ĐẠIHỌCQUỐCGIAHÀNỘI TRƢỜNGĐẠIHỌCKHOAHỌCXÃHỘIVÀNHÂNVĂN ~~~~~~~~~~~~ VÕTHỊBÍCHPHƢƠNG NGHIÊNCỨUPHÁTTRIỂNSẢNPHẨMDU LỊCHVĂNHOÁQUẢNGBÌNH LUẬNVĂNTHẠCSĨDULỊCH HÀ NỘI 2015 ĐẠIHỌCQUỐCGIAHÀNỘI TRƢỜNGĐẠIHỌCKHOA[.]
Trang 3MỤCLỤC
PHẦNMỞĐẦU 5
1 Lýdochọnđềtài 5
2 Lịchsử nghiêncứu vấnđề 7
3 Đốitượng vàphạmvinghiêncứu 10
4 Phươngphápnghiêncứu 10
5 Kếtcấuluậnvăn 11
CHƯƠNG1:CƠSỞLÝLUẬNCHUNGVỀD U LỊCHVĂNHÓAVÀS Ả NP H Ẩ M D ULỊCHVĂNHÓA 13
1.1 Cáckháiniệmcơbản 13
1.1.1 Dulịchvănhóa 13
1.1.2 Sản phẩmdulịchvàsảnphẩmdu lịchvănhóa 15
1.2 Cácđiềukiệnpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa 18
1.2.1 Điềukiệncung 18
1.2.2 Điềukiệncầu 24
1.3 Cácloạihìnhsản phẩmdulịchvănhóa 25
1.4.Nộidungvàcácnguyêntắckhipháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa 27
1.4.1 Nội dungpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa 27
1.4.2.Cácyêucầuvànguyêntắckhipháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa 34
Tiểukếtchương1 35
CHƯƠNG2:THỰCTRẠNGPHÁTTRIỂNSẢNPHẨMDULỊCHVĂNH Ó A TỈNHQU ẢNGBÌNH 36
2.1 Hiệntrạng pháttriểndulịchtỉnhQuảngBình 36
2.2.TiềmnăngvàđiềukiệnpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóaQuảngBình 39
2.2.1 Điềukiệncung 39
2.2.2 Điềukiệncầu 61
2.2.3 Đánhgiáchungvềtiềmnăngvàđiềukiệnpháttriểnsảnphẩmd u lịch vănhóatỉnhQuảngBình Error!Bookmarknotdefined. 2.3 Thựctrạngs ả n phẩmdulịchvănhóatỉnhQuảngBình 63
2.3.1 Loạihình sảnphẩmdulịchvănhóa 63
2.3.2 ĐánhgiáhiệntrạngsảnphẩmdulịchvănhóaQuảngBình 68
Trang 4Tiểukếtchương2 83
CHƯƠNG3:M Ộ T SỐGIẢIPHÁPPHÁTTRIỂNSẢNPHẨMDULỊCHV Ă N HÓATỈ NHQUẢNGBÌNH 85
3.1.Cơsởđềxuấtgiảipháp 85
3.1.1 Địnhhướngphát triểntheo ngành,lĩnh vực 85
3.1.2 Địnhhướngphát triểntheokhônggianlãnhthổ 88
3.1.3 Địnhhướngđầutưpháttriểndulịch 89
3.1.4 Địnhhướngphát triểnsản phẩmdulịch vănhóa 90
3.2 NhữnggiảipháppháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóaQuảngBình 92
3.2.1 Hoànthiệnvàcảitiếncácsảnphẩmdulịchvănhóahiệncó 92
3.2.2 Pháttriểnvàmở rộngđịabàncác sảnphẩmdulịchvănhóamới 98
3.2.3 Các giảiphápkhác 99
3.3 Mộtsốkiếnnghị 102
3.3.1 KiếnnghịvớitỉnhQuảngBìnhvàSởVănhóa,Thểthao,vàDulịch QuảngBình 102
3.3.2 Kiến nghịvớichínhquyềnđịaphương 103
3.3.3 Kiến nghịvớicáccôngtydulịch 103
3.3.4 Kiến nghịvớicáccơsởđàotạodulịch 104
Tiểukếtchương3 104
Kếtluận 106
TÀILIỆUTHAMKHẢO 109
PHỤLỤC 112
Trang 5ứcDulịchthếgiới
Trang 6Bảng1.1:Sosánhsựkhácnhaugiữasảnphẩmvănhóavàsảnphẩmdulịch 16
Bảng2.1:KháchdulịchđếnQuảngBìnhgiaiđoạn2009-2013 38
Bảng2.2:DoanhthudulịchtỉnhQuảngBìnhgiaiđoạn2009-2013 39
Bảng2.3:SốlượngcáccơsởlưutrútrênđịabàntỉnhQuảngBình 55
Bảng2.4:HiệntrạngcơsởkinhdoanhănuốngphụcvụkháchdulịchtỉnhQuảngBìnhn ăm 2009-2013 56
Bảng2.5:LaođộngdulịchcủatỉnhQuảngBìnhgiaiđoạn2009-2020 58
DANHMỤCBIỂUĐỒVÀ MÔHÌNH Sơđồ1.1:Nhữngyếutốvănhóa–xãhộitạosựhấpdẫncủamộtvùngdulịch 19
Sơđồ1.2:Quytrìnhxâydựngsảnphẩmvănhóathànhsảnphẩmdulịch 28
Sơđồ1.3:Cácbướcx â y dựngsảnphẩm dulịchvănhóa 33
Trang 7PHẦN MỞĐẦU
1 Lýdochọnđềtài
Sựpháttriểnnhanhcủadulịchtoàncầuvànhữngxuhướngdulịchmớixuấthiệntrongthờigiangầnđâyđãvàđangthúcđẩycạnhtranhmạnhmẽgiữacácquốcgiatrênthếgiớitrongviệcthuhútkháchdulịch.Đểnângcaov ị thếcạnhtranhđiểmđếntrênthịtrườngdulịchquốctế,yếutốsảnphẩmdulịchchiếmvịtríđặcbiệtquantrọng.Sảnphẩmdulịchchínhlàsự
trảinghiệmc ủ a kháchdulịchvềđiểmđếndulịch.Vìvậy,điểmđếnnàomanglạisựtrảinghiệmcàngđadạng,càngthúvịchokháchdulịchsẽquyếtđịnhsựthànhcôngtrongcạnhtranhthuhútkháchdulịch
Xuấtpháttnhucầuđadạngcủa
dukháchkhithamgiacácchuyếndulịch,tínhđadạngcủasảnphẩmdulịchđượcxemlàmộttrongnhữngyếutốmangtínhquyếtđịnhđểdukháchlựachọnđidulịchởđịađiểmnàođó,đồngthờicnglàyếutốcầnthiếtđểthúcđẩy
sựpháttriểnngànhdulịchởmi địaphươnghaymi quốcgia.Ngoàira,tínhliênkếtvàđồngbộtrongquátrìnhpháttriểnsảnphẩmdulịchhaynóicáchkháclàviệcp h á t triểnsảnphẩmdulịchthànhmạnglưới,hệthốngthayvìchỉcocụmởkhuvựctrungt â
m cnglàđiềukiệnkhôngthểthiếutrongchiếnlượcpháttriểndulịchcủađịaphươnghayquốcgia.Điềunàyva giúpdukháchcóđiềukiệntha mãntốiđanhucầuthamquan,khámphánhữngđiềumớilạva tạođiềukiệnchoc ư dânđịaphươngthamgiatíchcựcvàohoạtđộngdulịch,gópphầnmangl ạ i lợiíchvềkinhtế–
xãhộichocưdânbảnđịa
DảiđấtQuảngBìnhnhưmộtbứctranhhoànhtráng,córng,cóbiểnvớinhiềucảnhquanthiênnhiênđẹp,cngnhưnhiềuditíchlịchsử-
vănhóanổitiếng.Theothốngkê,đếnnăm2012QuảngBìnhcókhoảnghơn150ditíchlịchsửđượcxếphạng.Ngoàira,QuảngBìnhcóbờbiểndài116,04kmvới
Trang 8
biệtVườnquốcgiaPhongNha-KẻBàngđượccôngnhậnl à DisảnThiênnhiênthếgiới,đượcđánhgiálàmộttrong238sinhtháiquantrọngtrêntoàncầu,vớicácdãynúiđ á vôipháttriểnhầunhưliêntụcv à thànhphầntươngđốiđồngnhất,đượcđánhgiálàvùngKarstrộngnhấtvớidiệntíchtrên200.000ha,làmộtmẫuđiểnhìnhcủaquátrìnhđịachấtv ề t h ể loạiKarstv à hìnhthànhhangđộngđangdiễnbiếntoàncầukhôngchỉởlĩnhvựcđadạngsinhhọcmàcònlàmộtkhuvựcthắngcảnhhangđộngbậcnhấtthếgiới.Vớitiềmnăngdulịchđ a dạng,phongphúd
u lịchQuảngBìnhtrongnhữngn ă m g ầ n đ â y đ ã c ó nhiềubướctiếnđángkể.QuyhoạchtổngthểpháttriểndulịchvùngB ắ c TrungBộđếnnăm2020,tầmnhìnđếnnăm2030”đãkhẳngđịnhThànhphốĐồngHớiv à khuvựcPhongNha-
KẻBàngthuộctỉnhQuảngBìnhl à mộttrongnhữngtrọngđiểmpháttriểndulịchquantrọngcủavùngBắcTrungBộ.Chínhnhữngtàinguyêndulịchnổitrội,làyếutốcóthểgiúpQuảngBìnhthuhútđượcmộtlượnglớnkháchdulịchtrongtươnglaigần
Tuynhiên,trênthựctếcácsảnphẩmdulịchởQuảngBìnhhiệnnayvẫncònkháđơnđiệu,sảnphẩmdulịchchủđạovẫnchỉcósảnphẩmdulịchhangđộngvàsảnphẩmdulịchbiển.Việcpháttriểnsảnphẩmdulịchbiểnvàd u lịchhangđộngcngđangtồntạinhữngnhượcđiểmcủariêngcủanóngoàicácdịchvụchínhnhưthamquan,khámphácácdịchvụkháchầunhưchưađượctriểnkhai,hoặccódịchvụbổsungthìcngcònrấtmanhmún,nhl ẻ Mặtkhác,cáctàinguyêndulịchtựnhiênnàychỉphânbốcocụmởmộtsốkhuvựcnhấtđịnh,nênsứclanta
c ủ a cácloạihìnhdulịchnàycònyếu,khảnăngthuhútngườidânthamgiavàocáckhuvựcdulịchbiểnvàhangđộngbịhạnchế,lợiíchxãhộimanglạichongườidânđịaphươngchưanhiều.ChínhvìthếdùcónhiềutiềmnăngnhưngsảnphẩmdulịchQuảngBìnhvẫnđangkhámờnhạt”.Trướcthựctrạngđó, pháttriểnsảnphẩmdu
Trang 9lịchvănhóalàgiảiphápgiatănggiátrịtổngthểchocácsảnphẩmdulịchQuảngBình.Khikếthợpvớisảnphẩmdulịchbiểnvàhangđộng,sảnphẩmd u lịchvănhóasẽnângcaotínhhấpdẫn,đadạngchodulịchQuảngBình,gópphầntạonênmộtbữatiệcdulịch”phongphú,vớinhiềulựachọnchod u khách.
KháchdulịchđếnthamquanQuảngBìnhngoàimụcđíchthụhưởngcácdịchvụtdulịchbiểnvàhangđộngthìnhucầutìmhiểu,khámphávănhóac ủ a địaphươngcn g rấtlớnnênviệcpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóacònđápứngnhucầutìmhiểuvềvănhóacủakháchdulịchkhiđếnQuảngBình
Nhữngnămgầnđâyđã
cónhiềudựánđầutưdulịchđãđượctiếnhànhvàđưavàohoạtđộngnhưdựánpháttriểnbềnvữngtiểuvùngsôngMêKôngmởr ộ n g , d ự á n GIZv ớ i cáchoạtđộngtậptrung
v à o khaithácv à bảov ệ
VườnQuốcgiaPhongNha-KẻBàngcngnhưđịnhhướngpháttriểnkinhtếchomộtsốbảnlàngthuộcvùnglõivàvùngđệmcủaVườnQuốcGiaPhongNha-
KẻBàngthôngquacácmôhìnhpháttriểndulịchcộngđồng,dulịchvănhóa…
Tuynhiêncá c dựánnày vẫnđangcòndangdởvàchưađemlạimộthướngđithíchhợpchoviệcpháttriểndulịchQuảngBình
CăncứvàothựctrạngđótácgiảđãlựachọnđềtàiNghiêncứupháttriểnsảnphẩmd ulịchvănhóaQuảngBình”làmluậnvănthạcsĩvớimongmuốnđưarađượcnhữnggiả
ipháppháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa,xâydựngc á c sảnphẩmdulịchvănhóađặctrưngcủaQuảngBìnhnhằmthúcđẩydulịchvùngđấtnàypháttriểntươngxứngvớitiềmnăngvốncó
2 Lịchsửnghiêncứuvấnđề
Chođếnnayđãcórấtnhiềutácgiả,côngtrìnhnghiêncứugiớithiệuvềvănhóavàdanhthắngQuảngBìnhvớirấtnhiềugócnhìnvàmụcđíchkhác
Trang 10TácgiảDươngVănAnvớiÔ Châucậnlục”ghilạinhữngtênlàng,tênnúi,tênsôn
g,nhữngsảnvật,nhữngthànhthị,chợbúa,danhlamthắngtích,nhữngngànhnghềvàtậpquánsinhsốngcủacưdânChâuÔxưa(naylàcáctỉnhQuảngBình,QuảngTrị,ThaThiênHuế)chotamộtcáinhìnkháiquátv ề vănhóaQuảngBìnhtronglịchsử
SaukhitỉnhBìnhTrịThiênđượcchiatáchthành3 tỉnhQ u ả ngBình,QuảngTrị,ThaThiênHuếthìcácnghiêncứutậptrungvàokhaithácnhữngn é t độcđáotrongvănhó
a, thắngcảnhcủaQuảngBìnhnhưcuốnQuảngBình,n ư ớ c nonv à lịchsử”(1997)Và
“ĐịachívănhóamiềnbiểnQuảngBình”(2001)củatácgiảNguyễnTú.Ngoàiracònc ócáctácgiảLươngDuyTâ m vớiĐịaLý-
LịchsửQuảngBình”(1998)hayHoàngTấtThắngcócôngtrìnhnghiêncứu“Biênsoạ nđịadanhlịchsử-vănhóaQuảngBìnhphụcvụd u lịch”(2004).
TrầnHoàngvớicuốnsách" QuảngBìnhthắngcảnhvàvănhoá"donhàxuấtbảnLao
độngpháthànhnăm2007.Đặcđiểmcủanhữngnghiêncứun à y l à đưađếnchongườiđọcc á i nhình ệ thốngv ề vùngđất,conngườiQuảngBình.Tuynhiên,c á c nghiêncứun à y mớichỉd nglạiở mứcgiớithiệusơlượcvănhóaQuảngBìnhvớiviệcliệtkêcácthắngcảnh,ditíchvănhóa-
lịchsửởQuảngBìnhnhưĐèoNgang, QuảngBìnhQuan,LyThầy,đềnthờLiễuHạnhcôngchúa,bãibiểnĐáNhảy…
việcmiêutảcáccảnhquanở QuảngBìnhtrongcáccôngtrìnhnàychỉởdướigócnhìntiềmnăng,cácg i á trịvănhóađặcsắcởQuảngBìnhnhưngchưađưaracáchthức,đềxuấtđ ể biếncáccáctiềmnăngnàythànhsảnphẩmdulịchphụcvụdukháchđểmanglạigíatrịkinhtếvàgópphầnbảotồntàinguyên.Nhưvậy,chưacómột
Trang 11côngtrìnhnghiêncứuv ề sảnphẩmd u lịchvănhóaQuảngBìnhmộtcáchtoàndiệnchođếnthờiđiểmhiệntại.
Vấnđềpháttriểnsảnphẩmdulịchcngđãcómộtsốtácgiảđềcậpđếntrongcáccôn
gtrìnhnghiêncứunhư:đềtàinghiêncứukhoahọccấpBộcủat á c giảĐCẩmThơ“Ng hiêncứuxâydựngsảnphẩmdulịchViệtNamcótínhcạnhtranhtrongkhuvực
vàquốctế”.Hayviệnnghiêncứupháttriểndulịchvới“nghiêncứuxâydựngsảnphẩ mdulịchbiểnđảovùngdulịchBắcBộ”.Thờigiangầnđâycóluậnvănthạcsỹ“Nghiên cứupháttriểnsảnphẩmd u lịchvănhóaNamĐịnh”củaHọcviênNguyễnThịThuT
hủy(KhoaDulịchhọc-trườngĐạihọcKhoahọcXãhộivàNhânvăn,ĐạihọcQuốcgiaHàNội)
Bêncạnhđó,cácbàiviếtvềsảnphẩmdulịchvănhóacngđượcđăngtảikhánhiềutrêncáctạpchíDulịchtrongnướcvàquốctếcụthể:
TácgiảDươngVănSáucóbàiviếtPháttriểnsảnphẩmdulịchởViệtNam”,tạpchí
dulịchViệtNamsốtháng3/2010.Haybàinghiêncứucủahait á c giảTrầnThịMinhH
òa,TrầnThúyAnhtrêntạpchídulịchViệtNamsốtháng12/2011vớinhanđề“Khait hácdisảnvănhóaphụcvụpháttriểndu
lịch”v à t á c giảNguyễnQuangVinhvớibàiviếtQuytrìnhx â y dựngsảnphẩmvănhó athànhsảnphẩmdulịch”…
Các bàiviết,bàinghiêncứunàychủyếutậptrungvàopháttriểnsảnphẩmdulịchnóichung,hoặclàđivàonghiêncứudulịchvănhóavàtácđộngcủa
loạihìnhdulịchnàyđếnđờisốngxãhộimàkhôngphảilàđisâuvàomộtđịaphươngcụthểnhư QuảngBình
TácgiảJordiDatzira-MasipvớibàiviếtCultureHeritageTourism-opportunitiesforProductDevelopment”đượcđăngtrênSpainTourismReviewsố2/
2006đãxâydựngmôhìnhcácbướcpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóavớitrườnghợpcụthểthànhphốBarcelona,TâyBanNha
Trang 12Vớitìnhhìnhnghiêncứutrên,tácgiảkhôngchỉdnglạiởviệckếthamộtsốnghiêncứuvềxâydựngsảnphẩmdulịchvănhóaởViệtNam,trênt h ế giớivàvềdulịchQuảngBình.Luậnvăntậptrungvàođốitượngchủyếul à cáchthứckhaitháccáctàinguyêndulịchvănhóa,saochonótrởthànhmộtsảnphẩmdulịchvachứađựngyếutốvănhóa,vamangtínhkinhtế.Cóthểnói,sảnphẩmdulịchvănhóachínhlàc ầ u nốigiữacácgiátrịvănhóatruyềnthốngvàngànhcôngnghiệpdulịch.TácgiảhivọngvớichiếccầunốinàysẽgópphầnđadạnghóasảnphẩmdulịchQuảngBình,nângcaochấtlượngvàtạorađượcnhữngsảnphẩmdulịchđộcđáomangtínhđặcthùcủariêngtỉnhQuảngBình
3 Đốitượngv à phạmvinghiêncứu
3.1 Đốitượngnghiêncứu
ĐốitượngnghiêncứucủađềtàilàcáchoạtđộngvàsảnphẩmdulịchvănhóatrênđịabàntỉnhQuảngBình
3.2 Phạmvinghiêncứu
- Phạmvivềkhônggian:Nghiêncứucáctàinguyêndulịchvănhóa,sảnphẩmdulịchvănhóatrênđịabàntỉnhQuảngBình
- Phạmvivềthờigian:sốliệu,tàiliệuthuthậptthờiđiểmnăm2009đếnnăm2013,cácđịnhhướngpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóacủatỉnhv à
c á c giảiphápđượcđưaratrongthờigiantới
4 Phươngphápnghiêncứu
- Phươngphápthuth ậpvàxửlýthôngtin,sốliệu:Luậnvănsửdụngphươngphápsửdụngsốliệuthứcấpvàsơcấp
Thuthậpnguồndữliệuthứcấptcáckếtquảnghiêncứu,sáchbáotạpc h í , cáctrangwebđiệntử,cáctàiliêu,báocáocủacơquanquảnlýdulịchvàchínhquyềnđ ị a phương.Dựatrênc ơ s ở đóđưar a đượcc á c kháin i ệm
Trang 13chungnhấtliênquanđếnđềtàiđangnghiêncứu,đưaranhữngđánhgiávànhữnggiảiphápđểpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóaQuảngBình
Thuthập
dữliệusơcấpbằngviệckhảosátthựcđịa,phngvấncáccánbộchuyêntráchdul ịchcủaTỉnhQuảngBìnhv à mộts ốngườidânđ ị aphươngnơicótàinguyêndulịchvănhóa.(Danhsáchphngvấntạiphầnphụlục)
- Phươngphápphântíchtổnghợp:phươngpháp
nàyđượcdùngđểphântíchmốiquanhệchặtchẽgiữadulịchvàvănhóa,phântíchtuyếnđiểmdulịchtiêubiểuhiệnđangkhaithácthànhsảnphẩmdulịchvănhóacủaQuảngBình,phântíchcácsốliệu,thôngtinliênquanđếnđềtài,tđóđềxuấtgiảiphápthựchiện
- Phươngphápkhảos á t t h ựcđịa:Phươngphápn à y giúpchokếtq u ảnghiêncứucótínhxácthựchơn.Việcđốichiếu,sosánhgiữathôngtin,sốliệutcáctàiliệuvớiđiềukiệnthựctếgiúptácgiảbổsung,điềuchỉnhnângcaotínhchínhxáccủathôngtin,sốliệu.Trongquátrìnhnghiêncứutácgiảđ ã tiếnhànhthuthậpýkiếncủahướngdẫnviên,banquảnlýditích,ýkiếnc ủacácdoanhnghiệpdulịch,quảnlýcơquandulịchvềđiểmdulịch,hoạtđộngkinhdoanhtạiđiểmdulịch
- Phươngphápđiềutraxãhộihọc:Tácgiảtiếnhànhphngvấnmộtsốdoanhnghiệplữhành,cánbộquảnlýcủachínhquyềnđịaphương,các
cánbộquảnlýdulịchởsởVH-TT-DLQuảngBình,mộtsốnhànghiêncứuvềvănhóaởQuảngBình
5 Kếtcấuluậnvăn
Ngoàiphầnmởđầu,kếtluận,mụclục,phụlụcvàdanhmụctàiliệuthamkhảo,luậnvăngồm3chươngnhưsau:
Chương1:Cơsởlýluậnchungvềdulịchvănhóavàsảnphẩmdulịchvănhóa
Trang 14Chương2:ThựctrạngpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóatỉnhQuảngBìnhChương3:Mộtsốgiải phápgópphầnpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóatỉnh
QuảngBình
Trang 15Dulịchvănhóacngl à mộtkháiniệmc ó rấtv ề nhiềuđịnhnghĩav à nhiềucáchhiểu.
Dulịchvănhóabaogồmhoạtđộngcủanhữngngườivớiđộngcơchủyếulàng hiêncứu,khámphávềvănhóanhưcácchươngtrìnhnghiêncứu,t ì m hiểuv ề nghệthu ậtbiểudiễn,cácl ễ hộiv à cács ự kiệnvănhóakhácnhau,thămcácditíchvàđềnđài,du lịchnghiêncứuthiênnhiên,vănhóahoặcnghệthuậtdângianvàhànhhương”(UNWT O,1993)
Dulịchvănhóalàloạihìnhdulịchmàmụctiêulàkhámphánhữngditíchvàdic hỉ.Nómanglạinhữngảnhhưởngtíchcựcbằngviệc
đónggópvàov i ệ c duytu,bảotồn.Loạihìnhnàytrênthựctếđãminhchứngchonhững nỗl ự c bảotồnvàtôntạo,đápứngnhucầucủacộngđồngvìnhữnglợiíchvănhóa- kinhtế-xãhội(ICOMOS, 1999)
Dulịchvănhóalàloạihìnhdulịchdựatrêncơsởkhaitháccácgiátrịdisảnvăn hóadântộcvàđược tổchứcmộtcáchcóvănhóa”1
1 Nguyễn
VănBình(2005),Pháttriểndulịchsinhthái,dulịchvănhóa-mộtcôngcụbảovệmôitrườngtựn h i ê n vàmôitrườngxãhội,Bảovệ môitrườngdulịch,TổngcụcDulịch,tr.98
Trang 16lịchvănhóal à loạihìnhchủyếuhướngvàoviệcquyhoạch,lậptrình,
thiếtkếcáctourlữhànhtham quancáccôngtrìnhvănhóacổ kim”2
Nhưvậy,dulịchvănhóalàmộtloạihìnhdulịchpháttriểndựavàoviệcnghiêncứu,khámphávàkhaitháccáctàinguyênnhânvăn,giátrịvănhóa,thôngquađó,truyềntảicácgiátrịvănhóacủamộtđịaphương,mộtvùng,mộtquốcgiađếndukháchbốnphương.Cngnhờvàoviệcpháttriểndulịchvănhóacácdisản,giátrịtruyềnthốngcủamiquốcgiacn g đượcgópphầngìngiữvàbảotồn
ỞmộtsốnướctrongđócóĐôngNamÁ,vềmặtlýthuyếtngườitaxếploạihìnhdulịchvănh ó a (Culturaltourism)v à o loạihìnhdulịchsinhthái(Ecotourism)bởichorằngsinhtháihọc(Escology)baogồmcảsinhtháihọcnhânvăn(HumanEcology)
Dulịchvănhóalàmộthoạtđộngdulịchlấytínhvănhóalàmmụctiêuvàxuyênsuốt.Bởithế,dulịchvănhóamangcác đặcđiểm:3
- Dulịchvănhóamangtínhgiáodụcnhậnthức:Sảnphẩmdulịchvănhóangoàiphầndịchvụ,cònmộtphầnlànhữngdisảnvănhóavậtthểcn g n h ư phivậtthể.Nhữngdisảnvănhóanàyhàmchứanhiềuthôngtinvềvănhóa,lịchsửcủadântộccngnhưkiếnthứcthẩmmỹ,nghệthuật.Rõràng,dulịchvănhóagiúpdukháchhiểubiếthơnvềlịchsửvănhóacủaquốcgiađiểmđến
- Dulịchvănhóacóthịtrườngkháchlựachọn:Kháchlựachọndulịchvănhóathườngđãxácđịnhmụcđíchchuyếnđicủamìnhlànhằmtìmhiểuvềvănhóanơimìnhđến.Thôngthường,đốitượngkháchnàycngcónhữngkiếnthứcxãhộinhấtđịnh
Trang 17-Dulịchvănhóagiúpbảotồnvàpháth u y giátrịnềnvănhóatruyềnthống:Đểpháttriểnđượcdulịchvănhóa,điềuquantrọngl àphảibảotồnđượcnhữnggiátrịdisảnvănhóamangđậmbảnsắcriêngcủadântộc.Chỉcón h ư thếmớithuhútđượcdukhách
- Dulịchvănhóalànhịpcầutraođổivănhóagiữacácdântộc:Nhữngtrithứcvănhóathu
nhậnđượctcácsảnphẩmdulịchvănhóasẽgópphầnlàmlanta nhữnggiátrịvănhóacủaquốcgia,thẩmthấuvàocácnềnvănhóakhác
1.1.2 Sảnphẩmdulịchvàsảnphẩmdu lịchvănhóa
Sảnphẩmdulịchlàmốiquantâmkhôngchỉkháchdulịchmàcảcácnhàquảnl ý , kinhdoanhv à cộngđồngđ ị a phương.Cónhiềucáchhiểuv ề sảnphẩmdulịch.Ởgócđộkinhdoanhdulịch,mộtsảnphẩmdulịchđượchiểul à t ậ p hợpcácdịchvụcầnthiếtđểt
hamãnnhucầucủakháchdulịchtrongchuyếndulịch”(Luậtdulịch,2005).Tconmắt
củakháchdulịch,sảnphẩmdulịchlànhữngtrảinghiệmmàhọtrảiquatrongquátrìnhdulịch,kểtkhih ọ rờikhi nhàchođếnkhiquayvềnhà
TheotácgiảVictorT.G.Middeton(1994)có
3nhómyếutốcấuthànhsảnphẩmdulịchgồm:t à i nguyêndulịch(thắngcảnhtự nhiên,côngtrìnhxâydựng,tàinguyênvănhóa,giátrịxãhội);Cởsởvậtchấtvàdịchvụ(lưutrú,ănuống,vậnchuyển,thểthaovàgiảitrí);khảnăngtiếpcận(cơsởhạtầng,thiếtb ị , yếutốvậnhành,quyđịnhquảnlý)
Sảnphẩmdulịchvănhóacónguồngốctcácsảnphẩmvănhóa-làsảnphẩmdoconngườitạoravàđượcsinhratrướcsảnphẩmdulịch.Mộtsảnphẩmdulịchtrướchết phảilàmộtsảnphẩmvănhóa.Nósẽt r ở thànhsảnphẩmdulịchkhiđượcsửdụngvàohoạtđộngkinhdoanhnhằmtha mãncácnhucầucủadukhách.Sảnphẩmdulịchvàsảnphẩmvănhóacósựgắnbónhưngcn g cónhiềusựkhácbiệt
Trang 18Dùngchot ấ t c ả c á c đốitượngkhácnha
u,phụcvụmọingười
Chỉdùngchokháchdulịch,phụcvụnhữngđốitượngsửdụngdịchvụdulịch
Sảnxuấtr a khôngphảiđểb á n , chủyếup
hụcv ụ
đờisốngsinhhoạtvănhóa-tinhthầncủacưdânbảnđịa
Hànghóasảnxuấtphảiđượcb á n rathịtrường,bánchodukhách,phụcvụnhucầucủa
c á c đốitượngkháchdulịchlàcưdâncủacácvùngmiềnkhácnhau
Chútrọnggiátrịtinhthần,giátrịkhôngđođ
ượchếtbằnggiácả
Giátrịvănhóađikèmgiátrịkinhtế-xãhội.Giátrịdượcđobằnggiácả
Tuycómốiquanhệchặtchẽvớinhautrongquátrìnhtạorasảnphẩmdulịchvănhóanhưngsảnphẩmdulịchvàsảnphẩmvănhóarõràngcónhiềuđ i ể m khácbiệt.Sảnphẩmvănhóachỉtrởthànhsảnphẩmdulịchkhinótham
4 Dương
vănSáu(2010),PháttriểnsảnphẩmdulịchởViệtNam,TạpchíDulịch,số 2, tr.33.
Trang 19giavàoquátrìnhcủahoạtđộngkinhdoanhdulịch,phụcvụcácnhucầukhácnhaucủakhácnhaucủakháchdulịch.Khiđó,nóđượcgọitênlàsảnphẩmd u lịchvănhóa,trởthànhmộtyếutốhợpthànhcủacácchươngtrìnhdulịchvănhóađểthamãnnhucầucủakháchthamgialoạihìnhdulịchnày.Cóxuấtxứts ả n phẩmvănhóa,nhưngsảnphẩmdulịchvănhóamangnhiềuđặctrưngcủasảnphẩmdulịch.Chúngđãtrởthànhhànghóaphụcvụkinhdoanh,đemlailợiíchkinhtế.Nhưngtthựctếcủahoạtđộngkinhdoanhdulịchchothấy,t ấ t c ả c á c sảnp h ẩ m dulịchđềul à sảnphẩmvănhóanhưngkhôngphảisảnphẩmvănhóanàocngtrởthànhsảnphẩmdulịch.
Sảnphẩmdulịchvănhóa
đượccấuthànhbởi3yếutốchínhlà :yếutốtàinguyêndulịchvănhóa(ditích,lễhội,truyềnthuyết…),yêutốdịchvụ(dịchv ụ thamquan,dịchvụvuichơigiảitrí,dịchvụlưutrúănuống,vậnchuyển…),yếutốmôitrườngtựnhiênvàmôitrườngkinhtếxãhội.Tàinguyêndulịchvănhóalàyếutốgópphầnquantrọngnhấttrongviệct ạ o rabảnsắcđặctrưngchođiểmdulịchvàđóngvaitròquantrọngtrongviệctạorasứchútđốivớicácthịtrườngkháchdulịch.Tàinguyêndulịchvănhóalàc ơ sởnềntảng,l à điềukiệntiênquyếtđ ể cót h ể t ạ o rac á c sảnphẩmdulịchvănhóa.Cònnhữngviệclàmcủaconngườichỉlà giatăngthêmphầngiátrịchođiểmdulịch
Yếutốdịchvụdulịchlàphươngtiện,cầunốichodukháchtiếpcậnvớic ác giátrịcủatàinguyên.Cáchoạtđộngdịchvụcầnthôngquahìnhthức,nộidunghoạtđộngcủamìnhđểgiớithiệuvớidukháchcácgiátrịđặcthùcủatàinguyên.Quátrìnhdukháchhưởngthụcácgiátrịtàinguyêncngchínhlàquátrìnhdukháchsửdụngdịchvụdulịch
Yếutốmôitrườngtựnhiênvàmôitrườngkinhtế-xãhộilàyếutốảnhhưởngtrựctiếpđếnchấtlượngvàđộbềnvữngcủatàinguyêndulịch.Môitrườngtựnhiêntrongsạchkhôngchỉcólợichosứckhe conngườimàcòn
Trang 20xãhộivớicácđiềukiệnkinhtếtốt,cơsởhạtầngtiệnnghi,ngườidânhiểubiếtvàthuậntiệnsẽgiúpdukháchcảmthấyantâmvàdễchịuhơnkhiđếnđiểmdulịch
1.2 Cácđiềukiệnpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa
1.2.1 Điềukiệncung
1.2.1.1 Tàinguyêndulịchnhânvăn
Theokhoản2(Điều13,ChươngII)LuậtDuLịchViệtNamnăm2005q uy định:Tàinguyêndulịchnhânvăngồmtruyềnthốngvănhóa,cácyếutốvănhóa,vănnghệdângian,ditíchlịchsử,cáchmạng,khảocổ,kiếntrúc,cáccôngtrìnhlaođộngsángtạocủaconngườivàcácdisảnvănhóavậtthể,phiv ậ t thểkháccóthểđượcsửdụngphụcvụmụcđíchdulịch”
Tàinguyêndulịchnhânvănlàcácđốitượng,hiệntượngdoconngườit ạ o ravàđượcconngườikhaithácđểphụcvụchohoạtđộngdulịch.Nhìntgócnhìndulịchvănhóachínhlàtàinguyênnhânvăncủadulịch.Nguồntàinguyênvănhóanàycóthểphântáchthành2loại:
Vănhóavậtthểvàvănhóaphivậtthể.Vănhóavậtthểlànhữngsángtạoc ủ a conngười,hiệnhữutrongkhônggianmàcóthểcảmnhậnbằngcácgiácquannhưtrigiác,xúcgiác.Chẳnghạnnhưditíchlịchsửvănhóa,hàngthủcông,côngcụsinhhoạt,sảnxuất,cácmónăndântộc…
cònvănhóaphivậtt h ể nhưlễhội,cácloạihìnhnghệthuật,cáchứngxử,giaotiếp…,lạiđượcc ả m nhậnmộtcáchgiántiếpvàv ô hình”
Cùngvớitàinguyêndulịchtựnhiên,tàinguyêndulịchnhânvănlàmộttrongnhữngđiềukiệnpháttriểndulịchcủamiquốcgia,mivùng,miđịaphương.Giátrịcủanhữngdisảnvănhóacùngvớic á c thànhtựukinhtế,chínhtrịx ã hội….làđốitượngchodukháchkhámp h á , thưởngthức.Bên
Trang 211 2 Công việc
Thời trang Kiến trúc Sản phẩm thủ công Lịch sử
Ngôn ngữ Tôn giáo Giáo dục Giá trị truyền thống Hoạt động giải trí Nghệ thuật âm nhạc Nghệ thuật ẩm thực
3 4 5 6 7
8
9 10 11 12
cạnhđó,nguồntàinguyênnàycònquyếtđịnhtớiquymô,thểloại,chấtlượngv à hiệuquảcủahoạtđộngdulịchcủamivùngmiền;làmộttrong8yếutốtạonênsứchấpdẫnd u lịchcủamộtvùngdulịch(Theoquann i ệ m c u ả BarbaraKirshenblatt)
Tuynhiên,khôngphảiyếutốnàocngtrởthànhtàinguyêndulịchnhânvăn.Chỉcónhữngtàinguyêncósứchấpdẫnvớidukháchvàcóthểkhaithácpháttriểndulịchđểtạohiệuquảkinhtế,xãhội,môitrườngmớiđượcgọilàt à i nguyêndulịchnhânvăn.Chinhữngsảnphẩmvănhóanàocógiátrịphụcv ụdulịchmớiđượccoilàtàinguyêndulịchnhânvăn.Vìvậy,tàinguyêndulịchnhânvănthườnglànhữnggiátrịvănhóatiêubiểu,đặcsắccủamiđịaphương,miquốcgia
Đặcđiểm vănhóa,x ãhội Khảnăngt
i ếp cậncủ avùng Tháiđộđốivới KDL
Sơđồ1.1:Nhữngyếutốvănhóa–xãhộitạosựhấpdẫncủamộtvùngdulịch 5
Tàinguyêndulịchnhânvăncónhữngtínhchấtchunglà:Đadạng(làmphongphúsảnphẩmdulịch),Hấpdẫn(thuhútdukhách),Độcđáo(cónét
5 Charles
R.Goeldner,J.R.BrentRitchie(2009),TourismPrinciples,Practices,Philosophies,JohnWiley&sonsinc,tr.27
9.
Trang 22riêng,nétđặctrưng),Khôngdịchchuyển(ngaycảkhicósảnphẩmmôphngc ngkhôngthaythếđược)vàDễtổnthất.Trongkhitàinguyêndulịchtựnhiêntạmcoilàvôhạn(vôhạntươngđối)thìtàinguyêndulichnhânvănvàxãhộilạilàhữuhạn.Ngoàira,tàinguyêndulịchnhânvănmangđặcđiểmchungnhưcómốiquanhệchặtchẽvớicácđiềukiệntựnhiên,tàinguyêntựnhiên,vớicácđiềukiệnkinhtế-
xãhội,chịusựchiphốicủacácquyluậttựnhiên,quyluậtpháttriểnvănhóanhư:phânvùng,lanta , đanxenvàhộinhậpvàcácquyluậtxãhội…
Vìvậy,mi địaphương,mi quốcgiathườngcótàinguyêndulịchnhânvănmangtínhđặcsắc,độcđáođểhấpdẫndukhách.Dukháchđidulịchđểtìmhiểu,hưởngthụcácgiátrịvềvănhóa,tựnhiên.Songdotínhkếttinh,đanxen,hộinhậpnêntrongquatrìnhkhaithác,sử dụngvàohoạtđộngdulịch,tàinguyêndulịchnhânvăndễbịmaimột,thayđổi,mấtđibảnsắcvănhóa.Dovậy,trongquátrìnhbảotồn,tôntạokhaitháctàinguyênnhânvănvàomụcđíchdulịch,việcbảovệtínhđặcsắc,độcđáo,nguyênvẹncủatàinguyênnàylàbíquyếthấpdẫndukháchvàpháttriểndulịchbềnvững
1.2.1.2 Cơsởhạtầng,cơsởvậtchấtkỹthuậtvàdịchvụdulịch
Cơsởvậtchấtkỹthuậtcóvaitròđặcbiệtđốivớiviệccấuthànhmộtsảnphẩmdulịchnóichungvàdulịchvănhóanóiriêng
Theonghĩarộng,cơsởvậtchấtkỹthuậtdulịchđượchiểulàtoànbộcácphươngtiệnvậtchấtkỹthuậtđượchuyđộngthamgiavàoviệckhaitháctàinguyêndulịchnhằmtạoravàthựchiệncácdịchvụvàhànghóa,thamãnc á c nhucầucủadukháchtrongchuyếnhànhtrìnhc ủ a h ọ Theocáchhiểunày,cơsởvậtchấtkỹthuậtdulịchbaogồmcáccơsởvậtchấtkỹthuậtcủabảnthânngànhdulịchvàcơsởvậtchấtkỹthuậtcủamộtsốngànhkinhtếkhácnhưmạnglướivàphươngtiệngiaothôngvậntải,hệthốngthôngtinliê
nl ạ c , côngtrìnhcungcấpđiệnnướcthamgiaphụcvụdulịch…Nhữngyếutố
Trang 23nàyđượcgọichunglàyếutốthuộccơsởhạtầngxãhội,giữvaitròđảmbảođiềukiệnchungchoviệcpháttriểndulịch.Điềunàyđượcgiảithíchbởisựlệthuộccủadulịchvàothànhquảcủacácngànhkinhtếkhác.Haycòngọilàđiềukiệnvềcơsởhạtầng
Theonghĩahẹp,cơsởvậtchấtkỹthuậtdulịchđượchiểulàtoànbộcácphươngtiệnvậtchấtkỹthuậtdocáctổchứcdulịchxâydựngnhằmkhaitháct i ề m năngdulịch,tạoravàlàmmớilạicácsảnphẩmphẩmdịchvụvàhànghóa,làmthamãnnhucầucủakháchdulịch.Chúngbaogồmhệthốngkháchsạn,nhàhàng,khuvuichơi,giảitrí,phươngtiệnvậnchuyển…
vàcáccôngtrìnhhtrợ.Đâychínhlàyếutốtácđộngtrựctiếptớisốlượngvàchấtlượngdịchvụdulịch.Chínhvìvậy,sựpháttriểndulịchbaogiờcnggắnliềnvớiviệcxâydựngvàhoànthiệncơsởvậtchấtkỹthuật
Tcáchhiểuchungđó,cơsởvậtchấtđểpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóabaogồmcơsởvậtchấtcủangànhdulịchnóichungvàcácngànhkinhtếkháccóliênquantớidulịch(nhưnôngnghiệp,côngnghiệpthựcphẩm,kếtcấuhạtầng,giaothôngvậntải…)cngnhưcơsởvậtchấtcủachínhcácđiểmdulịchvănhóa,cácdisảnvănhóa,cácdoanhnghiệpkinhdoanhdulịchvănhóa
Dulịchlàmộtngànhkinhtếdịchvụ,sảnphẩmdulịchchủyếulàdịchvụ,khôngtồntạidướidạngvậtthể,khônglưukho,lưubãi,khôngchuyểnquyềns ở hữukhisửdụng.Dovậynócn g mangnhữngđặctínhcủadịchvụnóichung.TheoLuậtdulịch(2005):Dịchvụdulịchlàviệccungcấpcácdịchv ụ vềlữhành,vậnchuyển,lưutrú,ănuống,vuichơigiảitrí,thôngtin,hướngdẫnvànhữngdịchvụ
khácnhằmđápứngnhucầucủakháchdulịch”
Dịchvụdulịchđượcphânthànhcácdịchvụcơbảnvàcácdịchvụbổsung.Dịchvụdulịchlàyếutốthenchốtkhixâydựng,pháttriểnsảnphẩmdu
Trang 241.2.1.3 Nguồnnhânlựcdulịch
Dulịchl à ngànhkinhdoanhdịchv ụ , trongđóconngườiphụcvụconngười.Nhânlựcdulịchchínhlàc ầ u nối”mangnhữngphươngtiện,dịchvụd u lịchđếnphụcvụchodukhách.Chínhvìvậy,chấtlượngdịchvụdulịch,s ả n phẩmdulịchphụthuộcchủyếuvàochấtlượngnguồnnhânlựcdulịch
TheonhómtácgiảcuốnGiáotrìnhKinhtếDulịch(2006)nếuxéttheomứcđộtácđộngtrựctiếphoặcgiántiếpcủangànhdulịchvàcủacácdoanhnghiệpdulịch,laođộngnhânlựctronglĩnhvựckinhdoanhdulịchcóthểphânthành3nhómsau:
NhómlaođộngchứcnăngquảnlýNhànướcvềdulịch:lànhữngngườil à m việctrongcáccơquanquảnlýnhànướcvềdulịchtTrungươngxuốngđ ịa phương
Nhómlaođộngchứcnăngsựnghiệpngànhdulịch:lànhữngngườilàmviệcởcáccơsởgiáodục,đàotạonhưcánbộgiảngdạy,nghiêncứuởcáctrườngđạihọc,caođẳng,trunghọcvàcánbộnghiêncứucácviệnkhoahọcv ề dulịch
Nhómlaođộngchứcnăngkinhdoanhdulịch:lànhữngngườilàmviệctrongcáccơsởdoanhnghiệpdulịch.Nhómnàycóthểphânthành4nhómnhgồmlaođộngchứcnăngquảnl ý chungcủadoanhnghiệpdulịch,laođộngchứcnăngquảnl ý theocácnghiệpvụkinhtếtrongdoanhnghiệpdulịch,laođộngchứcnăngđảmbảođiềukiệnkinhdoanhcủadoanhnghiệpdulịchvànhóml a o đ ộ n g trựctiếpcungcấpdịchvụchokháchtrongdoanhnghiệpdulịch
Đểpháthuytốvaitròcủami nhómnhânlựctrongquátrìnhphụcvụkháchdulịchcầncókếhoạchđàotạo,sửdụngvàquảnlýnguồnnhânlựcdu
Trang 25lịchmộtcáchphùhợp.Mộtđộinglaođộng vagii chuyênmôn,ngoạingữv aamhiểutìnhhìnhvănhóaxãhội,tâmhuyếtvớinghề,cóýthứcgìngiữvàbảovệtàinguyêndulịchsẽlàcơsởvữngchắcchoviệcpháttriểnngànhdulịchcủamộtquốcgia.
1.2.1.4 Cácđiềukiệnkhác
Bêncạnhcácđiềukiệntrên,đểpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóacònc ó sựđónggópcủacácyếutốnhư:
- Chínhsáchquảnlý,quảngbávàxúctiến
Sựcómặtcủabộmáyquảnlýnhànướcvềdulịch;hệthốngcácthểchếquảnlý,cácchínhsáchvàcơchếquảnlýcngnhưcáctổchứcvàdoanhnghiệpchuyêntráchvềdulịchđểthựchiệncáchoạtđộngkinhdoanhdulịchl à cơsởđểpháttriểndulịchcủa
mi vùng,mi quốcgia
Chínhsáchpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóacầntậptrungđầutưvàocácđiểmdulịchvănhóatrọngyếu,tăngcườngnghiêncứuthịtrường,xúctiếnquảngbáhìnhảnh,xâydựngchiếnlượcsảnphẩm,tạoracácsảnphẩmdulịchvănhóamangđặctrưngđịaphươngrõnét.Chútrọngcôngtácbảotồnd i sảnvănhóađểtạoratínhbềnvữngchohoạtđộngdulịchvăn hóa…
- Môitrườngvănhóa-xãhội
Môitrườngvănhóa–
xãhộivớicácyếutốdânsố,nghềnghiệp,chuẩnmựcvàgiátrịvănhóa,ngônngữ,tôngiáo,sắctộc,họcvấnvàảnhhưởngcủagiaolưuvănhóađếntiêudùngdulịch….cótácđộngkhôngnhđếnsựhìnhthànhvàpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa
Môitrườngvănhóalànhmạnh,cácgiátrị,chuẩnmựcđạođứcđượctôntrọng,cưdânđịaphươngcótrìnhđộdântrícao,mếnkháchvàthânthiện…điềukiệnann i n h -
x ã hộiổnđịnh,khôngcóbạol o ạ n , chiếntranh,khủngbốthườngsẽcósứcthuhútđốivớikháchdulịchquốctếvànộiđịavì
Trang 26họcócảmgiácantoàn,yênổnvàđảmbảocuộcsốngcủamìnhtrongchuyếnd ulịch.
- Giácả
Giácảlàyếutốđóngvaitròquantrọngtrongkinhdoanhdulịchvàquyếtđịnhvòngđòicủasảnphẩmdulịch.Mặcdùngàynaysựcạnhtranhvềchấtlượngđanglấnátdầnchiếnlượccạnhtranhvềgiánhưngnhữngquyếtsáchv ề giávẫncóýnghĩathenchốttrongviệcthuhútkháchhành,xácđịnhlợinhuậncủadoanhnghiệp.Việcápdụngcácchínhsáchmớivề
giátrongcáccơs ở kinhdoanhdulịchsẽ đưađếnnhứngnhântốmới,nhữngđiềukiệnmớiđ ể mởrộngsảnphẩmdulịchcủamình.Giácảchịuảnhhưởngcủacácnhântốthuộcmôitrườngvĩmô(môitrườngnhânkhẩuhọc,môitrườngkinhtế…)v à cácnhântốthuộcmôitrườngvimô(kháchhàng,đốithủcạnhtranh,nhàcungứng,chíphí…).Dựavàocácyếutốnàydoanhnghiệpsẽchọnmộtmứcg i á phùhợpđểđưasảnphẩmrathịtrường
1.2.2 Điềukiệncầu
1.2.2.1 Nhucầuvàsở thíchdulịchcủadukhách
Ngoàinhucầunghỉdưỡng,t h a m quan,ngắmcảnh….thìnhuc ầ u thẩmnhậncácgiátrịvănhóađộcđáo,kháclạlàmộtxuthếnổibậtcủakháchdulịchtrongnhữngnămgầnđây.Thôngthường,nếutrìnhđộdântrícàngcaothìnhucầuvềdulịchvănhóacàngtăng
Nhữngditíchvớikiếntrúcđộcđáo,nhữnglễhộinhiềumàusắc,nhữngdis ả n vănhóachứađựngquákhứ,dấutíchlịchsử…
lànhữngđiểmđếnưathíchcủ a nhiềudukhách.Cuộcsốnghiệnđạib ề bộn,nhiềulotoan,nhàmc h á n khiếnconngườingàycàngcónhucầumuốnthayđổikhônggiansống,tìmđếnnhữngvùngđấtmới,nhữngconngườimớiv ớ i phongt ụ c , tậpquán,phongcáchsống…khácbiệtđểđượcgiaolưu,họchi vànângcaohiểubiếtc ủ a bảnthân
1.2.2.2 Mứcsốngvềvậtchất
Trang 27Thunhậpcủanhândânlàchỉtiêuquantrọngvàlàtiềnđềvậtchấtđểhọcó thểthamgiadulịch.Đâylàyếutốquyếtđịnhnhucầucókhảnăngthanhtoáncủakháchdulịch.Bởivìkhicókhảnăngthanhtoánthìđộngcơ,nhucầudulịchcủadukháchmớibiếnthànhhànhvitiêudùngdulịch.Đốivớisảnphẩmdulịchvănhóa,mứcchitiêuchocácdịchvụdulịchkháđadạng,nênkhôngđòihi phảilàdukháchcóthunhậpvàkhảnăngthanhtoáncaomớicóthểmuasảnphẩm.Điềunàycnglàyếutốthuậnlợichoviệcpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa.
1.3 Cácloạihìnhsảnphẩmdulịchvănhóa
Căncứvàomụcđíchcủadukháchkhilựachọnsảnphẩm,sảnphẩmd u lịchvănhóađượcchiathànhcácnhómcơbảnsau:
tránhtìnhtrạngtựphátnhưhiệnnayvìnóảnhhưởngđếnýnghĩav à mỹquancủađiểmdulịch.Xâydựngcáctrạmnghỉchân,cơsởlưutrú,phụcvụănuốngđểmộtsốdukháchhànhhươngcóchnghỉngơi
-Sảnphẩmthamquancácditíchlịchsửvănhóa
Sảnphẩmthamquancácditíchlịchsửvănhóalàloạihìnhdulịchmàdukháchnhắmđếnviệchiểubiết,thẩmnhậncácgiátrịlịchsửhayquákhứcủamộtquốcgiahaymộtđịaphươngnàođó
Trang 28Hoạtđộngchủyếucủahìnhthứcdulịchnàylàthamquancácditíchlịchsử gắnliềnvớicáccuộcchiếntranh(Làngchiếnđấu,trậnđịa,địađạo,tượngđài…).Ngoàira,dukháchcóthểđượcthamquancácbảotànglịchsửcáchmạngvớinhiềuhiệnv ậ t gắnvớinhữngs ự kiện,trongquákhứ,h a y đượcchứngkiếnhìnhảnht á i hiệncủac á c cuộcchiếnquac á c đoạnbăng,câuchuyệncủa cáccựuchiếnbinh
Đểphụcvụhìnhthứcdulịchthamquancácditíchlịchsửvănhóacầncóchínhsáchbảotồnvàgiữgìnhệthốngditích,chútrọngđếnsứcchứacủat à i nguyêntrongquátrìnhkhaithác.Ngoàirahiểubiếtsâusắccủahướngdẫnviênvềlịchsử,nhữngbàithuyếtminhấntượng,phươngtiệndichuyểnphùhợp…
làcầnthiếtđểđápứnghucầuhiểubiếtcủakháchdulịch
-Sảnphẩm dulịchlàngquê
VănhóaViệtNamlànềnvănhóathốngnhấttrongđadạngvớisựhộitụbảnsắcvănhóacủa54dântộcanhem.Mivùngmiền,milàngquêđềucónhữngnétđộcđáoriêngc
Nhữngnétđộcđáo,mớilạvềvănhóacủacácvùngmiềnlànéthấpdẫndukháchđidulịchvănhóalàngquê
Dukháchcóthểđithamquanphongcảnhlàngquê,ngắmcảnhđẹpthiênnhiên,cngcóthểthamgiacácsinhhoạttruyềnthốngnhưlễhội,chợphiênh a y thưởngthứcẩmthựctruyềnthốngđịaphương…
Ngàynaymôhìnhlàngvănhóadulịch,haydulịchcộngđồngđãđượctriểnkhairấtthànhcôngởnhiều địaphương.Để phục vụ hình thứcdulịchnàycầncósựliênkếtgiữacác đơnvịlữhànhvớicưdânđịaphươngvàchínhquyền,cngnhưchuẩnbịvềcơsởhạtầngvàvậtchấtkỹthuậtnhưđiện,đường,trạmytế,cơsởlưutrúh a y cácphươngtiệnđilại.Tậphuấnchocưdânđịaphươngthamgiavàohoạtđộngdulịchcáckỹnăngcầnthiếtnhưgiaotiếp,ngoạingữ Đặc
biệt,muốngìngiữnétvănhóađộcđáocủacáclàngquêcầncóhìnhthứckhai
Trang 29- Sảnphẩm dulịchlễhội
Mụcđíchcủadukháchkhithamgia
dulịchlễhộilànângcaohiểubiếtvềvănhóavàtăngcường,mởrộngquanhệvềgiaotiếp.Lễhộicóthểlàlễhộitruyềnthống, festival chuyênđề, liênhoan phim,âmnhạc…Hoạtđộngchủyếucủahìnhthứcdulịchnàylàthamquantìmhiểuphầnl ễ , thamgiavuichơiởphầnhội.Ngoàira,nhiềunơidukháchthamgiavàocácnghilễ,
tổchứccáctròchơiđểđượctrảinghiệmkhôngkhílễhội
Trongdulịchlễhội,đểđảmbảophụcvụdukháchmộtcáchtốtnhấtcầncócơchếquảnlýlễhộiphùhợptránhtìnhtrạngc h ặ t chém”giácả,chènépdukhách, cn g nhưviệcthươngmạihóal ễ hộimộtcáchquáđ à dẫnđếnđánhmấtyếutốtruyềnthốngcủalễhội
-Cáchìnhthứcdulịchkhác
Ngoàicáchìnhthứctrênđâysảnphẩmdulịchvănhóacòncócáchìnhthứcnhưsảnphẩmdulịchlàngnghề,sảnphẩmdulịchvănhóabiểnđảo…
cáchìnhthứcdulịchnàydựatrênbảnsắcvănhóalàngnghề,quytrìnhcôngnghệvàcácmặthàngthủcông,mỹnghệhaycáchoạtđộngcủacưdânvùng
biểnđảonhưcáclễhội,ẩmthực,nghềnghiệp…đểpháttriểnsảnphẩmdulịch
Sảnphẩmdulịchvănhóacóthểlàmộtsảnphẩmdulịchvănhóachuyênđ ề (lễhội,ditíchlịchsử,làngquê,làngnghề…)hoặclàmộtsảnphẩmdulịchvănhóatổnghợpbaogồmnhiềuđiểmdulịchthuộcnhiềuloạihìnhdulịchkhácnhau
1.4.Nộidungvàcácnguyêntắckhipháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa
1.4.1. Nộidungpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa
Pháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóakhôngchỉpháttriểnvềquymô,sốlượngmàphảiquant â m đ ế n chấtlượngsảnphẩmd u lịch.Pháttriểnsản
Trang 30Tổ chức
Cơ sở hạ tầng
Cơ sở vật chất kỹ thuật Liên kết
Quy hoạch
Sản phẩm
du lịch văn hóa
phẩmdulịchvănhóacóthểlàxâydựngsảnphẩmmớihaycngcóthểlàsựcả i tiếncácsảnphẩmđãcónhưngtrênhếtcácsảnphẩmtạoraphảiva cógiátrịkinhtế,va đảmbảogiátrịvănhóa
Nộidungpháttriểnsảnphẩmdulịchgồmcáccôngđoạn(xemsơđồ1.2)
Sơđồ1.2:Quytrìnhxâydựngsảnphẩmvănhóathànhsảnphẩmdulịch6
Xâydựngchiếnlượcpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa
Trướckhixâydựngchiếnlượchaycókếhoạchpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóaviệckiểmkê,nghiêncứuvàđánhgiágiátrịcácsảnphẩmvăn
6 Nguyễn
QuangVinh(2007),Quytrìnhxâydựngsảnphẩmvănhóathànhsảnphẩmdulịch,HộithảokhoahọcN g h i ê n c
ứuvàđàotạodulịchởViệtNamtrongquátrìnhhộinhậpquốctế”.tr.91.
Trang 31cóýnghĩaquyếtđịnhvớicácbướctiếptheotrongquátrìnhpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa.Vìtrênthựctế,khôngphảisảnphẩmdulịchvănhóanàocngphụcvụchopháttriểndulịch,nênkiểmkê,đánhgiátàinguyênlànghiêncứuvàxácđịnhmộtcáchtoàndiện,đầyđủnhấtcácgiátrịvàcácthànhtốcấuthànhcủasảnphẩmvănhóa.Thôngquađóxácđịnhthịtrườngmụctiêuthíchhợptngsảnphẩmdulịchvănhóacngnhưcáchthứcbảotồn,gìngiữđểđảmbảotính bềnvững,lâud ài chocácsảnphẩmvănhóa
- Xácđịnhthịtrườngmụctiêuvàcácđặctính,thịhiếucủathịtrường:M isảnphẩm
vănhóachỉcósứchấpdẫnđốivớimộthoặcmộtsốđốitượngkhách,rấtítsảnphẩmcókhảnăngthuhútmọiđốitượng.Vìvậy,việcxácđịnhđúngđốitượngkháchhướngtớicủasảnphẩmvănhóasẽgiúpchoviệcđịnhhướngkhaitháccácsảnphẩmnàychohoạtđộngdulịchtrởnênhiệuquảhơn
-Đánhgiákhảnăngkhaithácchohoạtđộngdulịch:Mộtsảnphẩmvănhóac ó thểkhait
hácđượcchohoạtđộngdulịchcầnhộiđủnhiềuyếut ố như:Tínhđặctrưnglàcảmgiácriêngbiệt,nổibậtmàsảnphẩmvănhóatạochodukhách.Tínhổnđịnhcủasảnphẩmvănhóathểhiệnởchukỳvàtầnsuấtphụcvụcủacácsảnphẩmvănhóanếusảnphẩmvănhóamangtínhbấpbênhthìkhócóthểđầutưpháttriểnthànhsảnphẩmdulịchvănhóavìtínhr ủ i rocao.Tínhmởthểhiệnởkhảnăngcóthểđiềuchỉnh,thíchnghicủacács ả nphẩmvănhóatrongmộtsốtrườnghợp.Tuynhiên,việcđiềuchỉnhvàthíchnghinàyđòihi sảnphẩmvănhóavẫnphảigiữđượcgiátrịcốtlõicủamìnhnếukhôngmuốntựh ò atan”,tựđánhmấtmình
- Xâydựngquyhoạch/
chươngtrìnhkhait h á c :s a u khiđ ã xácđịnhsảnphẩmvănhóacókhảnăng
xâydựngthànhmộtsảnphẩmdulịchthìmộtcôngviệccầnthiếtlàtiếnhànhthiếtlậpmộtquyhoạchtổngthể(đốivớinhữngsản
Trang 32phẩmcóquymôlớnhaygiátrịcao)hoặcmộtchươngtrìnhdàihạnđểquảnlýmộtc á c
h toàndiệnquátrìnhkhaithácc h o hoạtđộngd u lịch.C á c quyhoạch/
chươngtrìnhnàycầntínhđếnnhữngnhântốnhưxuhướngtiêudùngcủathịtrườngmụctiêu,nhữngtácđộngcủahoạtđộngdulịchtớisảnphẩmvănh ó a , c á c hoạtđộngquảnl ý v à nguồnlựccầnthiếtđ ể khaitháccn g n hư hiệuquảkinhtế–
xãhộitổnghợpcủaquátrìnhkhaithác
Giaiđoạntổchức, xâydựngsảnphẩm du lịchvănhóa
- Liênkết,thiếtlậph ệ thốngc ơ s ở vậtchấtkỹthuậtvànguồnnhânlực:Muốncó
mộtsảnphẩmdulịchhoànthiệnkhôngthểchỉcósảnphẩmvănhóamàcònphảicóđầyđủđiềukiệnvềcơsởhạtầngvàcơsởvậtchấtkỹthuậtcủangànhDulịch
Hệthốngcơsởhạtầngbaogồmnhiềuthànhtốnhưngđểpháttriểnhoạtđộngdulịchthìđiềukiệntiênquyếtcầncólàhệthốnggiaothông.Cáccơsởv ậ t chấtk ỹ thuậtcủangànhDulịchbaog ồ m h ệ thốngvậnchuyểnkhách,kháchsạn,nhàhàng,cáckhuvuichơigiảitrí…
Ngoàira,bảnthâncácsảnphẩmvănhóatrongnhiềutrườnghợpcngcầncónhữngcơsởvậtchấtriêngcủ a nó.Mộtsảnphẩmvănhóachỉcóthểtrởthànhmộtsảnphẩmdulịchvănhóahoànchỉnhkhicácyếutốnàyđượcđảmbảo.Dovậy,ngayttrongquátrìnhlênkếhoạchxâydựngsảnphẩmyếutốnàyđãphảiđượctínhđến
Nhântốconngườigiữvaitròquyếtđịnhtớiviệckhaithácmộtcáchcóhiệuquảcácsảnphẩmvănhóachohoạtđộngdulịch.Chínhvìvậy,việcđàotạovàpháttriểnnguồnnhânlựclàmộtkhâuthenchốttrongquytrìnhxâydựngsảnphẩmvănhóathànhsảnphẩmdulịch.Nguồnnhânlựcnàycầnđượctrangbịcảnhữngkiếnthứcvềdulịchvàvănhóacngnhưlòngyêunghềvàsựtrântrọngcácgiátrịvănhóacủadântộc
Trang 33
-Tổchứcliênkếtvớicáctuyếnđiểmdulịch:Đểđápứngnhucầuđadạngvàtổnghợ
pcủadukháchcácsảnphẩmdulịchítkhiđượckhaithácmộtcáchđơnlẻmàthườngtậphợpvàliênkếtlạivớinhautrởthànhnhữngđiểm,tuyếndulịch.Dovậy,ngaytronggiaiđoạnlậpkếhoạchcngnhưtổchứckhaithác,nếukhôngtínhđếnyếutốnàyvànằmngoàicácđiểm,tuyếnd u lịchchínhthìviệckhaitháccácsảnphẩmvănhóasẽgặprấtnhiềukhókhănvàđòihi
s ự đầutưlớn.Đểmộtsảnphẩmvănhóacóthểkếthợpvớicácsảnphẩmkhácnhằmtạonhững
điểm,tuyếndulịchđôikhicn g cầncós ự điềuchỉnhtronghìnhthứchoặccáchthứctổchứcsảnphẩmvănhóanày( n h ư thờigian,khônggian…)
- Xúctiếnquảngbáhìnhảnhcủasảnphẩmvănhóa:Việcxúctiến,quảngb á hìnhả
nhcủasảnphẩms ẽ l à m c h o đốitượngcôngchúngrộngrãin ắ m đượcthôngtinvềsảnphẩmvàđặcbiệtlànhữnggiátrịvănhóamànóchứađựng.Chínhđiềunàysẽtạonênsựhammuốntìmhiểu,khámphávàthưởngthức-
nềntảngphátsinhranhucầudulịchcủaconngười.Quátrìnhnàybaog ồ m nhiềugiaiđoạntrongđósửdụngnhiềucôngcụvàphươngtiệntkhâuthiếtkế hìnhảnh(logo,slogan,hìnhảnhđặctrưng…)đếnviệcthiếtlậpvàduytrìhoạtđộngcủacáckênhtruyềnthông
…
- Liênkếtvớicáccôngtygửikháchvàcácnguồnkháchchính:Mộtcáchkháthông
dụngđ ể khaithácc á c sảnphẩmv ă n hóachohoạtđộngd u lịchchínhlàthôngquac á ccôngt y l ữ hànhhoặccácđầumốigửikháchlớn.Nhữngđốitácnàykhôngchỉlàmnhântốtrunggianliênkếtcácsảnphẩmvàlàmcầunốiđưasảnphẩmvănhóađếnvớidukháchmàchínhhọthôngquacáchoạtđộngcủamìnhcònthựchiệnviệcxúctiếnquảngb áchoc á c sảnphẩmvănhóanày
Giaiđoạnduytrìvàbảotồn
Trang 34- Cáchoạtđộngduytrì,bảotồn:Đểcóthểkhaithácmộtcáchbềnvững,c á c sảnph
ẩmvănhóađòihicáchoạtđộngduytrìvàbảotồnnhằmlưugiữnhữnggiátrịvănhóanộitại.Quátrìnhnàythườngđượctiếnhànhsongsong,đanxenv à nhiềulúckhôngtáchbạchđượcgiữaviệclưugiữc á c giát r ị truyềnthống(bảotồn)vớiviệcbổsungcácnguồnlực(kỹthuật,côngnghệ,nhânlực,cơsởvậtchất…)đểđảmbảosựkhaitháccácsảnphẩmvănhóachohoạtđộngd u lịchđượcdiễnr a mộtc á c h thườngxuyên,liênt ụ c v
xácđịnhđốitượngphụcvụhướngtới(thịtrườngmụctiêu)chođếnviệctổchứcvàquảnlýkhaithác.Thậmchíquátrìnhnàybaogồmcảviệcxácđịnhlạinhữngkhíacạnhđưavàokhaithácchohoạtđộngdulịchcủasảnphẩmvănhóa
Dướikhíacạnhkhác,nếuxemsảnphẩmdulịchdulịchvănhóalàmộtloạihànghóahoànchỉnhbánchokháchdulịch,thìtrongsảnphẩmdulịchvănhóakhôngchỉcóđiểmđếndulịch,nhântốconngười,cơsởhạtầng,cơsởvậtchất,dịchvụtạicácđiểmđếnmànộidungcủasảnphẩmdulịchvănhóalúcnàyrộnglớnhơnnhiều.Sảnphẩmdulịchvănhóalúcnàycònlàhoạtđộngcủadukháchsuốtchuyếnhànhtrình,trảinghiệmcủahọvớisảnphẩmdulịch,sốlượngvàchấtlượngcácdịchvụ,haynhữngnhàcungứngdulịch
Trang 35Động cơ văn hóa của chuyến du lịch
Nguồn cung ứng văn hóa
Định vị hình ảnh
Truyền thông và xúc tiến
Bán hàng và thương mại hóa
Giai đoạn cơ bản
Trang 367 Jordi
Datzira-Masip(2006),CultureHeritageTourism-opportunitiesforProductDevelopment,SpainT o u r i s m Review,tr.16
Trang 37tốảnhhưởngvàcácbướccầnthiếttrongquátrìnhxâydựngsảnphẩmdulịchvănhóa.Đồngthờikhẳngđịnhquátrìnhxâydựngvàpháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóalàmộtquátrìnhthườngxuyên,liêntục.Môhình1.3củatácgiảJordiDatzira-
Masiplạiliệtkêcácyếutốcấuthànhnênsảnphẩmvàlàmrõgiátrịcốtlõic ủ a sảnphẩmdulịchvănhóalàhoạtđộngvàtrảinghiệm
Tómlại,việcpháttriểnsảnphẩmdulịchnhưngvẫnđảmbảođượccácmụctiêubảotồnlàmộtquátrìnhlâudàivàtrảiquanhiềubước,nhiều
côngđoạn.Cáccôngviệcnàyphảiđượctiếnhànhmộtcáchcẩntrọngvàcăncứvàonhiềuđiềukiệnvànhântốkháchquannhưmôitrườngvănhóa-
xãhội;đườnglối,chínhsáchpháttriểnvănhóavàdulịchcngnhưnhữngđiềukiệnv ềkinhtếvànhucầucủacôngchúng.Việcđảmbảonhữngyêucầunàysẽgiúpchoquátrìnhkhaitháccáctàinguyênvănhóachohoạtđộngdulịchđượcdiễnramộtcáchcóhiệuquảvàbềnvững
1.4.2. Cácyêucầuvànguyêntắckhipháttriểnsảnphẩmdulịchvănhóa 8
- Nguyêntắcthịtrường:phảixuấtpháttnhucầucủakháchdulịchvàt ạ o
r a nhữngsảnphẩmdulịchvănhóathíchhợp.Đốivớicácthịtrườngkhácnhauphảicóchiếnlượcpháttriểnsảnphẩmphùhợ pvớiđặcđiểmcủat h ị trườngđó
Phảitínhđếnc á c tuyếnđ i ể m đểhìnhthànhtrongtourdulịchvănhóa.Đảmbảobahiệuquả(kinhtế-xãhội-môitrường;bốngiátrị(thưởngthức-lịchsử-
Trang 38- Nguyêntắckinhtế:phảiđảmbảolợiíchkinhtếchongườikinhdoanhdulịchvă
nhóa,
chongườidânđịaphươngvàchongânsách.Đặcbiệtgắnvớilợ iíchkinhtếcủangườidânvớilợiíchkinhtếcóđượctdulịchvănhóa
- Nguyêntắcbảovệ:nguồnlựcvănhóalàhữuhìnhnênphảivakhaithácvabảovệ
vàlàmgiàuđểkhaithácđượclâudài.Cầntínhđếnkhảnăngvềsứcchứavàcácgiảipháphạnchếsựmaimột,haythậmchílàmmấtđivốnvănhóaphụcvụdulịchvănhóa
Tiểukếtchương1
Tronghơnmộtthậpniêntrởlạiđây,dấuấndulịchViệtNamngàycàngđ ậ m néttrênbảnđồdulịchthếgiới.Dấuấnđókhôngchỉđượctạonênbởinhữngthắngcảnhhùngvĩ,nhữngbãibiểnxanhtrong,nhữngloàiđộng,thựcv ậ t quýhiếm…
nguyêntắckinhtế,nguyêntắcbảovệ
Trang 39QuảngBìnhlàtỉnhcóvịtríkháthuậntiệnđểpháttriểndulịch:Địahìnhđ a dạnggồmđịahìnhnúi
cao,đồivàtrungdu,đồngbằng,cátvenbiểnđãtạochoQuảngBìnhnhiềuthắngcảnhđẹpvàhùngvĩ Nằmtrêntuyếnqu ốclộ1A,đườngHồChíMinh,đườngsắtBắcNamđồngthờic ó đườngbiêngiớitiếpgiápvớiCHDCNDLàol àđiềukiệnthuậnlợiđểQuảngBìnhgiaolưupháttriểnkinhtếnóichungvàdulịchnóiriêng.Mặtkhác,vớivịtrínằmtrênconđườngdisảnmiềnTrungvớicụmditíchCốĐôHuế,ThánhĐịamỹSơn,PhốcổHộiAn,CồngchiêngTâyNguyênvàlàđịabànsinhsốngcủacácdântộcanhemvớinhiềubảnsắcvănhóađộcđáo.QuảngBìnhhộiđủcácyếutốthuậnlợiđểthuhútkháchdulịch
Vớilợithếvềvịtríđịalý,địahìnhvàđiềukiệntựnhiênQuảngBìnhcót à i nguyênphongphúgồmcảtàinguyênd ulịchtựnhiênvàtàinguyêndulịchnhânvăn.Đâylàcơsởhìnhthànhvàxâydựngcácsảnphẩmdulịchvănhóahấpdẫnvàđápứngnhucầucủadukhách
QuảngBìnhcóvùngthềmlụcđịavàvùngđặcquyềnkinhtếrộngtrên2vạnkm2.NgoàikhơicócácđảoHònLa,HònGió,HònNồm,HònC, Hòn
Trang 40Chùanênđãhìnhthànhcácngưtrườngvớitrữlượng10vạntấnhảisảncácloại.QuảngBìnhcngsởhữunhiềubãibiểnđẹpnhấtkhuvựcnhưNhậtLệ,B ả o Ninh,ĐáNhảy…vớibờbiểndàivớinướcbiểntrongxanh,bãicátdài,mịn,độdốcvaphảithuậnlợichoviệcnghỉdưỡngvàtắmbiển.
ThiênnhiêncònbantặngchoQuảngBìnhhệthốnghangđộngkỳvỹnhưDisảnthiênnhiênThếGiớiPhongNha-
KẻBàngcùngnhiềuhangđộngkhácn h ư ĐộngThiênĐường,gầnđ ây nhấtl àđộngSơnĐòngđượcx e m làkhuhangđộngtựnhiênlớnnhấtthếgiớiđangtrởthànhđiểmđếnkhámphávàtrảinghiệmđầyhấpdẫncủadukháchquốctế.ĐánhgiávềcácgiátrịcủahangSơnĐoòng,báochíquốctếvàcácnhàkhoahọcđềuchorằng,đâylàmộtbảotàngđịachấtvàcổsinhvậthọccómộtkhônghai,một"báuvật"củaViệtNamvà
thếgiớicầnđượcđặcbiệtquantâmbảovệ
NằmtrongkhuvựcđadạngsinhhọcBắcTrườngSơnđâylagnơicókhuhệđộng,thựcvậtđadạng,độcđáovớinhiềunguồngenquýhiếm.ĐặctrưngchođadạngsinhhọcởQuảngBìnhlàvùngKarstPhongNha-KẻBàng
KhinhắcđếnQuảngBìnhngườit a cònnhắctớinhữngthắngcảnhđẹpcònghilạitrongthơca,sửsáchnhưĐèoNgang,VngChùa-ĐảoYến,ĐèoLýHòa,
suốinướcnóngBang…
Bêncạnhnhữngtàinguyênthiênnhiênc ó g i á trị,QuảngBìnhcòncónhữngtàinguyênnhânvănđặcsắc.Hiệnnay,QuảngBìnhcóhơn150ditíchc á c loạitrongđócó51ditíchcấpquốcgia.DitíchQuảngBìnhđadạngvềchủngloạilànhữngbằngchứnglịchsửchoquákhứhàohùngcủadântộc
Mảnhđấtnơiđâycngsinhranhiềudanhnhânnổitiếng,nhữngđịađiểmgắnvớisựnghiệpvàthânthếcủahọngàynaycngtrởthànhnhữngđiểmdulịchthuhútdukhác
hn h ư danhnhânNguyễnHữuCảnh,ĐạitướngVõNguyênGiáp…
Nhữnglễhội,nhữnghìnhthứcnghệthuậtđặcsắcmangnét