GIÁO án hóa 9 học kì II 2 cột

GIÁO án hóa 9 học kì II 2 cột

- H2CO3 là axit yếu, không bền

- Tính chất hoá học của muối cacbonat (tác dụng với dung dịch axit, dung dịch bazơ, dung dịch muối khác, bị nhiệt phân huỷ)

2 Kĩ năng

- Xác định phản ứng có thực hiện được hay không và viết các phương trình hoá học

- Nhận biết một số muối cacbonat cụ thể

3 Thái độ

- ý thức bảo vệ môi trường

* Trọng tâm

− Tính chất hóa học của H2CO3 và muối cacbonat

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

GV: Các thí nghiệm ảo liên quan trong bài học, máy chiếu

HS: Nghiên cứu trước nội dung bài học

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.

1 ổn định lớp: 9A……… 9B……… 9C……… 9D…………

2 Kiểm tra: Nêu tính chất hoá học và ứng dung của CO và CO2?

3 Bài mới:

Hoạt động1 Tìm hiểu axit cacbonic

(H 2 CO 3)

HS đọc SGK sau đó tóm tắt và ghi vào vở

GV thuyết trình, HS ghi bài vào vở

Hoạt động2 Tìm hiểu muối cacbonat:

GV giới thiệu có hai loại muối: cacbonat

trung hoà và cacbonataxit

- GV yêu cầu HS lấy ví dụ về các muối

cacbonat theo phân loại trên

- GV cho HS quan sát bảng tính tan, xác

định tính tan của muối cacbonat trung hoà

- GV giới thiệu tính tan của muối

cacbonat axit

- Các nhóm HS QS thí nghiệm: Cho d/d

NaHCO3, Na2CO3 lần lượt t/d với d/d HCl

- GV gọi đại diện các nhóm nêu hiện tượng

-> GV gọi đại diện các nhóm nêu hiện

tượng của thí nghiệm (có vẩn đục trắng

Na2CO3 t/d d/d CaCl2 ; nêu hiện tượng (có

vẩn đục trắng xuất hiện) ; viết PTPƯ và

nhận xét

- GV giới thiệu t/c này

- GV hướng dẫn HS viết PTPƯ

HS đọc SGK và nêu ứng dụng

Hoạt động2 Tìm hiểu chu trình cacbon

trong tự nhiên

HS quan sát H3.17 phân tích về chu trình

của cacbon trong tự nhiên; GV sửa sai cho

K2CO3 + Ca(OH)2 → 2KOH + CaCO3

- Muối hiđro cacbonat t/d với kiềm tạo muối trung hoà và nước

NaHCO3 + NaOH → Na2CO3 + H2O

+ Tác dụng với d/d muối:

D/d muối cacbonat có thể t/d với một số d/d muối khác tạo 2 muối mới

Na2CO3 + CaCl2 -> CaCO3 + 2NaCl

+ Muối cacbonat bị nhiệt phân huỷ:

- Nhiều muối cacbonat (trừ muối cacbonat trung hoà của KL kiềm) bị nhiệt phân huỷ, giải phóng khí cacbonic

HS nghe và tự ghi bài

4 Luyện tập - củng cố :

Bài tập 1: (HS làm bài vào bảng nhóm- Cho HS các nhóm khác n/x bổ sung)

Trình bày phương pháp để phân biệt các chất bột: CaCO3 , NaHCO3, Ca(HCO3)2, NaCl

Bài giải:

Đánh số thứ tự các lọ hoá chất và lấy mẫu thử

- Cho nước vào các ống nghiệm và lắc đều:

+ Nếu thấy chất bột ko tan là CaCO 3

+ Nếu thấy chất bột tan tao d/d là NaHCO 3 , Ca(HCO 3 ) 2 , NaCl

- Đun nóng các d/d vừa thu được

+ Nếu thấy có hiện tượng sủi bọt, đồng thời có kết tủa (vẩn đục) là d/d Ca(HCO 3 ) 2

- Nghiên cứu trước nội dung bài Silic- CN silicat

Ngày soạn: 04/01/2014 Tuần 20

- Một số ứng dụng quan trọng của silic, silic đioxit và muối silicat

- Sơ lược về thành phần và các công đoạn chính sản xuất thuỷ tinh, đồ gốm, xi măng

- Si, SiO2 và sơ lược về đồ gốm, sứ, xi măng, thủy tinh

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: Các mẫu vật, tranh ảnh về: Đồ gốm, sứ, thuỷ tinh, xi măng; Sản xuất các loại đồ vật đó

Các thí nghiệm ảo liên quan trong bài học, máy chiếu

- HS: Nghiên cứu trước nội dung bài học.

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.

1 ổn định lớp:

2 Kiểm tra bài cũ, chữa bài tập về nhà: 15p

1) Nêu các t/c hoá học của muối cacbonat

2) Gọi 2 HS lên bảng chữa bài 3,4 SGK-90

3 Bài mới:

Hoạt động1 Tìm hiểu silic.

HS các nhóm đọc SGK, thảo luận

nhóm nêu trạng thái tự nhiên, t/c của

silic (viết vào vở hoặc bảng nhóm)

GV đặt vấn đề: SiO2 thuộc loại hợp

chất nào? Vì sao? Tính chất hoá học

1) Trạng thái thiên nhiên:

- Silic là nguyên tố phổ biến thứ hai sau oxi

- Silic chiếm ẳ khối lượng vỏ trái đất

- Trong thiên nhiên, silic ko tồn tại ở dạng đơn chất mà chỉ ở dạng hợp chất

- Các hợp chất của silic tồn tại nhiều là cát trắng, đất sét (cao lanh)

2) Tính chất:

1) Silic là chất rắn màu trắng, khó nóng chảy

- Có vẻ sáng của kim loại

- Dẫn điện kém

- Tinh thể silic tinh khiết là chất bán dẫn2) Là phi kim Hoạt động yếu hơn cacbon, clo

Tác dụng với oxi ở nhiệt độ cao

Si + O2  → SiO2

r k r3) Silic được dùng làm vật liệu bán dẫntrong kĩ thuật điện tử và dùng để chế tạo pin mặt trời

II Silic đioxit (SiO2)

- Tác dụng với oxit bazơ (ở nhiệt độ cao) SiO2 + CaO  → CaSiO3

CanxisilicatSiO2 ko phản ứng với nước tạo axit

III Sơ lược về công nghiệp silicat:

nghiệp silicat.

GV kể tên các sản phẩm của nghành

công nghiệp sản xuất đồ gốm, sứ

HS thảo luận nhóm ghi lại nội dung

thảo luận vào phiếu học tập

a) Nguyên liệu sản xuất

- Cơ sở s/x xi măng ở nước ta

HS đọc SGK nêu các nội dung sau:

- Thành phần của thuỷ tinh

Đất sét, thạch anh, fenpat

b) Các công đoạn chính:

- Nhào đất sét, thạch anh và fenpat với nước

để tạo thành bột dẻo rồi tạo hình, sấy khô thành các đồ vật

- Nung các đồ vật ở nhiệt độ cao thóch hợp

- Nhà máy xi măng Hải Dương, Hải Phòng,

- Làm các bài tập 1,2,3,4 SGK – 95.

- Nghiên cứu trước nội dung bài sơ lược BTH các nguyên tố hoá học

Ngày soạn: 11/01/2014 Tuần 21

- Cấu tạo bảng tuần hoàn gồm: Ô nguyên tố, chu kì, nhóm Lấy ví dụ minh hoạ

- Quy luật biến đổi tính kim loại, phi kim trong chu kì và nhóm Lấy ví dụ minh hoạ

- Ý nghĩa của bảng tuần hoàn: Sơ lược về mối liên hệ giữa cấu tạo nguyên tử, vị trí nguyên tố trong bảng tuần hoàn và tính chất hóa học cơ bản của nguyên tố đó

2 Kĩ năng

- Quan sát bảng tuần hoàn, ô nguyên tố cụ thể, nhóm I và VII, chu kì 2, 3 và rút ra nhận xét về ô nguyên tố, về chu kỳ và nhóm

- Từ cấu tạo nguyên tử của một số nguyên tố điển hình (thuộc 20 nguyên tố đầu tiên) suy

ra vị trí và tính chất hoá học cơ bản của chúng và ngược lại

- So sánh tính kim loại hoặc tính phi kim của một nguyên tố cụ thể với các nguyên tố lân cận (trong số 20 nguyên tố đầu tiên)

3 Thái độ

- Lòng ham thích môn học

* Trọng tâm

- Cấu tạo và ý nghĩa của bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: Bảng tuần hoàn phóng to, sơ đồ cấu tạo nguyên tử của một số nguyên tố: O,

Na, Li, Cl, Mg, C, N, Be máy chiếu

- HS: Nghiên cứu trước nội dung bài học

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.

1 ổn định lớp: 9A……… 9B……… 9C……… 9D………

2 Kiểm tra bài cũ:

Công nghiệp silicat là gì? kể tên một số nghành công nghiệp silicat và nguyên liệu chính

3 Bài mới:

Hoạt động1: Nguyên tắc sắp xếp các nguyên tố

trong bảng tuần hoàn

GV: Treo bảng HT tuần hoàn các nguyên tố hoá

học trước lớp

GV giới thiệu về bảng HTTH và nhà bác học

I Nguyên tắc sắp xếp các nguyên

tố trong bảng tuần hoàn.

- Bảng hệ thống tuần hoàn có hơn

một trăm nguyên tố được sắp xếp theo chiều tăng dần của điện tích

GV giới thiệu cơ sở sắp xếp của bảng HTTH

Hoạt động2:Tìm hiểu cấu tạo bảng tuần hoàn.

GV giới thiệu khái quát bảng HTTH:

- Kí hiệu hoá học của nguyên tố: Mg

- Tên nguyên tố: Magie

- Nguyên tử khối: 24

HS: rút ra nhận xét trong SGK- 96

GV: yêu cầu HS quan sát các ô 13,15,17 và cho

biết ý nghĩa của các con số, kí hiệu trong các ô đó

GV: đính sơ đồ cấu tạo nguyên tử của các nguyên

tố: O, Li, C, N, Be lên bảng

GV: yêu cầu HS thảo luận nhóm về các nội dung:

- Bảng hệ thống tuần hoàn có bao nhiêu chu kì,

mỗi chu kì có bao nhiêu hàng? (Có 7 chu kì trong

đó: Chu kì 1,2,3 mỗi chu kì có 1 hàng (chu kì

nhỏ); chu kì 4,5,6,7 (chu kì lẫn)

- Điện tích hạt nhân các nguyên tử trong trong một

chu kì thay đổi như thế nào?( đi từ trái sang phải

điện tích hạt nhân tăng dần)

- Số lớp e của nguyên tử các nguyên tố trong cùng

một chu kì có đặc điểm gì? (Số lớp e của nguyên tử

các nguyên tố trong cùng một chu kì bằng nhau và

bằng số thứ tự của chu kì)

HS nêu các ý kiến của nhóm mình

GV gọi một HS nêu nhận xét về chu kì

GV: đính sơ đồ cấu tạo nguyên tử các nguyên tố:

Na, K, H, Cl, F lên bảng

HS thảo luận nhóm với các nội dung:

- Bảng HTTH có bao nhiêu nhóm? (có 8 nhóm

được đánh số thứ tự từ I -> VIII)

- Trong cùng một nhóm, điện tích hạt nhân ng/tử

của các nguyên tố thay đổi như thế nào? (từ trên

hạt nhân nguyên tử

II Cấu tạo bảng tuần hoàn:

1) Ô nguyên tố

Ô nguyên tố cho biết:

+ Số hiệu nguyên tử (số thứ tự của nguyên tố) Số hiệu nguyên tử có số trị bằng số đơn vị điện tích hạt nhân

và bằng số electron trong nguyên tử + Kí hiệu hoá học

+ Tên nguyên tố + Nguyên tử khối

2) Chu kì:

Chu kì là dãy các nguyên tố mà nguyên tử của chúng có cùng số lớp electron và được sắp xếp theo chiều điện tích hạt nhân tăng dần

Số thứ tự của chu kì bằng số lớp eletoron

3) Nhóm:

Nhóm gồm các nguyên tố mà

xuống dưới tích hạt nhân tăng dần)

- Số e lớp ngoài cùng của nguyên tố trong cùng

một nhóm có đặc điểm gì giống nhau? (bằng nhau

và bằng số thứ tự của nhóm)

GV: gọi đại diện các nhóm trình bày ý kiến của

nhóm mình Các nhóm khác nhận xét

GV: gọi HS nêu nhận xét trong SGK-97

nguyên tử của chúng có số electron lớp ngoài cùng bằng nhau (Do đó

có t/c

4 Luyện tập- củng cố:

- GV yêu cầu HS nhắc lại nội dung cần nhớ trong bài

1) Bài tập 1: Cho các ng tố có số thứ tự: 15, 14, 20, 19 trong bảng HTTH Em hãy cho

biết:

a) Vị trí của các nguyên tố trên trong bảng HTTH:

- Số thứ tự, tên nguyên tố, kí hiệu - Chu kì, - Nhóm

b) Đặc điểm về cấu tạo nguyên tử của các nguyên tố đó:

- Điện tích hạt nhân - Số prôtn trong hạt nhân - Số electron - Số electron lớp ngoài

5 Hướng dẫn học tập ở nhà:

- Học sinh làm bài tập 1 SGK-101

- Nghiên cứu trước nội dung mục III, IV SGK

Ngày soạn: 11/01/2014 Tuần 21

Ngày giảng:

Tiết 40 - Bài 31: SƠ LƯỢC VỀ BẢNG TUẦN HOÀN

CÁC NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC (tiếp)

I MỤC TIÊU.

1 Kiến thức

Biết được:

- Quy luật biến đổi tính kim loại, phi kim trong chu kì và nhóm Lấy ví dụ minh hoạ

- Ý nghĩa của bảng tuần hoàn: Sơ lược về mối liên hệ giữa cấu tạo nguyên tử, vị trí nguyên tố trong bảng tuần hoàn và tính chất hóa học cơ bản của nguyên tố đó

- Cấu tạo và ý nghĩa của bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC :

- Bảng tuần hoàn phóng to

- Sơ đồ cấu tạo nguyên tử của một số nguyên tố

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.

1 Ổn định lớp: 9A……… 9B……… 9C……… 9D………

2 Kiểm tra bài cũ.

1) Em hãy nêu cấu tạo của bảng hệ thống tuần hoàn

2) GV gọi 2 HS lên bảng chữa bài tập 1,2 SGK-101

3 Bài mới:

Hoạt động 1 Tìm hiểu sự biến đổi tính

chất của các nguyên tố trong bảng

HTTH:

GV treo bảng HTTH lên trước lớp

HS thảo luận nhóm về các nguyên tố

thuộc chu kì 1,2,3 theo các nội dung:

- Đi từ đầu đến cuối chu kì theo chiều

tăng dần của điện tích hạt nhân:

+ Sự thay đổi về số e lớp ngoài cùng như

thế nào? ( số e lớp ngoài cùng của ng/tử

tăng dần từ 1 -> 8 e)

+ Tính kim loại, phi kim của các nguyên tố

thay đổi như thế nào? ( Tính kim loại của

các nguyên tố giảm dần, đồng thời tính phi

kim của các nguyên tố tăng dần )

GV bổ sung: Số e của các nguyên tố tăng

dần từ 1 đến 8 và lặp lại một cách tuần

hoàn ở các chu kì sau

GV yêu cầu HS (quan sát nhóm I và nhóm

VII) cho biết:

- Số lớp e và số e lớp ngoài cùng của một

nhóm có đặc điểm như thế nào?

(Trong cùng một nhóm, đi từ trên xuống

dưới cấu tạo ng/tử các ng/tố có đặc điểm:

+ Số e lớp ngoài cùng bằng nhau

+ Số lớp e tăng dần từ 1 đến 7)

- Tính kim loại và tính phi kim của các

nguyên tố trong cùng một nhóm thay đổi

như thế nào?

Đai diện HS nêu ý kiến của nhóm, HS

khác nhận xét; GV tổng kết

Hoạt động 1 Tìm hiểu ý nghĩa của bảng

hệ thống tuần hoàn các nguyên tố hoá

học:

GV nêu ví dụ

Ví dụ 1: Nguyên tố A có số hiệu nguyên tử

III Sự biến đổi tính chất của các nguyên

tố trong bảng HTTH:

1) Trong một chu kì:

- Trong một chu kì khi đi từ đầu đến cuối chu kì theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân thì số e lớp ngoài cùng của ng/tử tăng dần từ 1 -> 8 e

- Đầu mỗi chu kì là một kim loại mạnh, cuối chu kì là một phi kim mạnh (halogen), kết thúc chu kì là một khí hiếm

- Tính kim loại của các nguyên tố giảm dần, đồng thời tính phi kim của các nguyên

tố tăng dần

2) Trong một nhóm:

Trong cùng một nhóm, đi từ trên xuống dưới theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân: Số lớp e của nguyên tử tăng dần, tính kim loại của các nguyên tố tăng dần, đồng thời tính phi kim của các nguyên tố giảm dần

IV Ý nghĩa của bảng hệ thống tuần hoàn các nguyên tố hoá học:

1) Biết vị trí của nguyên tố, ta có thể suy đoán vị trí và tính chất của nguyên tố đó:

17, chu kì 3, nhóm VII -> Hãy cho biết cấu

tạo nguyên tử, t/chất của ng/tố ATrả lời:

Cấu tạo nguyên tử của nguyên tố A như

ngoài cùng có 2 e Hãy cho biết vị trí của

X trong bảng HTTH và t/c cơ bản của nó

2) Biết cấu tạo nguyên tử của nguyên tố, ta

có thể suy đoán vị trí và t/c của nguyên tố đó

VD : SGK

4 Luyện tập, củng cố:

Bài tập 2: Sắp xếp lại các ng tố sau theo thứ tự:

a) Tính kim loại giảm dần: K, Mg, Na, Al

b) Tính phi kim giảm dần: S, Cl, F, P

Ngày soạn: 18/01/2014 Tuần 22

2 Kĩ năng:

- Chọn chất thích hợp lập sơ đồ dãy chuyển đổi giữa các chất Viết PTHH cụ thể;

Biết xây dựng sự chuyển đổi giữa các loại chất và chuyển hoá thành dãy chuyển đổi và ngược lại; Biết vận dụng bảng tuần hoàn để cụ thể hoá ý nghĩa của ô nguyên tố, chu kì, nhóm; so sánh tính kim loại , tính phi kim của một nguyên tố với những ng/tố lân cận

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- Một số phiếu học tập viết câu hỏi và bài tập để HS xây dựng sơ đồ t/c hoá học của

PK và

phi kim cụ thể

- Chuẩn bị nội dung vào bảng trong: Câu hỏi cho HS Hoạt động, sơ đồ biểu diễn t/c

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.

1 ổn định lớp:

2 Kiểm tra bài cũ, chữa bài tập về nhà: 10p

1 Nêu qui luật biến đổi tính chất các nguyên tố trong bảng hệ thống tuần hoàn; ý nghĩa của bảng hệ thống tuần hoàn

2 Gọi HS chữa bài tập 6

Thứ tự tính phi kim tăng dần : As, P, N, O, F ( Giải thích)

3 Bài mới:

Hoạt động1 Ôn tập kiến thức đã học

- GV: đưa sơ đồ

HS điền các loại chất thích hợp vào ô trống,

đồng thời điền các loại chất thích hợp t/d với

phi kim

- GV : Đưa sơ đồ đã hoàn chỉnh (Như SGK- 13)

- GV đưa sơ đồ 2, yêu cầu HS hoàn chỉnh sơ

đồ và viết phương trình p/ư minh hoạ

- HS hoàn thành sơ đồ, 1 HS lên bảng viết

PTPƯ

- GV yêu cầu các nhóm thảo luận để hoàn chỉnh

sơ đồ 3, viết PTPƯ minh hoạ

- GV gọi HS trình bày; h/s khác n/x bổ sung

+ Lần lượt dẫn các khí vào d/d nước vôi trong

I Kiến thức cần nhớ: 15p

1 Tính chất hoá học của phi kim

2 Tính chất hoá học của một số phi kim cụ thể

a) Tính chất hoá học của clo

Phương trình:

1) H 2 + Cl 2  → 2HCl 2) Mg + Cl 2  → MgCl 2

3) Cl 2 + 2NaOH  →NaCl + NaClO + H 2 O

nước gia-ven 4) Cl 2 + H 2 O  → HClO + HCl

nước clo

b) Tính chất hoá học của cacbon và các hợp chất của cacbon

1) C + CO 2  → 2CO 2) C + O 2  → CO 2

3) 2CO + O 2  → 2CO 2

4) CO 2 + C  → 2CO 5) CO 2 + CaO  → CaCO 3

6) CO 2 + 2NaOH  → Na 2 CO 3 + H 2 O 7) CaCO 3  → CaO + CO 2

8) Na 2 CO 3 + 2HCl  → 2NaCl + CO 2 + H 2 O

II Bài tập Bài tập 1:Trình bày phương pháp hoá học để

phân biệt các chất khí ko màu (đựng trong các bình riêng biệt mất

nhãn) : CO, CO2, H2Bài tập 2: Cho 10,4 gam hỗn

hợp gồm MgO, MgCO3 hoà tan hoàn toàn trong d/d HCl, khó sinh ra được hấp thụ hoàn toàn

Nếu thấy d/d nước vôi trong vẩn đục là khí

cacbonic

CO 2 + Ca(OH) 2  → CaCO 3 + H 2 O

Nếu d/d nước vôi trong ko vẩn đục là CO, H 2

+ Đốt cháy 2 khí còn lại rồi dẫn s/p vào nước

vôi trong dư:

Nếu thấy nước vôi trong vẩn đục thì khí đem

- Tính khối lượng MgCO3

- Tính khối lượng MgO

bằng d/d Ca(OH)2 dư, thấy thu được 10 gam kết tủa

Tính khối lượng mỗi chất trong hỗn hợp ban đầu

Bài giải:

(1) MgO + 2HCl  → MgCl2 + H2O (2) MgCO3 +2HCl  → MgCl2 + H2O + CO2

(3) CO2 + Ca(OH)2  → CaCO3 + H2O

nCaCO3 = 10 : 100 = 0,1 molTheo PT 2, 3:

nCO2 (ở 3) = nco2 (ở 2) = nmgco3 = 0,1 mol-> mMgCO3 = 0,1 84 = 8,4 gam

mMgO = 10,4 – 8,4 = 2 gam

4 Luyện tập, củng cố:

Hoàn thành các bài tập 4,5,6 tr103 SGK

5 Hướng dẫn học tập ở nhà:

GV nhắc HS chuẩn bị cho buổi thực hành:

- Ôn lại các t/c hh của phi kim và các h/c của chúng

- Xem trước nội dung bài thực hành

Ngày soạn: 18/01/2014 Tuần 22

Mục đích, các bước tiến hành, kĩ thuật thực hiện các thí nghiệm:

- Cacbon khử đồng (II) oxit ở nhiệt độ cao

- Nhiệt phân muối NaHCO3

- Nhận biết muối cacbonat và muối clorua cụ thể

2 Kĩ năng

- Sử dụng dụng cụ và hoá chất để tiến hành an toàn, thành công các thí nghiệm trên

- Quan sát, mô tả, giải thích hiện tượng thí nghiệm và viết được các phương trình hoá học

- Viết tường trình thí nghiệm

3 thái độ

*Trọng tâm

− Phản ứng khử CuO bởi C

− Phản ứng phân hủy muối cacbonat bởi nhiệt

− Nhận biết muối cacbonat và muối clorua

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC

Chuẩn bị cho mỗi lớp 4 nhóm HS làm thí nghiệm, mỗi nhóm gồm:

- CuO, bột C, NaHCO3, d/d Ca(OH)2; bột: NaCl, Na2CO3, CaCO3 đựng trong các lọ ko nhãn, d/d HCl, nước,

- 1 giá kẹp ống nghiệm, 1 ống dẫn khí có gắn nút cao su, 1 đèn cồn, bật lửa, 8 ống nghiệm có số thứ tự

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 ổn định lớp:

2 Kiểm tra:

1 Nêu tính chất của cacbon

2 Tính chất bị nhiệt phân huỷ của các muối hiđrocacbonat

3 Tính tan và t/c tác dụng được với d/d axit của các muối cacbonat

3 Bài mới:

Hoạt động1 Tiến hành thí nghiệm.

HS các nhóm lắp dụng cụ hoàn chỉnh như

hình 3.9 tr83

- GV hướng dẫn HS làm thí nghiệm (theo

hướng dẫn SGK)

- HS làm thí nghiệm- Quan sát hiện tượng

(Sự thay đổi màu của hỗn hợp p/ư và hiện

tượng xảy ra trong ống nghiệm đựng d/d

Ca(OH) 2 ) mô tả và giải thích hiện tượng

- Dung dịch nước vôi trong vẩn đục

Hiện tượng, giải thích:

Dung dịch nước vôi trong vẩn đục vì:2NaHCO3  → Na2CO3 + CO2 + H2O

- GV yêu cầu HS các nhóm trình bày cách

phân biệt 3 lọ chất rắn dạng bột: CaCO3,

Na2CO3, NaCl

HS trình bày vào bảng nhóm

- GV gọi đại diện các nhóm nêu cách làm

- HS tiến hành phân biệt 3 lọ hoá chất

- Các nhóm báo cáo kết quả, GV nhận xét

3 Thí nghiệm 3: Nhận biết muối cacbonat

+ Nếu chất bột ko tan là CaCO3

- Nhỏ d/d HCl vào 2 d/d thu được + Nếu sủi bọt là Na2CO3, + Nếu ko sủi bọt là NaClVì:

II Viết báo cáo thực hành.

HS viết báo cáo theo mẫu dưới

4 Công việc cuối buổi thự hành:

HS thu hồi hoá chất, thu dọn các dụng cụ thí nghiệm, vệ sinh phòng thí nghiệm

Ngày soạn: 05/02/2014 Tuần 23

3 Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận , tự giác trong học tập của học sinh

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC

- GV: SGK, SGV, giáo án , đề kiểm tra, đáp án, Máy chiếu.

- HS: Giấy kiểm tra và đồ dùng học tập

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới:

ĐỀ KIỂM TRA 1 TIẾT

I PHẦN TRẮC NGHIỆM (4điểm): Khoanh tròn vào một chữ cái A hoặc B, C, D đứng trước đáp án đúng trong mỗi câu sau:

Câu 1: Ở điều kiện 200C, 1atm, phi kim ở thể lỏng là:

Câu 2: Phản ứng tạo nước Gia-Ven là phản ứng của :

A Cl2 + H2O B Cl2 + Vôi tôi

C Cl2 + dung dịch NaOH D Cl2 + dung dịch NaOH đậm đặc, nóng

Câu 3: Kết quả so sánh mức độ mạnh axit nào sau đây đúng?

A H2CO3 > HCl B H2CO3 > H2SO4

C H2CO3 > HNO3 D H2SO4 > H2CO3

Câu 4: Trường hợp nào sau đây không sinh kết tủa?

Duyệt ngày … tháng 01 năm 2014

TT CM

Phùng Thị Bích

A Ca(OH)2 dư + CO2 B NaHCO3 + dung dịch BaCl2

C Na2CO3 + dung dịch Ca(OH)2 D Na2CO3 + dung dịch Ba(OH)2

Câu 5: Trường hợp nào sau đây không thuộc công nghiệp silicat ?

A Đồ gốm B Sản xuất hợp kim ferosilic C Xi măng D.Thủy tinh

Câu 6: Dãy các kim loại được xếp theo chiều tăng dần độ mạnh tính kim loại là :

Câu 7: Cho nguyên tử X có 3 lớp electron theo thứ tự chứa 2 electron, 8 electron, 1

electron Vậy X thuộc chu kì

Câu 8: Khi cho 0,03 mol CO2 tác dụng với dung dịch chứa 0,02 mol Ca(OH)2 thì thấy

xuất hiện a(g) kết tủa Giá trị của a là:

II PHẦN TỰ LUẬN (6 điểm):

Câu 1: Viết phương trình hoá học cho những chuyển đổi hoá học sau (ghi rõ điều kiện

nếu có):

C (1) CO2 (2) CaCO3 (3) CO2 (4) Na2CO3

Câu 2: Các nguyên tố nhóm VII đều là những phi kim mạnh tương tự Clo (trừ At): tác

dụng với hầu hết kim loại tạo thành muối, tác dụng với hiđro tạo hợp chất khí.Viết PTHH minh họa với Br2

Câu 3: Cho 69,6g MnO2 tác dụng với dung dịch HCl đậm đặc dư thu được một lượng khí

X Dẫn khí X vào 500 ml dung dịch NaOH 4M thu được dung dịch A Tính nồng độ mol của các chất trong dung dịch A Giả thiết rằng thể tích dung dịch sau phản ứng thay đổi không đáng kể

(Cho Mn = 55; O = 16; H = 1; Cl = 35,5 ; Na = 23)

ĐÁP ÁN –THANG ĐIỂM

I PHẦN TRẮC NGHIỆM: (4 điểm)

Khoanh đúng đáp án mỗi câu đúng được 0,5 điểm

II PHẦN TỰ LUẬN : (6 điểm)

Câu 3 : (3,0 điểm)

- Số mol MnO2: 0,8( )

87

6,69

Ta có tỉ số:

1

8,0

<

2

2

→ NaOH dư Tính toán theo chất hết là Cl2 (0,25đ)

- Dung dịch A gồm NaCl, NaClO, NaOH dư (0,25đ)

- Theo PTHH (1) số mol Cl2 = số mol MnO2 = 0,8 mol

- Theo PTHH (2) số mol NaCl = số mol NaClO = mol Cl2 = 0,8 mol (0,25đ)

- Số mol NaOH dư: 2 – 2.0,8 = 0,4 mol

- Nồng độ mol của NaCl: 0,8 : 0,5 = 1,6 (M) (0,25đ)

- Nồng độ mol của NaClO: 0,8 : 0,5 = 1,6 (M) (0,25đ)

- Nồng độ mol của NaOH: 0,4 : 0,5 = 0,8 (M) (0,25đ)

4 Luyện tập, củng cố:

- Nhắc học sinh xem lại bài Chuẩn bị thu bài

- Nhận xét tinh thần thái độ làm bài của học sinh

5 Hướng dẫn học tập ở nhà:

- Làm lại bài kiểm tra vào vở bài tập

- Xem trước bài: Khái niệm về hợp chất hữu cơ và hoá học hữu cơ

Ngày soạn: 05/02/2014 Tuần 23

- Học sinh hiểu thế nào là hợp chất hữu cơ và hoá học hữu cơ

- Học sinh phân biệt được các hợp chất hữu cơ thông thường với các hợp chất vô cơ

- Nắm được cách phân loại các hợp chất vô cơ

2 Kỹ năng: Rèn kĩ năng phân biệt và so sánh giữa hợp chất hữu cơ với hợp chất vô cơ

3 Thái độ: Giáo dục tính nghiêm túc và cẩn thận khi làm thí nghiệm

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, SGV, giáo án

+ Dụng cụ: Ống nghiệm, đèn cồn, đế sứ, cốc thuỷ tinh

+ Hoá chất: Bông, dung dịch Ca(OH)2

- HS: Chuẩn bị một số đồ dùng chứa hợp chất hữu cơ

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt

Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm về hợp

chất hữu cơ:

- GV giới thiệu các loại thức ăn, hoa quả và đồ

dùng quen thuộc có chứa hợp chất hữu cơ

? Theo em hợp chất hữu cơ có ở đâu

- Yêu cầu HS nhận xét về số lượng hợp chất

hữu cơ và tầm quan trọng của nó đối với đời

cacbon đều là hợp chất hữu cơ (Trừ: CO,

CO2,H2CO3 và các muối cacbonat kim loại)

- GV có thể đưa ra bài tập sau:

* BT: Có các hợp chất hữu cơ sau:

- GV : Trong hoá học có nhiều ngành khác

nhau như hoá vô cơ, hoá hữu cơ, hoá lí, hoá

phân tích Mỗi ngành có một đối tượng và

I Khái niệm về hợp chất hữu cơ:

1 Chất hữu cơ có ở đâu?

* Hợp chất hữu cơ là hợp chất của cacbon.

3 Các hợp chất hữu cơ được phân loại như thế nào?

* Hợp chất hữu cơ: 2 loại

- Hiđrocacbon: Phân tử chỉ có 2 nguyên tố : C

và H

VD: CH4, C2H2, C2H4, C3H8, C2H6, C6H6

- Dẫn xuất của hiđrocacbon: Ngoài C và H, trong phân tử còn có nguyên tố khác: O, Cl, N, Br

VD: C2H6O, CH3Br, CH3Cl, CH3COOH

II Khái niệm về hoá học hữu cơ:

* Hoá học hữu cơ là ngành khoa học chuyên

mục đích nghiên cứu khác nhau.

? Vây hoá học hữu cơ là gì

- GV cho HS nêu các ngành SX hoá học thuộc

về hoá học hữu cơ như: Chế biến dầu mỏ, sản

xuất nhựa, chất dẻo

? Hoá học hữu cơ có vai trò quan trọng như

thế nào trong đời sống xã hội

nghiên cứu về hợp chất hữu cơ và những chuyển đổi của chúng

4 Luyện tập - Củng cố:

* Hãy chọn câu đúng trong mỗi câu sau:

Câu 1: Nhóm các chất đều gồm các chất hữu cơ là:

Ngày soạn: 08/02/2014 Tuần 24

Ngày giảng:

TIẾT 45 - BÀI 35: CẤU TẠO PHÂN TỬ HỢP CHẤT HỮU CƠ.

I MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:

- Học sinh biết được trong các hợp chất hữu cơ, các nguyên tử liên kết với nhau theo

đúng hoá trị, C hoá trị IV, O hoá trị II, H hoá trị I

- Hiểu được một phân tử hợp chất hữu cơ có một công thức cấu tạo ứng với một trật tự liên kết xác định, các nguyên tử cacbon có khả năng liên kết với nhau tạo thành mạch cacbon

2 Kỹ năng: Rèn kĩ năng viết CTCT của một số chất đơn giản

3 Thái độ: Giáo dục tính cẩn thận khi viết CTHH hợp chất hữu cơ

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, SGV, giáo án

+ Bảng phụ, máy chiếu

- HS: Xem lại nội dung bài khái niệm về hợp chất hữu cơ và hoá học hữu cơ

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ:

- Hợp chất hữu cơ là gì? Được chia làm mấy loại, cho ví dụ mỗi loại

- HS làm bài tập: 2, 5 Sgk – 108

3 Bài mới:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt

Hoạt động 1: Tìm hiểu đặc điểm cấu tạo

phân tử hợp chất hữu cơ.

GV: Thông báo về hoá trị của C, H, O

GV: Hướng dẫn học sinh biểu diễn liên kết

giữa các nguyên tử trong phân tử

HS lên bảng biểu diễn các liên kết trong phân

I Đặc điểm cấu tạo phân tử hợp chất hữu cơ.

1 Hoá trị và liên kết giữa các nguyên tử.

- Trong các hợp chất hữu cơ, cacbon luôn có hoá trị IV, hiđro có hoá trị I, oxi có hoá trị II

- Các nguyên tử liên kết với nhau theo đúng

tử như: C2H6, C3H8 C2H6O, CH3COOC2H5

HS khác nhận xét GV đưa ra đáp án bằng

bảng phụ

GV: Yêu cầu HS đọc thông tin sgkGV:

Trong phân tử hợp chất hữu cơ các nguyên tử

cacbon có khả năng liên kết trực tiếp với

nhau để tạo thành mạch cacbon

GV: Kết luận về mạch cacbon

GV: Nêu vấn đề: Với công thức phân tử

C2H6O có hai chất khác nhau:

GV: Hai hợp chất trên có sự khác nhau về

trật tự liên kết giữa các nguyên tử Đó là

nguyên nhân làm cho rượu etylic có tính khác

với đimetyl ete

GV: Yêu cầu học sinh đọc kết luận trong

SGK/110

Hoạt động 2:Tìm hiểu công thức cấu tạo.

GV: Yêu cầu học sinh nghiên cứu thông tin

→ trả lời câu hỏi

+ Thế nào là công thức cấu tạo?

hoá trị của chúng Mỗi liên kết được biểu diễn bằng 1 nét gạch nối giữa 2 nguyên tử

- Ví dụ: Phân tử CH4 H

|

H - C - H |

H

2 Mạch cacbon

- Trong phân tử hợp chất hữu cơ, các nguyên tử cacbon có thể liên kết trực tiếp với nhau tạo thành mạch cacbon

H - C - C - O - H | |

H H + Đimetyl ete:

H H | |

H - C - O - C - H | |

H H

- Mỗi hợp chất hữu cơ có một trật tự liên kết xác định giữa các nguyên tử trong phân tử

II Công thức cấu tạo

- Công thức biểu diễn đầy đủ liên kêt giữa các nguyên tử trong phân tử gọi là công thức cấu tạo

- Ví dụ: Etylen: C2H4

+ Ý nghĩa của công thức cấu tạo?

HS trả lời , HS khác bổ sung

GV đánh giá

GV: Có thể viết công thức ở dạng thu gọn

GV: Biểu diễn CTCT của rượu etylic

GV: Có thể viết công thức ở dạng thu gọn

H H

C = C

H H (Thu gọn: H2C=CH2) + Rượu etylic: C2H5OH

H H | |

H - C - C - O - H | |

H H (Thu gọn: CH3-CH2-OH)

- Công thức cấu tạo cho biết thành phần phân

tử và trật tự liên kết giữa các nguyên tử trong phân tử

4 Luyện tập - Củng cố:

- Gọi một HS nhắc lại nội dung chính của bài

* Bài tập: Viết CTCT của các chất có công thức phân tử như sau:C2H5Cl, C3H8,

Thay y = 6 vào ta có x = 2 Vậy công thức của A là: C2H6

HS n/c trước nội dung bài 36

Ngày soạn: 08/02/2014 Tuần 24

Ngày giảng:

TIẾT 46 - BÀI 36: METAN (CTPT: CH 4 ; PTK: 16)

I MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:

- Học sinh nắm được công thức cấu tao, tính chất vât lí, tính chất hoá học của metan

Nắm được định nghĩa liên kết đơn, phản ứng thế

- Biết trạng thái tự nhiên và ứng dụng của metan

- Viết được phương trình hoá học phản ứng thế, phản ứng cháy của metan.

2 Kỹ năng: Rèn kĩ năng viết PTHH của hợp chất hữu cơ

3 Thái độ: Giáo dục tính nghiêm túc và cẩn thận khi làm thí nghiệm

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, SGV, giáo án, máy chiếu.

+ Mô hình phân tử metan (dạng đặc và rỗng)

+ Hoá chất: CH4, Cl2 , nước, quỳ tím

+ Dụng cụ: Bình thuỷ tinh hình nón có nút cao su

- HS: Xem lại nội dung bài cấu tạo phân tử hợp chất hữu cơ và viết CTCT của CH4

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ:

Em hãy nêu đặc điểm cấu tạo phân tử hợp chất hữu cơ? Viết CTCT của C3H8, CH4O

3 Bài mới:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt

GV giới thiệu về CTPT và PTK của metan

Hoạt động 1: Tìm hiểu trạng thái tự nhiên

và tính chất vật lý

- GV liên hệ: Nếu dùng gậy thọc xuống đáy

bùn ao, ta sẽ thấy có hiện tượng gì Đó là khí

gì?

? Theo em, trong tự nhiên khí metan còn có ở

đâu

? Cho biết trạng thái, màu sắc, tính tan, mùi, tỉ

khối so với không khí

- GV: Trong tự nhiên khí metan sinh ra do

thực vật bị phân huỷ trong điều kiện thiếu

không khí

- Yêu cầu HS nhắc lại tính chất TCVL của khí

metan

Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tao phân tử:

- GV cho HS quan sát tranh vẽ 4.4 - tr 113

Yêu cầu HS lắp mô hình phân tử metan

Sau đó viết CTCT phân tử khí metan

? Nêu số liên kết giữa nguyên tử cacbon và

nguyên tử hiđro

- GV đưa ra định nghĩa về liên kết đơn

Yêu cầu HS tính số liên kết đơn trong phân

? Đốt cháy khí metan thu được sản phẩm nào,

- HS nhận xét, nêu hiện tượng

? Từ các hiện tượng trên em rút ra nhận xét gì

- GV hướng dẫn HS viết PTPƯ

- GV thông báo: Phản ứng giữa metan và clo

thuộc loại p/ư thế Nhìn chung các hợp chất

hiđro cacbon chỉ có liên kết đơn trong phân tử

- GV khái quát lại nội dung chính của bài

- GV cho HS làm bài tập sau:

a Tính thể tích khí o xi cần dùng ( ở đktc) để đốt cháy hết 3,2 g khí metan

b Toàn bộ SP cháy ở trên được dẫn vào bình đựng dung dịch nước vôi trong dư Sau thí

nghiệm, thấy khối lượng bình tăng m1 gam và có m2 gam kết tủa Tính m1 và m2

5 Hướng dẫn học tập ở nhà:

- Học bài cũ, chú ý viết các PTHH của metan với oxi và clo

- HS viết các phản ứng thế của metan va clo với lần lượt 1,2,3,4 nguyên tử H

Ngày soạn: 13/02/2014 Tuần 25

Ngày giảng: /02/2014

TIẾT 47 - BÀI 37: ETILEN.

I MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:

- Học sinh nắm được công thức cấu tạo, tính chất vât lí và hoá học của etilen

- Nắm được định nghĩa liên kết đôi và đặc điểm của nó

Hiểu được phản ứng cộng và phản ứng trùng hợp là các phản ứng đặc trưng của etilen

và các hiđro cacbon có liên kết đôi

- Biết được một số ứng dụng quan trọng của etilen

2 Kỹ năng:

- Rèn kĩ năng viết PTHH của hợp chất hữu cơ

3 Thái độ:

- Giáo dục tính nghiêm túc và cẩn thận khi lắp ráp mô hình

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

2 Kiểm tra bài cũ:

- Em hãy nêu đặc điểm cấu tạo , tính chất hoá học của khí metan

- HS chữa bài tập 3 Sgk

3 Bài mới:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt

GV giới thiệu về CTPT và PTK của etilen

Hoạt động 1: Tìm hiểu tính chất vật lý.

? Cho biết trạng thái, màu sắc, tính tan, mùi, tỉ

khối so với không khí

- Yêu cầu HS nhắc lại tính chất TCVL của khí

etilen

* Lưu ý: Khí etilen không có sẵn trong tự

nhiên như khí metan

Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tạo phân tử:

- GV hướng dẫn HS lắp mô hình phân tử

etilen dạng rỗng và dạng đặc

Sau đó yêu cầu HS viết CTCT phân tử khí

etilen

? Nhận xét số liên kết giữa 2 nguyên tử cacbon

trong phân tử etilen

- GV nêu khái niệm và đặc điểm của liên kết

đôi

- Trong phân tử etilen, 6 ng.tử (4n.tử H và

2n.tử C) đều nằm trong một mặt phẳng, góc

liên kết là 120º

Hoạt động 3: Tìm hiểu tính chất hoá học:

- GV: Tương tự như metan, khi đốt etilen

cháy tạo ra khí cacbonic, hơi nước và toả

nhiệt

- Yêu cầu HS viết PTPƯ

* GV dùng bảng phụ giới thiệu cho HS thí

nghiệm giữa khí etilen lội qua dung dịch brom

? Từ các hiện tượng trên em rút ra nhận xét gì

- GV hướng dẫn HS viết PTPƯ

- GV: Liên kết kém bền trong liên kết đôi bị

đứt ra và mỗi phân tử etilen đã kết hợp thêm

một phân tử brom Phản ứng trên được gọi là

phản ứng cộng

Trong ĐK thích hợp , etilen còn có p/ư cộng

với một số chất khác như hiđro, nước, clo

- Yêu cầu HS viết PTPƯ.

- GV giới thiệu chất dẻo PE và một số mẫu vật

- GV khái quát lại nội dung chính của bài

- GV cho HS làm bài tập sau:

- Nêu phương pháp hoá học để phân biệt 3 chất khí đựng trong các bình riêng biệt, không dán nhãn: CH4, C2H4, CO2

5 Hướng dẫn học tập ở nhà:

- Học bài và làm các bài tập 1, 2, 3, 4 Sgk

- Viết các PTHH của etilen với oxi, dung dịch brom và phản ứng trùng hợp etilen

- Viết CTCT của hợp chất hữu cơ có CTPT C2H2

- Xem bài “ Axetilen” cho giờ sau

Ngày soạn: 13/02/2014 Tuần 25

Ngày giảng: /02/2014

TIẾT 48 - BÀI 38: AXETILEN.

I MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:

- Học sinh nắm được công thức cấu tạo, tính chất vât lí và hoá học của axetilen

- Nắm được định nghĩa liên kết ba và đặc điểm của nó

- Củng cố kiến thức chung về hiđro cacbon: Không tan trong nước, dễ cháy tạo ra CO2

và H2O đồng thời toả nhiệt mạnh

- Biết được một số ứng dụng quan trọng của etilen

2 Kỹ năng:

-Viết PTPƯ cộng, biết dự đoán tính chất của các chất dựa vào thành phần cấu tạo

3 Thái độ:

- Giáo dục tính nghiêm túc và cẩn thận khi làm thí nghiệm

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, SGV, giáo án, máy chiếu.

+ Mô hình phân tử axetilen (dạng đặc và rỗng)

+ Dụng cụ: Ống nghiệm, ống dẫn khí, kẹp gỗ

+ Hoá chất: Khí C2H2, dung dịch brom

- HS: SGK, đồ dùng học tập Xem lại phản ứng của etilen với dung dịch brom

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ:

- Em hãy nêu đặc điểm cấu tạo , tính chất hoá học của khí etilen

- GV cho HS quan sát lọ đựng khí axetilen

? Cho biết trạng thái, màu sắc, tính tan, mùi, tỉ

khối so với không khí

- Yêu cầu HS nhắc lại tính chất TCVL của khí

etilen

Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tạo phân tử:

- GV cho HS so sánh CTPT của etilen và

axetilen, từ đó nêu sự khác nhau về thành phần

? Nhận xét số liên kết giữa 2 nguyên tử cacbon

trong phân tử axetilen

- GV nêu khái niệm và đặc điểm của liên kết

ba

- Trong phân tử etilen, 4 ng.tử (2n.tử H và 2n.tử

C) đều nằm trên một đường thẳng, góc liên kết

là 180º.

Hoạt động 3: Tìm hiểu tính chất hoá học:

* GV làm thí nghiệm : điều chế và đốt cháy

axetilen

- Yêu cầu HS nhận xét và viết PTPƯ

- GV liên hệ : Phản ứng toả nhiệt→ Dùng làm

nhiên liệu đèn xì oxi- axetilen

Hoạt động 4:

* GV cho HS theo dõi thí nghiệm giữa khí

axetilen lội qua dung dịch brom

Lưu ý : Có ống nghiệm khác chứa dung dịch

brom để đối chứng

- HS nêu hiện tượng, nhận xét

? Từ các hiện tượng trên em rút ra nhận xét gì

- GV hướng dẫn HS viết PTPƯ

- GV thông báo: Có hai liên kết kém bền trong

liên kết ba bị đứt ra lần lượt trong các PƯHH

Phản ứng trên được gọi là phản ứng cộng

Trong ĐK thích hợp , axetilen còn có p/ư cộng

với hiđro, clo và một số chất khác

Hoạt động 4: Tìm hiểu ứng dụng- điều chế.

- Gọi một HS đọc phần ứng dụng

- GV cho HS quan sát hình vẽ điều chế

axetilen từ đất đèn, mô tả quá trình hoạt động

2 Etilen có làm mất màu dung dịch brom không?

- GV khái quát lại nội dung chính của bài.

- GV cho HS làm bài tập sau:

- Nêu phương pháp hoá học để phân biệt 3 chất khí đựng trong các bình riêng biệt,

2mol 5mol 4mol

Theo PTHH ta có số ml o xi cần dùng là:

%

8020100

%

%20100)

28:6

,67)28

x x

- Học sinh nắm được công thức cấu tạo, tính chất vât lí và hoá học của axetilen

- Củng cố kiến thức về hiđrocacbon, viết công thức cấu tạo của các chất và các PTHH, cách giải bài tập hoá học

2 Kỹ năng:

- Rèn kĩ năng viết PTHH của hợp chất hữu cơ và tính toán hoá học.

3 Thái độ:

- Giáo dục tính nghiêm túc và cẩn thận khi làm thí nghiệm

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, giáo án, Mô hình phân tử benzen (Dạng đặc và rỗng), thí nghiệm ảo.

+ Dụng cụ: Máy chiếu

- HS: Xem lại các PƯHH của C2H4, C2H2

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ:

- Em hãy nêu đặc điểm cấu tạo , tính chất hoá học của khí axetilen

- 2 HS chữa bài tập 1, 2a/122 Sgk

- GV cho HS quan sát lọ đựng chất lỏng ben

zen

- HS nhận xét trạng thái, màu sắc, tính tan của

ben zen

Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tạo phân tử

- GV hướng dẫn HS lắp mô hình phân tử

benzen bằng bộ dụng cụ

- Gọi 1 HS nhận xét về đặc điểm cấu tạo

Sau đó yêu cầu HS viết CTCT phân tử benzen

* Lưu ý: Phân tử benzen có cấu tạo hình lục

giác đều, toàn bộ các nguyên tử trong phân tử

đều nằm trong cùng một mặt phẳng, góc liên

kết là 120º Độ dài liên kết C- C ngắn hơn so

với liên kết đơn C- C trong metan và dài hơn

liên kết đôi C=C trong etilen

Hoạt động 3: Tìm hiểu tính chất hoá học:

- GV cho HS dựa vào CTCT dự đoán xem

benzen có TCHH như thế nào

? Theo em benzen có cháy không Có làm mất

màu dung dịch brom không

* GV làm thí nghiệm : Đốt cháy benzen

- Yêu cầu HS nhận xét và viết PTPƯ

* GV cho HS quan sát thí nghiệm giữa đun

nóng hỗn hợp benzen và brom có mặt bột sắt

- HS nêu hiện tượng, nhận xét

- GV hướng dẫn HS viết PTPƯ

- GV thông báo: Benzen không có p/ư cộng

với brom trong dung dịch (không làm mất

axetilen) Trong phản ứng trên, nguyên tử

hiđro trong phân tử benzen được thay thế bỡi

phân tử brom Phản ứng trên được gọi là phản

ứng thế

Trong p/ư của Br2 với Brom chất xúc tác

không phải là sắt mà là muối sắt III: FeBr3

Hoạt động 4: Tìm hiêu ứng dụng:

* Qua những thí nghiệm nghiên cứu, yêu cầu

- Chất lỏng, không màu, không tan trong nước, hoà tan nhiều chất như: dầu ăn, nến, cao su, iot Benzen độc

II Cấu tạo phân tử:

- CTCT: Có 3 cách viết

H

C CH

H C C H HC CH V.Gọn

H C C H HC CH

C CH H

Hoặc

* Đặc điểm: Sáu nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng sáu cạnh đều, có 3 liên kết đôi xen kẽ 3 liên kết đơn

HS rút ra được kết luận về TCHH của benzen.

( 157

7 , 15

6 6

5 6 6 6 5

6

gam b a m

mol a n

n mol a n

H C

Br H C H C Br

H C

- Học sinh nắm được tính chất vât lí , trạng thái thiên nhiên, thành phần, cách khai

thác, chế biến và ứng dụng của dầu mỏ, khí thiên nhiên

- Biết crăckinh là một phương pháp quan trọng để điều chế dầu mỏ

- Nắm được đặc điểm cơ bản của dầu mỏ Việt Nam, vị trí một số mỏ dầu, mỏ khí và

tình hình khai thác dầu khí ở nước ta

2 Kỹ năng:

- Rèn kĩ năng quan sát, phân tích, so sánh, tổng hợp

3 Thái độ:

- Giáo dục ý thức bảo vệ dầu mỏ và khí thiên Có biện pháp tránh ô nhiễm môi trường

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, SGV, giáo án

+ Mô hình một số sản phẩm chưng cất từ dầu mỏ

+ Tranh vẽ: Sơ đồ chưng cất dầu mỏ, máy chiếu

- HS: Liên hệ thực tế quá trình khai thác và chưng cất dầu mỏ

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ:

- Viết công thức, nêu đặc điểm cấu tạo và tính chất hoá học của benzen

- HS chữa bài tập 4/125 Sgk

3 Bài mới:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt

Hoạt động 1: Tìm hiểu dầu mỏ

- GV cho HS quan sát mẫu dầu mỏ, nêu nhận

xét về: màu sắc, trạng thái, tính tan

- GV bổ sung và nêu kết luận

- GV cho HS quan sát hình 4.16 phóng to

? Các em hãy cho biết dầu mỏ có ở trên mặt

đất, trong lòng đất hay dưới đáy biển

- GV bổ sung và nêu kết luận, sau đó nêu cấu

tạo của dầu mỏ

? Em hãy liên hệ thực tế và nêu cách khai

thác dầu mỏ

- GV cho HS quan sát hình 4.17 và mô hình

một số sản phẩm chưng cất từ dầu mỏ

? Theo các em tại sao phải chế biến dầu mỏ

? Dầu mỏ được chế biến như thế nào Các SP

chính thu được khí chế biến dầu mỏ

- GV giới thiệu phương pháp crăckinh:

Lượng xăng thu được khi chưng cất dầu mỏ

là rất ít, vì vậy người ta phải sử dụng phương

pháp crăckinh dầu mỏ nhằm thu được lượng

xăng lớn hơn

Hoạt động 2: Tìm hiểu khí thiên nhiên

? Em hãy cho biết khí thiên nhiên thường có

Dầu nặng Crackinh → Xăng + Hỗn hợp khí

II Khí thiên nhiên:

- Có trong các mỏ khí dưới lòng đất

ở đâu: trong khí quyển, trong không khí hay

trong lòng đất

? Thành phần chủ yếu của khí thiên nhiên là

gì Chúng có ứng dụng như thế nào trong

thực tiển

Hoạt động 3: Dầu mỏ và khí thiên nhiên ở

Việt Nam

- GV yêu cầu HS đọc thông tin Sgk

? Các em đã biết gì về dầu mỏ và khí thiên

nhiên ở Việt Nam

- GV kết luận về vị trí, trữ lượng, chất lượng

và tình hình khai thác, triển vọng của CN dầu

mỏ và hoá dầu ở Việt Nam

- GV khái quát lại những nội dung chính của bài

- Cho HS nêu lại những sản phẩm chính của dầu mỏ

- Cho HS liên hệ tình hình khai thác và biện pháp bảo vệ dầu mỏ không bị cạn kiệt

- Phương pháp để tách riêng các sản phẩm từ dầu thô là:

a) Khoan giếng dầu c) Chưng cất dầu mỏ

b) Crắckinh d) khoan giếng dầu và bơm nước hoặc khí xuống

Ngày soạn: 28/02/2014 Tuần 27

- Giáo dục ý thức bảo vệ dầu mỏ và khí thiên Có biện pháp tránh ô nhiễm môi trường

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, SGV, giáo án, máy chiếu.

+ Biểu đồ hàm lượng cac bon trong các loại than và năng suất toả nhiệt của một số

nhiên liệu thông thường

- HS: Tìm hiểu một số loại nhiên liệu thường gặp trong cuộc sống

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt

Hoạt động 1: Tìm hiểu nhiên liệu là gì

GV: Đặt vấn đề: Em hãy kể tên một vài nhiên

liệu thường dùng?

GV: Các chất trên khi cháy đều toả nhiệt và

phát sáng, người ta gọi các chất đó là chất đốt,

hay nhiên liệu

→ Vậy nhiên liệu là gì?

+ Một số nhiên liệu có sẵn trong tự nhiên như:

Than, củ, dầu mỏ

+ Một số nhiên liệu được điều chế tự nguồn

nguyên liệu có sẵn trong tự nhiên như: Cồn đốt,

khí than

Hoạt động 2: Tìm hiểu cách phân loại nhiên

liệu.

HS: Dựa vào trạng thái tự nhiên, em hãy phân

loại các nhiên liệu?

GV: Thuyết trình về quá trình hình thành mỏ

than Và đặc điểm các loại than gầy, than mỡ,

than bùn, gỗ

HS quan sát biểu đồ 4 21 so sánh hàm lượng C

chứa trong mỗi loại than HS: Cho ví dụ về

nhiên liệu khí? H 4.22 so sánh nhiệt lượng toả

ra khi đốt cháy các loại nhiên liệu Giải thích tại

sao nhiên liệu khí cháy toả nhiều nhiệt , cháy

hoàn toàn?

- Vai trò của nhiên liệu và khí

GV: Giáo dục HS sử dụng tiết kiệm nhiên liệu ,

chống chặt phá rừng, sử lí rác thải để chống ô

nhiễm

Hoạt động 3: Tìm hiểu biện pháp sử dụng

nhiên liệu như thế nào cho hiệu quả?

GV: Đặt vấn đề: Vì sao chúng ta phải sử dụng

nhiên liệu cho hiệu quả? Sử dụng nhiên liệu

như thế nào là hiệu quả?

HS: Muốn sử dụng nhiên liệu hiệu quả, chúng

ta thường phải thực hiện những biện pháp gì? - Điều chỉnh lượng nhiên liệu để duy trì sự

cháy ở mức độ cần thiết phù hợp

4 Luyện tập - Củng cố:

- GV: Yêu cầu học sinh nhắc lại các nội dung chính của bài?

- Cho HS liên hệ sử dụng nhiên liệu như thế nào cho hiệu quả?

- Hệ thống mối quan hệ giữa cấu tạo và tính chất của các hiđrocacbon

- Củng cố các phương pháp giải bài tập nhận biết, xác định công thức hợp chất hữu cơ

2 Kỹ năng:

- Rèn kĩ năng viết PTHH, tính toán

3 Thái độ:

- Giáo dục tính cẩn thận khi làm bài tập tính toán và viết các PTHH

II ĐỒ DÙNG VÀ THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- GV: + SGK, SGV, giáo án, máy chiếu.

+ Bảng phụ

- HS: Ôn tập các kiến thức có liên quan

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.:

1 Ổn định tổ chức: 9A:…… 9B:…… 9C:…… 9D:………

2 Kiểm tra bài cũ: Kết hợp trong bài học.

3 Bài mới:

Hoạt động 1: ôn tập kiến thức đã học:

- GV cho HS thảo luận nhóm với nội dung

sau: Cấu tạo, tính chất của metan, etilen,

axetilen và benzen

Sau đó yêu cầu đại diện các nhóm lên bảng

điền nội dung thích hợp vào các ô trống

- GV nhận xét và bổ sung cho hoàn chỉnh

PƯHH minh hoạ: Yêu cầu HS lên bảng

1 Chất nào có PƯ đặc trưng là PƯ thế

2 Chất nào làm mất màu dung dịch brom?

Viết các PTPƯ xảy ra

mol n

g m

mol n

H O

H

C CO

6,03

,0

4,22

,02

- GV tổng kết lại kiến thức cần nhớ trong chương

- Khắc sâu nội dung các dạng bài tập thông qua các bài đã chữa

5 Hướng dẫn học tập ở nhà:

- Học bài Làm các bài tập 1, 2, 3, 4 Sgk

- Xem lại kiến thức về C2H2 và C6H6

- Xem trước nội dung bài thực hành

Duyệt ngày … /03/2014

TTCM

Phùng Thị Bích