp được người có thẩm quyền quyết định đầu tư cho phép
c) Trường hợp có phát sinh hợp lý những công việc ngoài quy định trong hợp đồng
mà không làm thay đổi mục tiêu đầu tư hoặc tổng mức đầu tư thì chủ đầu tư thỏa thuận với nhà thầu đã ký hợp đồng để tính toán bổ sung các công việc phát sinh và ký kết phụ lục bổ sung hợp đồng; trường hợp thỏa thuận không thành thì nội dung công việc phát sinh đó hình thành một gói thầu mới và tiến hành lựa chọn nhà thầu theo quy định của Luật này
Điều 52 NĐ 58/2008/NĐ-CP quy định:
Trang 16Trường hợp có phát sinh hợp lý những công việc ngoài quy định trong hợp đồng màkhông làm thay đổi mục tiêu đầu tư hoặc tổng mức đầu tư (đối với công việc xây lắp ápdụng hình thức trọn gói là ngoài khối lượng công việc phải thực hiện theo thiết kế, đối vớicông việc xây lắp áp dụng hình thức theo đơn giá là ngoài khối lượng công việc trong hợpđồng), thì thực hiện theo quy định tại khoản 3 Điều 57 của Luật Đấu thầu Trường hợp bổsung công việc phát sinh thì chủ đầu tư và nhà thầu phải ký kết phụ lục bổ sung hợp đồngtheo nguyên tắc sau:
- Trường hợp khối lượng công việc phát sinh này nhỏ hơn 20% khối lượng công việctương ứng ghi trong hợp đồng mà đã có đơn giá trong hợp đồng thì sử dụng đơn giá đã ghitrong hợp đồng để thanh toán;
- Trường hợp khối lượng công việc phát sinh này từ 20% khối lượng công việctương ứng trở lên ghi trong hợp đồng hoặc khối lượng công việc phát sinh chưa có đơn giátrong hợp đồng thì chủ đầu tư và nhà thầu thống nhất xác định đơn giá mới theo cácnguyên tắc quy định trong hợp đồng về đơn giá các khối lượng phát sinh
Đối với phần công việc xây lắp, trước khi ký kết phụ lục bổ sung hợp đồng cần phêduyệt dự toán đối với khối lượng công việc phát sinh theo quy định của pháp luật
6.2 Điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng
Việc điều chỉnh giá hợp đồng phải được ghi trong hợp đồng và phù hợp với hồ sơmời thầu, hồ sơ dự thầu và kết quả đàm phán hợp đồng Trong hợp đồng các bên qui định
rõ các trường hợp được điều chỉnh hợp đồng, phương pháp, cách thức, phạm vi điều chỉnhgiá hợp đồng
6.2.1 Các trường hợp điều chỉnh giá hợp đồng
Việc điều chỉnh giá trong hợp đồng xây dựng phải ghi trong hợp đồng xây dựng vàđược điều chỉnh trong các trường hợp sau đây (NĐ 99/2007/NĐ-CP):
a) Bổ sung các công việc ngoài phạm vi hợp đồng đã ký kết;
b) Các trường hợp phải điều chỉnh đơn giá trong hợp đồng gồm:
- Khi ký kết hợp đồng có sử dụng các đơn giá tạm tính đối với những công việc(hoặc khối lượng công việc) mà ở thời điểm ký hợp đồng Bên giao thầu và Bên nhận thầuchưa đủ điều kiện xác định chính xác đơn giá và đồng ý điều chỉnh khi có đủ điều kiện;
- Khi khối lượng phát sinh lớn hơn 20% khối lượng công việc tương ứng mà nhàthầu phải thực hiện theo hợp đồng thì xem xét điều chỉnh đơn giá của khối lượng phát sinhđó;
- Các đơn giá mà chủ đầu tư và nhà thầu đồng ý xem xét, điều chỉnh lại sau khoảngthời gian nhất định kể từ khi thực hiện hợp đồng và đã được ghi rõ trong hợp đồng;
- Trường hợp giá nhiên liệu, vật tư, thiết bị nêu trong hợp đồng có biến động lớn ảnhhưởng trực tiếp tới việc thực hiện hợp đồng hoặc khi nhà nước thay đổi các chính sách cóliên quan thì phải báo cáo người có thẩm quyền xem xét, quyết định;
- Do các trường hợp bất khả kháng được quy định trong hợp đồng
c) Các khoản trượt giá đã quy định trong hợp đồng Các căn cứ để tính trượt giáđược xác định vào thời điểm 28 ngày trước ngày nhà thầu nộp hồ sơ thanh toán
6.2.2 Điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng
Trang 17Việc điều chỉnh giá hợp đồng áp dụng đối với hình thức theo đơn giá, hình thức theothời gian Trong hợp đồng cần phải quy định rõ nội dung điều chỉnh, phương pháp và thờigian tính điều chỉnh, cơ sở dữ liệu đầu vào để tính điều chỉnh giá;
Việc điều chỉnh giá được thực hiện thông qua điều chỉnh khối lượng công việc quyđịnh tại khoản 2 Điều 49 NĐ 99/2007/NĐ-CP; điều chỉnh đơn giá hoặc điều chỉnh giá hợpđồng do trượt giá
1 Cơ sở điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng
- Thực hiện các bước công việc theo thoả thuận trong hợp đồng đã ký
- Khối lượng: Điều kiện thoả thuận trong hợp đồng; khối lượng nghiệm thu
- Đơn giá: Điều kiện về đơn giá đã thoả thuận; Công thức trượt giá; Các căn cứ xácđịnh hệ số trượt giá
2 Điều chỉnh đơn giá trong hợp đồng xây dựng
- Nguyên tắc điều chỉnh
- Các trường hợp được điều chỉnh đơn giá hợp đồng (như khoản b) mục 1 trên đây)
- Điều chỉnh đơn giá: Căn cứ vào các trường hợp được điều chỉnh giá hợp đồng, chủđầu tư được quyền phê duyệt đơn giá hợp đồng điều chỉnh và tự chịu trách nhiệm về việcphê duyệt của mình Đối với các công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước, trước khi phêduyệt đơn giá hợp đồng điều chỉnh chủ đầu tư phải báo cáo người quyết định đầu tư
3 Phương pháp điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng
Phương pháp điều chỉnh giá quy định trong hợp đồng phải bảo đảm phù hợp với tínhchất công việc nêu trong hợp đồng Các cơ sở dữ liệu đầu vào để tính toán điều chỉnh giáphải phù hợp với nội dung công việc Trong hợp đồng cần quy định sử dụng báo giá, hoặcchỉ số giá của các cơ quan có thẩm quyền tại địa phương, trung ương hoặc cơ quan chuyênngành độc lập của nước ngoài ban hành đối với các chi phí có nguồn gốc từ nước ngoài(Điều 52 Nghị định số 58/2008/NĐ-CP);
Trường hợp giá nhiên liệu, vật tư, thiết bị nêu trong hợp đồng do Nhà nước kiểmsoát (do Nhà nước định giá) biến động lớn ảnh hưởng trực tiếp đến việc thực hiện hợpđồng mà trong hợp đồng thỏa thuận có điều chỉnh thì thực hiện điều chỉnh theo quy địnhtại điểm c khoản 1 Điều 57 của Luật Đấu thầu theo nguyên tắc áp dụng giá mới đối vớinhững phần công việc được thực hiện vào thời điểm có biến động giá theo công bố giá của
cơ quan nhà nước có thẩm quyền;
Trường hợp nhà nước thay đổi chính sách về thuế, tiền lương ảnh hưởng trực tiếpđến giá hợp đồng thì thực hiện theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 57 của Luật Đấuthầu
- Trong phạm vi giá gói thầu trong kế hoạch đấu thầu được phê duyệt, việc điềuchỉnh giá hợp đồng xây dựng phải được Bên giao thầu và Bên nhận thầu ghi rõ trong hợpđồng xây dựng
- Trường hợp giá hợp đồng sau khi điều chỉnh vượt giá gói thầu trong kế hoạch đấuthầu được phê duyệt thì chủ đầu tư phải báo cáo người có thẩm quyền chấp thuận trước khiphê duyệt giá hợp đồng điều chỉnh
- Việc điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng của dự án không được vượt tổng mức đầu
tư trong dự án đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt (Điều 23 NĐ 99/2007/NĐ-CP)