Due NG quanh co ở giữa bai bên từng núi, phần nhiều là hẹp và xấu lắm ; chúng tôi phải cho ngựa din hang rnột tiền lên, Ở Đakha, chỗ nghỉ sau cùng tới đây, từ ra giờ trưa đếa bây giờ gần
Trang 3
Due NG quanh co ở giữa bai bên từng núi, phần
nhiều là hẹp và xấu lắm ; chúng tôi phải cho ngựa
din hang rnột tiền lên,
Ở Đakha, chỗ nghỉ sau cùng tới đây, từ ra giờ
trưa đếa bây giờ gần 6 giờ chiều, mà chỉ đi được
chừng ba mươi cây số, Hồi ấy vào trung tuần tháng
hai, trời về tiết xuân, nhưng gặp được lúc Ấy cũng
ẩm-áp dễ chịu
Chúng tôi đừng ngựa lại trước một cái nhà lều
rộng lớn, làm trêa rột khoảng đất san phẳng, lấn
vào khu rừng phía tay trải độ bốa năm sào Léu |
dựng theo lối ta, mái lợp tranh, ba phía vách bằng |
phêa nứa hãy còa xanh tươi; cửa cũng bằng phên,
nhưng đan chưa xong, còa đặt nằm đưới đất Chỗ
này đựng lêa đề cho nhữag người đi xa nghi chân
và nhân thể cho bọa người Th sie bin ở vùng này
lam nơi tạm trú Cái lều cao, rộng hơn nhà ta ở
nhiều lắm, nhưng trống tron không có bầy biện gì
Ở mặt đất giữa lều, chỉ thấy một đống củi gỗ dam,
một tia khói đưa lêa thong-thả, với năm ba chiếc
ghế thấp vứi bỏ chung quánh Ap theo cả chiều đài
bức vách trong cùng và bức vách phía trái còn có
một thứ tầng cũng đan bằng nứa, rộng ngót một thước
Trang 5
(be, chi con lwu lai cdi tén higu thoi — Ong Ba chang
lâu được một chỗ bao giờ; sắp việc gì ở đâu cũng
đi nhận làm ngay, thấy cái gì cũng buôn : gỗ, vải vóc,
thuốc phiện lậu; xương hùm, nam hương; nhung hươu,
đủ mọi thứ Có một điều ai cũng chú-ý nhất mà ông vẫn
dem khoe với bất kỳ người nào muốn nghe chuyện,
là đến đầu, ở đâu ông cũng tìm được một người
con gai đề kết đuyên bờ với mình, Ở với nhau được
a
ít ngày rồi một hôm, ngườ i con g4i Tho thay éng ta +?
_đi không bao giờ tro về nữa, lôi chưa ngồi :aói chuyện
địa của người đàn ông ấy Nhưựag tôi xem ra th
không mấy người wa Ho bảo rằug ông ta bạo dạn
thì không ai hơn, nhựng mà giảo-quyệt nham-h om
cũng không ai bằng nữa,
An tống xong, tôi đề các bạn ngôi đó, trải Áo khoác lần chiếc chõng bèn cạnh mdt cái cửa sồ mắt~
cáo rồi nhây lên nga lung Tôi duỗi thẳng chân ra
`
ái mệt nhọc nặng-nề từ trước, Khong gì khoái -
He i tỷ i ta vw
"trá bằng được nghỉ-ngơi sau một cude trèo noa lội
suối đường trường
Hai người Thồ vẫn ngủ Say; tiếng ngấy rờn ron, nã ?
_Các bạn ổi đường thì bàn nha ma ngủ trong: đàng,
Trang 6
_ khoái để chịu bẩy giờ, Tâm-hồn tôi thấy ban g-khuding
uông nhỏ, Bấy giờ có lẽ đã mửa đêm, hai người Th :
không con agủ gần tôi, mà các bạn người Kiah cũng
di cd
Tôi khéng mudn ngdi day, cứ đề nguyên giầy mà
nằm yên hai mắt lim-dim, „
Nhưng tôi khôag buồn ngủ thêm nữa,
đrong mình thấy tinh-tdo yui tha lắm, Huyết mạch
"thì khu rừng cây yén ling’ ab ngủ kỹ; nhưng ở trong ù
đưa ra những tiếng bí mật, khiến cho mình cảm thấy
"được cái sìah-hoạt của nà trong lúc đềm khuya Một
coa hươu đang ñgơ-ngầa nhìa cái lều vắng không, Những tiếng rất nhẹ của coa sóc chạy trên cành;
: những tiếng lá cựa dưới mình rmội con vật đang nằm,
Trang 7Cyr 1+2
xt
oy g3
Trang 8mmơa mởn đào non, nhỏ và mướt
— Trời ơil con gái Ths thà có người nhan sắc
— đến thể này ứ ? Tôi mo hay tinh ?
` Nôi nghĩ bụng thé, rồi ngồi dậy, thì ra tỉnh chứ
không phải mơ Tôi hỏi cô ta:
c— Tôi ở trong làng (Cô vừa nói vừa lấy bàn
tay lau saigng) OO
== Lang cé za khong ?
— Khéng xa 1am
— Cô em có đi:với ai nữa không ?
Tôi bối rối qua, vi cô ta bang đựng có vẻ thẹn,
Tôi ngần người ra, không biết hỏi: thêm câu gì, lôi -
nhìn cô ia một lúc lâu, cô ngầng lên nhìa tôi rồi trông
Giá tôi đừng nía lặng, hỏi chuyện đi mới phải,
| ? Những phút đối diện yên lặng ấy sao
: Tet ngượng-nghịu quá chừng Xin thd thực rằng
2 xia nay _ tôi ‹ nói đùa với các chị con gái Thồ đã
a nhiều, nhưng - tô i _ đều coi thường, không đề ý gì
Trang 9
MOT DEM: TRANG
đến ai hết, Cũng nhiều cô khẩu -
_—— Cô em ở đâu đến ? Thì lại là câu mình đã hỏi rồi,
“Cô coa gái nhìn ( i hoi ngạc nhiên, song cũng đáp : z
— - Những G Số em đi đầu thé
— Tài ổi chơi, Tôi đến đây
ở ngoài khía, tôi vào, không có ai chỉ có -anh ngà
eo tộ va
thấy có :ngựa buộc
Tôi vào rủ anh đi nói chuyện choi |
ws `
— Quái lạ, chả nhẽ người, này lằng-lơ đến nổi - ng
EN : >
ai tìm mệt người dan ông ngủ
cauyện với hay sao ?
A
Tôi nhìịa người thivueal mộ
Kha
cô ta chỉ cô về đẹp-iẽ, trong sạnh và rất BH yên
RỒI cô cười, mà cười quá chừng ; tiếng giòn —-
Trang 11Ki omens EU ee
Trang 12
29100 227 cố VÀNG VÀ MÁU:
ôn lấy cô - _bá, ôm bằng cả một tấm lòng chứa-chan
“"yêu-đấu và bảo cô rằng:
—Sao lai «khéng biểt› hồ em? Em, đến tay
số với tôi nhợ một người trong giấ c mo-maug, tdi có
"biết em là ai đầu ; nhưng tôi yêu em ngay, mà sao
em cứ lững-lờ không đề cho têi biết bụng em thé ?
Tôi còa nói nhiều câu rất ngot-ngao, nhiều lời
rất hay ma cái vốn tiếng thồ của tôi có th? cho
Hơi nóng trong người cô thiếu-nữ như thấm vào
người tôi, vào tận trong huyểtmạch; tôi mon-trén
cô ay như một con chữa bé nhỏ - ma người ta nâng lên đề vào' trái tỉra mình
| - Bẵng qhiêa, cô đây khẽ tôi ra, ngồi thẳng lên
buộc lại cái khăn chàm ; Ôi tụt đứng xuống đất Tôi
nhìn cô ra ý hỏi đuyên-có, thì,cô cau đôi mày lại, _— Tôi không bằng lòng thế! Tôi lại rủ anh i
Tôi cũng đứng xuống đất, giữ -lấy hai vai cô, mồi nhìa vào cái mat lạnh-lùng của cô mà nói:
ved sướng vê cùng; em là con gái, mà em lại xinh
| dep: đường này Í Thể thì em bảo tôi không yêu mén
Trang 13Nhưng cô mim “cười: nữa ¡ CÔ ‘ai kéo lẩy mg tôi,
: nói
với
mot cách aũng-dịa uw?
tôi một lắc, “nhé, anh bang long di! pte -
— Ma di đâu bay giờ ?
Đầm trăng dep, dep quá, không đi cũng hoài
khi
không sợ thì đi chơi có sợ gì? Anh a, anh đi vở
_ nhé! - a co tôi
a
lắm, thế mà cứ thiét-tha nai tôi đi cho được, “baw
“mặt nhan-sắc dịu-hiện thể kia, tôi không thề cho
— Không sợ hồ a?
lắma, VẢ lại có trăng kia mà, Anh nam day cda
Trang 14Tôi lấy cái áo-phủ khoác lên vai, th: lại cái
¡thắt lưng đa ở áo ngoài rồi đi lấy mã đội
Cô ấy trông theo tôi từng cácan củ-chỉ một: lúc
- , thấy tôi thu gọn lại cái đổng dây thừng to nằm
: cuộn tròn trong một góc lều, đề lấy một cây gậy ở :., đưới, thì cô Thồ Hền chạy lại hổi ngay:
—O! anh cd day tốt nhỉ! đề làm gì thế 2
— Đề qua cầu
— sao lại đề qua cầu ?
— Cầu nhỏ ở ven núi trên này chật-chưỡng lắm, _ Giá không có quận dây này thì tôi rơi xuống núi mấy lần rồi,
_, Cả Thồ cười:
_— Thế mà tòi đi không việc gì đấy
-theo một lối tắt đi về bên rừng, Bỗng cô đứng yên, g mat nin vao mat i6i, rồi chạy vào trong lều, đến
bền cuộa dây chão Tôi hỏi: |
— Cô làm gì thể ?
— Anh à, đẹm cái này đi
Cả vừa nói vừa lôi cuộn dây ra Tôi lại hỏi:
— Đi chơi kia mà ?
— Ct dem di, anh a
Tức khắc, tôi không nói một lời nào, đi vào bổ
gậy và mũ áo ra, rồi toan trèo lên cái tgiường
phên » nằm nhất định không đi đâu nữa Cô ta liền
4 chạy lại bên tôi víu lấy tay tôi aăn ni:
Trang 15
MOT DEM TRANG oe 408
_— Không! Đi lâm gì thì, cô chải nói rõ cho tôi
gồi anh thấy cái này bay lãm
cuộa dây chão deo nặng mOt canh tay
Re 2 ~
?
`
sảng kêu tan như đã xóa tw may the kỷ ; bóng tăng "
và lòng mạo hiềm của tôi
Trang 16
nhỏ nữa, Chúng tôi - đi qua ' một đấm cây” rat
chỉ: clác đác được ít mảnh sáng trăng, Rồi cây
_ đúc một thưa dân, lối đi mỗi lác một r6,
/ quen, va chỗ này cũng không khó
chi d2 mat trông những bóng lá đi
¡lần trên má và trên vai người thiếu nữ, với hai
bo chân trăng trắng thoăn-thoắt ở trong đám tối mập mờ Có một lần tôi đi sát lưng cô ta, đề tay lên
‘vai ma 5 giữ cô lại Cô ngảnh đầu Cười gượng., Tôi hỏi ;
— Cô định dẫn tôi đi đâu 2
— Làm gì ? Ha! ? Mặt cô bỗng ta về thương-khó, Cô tq muốn cười
những không được, chỉ quay đầu di, rồi vừa nói vừa
đôi phải bảo cô ấy quấng một đầu đây xuống cho
dạ và: lên trước, buộc đầu kia: vào một gốc cây đề / tôi -bâm leo lên cho đế, Qua một lớp cdy ram va um
“tối thì đường đã đốc xuống ; đi một lắt nữa thì đã thấy
cối rõ và để đi Tôi nghe tiếng ào-ào ở đâu từ lúc
` nẫy ; bay gid nghe cing gần thêm,
Trang 17
Tat: hỏi người thiếu nữ thể, Cô ta dap:
_— Phải Gần đến nơi rồi, |
— Đến nơi? Thế za di đến đấy à ?
— Nhưng đến làm gì mới được chứ?
— Anh cứ đi rồi biết: mà Í |
Tai nghĩ bụng chưa bao giờ gặp cảnh ngộ -nẠo
thể, trong suốt cuộc phiêu đính của tôi, tôi không hề
gặp đêm nào qhwœ dé him ấy ca
"Tôi tự “hỏi xem cái kết qua cuộc « «adi chơi » này
rồi sẽ ra sao, Nhưng không tìm được câu ï â lời, thì:
tôi cứ ra châầa bước,
Chúng tôi đang đi ở trong 'bóng những cay: 1á
hip mat đại vì hơi ch éi,:
trông ra thì núi aon nhấp nhô, tồi mo (rước › mặt?
khuôn trăng tròn vện, kê gay trên một điai núi,
bình nh như có ý đợi chờ, ¬-
Tigog thác nghe thấy từ lầu, bấy giờ đang tôn
rã cuồa cuộn ở phía dưới chân Nhưng tôi chia 1 trong
thấy qaước : nguồn thác sâu lắm, ma chỗ dy t
Trang 18“` ˆ " _ VÀNG VÀ: MÁU „
"Một coa đường hổ chạy qua mặt tôi, dẫn đến trệt cái cầu ghép bằng thân cây như tôi thường gặp, Cầu sày thay một chỗ đất sụt làm lở một quãng đường ven núi đất và cắt đút mất lõi đến tioàag-suz-phì :
Bảy giờ tôi đã nhận ra rằng cô coa gái dẫn tôi đi
toàn nổo tat và hà tiện tới ba phần tư đườgg Vì từ
thấp rồi lêa ahững đường leo lưng chừng núi còa phải qua một khúc cầu nữa
wey Es > _ ® ks* c a oO & op a = E- coe fs
Chúug tôi tiến lêa chừng
bên câu Cầu hẹp và đại, ch ngang cắm sâu vào núi đồ nâng đố, Cô Thồ nhẹ
nhàng đi ra tới giữa rồi ngình lại đợi tôi đi theo
tôi trông xuống, thấy dưới sâu lắm, và rải rác có những tảng đã lớn ; nước thác chầy như siết, ầm Am từ một nẻo khuất ra giữa hai chân núi, òng khúc rắn xÔng ra
10i cba ngập ngừng một hồi chưa đám i lên vội, Sau đánh bạo tiến được ba bước Mặt khúc gỗ cựa
Tôi phải hết sức dè giữ mới lại bước lên, đò đi
nhw người « leo cầu vòng » vậy Dưới chân, nước vẫn gầm như chuyển đá, mà bêa trái thì núi đốc
,ñhữ tường xiêu, lại ở quá tầm tay không thể nào _Ò Wịn được,
Dò được nửa cầu rồi Càng thấy ghê rợa thêm, - Liệu chừng không thề qua được khỏi cầu mà không
Trang 194 tap
lúc vào
Trang 20
thì quả thấy ngang nứi đầm ra một cây nhỏ, rễ ă
cm Tôi nhờ anh đem nó lên đây cho' tôi -
— Nhờ tôi ? Sao lại nhờ tôi ! Nhờ tôi mà được à ? Côê,ta điềm tink không đáp câu hỏi của tôi, nhưng
SA
— Kia kìa, nó ngã xuống mắc cành cây ở lưng
núi kia kia !
mà cây vận vững nguyên Mlình cây Cong cong Qe
chân rồi đầm vái lên trời, cành lắ~xoè ra gan che
a
trông thấy có một cái vai đốc xuông rnắc vào gốc 5; cây
— Các người đi xem bát hội ở làng xa hết <a, (agười con gái nói Tôi đi tìm chỉ thấy có anh, tôi
- mới địaan nhờ anh lấy nó lên hộ tôi,
Trang 21
“MỘT ĐÊN TRĂNG ¬
"Cô gái ì mim cười một cách h nhạt-nhễo :
cử Tôi so anh không đều, tôi phải nói thể,
“Thấy tôi có đẳng nồi giận, cô vội nói thêm :
›.: — Mã rồi tôi cũng về với anh &ia ma! |
— "nại vừa lườơa vừa nhại :
C6 THE igi hết lời nói với tôi những câu rat’
` ngọt = agào và thiết-t tha ; mat thì nhợt nhạt, mắt thì
đoag-lanh _ ad miéng vẫn gượng cười ; giọng aói khác
đi bình nhự cô ta cổ néa sự cảm-động -
Tôi không từ chối giúp đỡ cô ta Nhưng tôi
*"
Chỗ sườn nổi lở, đốc nhớ bức vác ä nghiêng, mÀ _
từ cải cây giữ lay người chết cách _chúng tôi khả
2 ~
Ý› chắc hẳn ngã về phía trong nến moi tình-c cờ mắc vào -
gốc cây đó, chứ nếu ngã phía ngoài hay ngà nhích -
-pa chút nữa thì không còn mảnh xác nào Tôi gid
“Tôi thử tim cách buộc vòng, cầu lấy
"Tôi lại phải kéo đây lên thất hơa
ễ bám "Trong khi ay người: CƠ:
HC is qQ ts gồi bén cạnh tôi mà xem,
_ xuống ướm thử, Cái dây dài được hon hai "chục tạ
thước mà thả: đến chô ấy cũng khong: thừa được bạo nh
Trang 22
Chân ¡ôi đạp vào
, VÀNG VÀ MAU Nước thác vẫn rếoc ào ào, làm tang cdi va to-tất của chốn núi vực cao sâu ở đưới
2 a
day vào ba thảa gỗ về phía múi ; bỏ mũ ra; bảo c
sở
Thồ giữ lấy mdi buậc chấc-chẵn đề tôi leo xuống,
theo gió bay cd vào rat mũi tôi
một tay đề dụi thì «svt» muse tiếng ở đầu dây Tôi lana ca qgười vội an g quát:
sa et ete Apne ee ed
Trang 23Di
Trang 24
cf
"người kinh buén bda 6 đường rừng
là _ một người Thồ « van-minh » gidu có, hoặc: một
— "Tôi bám dây tụt xuống, đề chân lên mình người
chết và ghì cho cái, trong ở lưng hắn thắt vào rõ chặt rồi đạp chân kia vào núi, tôi đu người tôi sang
một bên Vai cái xác liền rời ra cùng với một loạt
Tôi lại ngồi lên một cành cây nắm lấy vai hẳn
diu lai xem cho 16 mặt Nhưng tôi kêu lên mét tiếng
— Người bị nạn nào phải ai “đâu Ÿ — chíah là ông
— Phải ông Ba-di-ghét, cái người mạo-hiỀm táo~
tợn chúng tôi: vẫn biết tiếng, mà tôi mới gặp được
hơn nửa thang, trong “một làng ở, gần Pa-tcha Ông
- này đi trước chúng tôi đã lậu kia thà, sao bây giờ
lại vẫn ở đây, rồi lại chết thám hai thé nay ? ma 2 _
sao người con gái Thồ kis đại
Tôi thoáng nghĩ đến ruột điều làm cho tôi ¡ căm tức
a A thi ra (tôi lầm-bậm nói the), thi ra ho trăng
gió với nhau đã lâu, hôm nay đổi chơi trên cầu này
BÊ xnột người tơi xuống chất, rồi nó tìm mink dén,
nd di “mình đến đề mình gỡ xác tình-nhân né lên Í
“Hai con: mat ông Ba mở tim-dim như ngủ gay
{
Trang 25
“như xem cái tức giận trong lòng tôi - Trên cái mặt
đầy những mắấu, máu đông den thẫm lại một bên, hai môi "
đầy trên lún-phún một hàng râu ; tniệng thì nhăn một
cái cười Xinh- khiếp
Tôi liền buông tay ra bám dây đeo lên cầu Người
con gái bôi, nhưng tôi ¡ lặng-thỉnh, Lên tới noi i th
nhìn nó một cách TẤt khinh- bị, ¬ S, '
Ñó hỏi nữa: oO
— Sao anh ? Xong rồi chứ 2
— Xong Chi cứ việc kéo tình-nhân chị: lên ! Ị
Né chỉ trông tôi rmnột cái nhanh, không mồi sử °
chống tay ngồi lên rồi mắm tmôi kéo - -
Nhưng cái xác nặng lắm, nó ngả hẳn người ra _
mới lôi lên được một chút, rồi lại đề tuột xuống _
ngay ¬ hoc TC
Tôi thấy nó làm ngứa mắt liền vuốt tóc lại bên
kéo đỡ Không đầy năm phút cái xác đã lên trên cầu, os
"Người con gái không buộc lại cái khăa vuông xB 5
xuống vai; mớ tốc trong cái khăn ngang phấp phới -
bén bề trước gió Tôi cổi được cái dây tròng, Ta
khỏi lưng người chết thì nó liề en xóc nách ` kéo giật
lời tông Ba» ra một phía cầu : ` _
Tôi toan cuốn xong cái đây thừng rồi mới “hổi
xem người con gái định xử trí ra S40, thì bỗng thấy -
nó cười nhạt một tiếng nghe lạnh xương ye, “Tôi
ngầng lên nhìn
Trang 26
NS vẫn xốc nách người chết đề ngồi rũ đưới chân,
trông, thẳng vào mặt tôi nhách ép một cái, rồi nói ‡
số _— Anh tưởng nó là tình: nhân ` tôi ha? Khong!
- "nó: là kê thù của toi! Tại sao ? ONG giét mat anh
Cầm của tôi Aah Cam là -người sắp, lấy tôi, - ma
- nó giết di, rồi quảng xuống đây: cho mất xác
NB đoạn, nó chỉ tay xuống những từng nước
trắng xóa ở đưới ới Tiếng - thác chảy abe \ đữ _ đội
thêm, Nhựng, cái trường ‘hop “ay làm tôi quên cả
- ghê-rợn c SỐ - ¬
7 - Người con -gấi nói — phải nghe: Tu nó nói
-— Ñó nhiều tiền, nó muốn lấy tôi, nổ đến- dục
" tôi, tôi bằng lòng ngày 7ˆ những tôi "bằng lòng “ở
— với nd đề lừa giết nd Tôi rũ nd đến đây chơi,
nề hông nghỉ-ngờ, tôi a chém cho nó một nhát
| Anh tring day nay!
¬ oO sau gay Ông Ba qua _Gồ, một nhát ‘dao bồ
a sau, qhưng chỗ ấy mau đông lại than xi nên
` lúc nấy tôi không đề ý
'— Tôi: chém ĐỒ (lời người - con gái) đề cho nd
cling © chết ở đưới cầu: này, đề chồng tôi (giọng nói gay mot, “thêm, đầy gần như aghen-ngào) de ocho -
Trang 27
_` MỘT ĐÊM TRĂNG chồng tôi trông thấy được hả dae ‘Nhung mà a6
không rơi xuống thác, nó đại vướng :VÀO: cây Tôi
muốn cho nổ rơi xuống tận dưới thác kia, tôi mới
_ gọi anh đến Bây giờ anh đứng ma “xem -
Trước cái - đáng “điệu kịa, cái giọng nổi ‘kia tôi độc
xử trí thể nào nữa : tôi đứng ngần ra nhìn `
` Trông con mắt long-lanh của người con, _gất, vu
cùng với cái nét mặt danh thép kia, tôi tưởng nh
thấy cái khí chất rừng núi, cái tambon ‘Th3-Méin -
Người œ con: gái lại cười nhạt, | ma | lặp lại câu : -
— - Bây giờ ‘anh đứng ma xem,
"Nói xong; nó đứng đang hai chân ra, t cái “mép ˆ váy: đẳng trước căng thắng bởi hai dag chân hơi thô -
và trắng, Một tay nó xách ông Ba đứng đậy, một
>
tay nữa nâng ở ngang lưng Tôi toan đò bước đến
gần thì đã thấy người con gái dvén minh | "văng
— cấi thây chết xuống, đồi không biết vì quá đà - "hay
cổ ý, cả người con gái cũng văng theo
Mặt trăng kia đã: kín- đáo - ân ` mình sau núi; :
chai cái thân hgười trên cao rơi xuống một A
gớm-ghê trong - những tiếng thác đề: âm 4m n không
_ bao giờ ngớt
Trang 31
ỒUÁ trưa hôm đó, Thằng cu Tân con ống lý nói
Bằng mặc áo cộc trắng quân đùi nâu, đi thơ-thần
trong làng Né là một đứa trẻ tươi cười nhanh-_ mhen, ma nay sao lại rầu thé kia? La vi nổ không ne
Si nhà, thầy t nó đi vắng, em bé ngủ trên cái võng du cót-kết, vú già vừa ngũ gật vừa nghéu-ngao |
bàn thờ, và tiếng trang cứ lê hoài trên lớp thóc phơi ngoài sân: cái gì nghe cũng buồn _tênh; cũng |
chắn ngắt NS đã ra đình chơi : ngoài hiên đình, -
hai người "đàn ông phơi bụng f2 ngây ở một góc chiểu ; trên cây soan tây hoa đỏ sặc-sỡ tiếng ve ce réo-rat gio troag ánh nắng ngày hè gay-gat Nó đến
"nhà thằng Ty con ông Hương, nhưng thằng Tý
-phải đi chăn trầu thay cho thẳng Cam ; mà nhà ông '
Hương chỉ có người lớn thôi, nd không chơi được :
với ai hết
_—_ Cả làng: đều vắng yên một "cách nặng-nề, đè: nén, | ~
_không-khí thì oi-ả và chóilòa Cái vẻ tịch-mịch của _
một buồi trưa mùa hè, cùng với cái buôn của đứa VI
ndng nao-nao 6 dén, làm cho những ring cây tre eo :
lá sắc, thở đài lên những tiếng khô-khan _
Trang 32
Thang cu Tan van bước bước một trong đường
“hm mà đi “về con - đường ngang rễ ra đồng,
không, Lúc nó toan quay đi thì cht ý đến những
tiếng rứt lá tre trong bóng mat, Ñó lại gần thì nhận
ra Ong xã Cờ, "
— Ông lấy lá tre am gì thế ông xã?
Người đàn ông đã lấy được mot đống lá lớn, bấy giờ nghe tiếng đứa bé thì, "ngừng cán câu-liêm ngành đầu lại tươi cười:
— À thằng cu Tân đấy w?
Rồi ông ta lại quay đi, vừa ret lá vừa _ nổi tiếp :
— Trau nha tao hém nay để, ‘tao lấy lá tre về
cho nó an day Ong lý có nhà không thế ?
— Thầy tôi lên tỉnh tỪ sáng, u tôi sang làng
Mà, trâu để lại ăn 14 tre được uw Ông xã?
Ong x4 «Ul» mét tiéng rồi hạ câu-liêm xuống,
gỡ những cành tre nhỏ nó vướng, : lấy cải đây thép
còn mải tìm thằng Tý, nên không đứng đó nữa, -Nóá đi ra phía tuộng được mấy bước thì ông
Trang 33
CON CHAU’ CHAU TRE gt
— Lại tao cho cái này
Thằng cu Tân trở gót liền, vẻ mặt _Rớn-hở +
— Ông cho tôi cái gì thể 'ông xa 2
Ong Ce thong tha nói:
_— Con châu chau tre, a |
Mot con chau chau to bang ngén chan cái, mầu
xanh non như đám mạ, đang lấy hai càng - đây những _
gai đạp mãi vào lòng bàn tay người bắt tố Thằng
Tâm miệng nở như hoa, sun soe "nói :
—O1 Con châu-chấu to chưa Í Ông xã làm SAO
— Tao thấy nó mắc mink vào cành - tre này Đây, - 4
cảm lay!
Cu Tân thích rối Tit, | gio’ tay lén nhirng | con
t-hon của nó Nó chực bảo ông xã bở vào tới áo ae
nó, nhưng chọt nghĩ ra:
oe A! Ông xã này: đem bể một cing nó: đu ©
.Ñói rồi, nó vừa “chạy di vừa nhìn xuống đất a
tìm đây : Né trở lại những lối vừa qua: ngs nha
thing Ty, trước cửa đình công, bờ một cdi ao to; ¬
nhưng không thấy một sợi gai hay sợi cối nào hết, a
Trang 34
L Mấy chốc đã ‘bat được “thứ hiếm - có ay? NS ae "
ma : đấy go những nó” không cần “Nó biết thằng Ty cũng đòi chơi chung | với mình, Cục Fan : tha nhồ ma làm: bộ ` với thẳng Ty -
- Nghỉ tới đó, ' cu Tan mừng que, ten; reo ‘to hay
tiếng lăng -nhăng - không có- nghĩa gh vat - chiếc Tá,
rit nam cổ, rồi đại chăm chú at: tim những sợi dây
nd van trốn đâu tiệt ca sự
Sau cùng nó về nhà, chức: rình cắt: lấy mot sợi: i day oO
cổ, gái võng đã bị nó ca thiển > nhiều ˆ bận,- thì bỗng lộn
oe trông ngay thấy một cái chai miệng rộng thân phình, foe
es Nó ‘bac ghế lấy xuống: rồi một mach chay đến "
ca chỗ ông kã đợi Nó hối hận mà lầm bầm néits
“= Giá đừng bảo ông xã: bể cảng con châu: chấu
có, "hơn, _ không ? -
- Thằng Cu Tân Tại bơi đại ring ông xã "Cờ v thôi
- không cho nó nữa: — vì thường-thường nd bị người ¬ -_ lớn lừa -dối., — “hoe ông xã đề: cho, con” _ châu-chấu
x,
._ bay đi mất rồi :
| Si từng-trấi hep-hat của đứa bé cũng ` da ‘am "
cho nỒ ngờ-vực những cai: tốt đẹp, _ suing-sướng, NG `
muốn khỏi tâng-hng nên cầm nhữ' cái Sttag-sướng được
oo choi | con châ u-chấu tốt đẹp Ấy nó không được hưởng đâu a
"Nó chạy càng gần đến con đường ngàng - thi quad”
Trang 35
"CON CHAU CHAU TRE S ag
oo CA dong lá tre nó vẫn fay đó, mà ông a
: Nó ngợ ngắc chạy lên xem thi: «$i tei of fo |
ông xã Cờ đang nằm vật dưới rãnh
‘Thang Cu buông cái chai thủy- tinh xuống, - nắm sa
- chặt lấy cái quang - ở, đống: lá tre : bên cạnh ; nó un, A
ma đống lá cũng run, -
Cô ông xã Cờ bị ai chém ding Salt, đầu: gần |
fời ra; mặt quay lên: bờ đường, hai mắt mé to; poe
a miệng ha héc, mau đấm một phan xám ngắt và nhuộm ˆ ~
đỏ cả bộ râu cằm; mình ông ngã xấp, nam quay ve
"phía đầu làng, đè lên tặng khoai ngứa, tay trai: thọc - fe
xuống bùa, tay phải với lên như ` muốn nắm \ lấy, khốm Ặ a
có trêa bờ rãnh, Máu: đượm ở quanh c áo - 'nậu, chê
mầu phun vào ` một hang đọc: khoai his ink ae, -
_ máu dội từng: đám - ở trên mép” đường đấu sn
Thing Tân, mê "hoảng, không nghĩ “ngợi ‘a "hết
Nó muốn chạy, những chưa ` :hoàn - ‘hoa we
" Đến lúc” trông thấy những - lá “khoái với” cảnh: tre-
oe rung động: vì cơn gió Bo qua, “nd: mới - định thần -
lạ một chút, Nó văng ‘minh chây thing | lên ; $ thé nào
_ quần vướng cành tre va chân vướng phải quần, nó :
ho ngã xuống một cái tất mạnh,
ẹ — ‘chét đồi I Mee
“NS kêu chữa đứt: tiếng “thì a lăn xuống “bên `
cái thây chết, bụng đề lên cánh tay _phải ông ' XÃ VÀ `
_ cạnh sườn sát bên mặt ông ta
Trang 36
nd" trượt tay mỗi khi muốa chống: mình ngồi day
Ban dưới “ran vọt lền cạnh đường
khiếp, 'mà tìm :hết cách chỗi day, thi ‘mat béng tréng
thay một vật đỏ ilòm-lòm đang ‘dong | cựa đưới cái - : lưỡi câu-Hêm ; cán câu liêm nằm ghếch lên bờ đường
T VÀ ve phia déng ruộng | |
“Ñó nhìn kỹ thì ra con châu-chấu tre
Con châu-chấu lớn ‘dang len lách cố bồ lên, đầu
và cánh đặc những bùn lẫn máu Thằng Tân rợn:
“người lên một cái Nó thoáng nghĩ ra một điều rất
ghê-gớm, là ông xã bị hại chính tì con chân-chấu ma
Thế mà con vật cứ lừ-lừ tiến đến mặt mó hoài,
bộ điệu thong-thả một cách hiềm-ác Ñó toán gạt con
„_ châu-chấu đi, thì bấy gìiờ mới biết rằng tay trái nó
` đang nắm phải mồm người chết Nó cuống-quít buông |
vẽ tay ra nhưng bị râu quấn chặt lấy Ngay, lúc đó con châu-chấu đã bò đến gần cô đứa- bé, Nó hét:
_ lên một tiếng lớn rồi chết ngất đi