Tổng ôn phần kết bài của các tác phẩm văn học lớp 12 chi tiết từ giáo viên Phạm Minh Nhật + Để có nguồn kiến thức đầy đủ và chi tiết các bn học sinh cần tìm tòi thêm các nguồn thông tin từ kiến thức đó + Trên lớp ta chỉ tiếp nhận được 50% kiến thức bài học từ thầy cô vì vậy để nắm chắc kiến thức 1 cách tối ưu ta cần tìm tòi đến đội ngũ giáo viên trên mạng uy tín
Trang 1PHẦN II: PHẦN KẾT BÀI
TUYÊN NGÔN ĐỘC LẬP
Bản "Tuyên ngôn Độc lập" đã tiế́p nối những lời thơ "Thần" của
Lý Thường Kiệt, "Bình Ngô đại cáo" của Nguyễn Trãi Đó là bản anh hùng
ca của thời đại Hồ Chí Minh, nói lên khát vọng độc lập, tự do của dân tộc Việt Nam anh hùng Với giá trị lịch sử to lớn cùng cách lập luận chặt chẽ, sắc bén đanh thép, hùng hồn, bản "Tuyên ngôn Độc lập" như một ngôi sao sáng đã góp phần làm rạng rỡ nền văn học nước nhà Đó cũng là sự khẳng định những thành quả chiến đấu, là sự kết tinh bằng máu của hàng triệu con người Việt Nam:
"Tự do đã nở hoa hồng,
Trong dòng máu đỏ, trên đồng Việt Nam"
(Tố Hữu)
-
TÂY TIẾN
Đi dọc theo suốt mạch cảm hứng của bài thơ, băng qua các chặng đường hành quân nung nấu, chìm đắm trong những kỉ niệm ta thấy được con người Tây Tiến, núi rừng Tây Tiến đã vượt ra khỏi những cảm quan ban đầu của hồn thơ Quang Dũng để rồi cứ thế đến với tâm hồn bạn đọc
Đó là cái vừa đa tình, vừa lãng mạn lại đầy bi tráng, là cái lạ để người đọc có thể cảm nhận hết vẻ đẹp toàn bích của bài thơ Nhưng có lẽ, vẻ đẹp của Tây Tiến một lần nữa vang vọng lại chính là ở tính dân tộc và thời đại của nó, bởi hình ảnh về bức tượng đài những người lính Tây STUDYINVIETNAM.NET
Trang 2cuộc kháng chiến vệ quốc thần kỳ chống thực dân Pháp Đó chính là âm hưởng của thời đại, là tình đồng chí, đồng đội, là tình yêu quê hương đất nước tha thiết của những con người:
“ Ôi tổ quốc ta yêu như máu thịt Như mẹ cha ta như vợ như chồng Ôi!
Tổ quốc nếu cần ta sẽ chết
Cho mỗi ngôi nhà, ngọn núi con sông”
-
VIỆT BẮC
Xuân Diệu đã từng nói: “Với Việt Bắc, hồn thơ cũng như nghề thơ Tố
Hữu chin rộ, …, không phải là một cây bút trong tay Tố Hữu nữa mà là nhiều ngọn bút nở cùng một lúc, bút tả tình, bút tả cảnh, bút tả người Người ta thấy văn chương cách mạng chí nghĩa chí tình, cái văn chương nên thơ nên nhạc…” Bởi thế, qua bao năm tháng, biến động của lịch sử, bài thơ Việt
Bắc như tiếng nói thiết tha vẫn rung cảm lòng người, Việt Bắc của ngày xưa vẫn nguyên vẹn trong lòng người hôm nay Tiếng lòng ân tình thuỷ chung ngày ấy phải chăng đã thấm sâu vào mạch ân tình chung thuỷ của thi ca dân tộc, cho nên khoảng cách thời gian không làm nhạt nhoà ấn tượng về một vùng đất hào hùng và chiến đấu đầy gian lao nguy hiểm, về những anh bộ đội cụ
Hồ vẫn chiến đấu kiên cường để giành được độc lập tự do cho Tổ Quốc Nếu thơ ca là những dòng sông thì thơ Tố Hữu là một dòng sông trong xanh mà ta thương mến Dòng sông ấy vẫn đang hợp lưu trong lòng thế hệ bạn đọc hôm nay
và cả mai sau
-
STUDYINVIETNAM.NET
Trang 3ĐẤT NƯỚC
Bài thơ là sự kết hợp giữa chính luận với trữ tình, giữa suy tưởng với cảm xúc cùng ngôn ngữ thơ bình dị, gần gũi, nồng hơi thở cuộc sống Tính chính luận đã làm sáng đẹp chất trí tuệ hài hòa với chất trữ tình đậm đà Dù ở lĩnh
vực địa lý, lịch sử hay văn hoá, “Đất nước này là của nhân dân”, sẽ do nhân
dân bảo vệ và gìn giữ muôn đời” Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm đã chưng cất,
lắng ủ và lên men trong tiếng thơ của mình, vẻ đẹp duyên dáng nhuần nhị của những thi liệu văn hóa văn học dân gian Có thể nói chất dân gian đã thấm sâu vào tư tưởng và cảm xúc của tác giả, tạo nên đặc điểm nghệ thuật độc đáo của
đoạn thơ này M.Gorki đã từng nói: “Tôi khuyên bạn nên đọc truyện cổ tích…
thơ ngụ ngôn, các tuyển tập ca dao… Hãy đi sâu vào vẻ đẹp quyến rũ của ngôn ngữ bình dân, hãy đi sâu vào những câu hài hòa cân đối trong các bài ca, trong truyện cổ tích… Bạn sẽ thấy ở đó sự phong phú lạ thường của các hình tượng, sự giản dị sức mạnh làm say đắm lòng người, vẻ đẹp tuyệt vời của những định nghĩa… Hãy đi sâu vào những tác phẩm của nhân dân, nó trong lành như nguồn nước ngọt ngào, tươi mát, róc rách từ khe núi chảy ra” Bởi
vậy mà sau khi đi hết chặng đường của bản trường ca Đất Nước, ta mới thấy bài thơ mang một vẻ đẹp toàn bích, và Nguyễn Khoa Điềm thật sự tài năng thế nào khi đã “nhịp mãi một tấm lòng sứ điệp” để ta thêm yêu và tự hào vể Đất Nước Việt Nam 4000 năm lịch sử
-
SÓNG
“Sóng” đã đưa người đọc đến với cuộc hành trình đi tìm chân lí của tình yêu, ta nhận ra, hạnh phúc sẽ neo đậu lại bằng một tình yêu duy nhất, Thủy chung! Người ta ví nhà thơ như “cần ăng ten” thu nhận những biến thái cuộc sống để rồi “phát ra” thành quan niệm, thành câu chữ STUDYINVIETNAM.NET
Trang 4có bóng dáng của thời đó Đọc thơ Xuân Quỳnh ta phần nào hiểu được những vẻ đẹp của tình yêu tuổi trẻ trong những năm tháng chống Mĩ cứu nước vừa mang nhiều đau thương của sự chia ly, mất mát nhưng cũng vừa bay bổng, lãng mạn bởi sự lạc quan, tin yêu Mỗi khi đọc lại những vần thơ tình của một thời đã qua, bạn đọc lại thấy thêm yêu quý và tin tưởng vào tình yêu hơn bao giờ hết Dường như những vần thơ ấy đã khiến người
ta khao khát một tình yêu chân chính cho đời mình, khiến người ta muốn sống xứng đáng hơn vơi tình yêu đang có Niềm tin và hoa hồng, nước mắt
và nỗi đau sẽ giúp con người vững chãi hơn trong phong ba bão táp, đúng như một nhà thơ đã khẳng định:
“Và yêu, tôi đã biết làm người”
-
ĐÀN GHI-TA CỦA LORCA
Bài thơ không chỉ xây dựng lên bức tượng đài người nghệ sĩ Lorca,
mà đó còn là sự hòa nhập chất nhạc đặc biệt của thơ Lorca với hồn thơ sáng tạo của Thanh Thảo Nhạc điệu của bài thơ không phải chất nhạc do
âm, vần hay thanh điệu mang lại mà là tiếng nói của trái tim người nghệ
sĩ Sự đồng điệu trong tâm hồn văn chương về khát vọng cách tân nghệ thuật và cách tri âm lạ lùng của hai nhà thơ trong hai thời đại khác nhau, hai nền văn hóa khác biệt đã được kết tinh đặc biệt trong tuyệt phẩm “ Đàn ghi ta của Lorca” Thanh Thảo trăn trở vì thơ, đau đớn vì thơ và cũng hạnh phúc vì thơ “Đàn ghita của Lorca” chính là sự tiếp nối trọn
vẹn cái mạch thơ đã được khơi dòng từ trường ca “Những người đi tới
biển”:
“Chúng tôi đi không tiếc đời mình Tuổi hai mươi làm sao không tiếc Nhưng ai cũng tiếc tuổi hai mươi thì còn chi Tổ quốc”
- STUDYINVIETNAM.NET
Trang 5NGƯỜI LÁI ĐÒ SÔNG ĐÀ
Đó là một Nguyễn Tuân với cá tính hoàn toàn khác biệt trên diễn đàn văn chương Việt Nam uyên bác, tài hoa, độc đáo với kho kiến thức khổng lồ cùng những liên tưởng thi vị, những cảm giác khác lạ khi được trải nhiệm vào một thế giới ngôn ngữ đầy màu sắc Nguyễn Tuân đã “đề thơ lên sóng nước” sông Đà để rồi ghi lại dấu ấn của mình với những trang văn cần mẫn và sáng tạo, tỏa hương sắc cho đời Con Sông Đà ngày nay
đã mang ánh sáng đến với mọi miền Tổ Quốc Bài kí “ Người lái đò Sông Đà” của Nguyễn Tuân đã thực sự trở thành những “trang hoa” “tờ hoa” khi ngợi ca cảnh sắc hùng vĩ tráng lệ của núi sông và lấy đó làm nền cảnh để thể hiện cái tài hoa, dũng cảm của con người Tây Bắc
"Ôi những dòng sông bắt nước từ đâu
Mà khi về đến Đất Nước mình thì bắt lên câu hát Người đến hát - khi chèo đò, kéo thuyền vượt thác Gợi trăm màu trên trăm dáng sông xuôi"
(Đất Nước – Nguyễn Khoa Điềm)
-
AI ĐÃ ĐẶT TÊN CHO DÒNG SÔNG.
Tác phẩm đã tạo cho người đọc một tình yêu Huế thuần khiết và sâu nặng như người ta yêu Hà Nội khi đọc văn Thạch Lam, Nguyễn Khải Bởi có thể nói Hoàng Phủ Ngọc Tường đã dành nửa linh hồn mình cho sông Hương, xứ Huế Bài kí không chỉ là vẻ đẹp của sông Hương nữa mà còn là “cái tôi” của chính tác giả Cả bài tuỳ bút tác giả đã say mê đi tìm kiếm câu trả lời cho câu hỏi “Ai đã đặt tên cho dòng sông”, đi suốt dọc sông Hương để trải nghiệm bao nhiêu cảm xúc để hiểu thấu,bao nhiêu giá trị, nhận ra bao nhiêu vẻ đẹp của địa lí và văn hoá, đời sống và lịch sử, cuối cùng Hoàng Phủ Ngọc Tường đã tìm được câu trả lời cho câu hỏi STUDYINVIETNAM.NET
Trang 6sông như nhà thơ chọn bút hiệu cho mình, gửi gắm vào đấy tất cả ước vọng muốn đem cái Đẹp và tiếng Thơm để xây đắp văn hoá và lịch sử”
-
VỢ CHỒNG A PHỦ
Nhà phê bình văn học Hoài Chân đã từng nói: Cốt lõi của lòng nhân
đạo là lòng yêu thương Bản chất của nó là chữ tâm đối với con người Tô
Hoài đã vượt qua những hạn chế của dòng văn học hiện thực phê phán cũ
để hòa nhập vào cuộc đời, số phận nhân vật của mình để tạo ra một cái nhìn và giọng điệu trần thuật gần gũi Cái tâm của Tô Hoài dành cho đứa con đẻ tinh thần của mình chính là sự đồng cảm, trân trọng và khơi dậy những phẩm chất đẹp đẽ, những giá trị chân chính, những khát vọng sống hạnh phúc và tự do Nửa thế kỉ trôi qua, Vợ chồng A Phủ vẫn đứng vững trước thử thách của thời gian, tác phẩm chính là sự minh chứng cho sức sống bất diệt của nghệ thuật Sau khi gấp những trang sách lại, người
đọc sẽ nhớ đến câu nói bất hủ của Sê-đư-rin: “Văn học nghệ thuật luôn
đứng ngoài những quy luật của sự băng hoại Chỉ mình nó không thừa nhận cái chết”
-
VỢ NHẶT
Thành công của nhà văn Kim Lân đã thành công khi thấu hiểu và phân tích được những trạng thái khá tinh tế của con người trong hoàn cảnh đặc biệt nhất Và vượt lên hoàn cảnh vẫn là một vẻ đẹp tinh thần của những người nghèo khổ luôn hi vọng về một tương lại tươi sáng hơn Cái thế vượt hoàn cảnh ấy tạo nên nội dung nhân đạo độc đáo và cảm động của tác phẩm Trong tiểu thuyết nổi tiếng Thép đã tôi thế đấy, nhà văn Nga
Nhicôlai Ôxtrôpxki đã để cho nhân vật Paven Coocsaghin ngẫm nghĩ:
“Hãy biết sống cả những khi cuộc đời trở nên không thể chịu được STUDYINVIETNAM.NET
Trang 7nữa” Và Kim Lân đã biến Vợ nhặt trở thành bài ca về tình người ở những
kẻ nghèo khổ, đã “biết sống” cho ra người ngay giữa chốn địa ngục trần
gian
-
RỪNG XÀ NU
Mảnh đất Tây Nguyên chính là tình yêu và niềm ưu tư lớn nhất cuộc đời Nguyễn Trung Thành Cùng với Đất Nước đứng lên, Rừng Xà
Nu đã hoàn thành sứ mệnh của mình khi đã tái hiện lại cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước hào hùng của người dân Tây Nguyên Đó là những trang sử vàng đau thương nhưng đầy anh dũng của làng xô Man, của Tây Nguyên và của Miền nam ruột thịt trong những ngày khói lửa Đó là truyện của một đời, và được kể trong một đêm Đó là cái đêm dài như cả một đời Nhưng nó cũng ngắn, cũng chỉ là một đêm trong sự sống vất vả, đau khổ
và hạnh phúc trường tồn ở đây, bởi "nhà ra xa, đến hút tầm mắt cũng không
thấy gì khác ngoài những rừng xà nu nối tiếp chạy đến chân trời "
Hình ảnh người anh hùng Tnu với đôi bàn tay huyền thoại đã mang đến âm hưởng sử thi vang dội và trở thành biểu tượng của khí phách Việt Nam trong công cuộc kháng chiến chống ngoại xâm thời đại ngày nay:
“Chúng muốn đốt ta thành tro bụi Ta hóa vàng nhân phẩm, lương tâm Chúng muốn ta bán mình ô nhục Ta làm sen thơm ngát giữa đầm….”
(“Việt Nam máu và hoa” – Tố Hữu)
-
STUDYINVIETNAM.NET
Trang 8NHỮNG ĐỨA CON TRONG GIA ĐÌNH
Ở Nguyễn Thi, sự khái quát lớn lao không bay bổng trên đôi cánh của cảm hứng thi ca Nhà văn muốn đứng trên hai bàn chân bấm chắc vào đất,
vào hiện thực.“Những đứa con trong gia đình” đã thể hiện khá rõ tài năng
của Nguyễn Thi trên nhiều mặt: khả năng dựng cảnh dựng người, mô tả tâm lí sâu sắc, khả năng vận dụng ngôn ngữ Nam Bộ đầy linh hoạt biến hoá và cả chất triết lí rất riêng toát lên từ chính hiện thực chứ không phải
từ những lời trữ tình ngoại đề của tác giả Cái hay của Nguyễn Thi không phải là đi từ một nhận định sắn có để rồi lấy cuộc sống, số phận trong mỗi nhân vật để kể lại, kể một cách hồn nhiên xúc động như đó chính
là số phận của mình Tất nhiên những phương diện tài năng ấy không biểu lộ riêng rẽ Chúng hoà lẫn vào nhau hết sức tự nhiên đưa đến sức thuyết phục lớn cho tác phẩm làm cho độc giả khi đọc tác phẩm không còn
thấy đó là văn mà chỉ thấy đó là cuộc đời H.Balzac đã từng nói : “ Nhà
văn phải là người thư kí trung thành của thời đại, tác phẩm của anh phải
là tấm gương xê dịch trên quãng đường đời”
-
CHIẾC THUYỀN NGOÀI XA
Chiếc thuyền của nghệ thuật đang trôi trên ngoài xa cuộc đời kia đã làm toát lên mối quan hệ giữa nghệ thuật và cuộc sống: Nghệ thuật phải
năm trong cuộc sống, phải thể hiện cuộc sống, giống như nhà văn “phải
sống đã rồi hãy viết, hãy hòa mình vào cuộc sống vĩ đại của nhân dân” (Nam Cao) Là người sống sâu sắc, từng trải với đời, Nguyễn Minh Châu
giống như con tằm bấy lâu nay chắt chiu, cần mẫn để nhả cho đời những sợi
tơ văn chương óng vàng Quả thật, ông đã dũng cảm khi bước vào cuộc chiến đấu cho quyền sống của từng con người Để rồi, “Chiếc thuyền STUDYINVIETNAM.NET
Trang 9ngoài xa” đã đánh thức người đọc và cả nhà văn phải nhìn nhận lại hiện thực Đó không chỉ đơn giản là một vết xước rớm máu trên da thịt của những người anh hùng mà ông từng ca ngợi trong chủ nghĩa anh hùng cách mạng trước những năm 1975 nữa, mà có lẽ đó là vết xước trong tâm hồn không thể lành lại, là suy nghĩ về cuộc sống của những kiếp người lao động nghèo khổ, về số phận của người phụ nữ trước cái đói nghèo, là tình trạng bạo lực vũ phu, về sự tha hóa của nhân tính, về tương lai của những đứa trẻ thơ, về những hạnh phúc và niềm ao ước giản đơn nhưng không có được của con người
-
HỒN TRƯƠNG BA, DA HÀNG THỊT
Hồn Trương Ba, da hàng thịt là một kiệt tác - có lẽ là duy nhất ở sân khấu Việt hiện đại đạt tới một số phận văn hóa vĩnh cửu Lưu Quang
Vũ đã đưa vào vở kịch quan niệm đúng đắn về cách sống mang đậm tính chất triết lí và tư tưởng nhân văn: Trước hết,hãy sống là chính mình Cuộc sống của cá nhân chỉ thực sự có ý nghĩa khi biết sống vì niềm vui và hạnh phúc của mọi người, vì sự tốt đẹp của cuộc đời Có thể, cái chết là kẻ thù không khoan nhượng của sự sống, nhưng cũng có thể biến nó thành sự hoàn tất đầy ý nghĩa của cuộc sống, thành một hợp âm hoà điệu kết thúc
một bản nhạc đẹp Có người đã từng nói: "Nếu cuộc đời toàn chuyện xấu
xa, tại sao cây táo lại nở hoa? Sao rãnh nước trong veo đến thế?" Bao
nhiêu năm rồi khi thưởng thức lại những vở kịch của Lưu Quang Vũ người ta lại thấy như vừa được cứu rỗi để tiếp tục gồng gánh với cuộc sống này
STUDYINVIETNAM.NET