ĐẠIHỌCQUỐCGIAHÀNỘI TRƢỜNGĐẠIHỌCKHOAHỌCXÃHỘIVÀNHÂNVĂN DƢƠNGTHỊTHUHÀ ĐADẠNGHÓAPHƢƠNGTHỨCTRẢLƢƠNGT ẠICÔNGTYCỔPHẦN COMA18 LUẬNVĂNTHẠC SĨ CHUYÊNNGÀNH KHOA HỌC QUẢN LÝ HàNội,2015 ĐẠIHỌCQUỐCGIAHÀNỘI TRƢỜNGĐẠ[.]
Trang 1HàNội,2015
Trang 2MÃSỐ:
(Chuyênngànhđàotạothíđiểm)
Ngườihướngdẫnkhoahọc:TSHoàngVănLuân
HàNội,2015
Trang 3MỤCLỤC
LỜICẢM ƠN 3
DANHMỤC CÁCTỪVIẾTTẮT 4
DANHMỤC CÁCBẢNG, BIỂU 5
MỞĐẦU 6
1 LÝDOCHỌNĐỀTÀI 6 2 TỔNGQUANTÌNHHÌNHNGHIÊNCỨU 7 3 MỤCTIÊUVÀNHIỆMVỤNGHIÊNCỨU 8 4 PHẠMVINGHIÊNCỨU 9 5 MẪUKHẢOSÁT 9 6 CÂUHỎINGHIÊNCỨU 9 7 GIẢTHUYẾTNGHIÊNCỨU 9 8 PHƯƠNGPHÁPNGHIÊNCỨU 10 9 KẾTCẤUCỦALUẬNVĂN 10 CHƯƠNG1.CƠSỞLÝLUẬNVỀTIỀNLƯƠNG 11
VÀPHƯƠNGTHỨCTRẢLƯƠNG 11
1.1. TIỀNLƯƠNG 11
1.1.1 Kháiniệm tiềnlương
11 1.1.2 Vaitrò,nguyêntắccủatiềnlươngvà cácnhântốảnhhưởng đến tiềnlương 18
1.2 PHƯƠNGTHỨCTRẢLƯƠNGVÀĐADẠNGHÓAPHƯƠNGTHỨCTRẢLƯƠNG 24
Trang 41.2.1 Quỹlươngvàđơngiátiềnlương
24 1.2.2 Hình thứctrảlương
25 1.2.3 Đa dạnghóaphươngthứctrảlương
30
CHƯƠNG2.PHƯƠNGTHỨCTRẢLƯƠNG 33 TẠICÔNGTYCỔPHẦNCOMA18 33 2.1 MỘTSỐĐẶCĐIỂMCỦACÔNGTYẢNHHƯỞNGTRỰCTIẾPĐẾNĐADẠNGHÓAPHƯƠNGTHỨCTRẢLƯƠ NG 33
2.2.1 .Quỹlương
40
2.2.2 Hình thứctrảlương 42
2.3 MỘTSỐNHẬNXÉT 49
3.1 KHOÁNQUỸLƯƠNGĐỐIVỚICÁCBANQUẢNLÝKHUCHUNGCƯ 55
3.1.1 Căn cứkhoánquỹlương 55
3.1.2 Quỹlương,nguồnlươngvàcáchtính 66
3.2.TRẢLƯƠNGTHEOSẢNPHẨMLŨYTIẾNVỚICHINHÁNHSÀN,CHINHÁNHTHƯƠ NGMẠI 71
Trang 53.2.1 Căn cứxâydựng
72
3.2.2Nguồnlươngvàcáchtínhlương 73
KẾTLUẬN 80
DANHMỤCTÀILIỆUTHAMKHẢO 82
PHỤLỤC 81
Trang 6LỜICẢ MƠN
Luậnvănnàyl à k ế t quảnghiêncứuc ủ a c á nhântôitrêncơs ở k ế thừanhữngkếtquảnghiêncứuđãcócủacácnhàkhoahọc,các
nhàquảnlýcùngvớis ự địnhhướngcủathầyhướngdẫn,sựgiúpđỡcủaBanlãnhđạo,cácanh,chịvàđồngnghiệptrongCông tycổphầnCOMA18
Tôixingửilờicảmơntrântrọngtớithầygiáohướngdẫn,banlãnhđạo,cácanh,chịvàđồngnghiệptrongCôngty
DươngThịThuHà
Trang 8Bảng2.3 Thốngkêtrình độchuyênmônlaođộngCOMA18 (tháng6năm2 0 1 4 ) Trang38
Bảng2.4 Thốngkêtrình độ côngnhân COMA 18( t h á n g 6năm2014) Trang38 Bảng2.5 ThốngkêNguồnlươngchitrảtrong5năm:(2009-2013) Trang39
Bảng2.6 ThốngkêvềlaođộngvàthunhậpcủangườilaođộngtạiCOMA18t r o n g 5
Biểu
Biểu3 1 Định mứclao độngtại BQLdựántòa nhàcaocấp Westa Trang61
Biểu3 2 Định mứclại lao độngtạiBQLdựántòanhàcaocấpWesta Trang
63,64
Biểu3 3 ĐịnhmứclaođộngtạiTrungtâmquảnlýdịchvụnhàchungcưLaKhê: Trang
64,65 Biểu3 4 ĐịnhmứclạilaođộngtạiTrungtâmquảnlýdịchvụnhàchungcưLaKhê: Trang66
Biểu3 5 Đềx u ấ t h ệ sốcácchứcdanh côngviệc (H i ) Trang68Biểu3 6 Đềx u ấ t h ệ s ố đánhgiáhiệu quảcôngviệc, năngxuấtlaođộng(K i ) Trang68
Trang 9vấnđềthườngxuyênđượcđổimới,nhấtlàviệctìmranhữnghìnhthứcphùhợp,mangtínhđộnglựccaochomỗiloạihìnhtổchứcởmỗithờiđiểmcụthểtrongnhữngbốicảnhcụthể.Trongnềnkinhtếthịtrường,cạnhtranhnguồnnhânlựclàvấnđềmangtínhchiếnlượcđốivớicácdoanhnghiệp.Đểthuhútvàpháthuynănglựccủanguồnnhânlực;tạos ự trungt
h à n h , gắnb ó c ủ a nhânviên,cácdoanhnghiệpkhôngngừnghoànthiệncácchínhsáchnguồnnhânlựcnóichungvàchínhsáchtiềnlươngnóiriêng
Tiềnlươngthỏađángvàhợplýkhôngchỉlàmốiquantâmcủangườisửdụnglaođộngmàcònlàmongmỏicủangườilaođộng.Ngườilaođộngsẽyêntâmhơnkhicóthunhậpổnđịnhvàthỏađángđểduytrìcuộcsốngcủamìnhvàgiađình.Nhữngmongmuốnvềtiềnlươngvànhậnthấycócơhộinângcaothunhậpsẽthúcđ ẩ y ngườilaođộngcốgắngphấnđấunhằmt
ă n g hiệusuấtlaođộng, quađócốnghiếnchodoanhnghiệpvàxãhội
Trongbốicảnhhiệnnay,cácdoanhnghiệpthườnghoạtđộng,kinhdoanhđ a ngành,đalĩnhvực.Điềunàycũngcónghĩacácdoanhnghiệpnàycósựđadạngvềloạihìnhhoạtđộng,nguồnthuvàsựđadạngvềcôngviệc.Vìthế,xâydựngphươngthứctrảlươngđadạnglàmộttrongnhữnghướnggiúpcôngtáctiềnlươngcủadoanhnghiệplinhhoạtvàphùhợpvớiđặcđiểm,cơcấu củatừngnguồnthucũngnhưđặcđiểmcụthểcủatừngloạihìnhcôngviệc.Côngty
cổphầnCOMA18(COMA18)làmộtdoanhnghiệpcổphầnhóa,nhànướcnắmgiữ51%vốnđiềulệvớilựclượnglaođộngthườngxuyêntrên400người,hệthốngtiềnlươngđangápdụngtheothangbảnglươngnhànước.Tuynhiên,trongquátrìnhthựchiệnvàápdụng,phươngthứctrảlươnghiệnn a y đãvàđangnảysinhmộtsốvấnđềdẫnđếnhiệuquảthựchiệncôngviệc
Trang 10Vớinhữngnhậnđịnhtrên,tôichọn“ĐadạnghóaphươngthứctrảlươngtạiCông
tycổphầnCOMA18”làmđềtàinghiêncứucholuậnvănthạcsĩcủamình.
2 Tổngquantìnhhình nghiêncứu
Nhưđãnhậnđịnh,tiềnlươnglàvấnđềkhôngmớinênnhữngvấnđềcơbảnnhất,mangtínhđạicươngvềtiềnlươngnhưkháiniệmtiềnlương,văncứtiềnlương,nguyêntắctrảlương,quỹlươngvàcáchìnhthứctiềnlươngđãđượctrìnhbày,đềcậptrongcácgiáotrìnhvềquảntrị,quảnlýnguồnnhânlựcnhư:GiáotrìnhQuảntrịnhânlực(NguyễnVânĐiềmvàNguyễnNgọcQuân(NhàXuấtbảnLaođộng–
Xãhội,HàNội,2007),Quảntrịnguồnnhânlực(TrầnKimDung,
NhàXuấtbảnTổnghợpTp.HồChíMinh,2011),v.v
Cùngdòngt à i liệugiáotrìnhnhưngmộtsốcôngtrìnhđãđ i sâuhơn,chuyênv ề tiềnlươngnhưGiáotrìnhTiềnlương– Tiềncông(NguyễnTiệp,NhàXuấtbảnLaođộng–Xãhội,HàNội,2006),Cácphươngpháptrảlương,trảthưởngchongườilaođộngtrongcácdoanhnghiệpcơquan(NguyễnTiệpNhàXuấtbảnLaođộng–
Xãhội,HàNội,2010),v.v Mặcdùđisâuphântíchvềtiềnlương,tiềncôngsong
lương,tiềncôngvềmặtkháiniệm,nguyêntắcvànhữnghìnhthứctrảlươngcụthể,chưađ
ềc ậ p đếnnhữnghìnhthứctrảlươngmới,cậpnhật,nhấtlànhữngvấnđềvềđadạnghóaphươngthứctrảlươngởcácdoanhnghiệpcụthể
Mộtsốcôngtrìnhđãđisâuhơnvềmộtkhíacạnh,mộtyêucầucủatiềnlươngtrongmộtbốicảnhcụthểnhưQuanđiểmvàphươnghướngcảicáchtiềnlươngtronggiaiđoạnmới( M a i QuốcChánh,GiáotrìnhKinhtếnguồnnhânlực,NhàxuấtbảnĐạihọckinhtếquốcdân,HàNội2008),v.v Mặcdùbàn
Trang 11sâuvềmộtkhíacạnh,mộtyêucầucụthểcủatiềnlươngnhưngcáccôngtrìnhn à y dừnglạiởmứcđộlýluậnchung.
Cáccôngtrìnhbànđếntiềnlươngtrongcácdoanhnghiệpcụthể,chúngtac ó thểđiểmtớimộtsốcôngtrìnhcụthểsau:
CôngtrìnhHoànthiệnquychếtrảlươngtạiCôngtytinhọcviễnthôngPetrolimexcủ
aĐẩuKhắcQuỳnhđãtậptrungphântích,xâydựngvàhoànthiệnq u y chếtrảlươngnhằ
mkhắcphụcnhữngđiểmyếutrongquychếtrảlươngcủaCôngtytinhọcviễnthôngPetrolimex
Nhưvậy,vấnđềđadạnghóaphươngthứctrảlươngchomộtdoanhnghiệpmàcụthểlàchoCôngtyCOMA18cònlàvấnđềmới,cầnnghiêncứu
3 Mụctiêuvànhiệmvụnghiêncứu
Mụctiêunghiêncứu:
Trêncơsở phântích,hệ thốnghóanhữngvấnđềlýluậnv ề tiềnlương,luậnvănkhảosát,đánhgiáphươngthứctrảlươnghiệntạicủaCôngtyCOMA1 8 vàđềxuấtmộtsốnộidungđadạnghóaphươngthứctrảlươngcủaCôngtyCOMA18trongthờigiantới
Nhiệmvụnghiêncứu:
Đểđạtđượcmụctiêutrên,luậnvănthựchiệnmộtsốnhiệmvụsau:
1 Phântích,hệthốnghóamộtsốvấnđềlýluậnvềtiền lương
2 Khảosát,phântích.đánhgiáphươngthứctrảlươnghiệnnayởCôngtyCOMA18
Trang 123 ĐềxuấtmộtsốnộidungnhằmđadạnghóaphươngthứctrảlươngcủaCôngtyCOMA18chophùhợpvớiđặcđiểmhoạtđộngkinhdoanhvàcôngviệc.
4 Phạmvinghiêncứu
Phạmvinộidung:Phươngthứctrảlương,đadạnghóaphươngthứctrảlươngtrongdoanhnghiệp
- Liệuc ó thểđ a dạngh ó a phươngthứct r ả lươngtạiCôngt y c ổ phầnCOMA18đượckhông?
7 Giảthuyếtnghiêncứu
PhươngthứctrảlươngtạiCôngtycổphầnCOMA18
đãđadạngtuynhiênchưaphảnánhđượchếtnhữngđặcthùsảnxuất,kinhdoanhcủaCôngty
Trang 13Vớiđặcthùhoạtđộngsảnxuất,kinhdoanhhiệnnay,Côngt y c ổ phầnCOMA18cóthểápdụngthêmmộtsốhìnhthứctrảlươngmớinhưkhoánquỹlương,trảlươngtheosảnphẩmlũytiếnđểtiềnlươngđượcphânphốitheođúnghiệuquảsảnxuất,
- Phươngphápthamgiađượcsửdụngnhưlàmộtphươngphápquantrọngđ ể thựchiệnnghiêncứunày.Tácgiảlàmộttrongnhữngngườiphụtráchcôngt á c tổchức,laođộngvàtiềnlươngcủaCôngty.Trongquátrìnhthựcthichínhsáchvềtiềnlương,tácgiảthườngxuyêntiếpxúcvớilãnhđạocũngnhưnhânviêncủacácbộphận.Nhữngđặcthùcôngviệcởtừngđơnvị,bộphận;nhữngphản
hồicủangườilaođộngvềtiềnlươngvàphương
thứcthứctrảlươngcũngn h ư nhữngyêucầucủa
lãnhđạoCôngtylànhữngdữliệuthựctế,phongphúsẽđượcphântích,tổnghợp,đốichiếuđểthựchiệnnghiêncứu này
- Phươngphápphỏngvấnđượcsửdụngđềphỏngvấncácchuyêngia,nhàquảnlývàngườilaođộngtrongđánhgiáphươngthứctrảlươnghiệntạicũngn hư nhữngphươngthứctrảlươngmớidoluậnvănđềxuất
9 Kếtcấucủaluậnvăn
Ngoàiphầnmởđầu,kếtluận,danhmụctàiliệuthamkhảov à phụlục,luậnvănđượckếtcấuthành3chương:
Chương1.CơsởlýluậnvềtiềnlươngvàphươngthứctrảlươngChương2.PhươngthứctrảlươngtạiCôngtycổphầnCOMA18
Chương3.Đềxuấtmộtsố hìnhthứctrảlươngmớiđốivớiCôngtycổphầnCOM
A 18
Trang 14tínhxãhội,vừalàmộtquanh ệ , vừalàmộtcôngcụhạchtoánvàđònbẩykíchthíchnăngsuấtlaođộngxãhội.Dướigócđộlýthuyết,tiềnlươngcóthểđượctiếpcậnởnhiềukhíacạnhkhácnhau
DướigócđộLuậthọc,tiềnlươnglàkhoảntiềntrảchokhếướcthuêvàsửdụngsứclao độnggiữangườithuêvàngười cho thuê.Góc nhìnnàynhấnmạnhsựràng
vàngườinhậnlươngbìnhđẳngvớinhauvềquyềnlợivàtráchnhiệm.Tiềnlươngkhôngphảilàsựchokhông,cũngkhôngphảil à mộtkhoảnbốthídướib ấ t kỳh ìn hthứcnào.Tiềnlươnggắnvớikhếướcdướidạnghợpđồnglaođộngđãđượckýkết
TheoTừđiểnKinhtếhọchiệnđạithìmứclươngmàmộtcánhânnhậnđượcdocungcấpmộtsốgiờlaođộngtốithiểuquyđịnhtronghợpđồnglươngTheocáchhiểunày,ngườilaođộngcóquyềnnhậnmộtmứctiềnlươngnhấtđịnhkhihọđồngýcungứngmộtđơnvịthờigianlaođộngnàođó,hoặcthựchiệnmộtcôngviệcnàođótheoyêucầucủangườithuêsứclaođộng.Ngườithuêphảicótráchnhiệmthanhtoántiềnlươngmộtkhihọnhậnđượcsựcungứnglaođộngtừngườilàmthuêtheothoảthuận.Độngcơ,mụcđíchcủabên
Trang 15Theocácnhàkinhdoanh,nhữngngườilàmkếtoán,tiềnlươnglàmộtyếut ố củatổngchiphícủadoanhnghiệp.Kếtoánkhôngcónhiệmvụphảiphânbiệtbảnchấtkinhtế-xãhộicủacácyếutốđầuvào,màgộpchunggọilàchiphí(Cost).Tiềnlươnglàmộtphầntrongcácchiphíđó.Vớiquanniệmnhưvậy,tiềnlươngđãkhoảlấpsựbìnhđẳnggiữacácbêntrongquanhệlaođộngđểnhấnmạnhđếnsựhiệnhữucủanhữngchiphímàngườithuêsứclaođộngphảibỏra.Dườngnhưởđây,tráchnhiệmcủangườithuêsứclaođộnglàchủyếuvìkhông
khẳngđịnhnhữnglợiíchmàhọcóthểnhậnđược.Họlàngườitạocôngăn,việclàmvàtrảlương.Ngườibánsứclaođộngbịràngbuộcvàosựđánhgiáchủquancủangườithuêsứclaođộngthôngquakếtq u ả cóthểđạtđượccủaquátrìnhlaođộng.Tấtnhiên,kháiniệmchiphílàđúngvềphíachủdoanhnghiệp-
ngườithuêsứclaođộng.Tiềnlươnglàtiềntrảchoyếutốsứcla ođộngmàhọthuê,lànganggiácủasứclaođộngtrênthịtrườnglaođộng.Đốivớihọ,muasức lao độngcũng như
đềuxuấtpháttừc á c ýđồsảnxuấtkinhdoanh.Vìvậy,họkhôngphânbiệttínhchấtkhácnhautrongviệcsửdụngcácyếutố
nàychosảnxuất,màgọichúngđềulàcácchiphí.Nhữngngườibánsứclaođộngcũngcóquyềnxemtiềnlươngnhưtiềntrảchoc á c haophívềthểlựcvàtrílựcsaumỗiquátrìnhlaođộng.Tiềntrảsẽcàngcaonếukhốilượnghaophícànglớnhoặclànhữngđiềukiện,trongđóngườilaođộnglàmviệclàkhókhăn
Kinhtếhọccũngquanniệmtiềnlươnglàchiphícholaođộngvớitínhc á c h làmộtnguồnđầuvào.Họcũngnhấttrírằng,chủdoanhnghiệpcólợiíchl à đượctoànquyềnsửdụngsứclaođộngtrongmộtsốđơnvịthờigiannàođó,l à điềukiệngiúpthựchiệnýđồkinhdoanh.Vìthế,chủdoanhnghiệpphảicónghĩavụthanhtoántiềncông-
tiềnlương.Sựtrảlươngcủachủdoanhnghiệpchongườilaođộngdựatrênhợpđồnglaođộngvàítphụthuộcvàonhữngtácđộngtrựctiếptừcácrủirokinhtếđốivớidoanhnghiệp.Vềnguyêntắc,những
Trang 16thoảthuậntrongviệcthuêvàchothuêsứclaođộngđiễnrangoàivàtrướcmỗiquátrìnhlaođộng.Nhữngđiềukhoảncủathoảthuậncũnghầunhưkhôngràngbuộctiềnlươngcủangườilaođộngvớicácrủiromàdoanhnghiệpcóthểphảiđốimặt.Nhữngchiphíthểlựcvàtrílựccủangườilaođộngchosảnxuấtkinhdoanhcủadoanhnghiệpđ ề u phảiđượcthanhtoán,bấtluậnhiệntrạngkinhdoanhcủadoanhnghiệprasao.
Trongnềnkinhtếthịtrường,tiềnlươngchịusựchiphốicủarấtnhiềunhântố,cảkháchquanvàchủquan,trongđócónhữngnhântốcótínhquyếtđịnh.Chẳnghạn,chấtlượnglaođộng,đượcbiểuhiệnbởitrìnhđộnănglực,kinhnghiệm;sứcmạnhcủacácnghiệpđoànmànhữngngườilaođộnglàthànhviên;tìnhhìnhcungcầutrênthịtrườnglaođộng;quyđịnhcủaluậtpháptrongviệcthuê,sửdụngsứclaođộng;tươngquantiềnlươngtrênthịtrườngvàgiữac á c doanhnghiệp;khảnăngtàichínhcủadoanhnghiệp…Kháiniệmtiềnlươngc ầ n baoquátđượcquyềnvàtráchnhiệmcủacácbênliênquantronghợpđồn
gl a o động,vừalàchiphícủadoanhnghiệp,vừalàthunhậpcủangườilaođộng,vừaman
gbảnchấtkinhtế,vừamangbảnchấtxãhội.Vìvậycóthểhiểu,Tiềnlươngtrongdoanhn
ghiệplàbiểuhiệnbằngtiềncủagiátrịsứclaođộngmàngườichủdoanhnghiệpthoảthu ậntrảchongườilaođộng,c ă n cứvàosốlượng,chấtlượnglaođộng,vàogiáthuêsứclao độngtrênthịtrườngvànhữngquyđịnhhiệnhànhcủaluậtpháp.
Đểhiểuđầyđủkháiniệmtiềnlương,ngườitacònđềcậpđếncáckháiniệmtiềnlư ơn g, lươngtốithiểu,tiềnlươngkinht ế , tiềnlươngthựctế ,tiềnlươngdanhnghĩa-
khôngthểhiểuđâylànhữngtêngọikháccủatiềnlương,màmỗikháiniệmđềuhàmchứanhữngýnghĩakinhtế-xãhộiriêngbiệt
Tiềncông:chỉl à mộtbiểuhiệncủatiềnlươngphảnánhchânthựchơnquanhệthỏathuậnmuabánsứclaođộngvàthườngđượcsửdụngtronglĩnhvựcsảnxuấtkinhdoanhhoặccáchợpđồngdânsựthuêmướnlaođộng.Kháin iệ m nàyđượcsửdụngphổcậptrongnhữngthỏathuậnthuêcôngnhântrênthịtrườngtựdovàcònđượcgọilàgiácônglaođộngtrảchomộtđơnvịthờigian
Trang 17TiềnlươngtốithiểuđượcC.Mácđềcậpđếnnhiều,đặcbiệttrongbộtưbản,dướithuậtngữ“mứclươngxãhộitốithiểu”.TheoMác,đâylàsốlượngtiềntệmàngườicôngnhâncóthểmuađượcnhữnghànghoá,dịchvụchophépthoảmãncácnhucầux ã hộitốithiểu,đểđ ả m b ả o duyt r ì sứclaođộngchongườilaođộng.Nhucầutốithiểulạiphụthuộcvàomứcsốngtốithiểucủaxãhội,vàtiềnlươngnhằmđảmbảokhảnăngtáisảnxuấtgiảnđơnsứclaođộng.Khinềnkinhtếđạtđượctrìnhđộpháttriểncaohơn,mứcsốngtốithiểuchungc ủ a xãhộinânglên,mứclươngtốithiểucũngphảitănglên.Tiềnlươngtốithiểuởnhiềuquốcgiađượchiểunhưngưỡngmàmọidoanhnghiệp,mọitổchứccósửdụngsứclaođộngkhôngđượctrảlươngthấphơnvàđượcluậthoá.Điều91ChươngVIBộLuậtlaođộngnướcCộnghoàxãhộichủnghĩaViệtna m đãghi:“Mứclươngtốithiểulàmứcthấpnhấttrảchongườilaođộnglàmcôngviệcgiảnđơnnhấttrongđiềukiệnlaođộngbìnhthườngvàphảiđảmbảonhucầusốngtốithiểucủangườilaođộngvàgiađìnhhọ.Mứclươngtốithiểuđượcxácđịnh”[Số19,trang28]vàĐiều90củaBộluậtlaođộngcũngghi:“Tiềnlươnglàkhoảntiềnmàngườisửdụnglaođộngtrảchongườilaođộngđểthựchiệncôngviệctheothỏathuận.Tiềnlươngbaogồmmứclươngtheocôngviệchoặcchứcdanh,phụcấplươngvàcáckhoảnbổsungkhác.MứclươngcủangườilaođộngkhôngđượcthấphơnmứclươngtốithiểudoChínhphủquyđịnh.Tiềnlươngtrảchongườilaođộngcăncứvàonăngsuấtlaođộng,chấtlượngcôngviệc”[Số19,trang28].Khiluậtphápbảohộmứclươngtốithiểu,cũngcónghĩalà,chínhsáchtiềnlươngtốithiểuđãtrởthànhlướibảođảmxãhội,chốngsựbóc
lộtquámứcngườilaođộngvàhạnchếsựphânhoáxãhộivềthunhập,chốngđóinghèo.Tiềnlươngtốithiểucũnglàđiềukiệnđểthốngnhấtc á c thịtrườnglaođộngtrongnộibộquốcgia,cũngnhưhộinhậpthịtrườngquốcgiavớithịtrườngkhuvựcvàthếgiới.Tuyđãđạtđượcnhiềuưuviệttrongviệcluậthoávàvậnhànhchínhsáchtiềnlươngtốithiểu,đặcbiệtởnhữngnước
Trang 18trìnhđộkinhtế-xãhộicònkémpháttriểnvàngườilaođộngcònbịnhiềusứcéptừphíathịtrường,ởvào“thếyếu”trongcácthươnglượngvềtiềnlương,nhưngmộtsốnhàkinhtếvẫn
tỏýhoàinghivềtínhhiệuquảcủachínhsáchtiềnlươngtốithiểu,thậmchíphảnđối.Lýdochínhlà,tiềnlươngtốithiểumộtkhiđượcluậtphápbảohộ,cóthểtrởnên“cứngnhắc”,mấtkhảnăngthíchứng,cót h ể làmtriệttiêutínhlinhhoạtcủathịtrường,ảnhhưởngtiêucựcđếncungvàc ầ u laođộng,đếntrạngtháicânbằngcủathịtrườngvốndonhữngq u y luậtkháchquanđiềutiết.Theohọcơchế“thuậnmua,vừabán”vẫnlàưuviệthơn,k ể cảtrênthịtrườnglaođộng.Tiềnlươngphảilàsựmặccảsòngphẳnggiữachủdoanhnghiệpcónhucầuthuêsứclaođộngvớinhữngngườicầnbánsứcl a o động.Họủnghộviệclấymụctiêulợiíchcủacácbênliênquanđểthươngthảovềtiềnlương,cònlươngtốithiểu-
nếucó,chỉcóthểthamkhảovàkhôngc ó ýnghĩatiênquyếtvàcũngkhôngphảilàđiềukiệnápđặt.Cơchếsửdụngtiềnlươngđadạngđượcưutiênhơnvà
điềuđósẽgópphầnlàmchothịtrườngl a o độngtrởlênhoànhảohơn
“Tiềnlươngkinhtế”làmộtkháiniệmcủakinhtếhọcdùngđểbiểuthịnhữngthoảthuậnvềtiềnlươngcaohơnmứct i ề n lươngbìnhquâncủathịtrườnglaođộngnhằmđạtđượcsựcungứnglaođộngnhưyêucầucủadoanhnghiệp.Nếusửdụngkháiniệm“cơhội
”,thì,trongtrườnghợpnày,chủdoanhnghiệpphảitrảchiphícơhộicaohơnđểthuêmộtđơnvịlaođộng,cóthểthoảmãnnhữngđòihỏitừphíadoanhnghiệp,màcáclaođộngkháckhócóthểđápứng.Haynóicáchkhác,“tiềnlươngkinhtế”cũnglàmộtkiểu“thuậnmua,vừabán”củathịtrườngđầuvàolàyếutốsứclaođộng,trongđó,cácdoanhnghiệp,muốnnhậ
nó,buộcphảichấpnhậnmứclươngcaohơnbìnht h ư ờ n g Nếuloạit r ừ l ợ i t h ế c ủ a nghiệpđoàn,thì“tiềnlươngkinhtế”cóhìnhtháinhưmộtkiểutrảlương
linhhoạt,màhiệuquảđạtđượctrongviệcs ử dụngnhânlựcthểhiệnở lợií c h chungcủadoanhnghiệpkhinhậnđượcsựcungứngsứclaođộngnhưmongmuốn.Kháin i ệ m “tiềnlươngkinhtế”chotanhậnthứcvề“sứcmạnh”-hiểutheonghĩa hẹp
Trang 19củaphíacungứnglaođộng,tínhđộcquyềntựnhiêncủathịtrườnglaođộngvàsự linhhoạtứngphócủaphíasửdụnglaođộng.Tiềnlươngkinhtếchỉtồntạiđốivớitừngloạilaođộng,từngthịtrườngvàởnhữngkhônggian,thờigiannhấtđịnh.
“Tiềnlươngdanhnghĩa”đượchiểulàsốlượngtiềntệmàngườisửdụngl a o độngtrảchongườicungứngsứclaođộngcăncứvàohợpđồngthoảthuậngiữahaibêntrongviệcthuênhâncông.“Tiềnlươngdanhnghĩa”chưaloạibỏảnhhưởngcủagiácảhànghoádịchvụtrênthịtrườnglaođộng,nhấtlàgiácáchànghoádịchvụtrựctiếpphụcvụnhucầuăn,mặc,ở,đilại,họchành…củangườilaođộngcóthểmuatừtiềnlươngcủahọ
Trênthựctế,mọimứclươngtrảchongườilaođộngđềulàtiềnlươngdanhnghĩa,bởilẽ,điềukhoảncủahợpđồnglaođộngkhôngquyđịnhviệctrảlươngbằngsốlượngtưliệusinhhoạtmàngườilaođộngsửdụngchoviệctáisảnxuấtsứclaođộngcủamình.Tuyvậy,nếuxétvềlợiíchthìtiềnlươngdanhnghĩakhôngphảilàmụcđích,độnglựccủahànhvicungứngsứclaođộng.Lợiíchc ủ a ngườilaođộngnhậnđược, ngoàiviệcphụthuộcvàomứclươngdanhnghĩa,cònphụthuộcvàogiácảhànghoá,dịchvụvàsốlượngthuếmàngườil a o độngsửdụngtiềnlươngđóđểmuasắmhoặcđóngthuếthunhập.Báchkhoatoànthưvềkinhtếhọcvàkhoahọcquảnlýchorằng:“Nếusựtănglênc ủa mứclươngdanhnghĩa,haymứclươnghiệnhành(làsốtiềnlươngnhậnđượccủangườilaođộng)thấphơnmứctăngcủacủagiácảhànghoátrênthịtrường,ngườitagọilàhiệntượnggiảm
xuốngcủamứclươngthựctế,haycòngọilàlàsự giảmxuốngcủasứcmua,haysựtănglêncủachiphísinhhoạt”.Nhưvậy,mốiquantâmtrực tiếpcủangườilao độnglàsứcmuacủa
tiềnlương,tứcmứclươngthựctếchứkhôngchỉthuầntuýlànhữngngãgiávềtiềnlươngdanhnghĩa
Tiềnlươngthựctếlà“sốlượngcá c loạihànghoátiêudùngvàcácloạidịchvụcầnthiếtmàngườilaođộnghưởnglươngcóthểmuađượcbằngtiềnlươngdanhnghĩacủahọ
”.Chỉsốtiềnlươngthựctếtỷlệthuậnvớichỉsốtiền
Trang 20Vìthếnhiềuquốcgia,đểđảmbảotiềnlươngchongườilaođộng,chínhphủphảitrựctiếpcanthiệpthôngquaquyđịnhmứclươngtốithiểu,trợcấplươngkhigiátiêud ù n g tăngởmứck h ó kiểmsoáthoặccamkếtnhữngđiềuchỉnhvềtiềnlươngtrongtừngthờihạnnhấtđịnh.Nóichung,mộtsốnhàkinht ế hoàinghivềviệctănglươngdanhnghĩađểduytrìsứcmuathựctếchonhữngngườilàmcôngănlương.Họchorằng,việcápdụngbiệnphápđólàkhámạohiểm,vìdễdẫnđếnvòngxoáylương– giá(Wage-
PriceSpiral),tứclà,khilươngdanhnghĩatăng,khốilượngtiền
tronglưuthôngtănglênsẽlàmtănggiád o chi phísảnxuất tăng.Đếnlượtnó,giáhànghoádịchvụtăng,trongđó trướch ế t làgiácáctưliệusinhhoạt,đòihỏiphảitănglươngđểbùđắpsựhaohụtsứcmua.Tuynhiêncũngkhôngthểxemmọiquátrìnhtănglươngdanhnghĩađềuđ ẩ y lạmphátlên,màđiềuquantrọnglà,việctănglươngcó chuyểnhoávàoviệctăngsứcsảnxuấtcủaxãhộikhông?Tiềnlươngcótạorađộnglựcmạnhmẽđểkíchthíchnăngsuấtlaođộng,giatăngkhốilượnghànghoádịchvụvớitốcđộlớnhơntốcđộtăngtiềnlươngkhông?
Vấnđềquanhệgiữanăngsuấtlaođộngv à tănglươngđượcgiảiquyếttốiưu,sẽkhônglàmchochúngtalongạivề
tìnhtrạngtăngchiphí,dẫnđếnlạmphátvàdođócóthểbảođảmsựcảithiệncủatiềnlươngthựctế.Đặcbiệttrongmỗidoanhnghiệp,tănglươngđãtrởthànhmụctiêuphấnđấuvàkhẳngđịnhsứcmạnhtàichính,khảnăngpháttriểncủadoanhnghiệp.Sựtănglương(nângbậc,tăngtiềnthưởng…)chongườilaođộngtrongdoanhnghiệpđềutrựctiếplàmtăngtiềnlươngthựctếvàlàđònbẩyquantrọngđểkhuyếnkhíchtăngnăngsuấtlaođộng.Trongphạmvidoanhnghiệp,tănglươnglànhântốquyếtđịnh,làbiệnphápduynhấtđểtăngthêmsứcmuatừtiềnlươngcủangườilaođộng
Trongphạmv i c ủ a vấnđ ề đangnghiêncứu,chúngt a chỉx é t đếntiềnlươngdongườichủsửdụnglaođộngtrảchongườilaođộngvàlàthunhập
Trang 211.1.2 Vaitrò,nguyêntắccủatiềnlươngv à cácnhânt ố ảnhhưởngđếntiềnlương
1.1.2.1 VaitròcủatiềnlươngT
hướcđogiátrị
Từkháiniệmcủatiềnlươngchothấytiềnlươnglà giácảsứclaođộngđượchìnhthànhtrêncơsởgiátrịsứclaođộng,dovậytiềnlươngchínhlàthướcđođểxácđịnhtiềncôngcácloạilaođộng,làcăncứđểthuêmướnlaođộngcũngnhưlàcơsởđểxácđịnhđơngiásảnphẩm.Nóicáchkhác,giátrịcủalaođộngmộtphầnđượcphảnánhthôngquatiềnlương;việclàmcógiátrịcàngc a o thìthôngthườngmứclươngcànglớn
Táisảnxuấtsứclaođộng
Tiềnlươnglàmộttrongnhữngtiềnđềvậtchấtc ó khảnăngđảmbảotáisảnxuấtsứclaođộngtrêncơsởbùđắpthôngquaviệcthỏamãnnhucầutiêudùngchongườil a o động.Tiềnlươngl à nguồnsốngchủyếukhôngchỉcủangườilaođộngmàcònphảiđảmbảocuộcsốngcủacácthànhviêntronggiađìnhhọ.Theohọchứcnăngcơbảncủatiềnlươngcònlànhằmduytrìvàpháttriểnsứclaođộng,cónghĩalàtiềnlươngcầnphảiđảmbảochonhucầutáisảnxuấtmởrộngcả vềchiềurộnglẫnchiềusâu
Chứcnăngkíchthích
Dướigócđộkinhtếchínhtrịcũngnhưkinhtếpháttriển gắn liền với hoàncảnhthực tiễncủađất nước, tiềnlươngngàycàngtrởthànhvấnđềtổnghợp,cóý nghĩakinht ế -chínhtrị-x ã h ộitrongviệct ạođộngl ực,kíchthíchsựpháttriển.Đốivớingườilaođộng,tiềnlươngthỏađánglàđộnglựckíchthíchnăngl ựcsángtạođểlàmtăngnăngsuấtlaođộng,tănglợiíchchodoanhnghiệp.Cót h ểnói,tiềnlươnglàđònbẩykinhtếquantrọngđểđịnhhướngđộngcơtrongl a o độngcủangườilaođộng;mộtmứclươngthỏađángsẽgópphầnkhôngnhỏ
Trang 22trongviệct ạorasựgắnkếtbềnchặtv ềmặtl ợiíchgiữangườilaođộngvàdoanhnghiệp.
Chứcnăngtíchlũy
Tiềnlươngcòncóchứcnăngtíchlũy,cónghĩalàngoàiviệcđảmbảoduyt r ì cuộcsốnghàngngàychongườilaođộng,mộtphầntiền
lươngcũngsẽđượcngườilaođộngtíchlũydựphòngchocuộcsốngmaisaukhihọkhôngcònkhảnănglaođộnghoặcphụcvụchonhữngmụcđíchkhácchocuộcsốngcủahọtrongtươnglai
Chứcnăngxãhội
thíchlàmtăngnăngsuấtlaođộng,tiềnlươngcònl à yếutốkíchthíchsựgắnkếtcácmốiquanhệlaođộng.Việcgắntiềnlươngvớihiệuquảcôngviệccủangườilaođộngsẽthúcđẩycácmốiquanhệhợptác,t ạođộnglựcchosựpháttriểncủaconngườivàxãhộingàycàngtốtđẹp,vănminh
1.1.2.2 Mộtsốnguyêntắccủatiềnlương
Nguyêntắc“Trảlươngngangnhauchongườilaođộngngangnhau”
Đâylàsựthểhiệnnguyêntắccơbảntrongphânphốitheolaođộng“Làmtheonănglực,hưởngtheolaođộng”.Dođó,laođộngnhưnhaulàlaođộngcósố lượngvàchấtlượngnhưnhau.SốlượnglaođộnghaophícóthểxácđịnhthôngqualượngCalorietiêuhaohoặcsốlượnglaođộngđ ả m bảochấtlượng.Cònchấtlượnglaođộngcóthểxácđịnhthôngquacáckỹnăngnghềnghiệp,trìnhđộvănhóa,chuyênmônkỹthuật,
cácphẩmchấtkhilàmviệc
Khithựchiệnnguyêntắcnày,laođộngnhưnhausẽđượctrảlươngnhưnhau,khôngphânbiệttuổitác,màuda…
Trongthựctếcóthểlaođộngcánhânn h ư nhaunhưnglaođộngtậpthểkhácnhaudosựphốihợpgiữacáccánhântrongtậpthểkhácnhau.Điềuđósẽdẫntớilươngcánhânkhácnhau.Vìthếlaođộngnhưnhaukhôngchỉbaohàmcánhânnhưnhaumàlàcảtậpthể.Dođó,ngoàinhântốcứng(trìnhđộvănhóa,kỹthuật),việcđánhgiáchấtlượnglaođộngcònphảixétđếncácyếutốmềm(ýthứctráchnhiệm,quanhệvớicáccá
Trang 23Đâylàsựkhácbiệtcơbảntrongcơchếkếhoạchhóatậptrungvàcơchếthịtrườngliênquanđếnviệcthựchiệnnguyêntắcnày.Đ ảm bảonguyêntắcn à y nhằmchốnglạicá
ctưtưởngđòihưởngthụcaohơncốnghiếnhayviệc“bìnhquânchủnghĩa”hay“banơ
n”trongtrảlương.
Nguyêntắc“Đảmbảotốcđộtăngtiềnlươngbìnhquânphảinhỏhơntốcđ ộ tăngn ăngsuấtlaođộng”
Đâylàmộttrongnhữngnguyêntắcnhằmđảmbảohiệuquảcủaviệctrảlương.Theonguyêntắcnày,tiềnlươngđượctrảphảidựavàonăngsuấtlaođộngđạtđượcvàphảinhỏhơnchúng.Mốiquanhệgiữanăngsuấtlaođộngvàtiềnlươngthànhphẩmđượcthểhiệnnhưsau:
Thựctết ạ i ViệtNam,mốiquanh ệ giữatiềnlươngvớinăngsuấtlaođộngvàhiệuquảsảnxuấttrongmỗiloạihìnhkinhdoanh,mỗingànhcónhiềubấ t hợplý
Cụthể,tốcđộtăngtiềnlươngtrongcácdoanhnghiệpnhànướctăngquánhanhsovớitốcđộtăngnăngsuấtlaođộng:tăng8,2%sovới16,9%.Trongkhiđ ó , đốivớidoanhnghiệp cóvốnđầutưnướcngoài,lợinhuậntăng41,2%,năng
Trang 24suấtlaođộngtăng13,8%nhưngtiềnlươngcủangườilaođộngchỉtăng 12,6%,đối
54,3%,năngsuấtlaođộngtăng10,3%nhưngtiềnlươngcủangườilaođộngchỉtăng3%
Nguyêntắc“Đảmbảomốiquanhệhợplývềtiềnlươnggiữacácngành,cácvùng vàgiữacácđốitượngtrảlươngkhácnhau”
Đâylànguyêntắcbổsungchonguyêntắcthứnhất:trảlươngkhácnhaucholaođộngkhácnhau.Khilaođộngcósốlượngvàchấtlượngkhácnhauthìtiềnlươngphảit r ả cũngkhácnhau.C h ấ t lượnglaođộngcủamỗingườil à khácnhau,nóđượcthểhiệnqua:
Trìnhđộlànhnghềbìnhquânkhácnhau:Trongcácngànhkhácnhauthìtrìnhđộlà
nhnghề
bìnhquâncóthểkhácnhau,thôngthườngnhữngngànhcôngnghiệpnặngcótrìnhđộlànhnghềcaohơntrìnhđộlànhnghềtrongcácngànhcôngnghiệpnhẹ.Vìthế,tiềnlươngbìnhquânngànhcôngnghiệpnặngcaohơntiềnlươngbìnhquânngànhcôngnghiệpnhẹ
Điềukiệnlaođộngkhácnhau:Điềukiệnlaođộnglàtổnghợpcácyếutốbênngoài(
ánhsáng,đ ộ rung,tiếngồn,mứcđ ộ ônhiễm,nhiệtđộ…)xungquanhconngườitácđộngđếnconngười.Khiđiềukiệnbênngoàikhácnhauthìhaophílaođộngcủaconngườisẽkhônggiốngnhau.Đểđảmbảotáisảnxuấtsứclaođộngnhưnhauđòihỏiphảitrảlươngkhácnhau
Vịtrícủatừngngànhtrongnềnkinhtếquốcdân:Thôngthườngnhữngngànhcótầ
mquantrọngcànglớncàngđượcxếpvàonhữngvịtríhàngđầu.Vídụnhư:
vàovịtríhàngđầu,thườngcóh ệ sốlươngcao.Ngànhluyệnkimhóachấtcóhệsốlươngbậcmộttừ1,67đến2,05trongkhiNgànhThươngmạiănuốngcóhệsốlươngbậcmộtlà1,35đến1,67[Số4,trang 8].Mụcđíchtrảlươngcaođối vớiNgành Côngnghiệpnặnglàđ ể thuhútlaođộngvàocácngànhđó
Khidoanhnghiệpthựchiệntốt3nguyêntắcnày,chínhsáchtiềnlươngc ủ a doanhnghiệpsẽcótácdụngđộngviênnhânsự,ngượclạichínhsáchtiềnlươngkhôngthựchiệnđượcchứcnăngcủanó.Vídụkhiviphạmnguyêntắc
Trang 25trongtr ả lươngcạnhtranhsovớic á c doanhnghiệpkháctrongngành,doanhnghiệpsẽmấtđikhảnăngthuhútvàduytrìđượclaođộngcónănglực.Khiviphạmnguyêntắccôngbằng,tínhđộngviênnhânsựcủatiềnlươngsẽbịtriệttiêu.Thựct ế , nhiềudoanhnghiệpt
r ả lươngcao,nhưngngườilaođộnglạikhôngcảmthấycónhiềuđộnglựclàmviệc.Đảmbảotínhđộngviêncaocònđượcthểhiệnthôngq u a phươngpháptrảlương,cáchthứct r ả lương.Tiềnlươngphảiđượckếthợphàihòavớicáccôngcụđãingộphitàichínhngoàiranếudoanhnghiệpchitrảquágiớihạntàichínhcủamình,doanhnghiệpsẽmấtkhảnăngthanhtoánvàgặpkhókhăntrongduytrìhoạtđộng
1.1.2.3.CácnhântốảnhhưởngđếntiềnlươngYếu
tốthịtrường
Dướitácđộngcủathờiđạikhoahọccôngnghệpháttriểnmạnh,hộinhậpgiaolưukinhtếdiễnramạnhmẽ,đòihỏicácthànhphầnkinhtếphảicómộtlựclượng
laođộnggiỏivềchuyênmôn,
cókỹnăngthựchiệncôngviệcđểthíchứngvớimôitrườngluônthayđổi.Tuynhiênsốlượnglaođộngnàykhôngphảil à nhiều,dovậyđểgiữvàthuhútnhânviênđặcbiệtlànhânviêngiỏiphụcvụchos ự pháttriểntrongtươngl a i , doanhnghiệpc ó thểtạoc ơ c h ế đ ể khuyếnkhíchngườilaođộngtăngnăngsuấtlaođộngđểcóthểđạtđượcmứclươngcaohơnmứclươnghiệnhànhhoặcngườilaođộngvẫnchấpnhậnmứclươnghiệnt ạ i đểcó điềukiệnpháttriểnlâudàihơntrongtươnglai
Kinhnghiệmvềcơchếquảnlýtiềnlươngcủacácnướctrongkhuvực
vàthếgiớicũngchothấyviệcápdụngchínhsáchtiềnlươngrấtđadạng,thườngxuyênđiềuchỉnhtiềnlươngtheonhucầumứcsốngvàcơchếvậnhànhcủathịtrường,đảmbảomộtnguyêntắclàphảiổnđịnhthunhập.Cácdoanhnghiệpđượcgiaoquyềnchủđộnglựachọncách
trảlươngvàđịnhmứctiềnlươngphảit r ả củahọ,khuvựcsảnxuấtkinhdoanhápdụnghệthốngtiềnlươngthánglinhhoạtđểđiềuchỉnhkịpthờicácbiếnđộngvềkinhtế
vàlợinhuận,cơchế
kinhtếkíchthíchngườilaođộngkhôngngừngnângcaohiệuquảcủacánhânvàcủadoanhnghiệpgiúpcácdoanhnghiệpcắtgiảmchiphí,nângcaokhảnăngcạnh
Trang 26Chiếnlượcpháttriểncủatổchứctrongtừnggiaiđoạn
Xuấtpháttừđặcđiểm,tínhchấtcủacôngviệc,củatổchứclaođộnglinhhoạtvàcăncứvàokhảnăngcủadoanhnghiệp,nhữngyêucầutừthựctếsảnxuấtkinhdoanh,khoánlươngnhưmộtcôngcụđểcónhữngđiềuchỉnhthíchhợpnhằmkhuyếnkhíchngườilaođộng,thúcđẩysựcốgắngvớitráchnhiệmc ao từđộingũngườilaođộng,khắcphụccáckhâuyếutrongdâychuyềnsảnxuấthoặctạođònbẩyq u a n trọngnângc a o năngsuấtl a ođộnghoànthànhnhữngcôngviệccótínhchấtquyếtđịnhtớihiệuquảsảnxuấtkinhdoanhchungc ủ a doanhnghiệp.Nhưvậy,vớiviệckhoánlương,mụctiêuhiệuquảchungsẽq u
y địnhthướcđovềkếtquảcôngviệc,sự thốngnhấtvềđơngiá Ngoàir a , việckhoánlươngcònphụthuộcvàoquymô,nhữngtiềmnăngpháttriểnkinhdoanhcủadoanhnghiệp,sứcmạnhtàichínhcủadoanhnghiệpvàmụctiêu,tínhchấtkinhdoanhcủadoanhnghiệp
Tínhchất, đặcthùcôngviệc
Mứcgiaokhoánthayđổituỳthuộctừngcôngviệc,theokhônggianvàthờigian.Cáccôngviệcgiaokhoáncóthểchianhỏtừngkhâu,từngcôngđoạnhoặckếthợpl ạ i đểgiaotheok ế t quảcuốicùng,t u ỳ vàotừngloạicôngviệchoặcsự tínhtoáncólợinhấtcủangườisử dụnglaođộng.Đốivớitừngloạicôngviệc,từngloạilaođộngcụthể,đơngiá,mứclương,địnhmứclaođộngx á c địnhkếtquảcôngviệcđượcthựchiện…
Ảnhhưởngcủacôngđoàn
Cơchếkhoánlươngvừaphảnánhquanhệlợiíchkinhtếvừaphảnánhquanh ệ x ã hội,trongđóvấnđ ề trungtâml à quanhệgiữadoanhnghiệpv à ngườilaođộng.Trongđiềukiệnnềnkinhtế-
xãhộichưapháttriểncao,trìnhđ ộ dântríthấp,ngườilaođộngtấtyếucầnđếntổchứcđạidiệnchoquyềnlợicủamìnhtrongcácquanhệthuêvàcungứngsứclaođộng.Tiếngnóicủacôngđoànphảiđảmbảonguyêntắctôntrọngtrongquyềnlợicủacáctácnhântrongquanhệlaođộng,tuânthủluậtphápvàlợiíchcủacácbên.Côngđoàntuyên
Trang 271.2 Phươngthứcvàđadạnghóaphươngthứctrảlương
Phươngthứclàphạmtrùc hỉ phươngpháp,cáchthức,hoặccũngcóthểhiểulàtổnghợpcácbiệnpháp,thủthuật,hìnhthức…
đểthựchiệnmộtcôngviệcnàođó.TheoTừđiểnTiếngViệtthìphươngthứclàcáchthứcvàphươngpháp(nóimộtcáchtổngquát),Phươngthứcđấutranh,Phươngthứctrảlươngtheosảnphẩm
ứclaođộngcũngnhưđặcthùcủalĩnhvựcvàcôngviệckinhdoanh
1.2.1 Quỹlươngvàđơngiátiềnlương
Mộttrongnhữngvấnđ ề cơbảncủaphươngthứctr ảlươngcủadoanhnghiệplàviệcxâydựngquỹtiềnlươngdoanhnghiệp.Quỹlươnggắnliềnvớiđơngiátiềnlương.Trêncơsởđó,doanhnghiệpxácđịnhtiềnlươngtốithiểudoanhnghiệptăngthêm
Đơngiátiềnlươngđượcxácđịnhtrêncơsởđặcđiểmhoạtđộngvàkinhdoanhcủadoanhnghiệp.Thôngthường,cácdoanhnghiệpcóthểlựachọnmộth a y mộtsốcăncứsauđểxâydựngđơngiátiềnlương:
Tổngsảnphẩm(kểcảsảnphẩmquyđổi)bằnghiệnvật.Căncứnàyphùhợpvớinhữ
ngdoanhnghiệphoặcbộphậntrựctiếpsảnxuấtranhữnghànghóahữuhình,cóthểđolươngđượcthôngquacáccôngcụđolườngtrọnglượng,kíchthước,v.v
Trang 28Lợinhuậncũnglàmộttrongnhữngcănc ứ màdoanhnghiệpcóthểlựachọnlàmcăn
cứxâydựngđơngiátiềnlươngđểxâydựngquỹlươngkếhoạchv à tínhtoánquỹlươngthựctế
Việclựa chọncăncứđểxâydựng đơngiátiềnlươngphảisátvớitìnhhìnhsảnxuấtkinhdoangcủadoanhnghiệpvàgắnvớiviệcthựchiệnnhiệmvụcủan ă m trướcliềnkề
Ngoàinhữngcănc ứ tr ê n , hiệnn a y nhiềudoanhnghiệpđ ã ápdụnghìnhthứcgiaokhoánquỹ
lương.Giaokhoánquỹlươngthểhiệnvớimộtchiphítiềnlươngnhấtđịnhđòihỏingườilaođộngphảihoànthànhmộtkhốilượngcôngviệcvớichấtlượngquyđịnhtrongmộtthờigiannhấtđịnh.Việcgiaokhoánq u ỹ lươngkíchthíchngườilaođộngquantâmđếnkếtquảsảnphẩm,tiếtkiệmlaođộngsốngvà tựchủtrongsảnxuất
Ngoàitiềnlương,cácdoanhnghiệpvẫnchitrảchongườilaođộngnhữngkhoảnkhácnhưthưởng,phúclợi,trợcấp,v.v Dogiớihạnvềphạmvi,luậnvănkhôngđềcậpđếnphúclợi,trợcấp.Thưởngđượcđềcậptrongluậnvăntheonghĩathưởnglàkhoảnchinhằmkíchthíchngườilaođộngtíchcực,nhấtlàtrongtrườnghợpdoanhnghiệpcầnkhởiđộngtạođàchomộtchukỳpháttriểnmớihoặcthựchiệnmộtchiếnlượctrongmộtthờigiannhấtđịnh
1.2.2 Hìnhthứctrảlương
Xuấtphátv à dựatrênđ ặ c thùsảnxuấtkinhdoanh,cácdoanhnghiệpthườnglựachọnvàxâydựngcăncứđểtínhđơngiátiềnlươngvàquỹlương
Trang 29thùcủacôngviệc.Vềcơbản,tiềnlươngđượctr ả theob a hìnhthứcc ơ bản:Trảlươngthe
osảnphẩm,trảlươngtheothờigianvàtrảlươngtheokhoáncôngviệc.
1.2.2.1 Mộtsốhìnhthứctrảlươngtheosảnphẩm
Trảlươngtheosảnphẩmlàhìnhthứctrảlươngchongườilaođộngdựatrênsốlượngvàchấtlượngsảnphẩmmàngườilaođộngsảnxuấtravàđơngiátiềnlươngchomỗiđơnvịsảnphẩmđãđượcđịnhtrước.Trảlươngtheosảnphẩm
thườngđượcápdụngchocáchoạtđộngsảnxuấtranhữngsảnphẩm
hữuhìnhcóthểcân,đong,đo,đếmđược
Trảlươngtheos ả n phẩml à hìnhthứccănbảnđ ể thựchiệnnguyênt ắ c phânphốitheochấtlượngvàsốlượngsảnphẩmmàngườilaođộngsảnxuấtra.Nóicáchkhác,trảlươngtheosảnphẩmlàmộttrongnhữnghìnhthứcgắnkếttốtnhấtgiữatiềnlươngvà năngsuất,chấtlượnglaođộng,giữalaođộngvàhưởngthụ.Dođó,nhiềuchuyêngiachorằng,trảlươngtheosảnphẩmpháthuyđ ầ y đủvaitròđònbẩy
kinhtế,kíchthíchsảnxuấtpháttriển
Tuynhiênđểviệctrảlươngtheosảnphẩmcóthểápdụngmộtcáchthuậnl ợ i vàpháthuyđầyđủnhữngưuđiểmcủanóthìcácdoanhnghiệpphảixâydựngđượcmộthệthốngđịnhmứclaođộng,đơngiátiềnlươngtrảchotừngloạisảnphẩm,từngloạicôngviệcmộtcáchkhoahọchợplý.Việcnghiệmthusảnphẩmcũngphảiđượctổchứcquảnlýchặtchẽ.Cácđiềukiệncầnthiếtchoquátrìnhsảnxuấtnhưcungcấpvậttưthiếtbịđiệncácđiềukiệnvềantoànvệsinhcôngcộng,v.v cũngphảiđượcđảmbảođẩyđủ,kịpthời
Trảlươngtheosảnphẩmbaogồmnhiềuloạihìnhkhácnhau:Trảlươngtheosản
phẩmtrựctiếpvàtrảlươngtheosảnphẩm giántiếp.
Trảlươngtheosảnphẩmtrựctiếplàhìnhthứctrảlươngtheosảnphẩm
Trang 30tiếpsảnxuấtrasảnphẩm.Hoạtđộngsảnxuấttrựctiếpras ả n phẩmcũngcótínhchấtkhácnhau.Cónhữngsảnphẩmđượcsảnxuấtmangtínhcánhân,tươngđốiđộclập.Nhữngsảnphẩmnàycóthểđịnhmứcvàkiểmt r a , nghiệmthus ả n phẩmmộtc á c h cụthểvàriêngbiệt.Nhưngcũngcósảnphẩmlàkếtquảcủacácdâychuyềnsảnxuất,ởđó,mỗicánhânchỉđứngởmộtkhâuv à cónhữngthaot á c nhấtđịnhtrongquátrìnhsảnxuấtmộtsảnphẩmhoànchỉnh.Dođó,trảlươngtheosảnphẩmtrựctiếpcũngcóthểđượcthựchiệntheohai
hìnhthức:Trảlươngtheosảnphẩmcánhânvàtrảlươngtheosảnphẩm tậpthể.
Trảlươngtheosảnphẩmcánhânlàmộthìnhthứctrảlươngđơngiảnvàd ễ dàngtínhtoán.Đồngthời,nócũngl à hìnhthứcgắntiềnlươngvớichấtlượngvàsốlượngsảnphẩmcủacánhânnênkhuyếnkhíchngườilaođộngnângc a o trìnhđộlànhnghề,nângcaonăngsuấtlaođộngnhằmtăngthunhập.Tuynhiên,trảlươngtheosảnphẩmcánhânlàmchongười
laođộngítquantâmđếnviệcsửdụngtốtmáymóc,thiếtbịsảnxuất;ítquantâm,chămlođếncôngviệcchungcủatậpthể
Trảlươngtheosảnphẩmtậpthểlàhìnhthứctrảlươngphứctạphơn.Tiềnlươngđượctínhchotậpthểdựatrênmứcsảnlượngcủatậpthểvàđơngiátiềnlươngtheosảnphẩm.Tiềnlươngcủacánhânsẽđượctínhtrêncơsởtổngtiềnlươngcủatậpthểvàhệsốđiềuchỉnh.Đâylàhìnhthứctrảlươngkhuyếnkhíchngườilaođộngtrongtổ,nhómnângcaotráchnhiệmđốivớitậpthể,quantâmđếnkếtquảchungcủatậpthể.Tuynhiên,do
sảnlượngcủamỗingườilaođộngkhôngtrực tiếpquyếtđịnhtiềnlươngcủahọnênhìnhthứctrảlươngnàyítkíchthíchngườilaođộngnângcaonănglựcsảnxuất.Hơnnữa,chođếnnay,hệsốđiềuchỉnhvẫnchứađựngyếutốbình quântrong phânphốitiềnlươngchotừngc á nhânnênkhôngkhuyếnkhíchđượctừngcánhânquantâmđếncôngviệcchung
Trảlươngtheosảnphẩmgiántiếplàhìnhthứctr ả lươngá p dụngchonhữngloạic
ôngviệcphụcvụvậnhànhvàbảotrìmáymóc,thiếtbị.Dođó,nó
Trang 31phụthuộcvàokếtquảsảnxuấtcủangườilaođộngtrựctiếpsảnxuấtr a sảnphẩm.Vìvậy,nólàmchongườilaođộngphụcvụgắnbóhơnvớingườisảnxuấttrựctiếpvàluôncốgắngphụcvụ,điềukiệntốtchongườisảnxuấttrựctiếphoànthànhtốtnhiệmv ụ Tuynhiên,nếungườisảnxuấttrựctiếpl à m khôngtốtthìsẽảnhhưởngđếntiềnlươngcủangườilaođộnggiántiếp.làmchongườilaođộnggiántiếpbấtmãnvìcôngsứccủahọkhôngđượcbùđắpxứngđáng.
Trảlươngtheosảnphẩmlũytiếnlàhìnhthứctrảlươngtheosảnphẩm(cánhânvàtậ
pthể)trongmộtthờiđiểmcụthểchobộphậntrọngyếunhằmkíchthíchhoạtđộngcủatoànbộdoanhnghiệp.Hìnhthứctrảlươngtheosảnphẩmluỹtiếncóhiệuquảkhisảnphẩmdoanhthucậnbiên(MR)màngườilaođộngt ạ o raphảilớnhơnhoặcbằngchiphísửdụnglaođộngcậnbiên(MClđ)
Trảlươngtheosản phẩmlũytiếnđượcxácđịnh theo đơn
giáluỹtiếnphùhợpvớimứchoànthànhnhiệmvụcủangườilaođộng.Thôngthường,đơngiát r ả lươngđượcxácđịnhc ố địnhchokếtquảlaođộngtrongmức.Vớikhốilượngkế
tquảvượtmức,đơngiásẽtăngdầntheotừngkhoảnvượtmứcnàođó.Hìnhthứctrảlương
khoáncôngviệc
Chếđộlươngkhoánlàchếđộlương khigiaocôngviệcquahợpđồnglaođộngđãxácđịnhrõthờigian,yêucầuvàtiêuchuẩncủacôngviệccũngnhưmứctiềnlương,tiềncôngkhihoànthànhcôngviệc.Hìnhthứcnàythuwongfđượcápdụngchonhữngcôngviệcmàxétthấygiaotừngviệcchitiếtkhôngcól ợ i vềmặtkinhtếvà/hoặcnhữngcôngviệcchưahoặckhóxâydựngđịnhmức.Nhưvậy,ngaytừkhinhậnviệc,ngườilaođộngđãbiếtngayđượctoànbộsốtiềnmàmìnhđượclãnhsaukhihoànthànhkhốilượngcôngviệcgiaokhoán.Dođó,nếuđơnvịnhậnkhoángiảmbớtđượcsốngườihoặcrútngắnđượcthờigianhoànthànhkhốilượnggiaokhoánthìtiềnlươngtínhtheongàylàmviệcc ủ a mỗingườitrongđơnvịsẽđượctănglên.Ngượclại,nếukéodàithờigianhoànthànhthìtiềnlươngtínhtheomỗingườis ẽ í t đi.Vìvậy,hìnhthứctrảlươngkhoántheocôngviệccótácdụngkhuyếnkhíchngườilaođộngnângcao
Trang 32năngsuấtlaođộng,phấnđấuhoànthànhnhiệmvụtrướcthờihạnhoặcgiảmbớts ố ngườikhôngcầnthiết.
Đểđẩynhanhtiếnđộcôngviệc,tăngnăngsuấtlaođộng,
doanhnghiệpcót hể thựchiệnhìnhthứctrảlươngkhoántheocôngviệccóthưởng.Đâyl
àhìnhthứctiềnlươngkhoántheocôngviệcnhưngkhingườilaođộngvượtcácchỉtiêuvềsốlượng,chấtlượngvàcácyêucầukhácnhưtiếtkiệmđượcnguyênliệu,bảođảmantoànhoặcnângcaocôngsuấtmáymóc,thiếtbị,v.v theoquiđịnhsẽđượcthưởng
Hìnhthứct r ả lươngtheosảnphẩmc ó thưởngphảnánhđầyđ ủ hơnnguyênt ắ cphânphốitheolaođộng,khuyếnkhíchngườilaođộngchútrọnghơntớiviệccảitiếnchấtlượngsảnphẩm,tiếtkiệmnguyênliệu,nhiênliệu,vậtliệuvàhoànthànhvượtmứcnhiệmvụquiđịnhdodoanhnghiệpgiao
1.2.2.2 Hìnhthứctrảlươngtheothờigian
Trảlươngtheothờigiancăncứvàothờigianlàmviệcvàhệsốcấpbậccôngviệccủangườilaođộngtheothang,bảnglươngmàngườilaođộngđanghưởng.Tiềnlươngtínhtheothờigiancóthể
thựchiệntínhtheogiờ,ngày,tuần,thánglàmviệccủangườilaođộng.Tiềnlươngcàngtrảchokhoảngthờigiancàngngắnthìđộchínhxáccàngcao.Trongthựctế,trảlươngtheothángcókhungthờigianthíchhợpnêndễtínhhơnsongcũnglàhìnhthứcđemlạihiệuquảthấphơncả
Vềnguyêntắc,khitrảlươngtheothờigianphảixácđịnhđượcnăngsuấtl a o động,ngoạilệkhitrảlươngchotrườnghợpsảnxuấttựđộngcaovớinhịpđộkhôngđổivà khôngphụthuộcvàobảnthânngườilaođộng.Dođó,hìnhthứcnàychỉnênápdụngđốivớicôngviệckhôngthểápdụngđịnhmứchoặcnhữngcôngviệcmànếungườilaođộngtăngcườngđộlaođộngsẽsửdụnglãngphínguyênvậtliệu,làmchomáymócdễhỏnghơn.Tuynhiên,hìnhthứct r ả lươngnàycóthểkhiếnngườilaođộngíthoặckhôngquantâmđếnkếtquảvàchấtlượnglàmviệcdokhôngcósựgắnkếttiềnlươngvớisốlượngvàchấtlượnglàmviệc,nhấtlàđốivớihìnhthứctrảlươngtheothờigiangiảnđơn.Do
Trang 33Trảlươngtheothờigiancóthưởnglàsựkếthợpgiữachếđộtrảlươngtheothờigiangiảnđơnvớitiềnthưởngkhiđạtđượcnhữngchỉtiêuvềsốlượngv à chấtlượngmàdoanhnghiệpđãđặtrađốivớingườilaođộng.Nhờđó,nókhôngnhữngphảnảnhđượctrìnhđộthànhthạocủangườilaođộngvàthờigianl à m v i ệ c thựctếmàcònphảnánhđượcthànhtíchcôngt á c c ủ a từngngườithôngquacáctiêuchíxétthưởngđãđạtđược.Dovậy,hìnhthứctrảlươngnàykhuyếnkhíchngườilaođộngnângcaohiệuquảlàmviệc,cótráchnhiệmhơnđốivớicôngviệc
1.2.3 Đadạnghóaphươngthứctrảlương
Phươngthứctrảlươngcóítnhấttừhaicáchxácđịnhvàxâydựngquỹlươnghoặchìnhthứctrảlươnglàphươngthứctrảlươngđadạng.Trongthựctế,nhiềudoanhnghiệpđãsửdụngphươngthứctrảlươngđadạng
Xuhướngchungpháttriểndoahnghiệplàđadạnghóalĩnhvựcvà/
hoặcngànhnghềkinhdoanhdođó,tấtyếucácdoanhnghiệpcũngcầnphảiđadạnghóaph
ươngthứctrảlương.Đadạnghóaphươngthứctrảlươnglàquátrìnhápdụngthêmmộts
ốcáchthứctrảlươngmớicủadoanhnghiệpdựatrênđặcđiểmv à tínhchấtcủacáccôngv iệckhácnhau,củatổchứclaođộngvớiđadạngcácloạinhânlựccóchuyênmônkhácnha u.
Căncứvàokhảnăngcủadoanhnghiệpvànhữngyêucầutừthựctếsảnxuất,kinhdoanh,doanhnghiệpcóthểsửdụngcáchìnhthứctrảlương,cácđơng i á lươngthíchhợpđểkhuyếnkhíchngườilaođộng,thúcđẩysựcốgắngvớitráchnhiệmcaocủangườilaođộng,khắcphụccáckhâuyếutrongdâychuyềnsảnxuất,hoặctạođònbẩyquantrọngnângcaonăngsuấtlaođộnghoànthànhnhữngcôngviệcc ó tínhchấtquyếtđịnhtớihiệuquảsảnxuất,kinhdoanhchungcủadoanhnghiệp
Đadạnghóaphươngthứctrảlươngxuấtpháttừ
đặcđiểm,tínhchấtcôngviệcvàlấytổchứclaođộngđadạnglàmnềntảng,thựchiệnviệctrảcôngchongườilaođộngđápứngyêucầuphùhợp,thíchứngchomỗivịtrítrongtổchức
Trang 34laođộng.Đólàviệctrảlương đềcaomụctiêuhiệuquảchungthôngquaviệcápdụngđơngiá,mứclương,cáchthứctrảlương…
tươngứngvớihìnhthứctổchứcvàsửdụnglaođộngđặcthù
Đadạnghóaphươngthứctrảlươngcònnhằmchútrọngđếntínhlinhhoạttrongcác
hợpcụthể,thôngquacácmứclươngkhácnhau,cómụctiêukhuyếnkhíchlaođộnghoặclàmchophươngthứctrảlươngđạtđượchiệuquảtứcthời
Đadạnghóaphươngthứctrảlươngkhôngphảilàtạoracáchìnhthứctổchứctiềnlươngkhácbiệtvớicáchìnhthứctrảlươngtruyềnthống.Nóchỉlàviệcápdụngđồngthờivàcùnglúcnhiềucáchtrảlươngứngvớitừngtrườnghợpđặcthù,nhưngvẫndựatrênhaihìnhthứccơbản:hoặctrảlươngtheokếtquảthựchiệncôngviệc(theosảnphẩm)hoặctrảlươngtheothờigian(thờigianl à m việc)
Tuyvậyđadạnghóaphươngthứctrảlươngvẫncónhữngđặctrưngsau:
Mộtl à : Đốivớitừngloạicôngviệc,từngloạilaođộngc ụ thể,đơngiálương,mứcl
ương,địnhmứcl a o động,quyc ác h x á c địnhkếtquảcôngviệcđượcthựchiện…vềcơbảndựatrênnhữngthoảthuậnđặcthùgiữangườisửdụnglaođộngvàngườilaođộng,căncứvàoquychếđịnhhướngchungcủacấpchủquảnthuêlaođộng.Nhữngthônglệvềmứclương,cơchếquảnlýtiềnlươngtruyềnthốngcóthểtạmthờibịphávỡ,thayvàođólàmụctiêuhiệuquảchungsẽquyđịnhthướcđovềkếtquảcôngviệc,sựthốngnhấtvềđơngiávàd o đó,sựhìnhthànhcácmứclươnglinhhoạtcótínhchấtthoảthuậnhoặcgiaokhoán
Hailà:Đâykhôngthểlàphươngthứctrảlươngchomọihoàncảnh,mọiloạicôngvi
ệcmọiloạilaođộng.Haynóicáchkhác,khôngthểápdụngđạitrà,phổbiếnchomọihìnhthứctổchứclaođộng
Balà:Đadạnghóaphươngthứctrảlươngcóthểđượccoilàgiảiphápcủaquảntrịnh
ânlựctrongđiềukiệnthịtrườnglaođộngbiếnđổivàtrongmộttổchứcđangdạngvềlĩnhvựccũngnhưsửdụngđadạngcáclaođộng
Trang 35Tiềnlươnglàmộttrongnhữngcôngcụhữuhiệukíchthích,tạođộnglựcl a o động.Trongkinhtếthịtrường,tiềnlươngvàchiếnlượctiềnlươngđượcdoanhnghiệpsửdụngnhưmộtcôngcụcạnhtranhnguồnnhânlực
Tiềnlươngcôngbằng,hợplýsẽtạoramôitrườnglàmviệcgắnkếtvàgiatănggiátrịhợptácgiữacácthànhviên,bộphậntrongdoanhnghiệp.Quađó,c ác nguồnlựckháccủadoanhnghiệpcũngđượcsửdụngcóhiệuquảchopháttriểnsảnxuất,kinhdoanh
Tiềnlươngvàphươngthứctrảlươngcủadoanhnghiệpthườngchịutácđộng,ảnhhưởngcủanhiềuyếutốnhưtínhchấtcủacôngviệcvàtổchứccôngviệc,tìnhhìnhsảnxuấtvàkinhdoanhcủadoangnghiệpcúngnhưcácyếutốkinhtế,phápluật,xãhộicụthể.Đadạnghóaphươngthứctrảlươnglàmộtxuhướngtấtyếuvàphổbiếnnhằmphảnánhnhữngđặcthùcủahoạtđộngsảnxuất,kinhdoanh,nhữngcáchthứctổchứclaođộngkhácnhaucủadoangnghiệp,nhấtl à đốivớidoanhnghiệpcóhoạtđộngsảnxuất,kinhdoanhđangànhhiệnnay
Trang 36CHƯƠNG2.PHƯƠNGTHỨCTRẢLƯƠNGTẠICÔNGTYCỔPHẦN COMA18
2.1 Mộtsố đ ặ c điểmc ủa Côngt y ả n h hưởn g t r ự c ti ếp đếnđ a dạnghóaphư
ơngthứctrảlương
CôngtyCOMA18vớitiềnthânlàĐộiSửachữamáybơmtrựcthuộcTyThủyLợiHàTâ yđượcthànhlậpt ừ1 96 6 Năm1993,Côngt y đượcđổitênthànhCôngt y CơkhíđiệnHàT â y t h e o quyếtđịnhsố471– QĐ/
UBn g à y 14/10/1993củaỦyBannhândântỉnhHàTây.Từ1973tới2002,CôngtytrựcthuộcSởCôngnghiệpHàTâyv àhoạtđộngchủyếutronglĩnhvựcsảnxuất,sửachữa,lắpđặtcácsảnphẩmcơkhívàcácsảnphẩmđiệnthôngdụngphụcvụtiêudùng,kinhdoanhvàxuấtkhẩu.GiaiđoạnnàyCôngty
cónhữngbướcpháttriểnchậm,chưatạoramộtthươnghiệumạnhcủangànhcơkhí.Năm2003,CôngtytrởthànhdoanhnghiệpNhànướctrựcthuộcBộXâydựngvàđổitênthànhCôngty
CơkhíXâylắpđiệnvàPháttriểnhạtầng,gọitắtl à COMA18 BXD02/01/2003củaB ộ trưởngBộXâydựng.Côngtycónhiệmvụsảnxuất,chếtạocơkhí,xâydựngvàxâylắpcáccôngtrìnhđườngdâyvàTrạmbiếnáp.Giaiđoạnnày,Côngtyđãcónhữngbướcđổimới,mởrộnghơnhoạtđộngtronglĩnhvựcxâ ydựng,mởrộngthịtrường,hợptácliêndoanhvớicácđốitáctrongvàngoàinước
theoQuyếtđịnhsố03/QĐ-Từn ăm 2006,Côngt ytr ở thànhmộtdoanhnghiệpC ổ phầnhoạchtoánđộclậptrựcthuộcTổngcôngt y C ơ khíx â y dựng(COMA)–
Bộxâydựng,đượcđổitênthànhCôngtyCổphầncơkhí,xâydựngsố18(COMA18)theoquyếtđịnhsố2102/QĐ-
BXDng ày 11/11/2005c ủ a BộtrưởngBộ XâyDựng.Côngtyđãđổimớiphươngthứcquảntrị,đẩymạnhvàđadạnghóangànhnghềs ả n xuất,kinhdoanhsangcá c lĩnhvựckinhdoanhbấtđộngsản vàcungcấpdịchvụnhàhàng,ănuống,v.v NhữngthayđổilớnnàyđượcđánhgiálàmộttrongnhữngbướcpháttriểnquantrọngtrongquátrìnhpháttriểncủaCOMA18
Trang 37cổphiếu.CổphiếucủaCôngtyđƣợcgiaodịchtrênsànHOSE(SởGiaodịchchứngkhoánThànhphồHồChíMinh)
Trang 3835
Trang 39xuất,kinhdoanhcủaCôngtyđãcódấuhiệuphụchồi(Xem Bảng2.1).
Trang 40TT Chỉtiêu Đơnvịtí nh Năm200
9
Năm201 0
Năm201 1
Năm201 2
Năm201 3
2.1.2 Đặcđiểmvềnguồnnhânlực
Côngtycóquymônhânlựcnhỏvới258người(tínhtừnhữngngườikýHĐLĐtừ06thángtrởlên)vớicơcấunhưsau: