Tiểu Luận - Nghiệp Vụ Hướng Dẫn Du Lịch - Chủ Đề - Địa Đạo Củ Chi

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÔN ĐỨC THẮNG KHOA KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN 0O0 NGHIỆP VỤ HƯỚNG DẪN DU LỊCH CHỦ ĐỀ ĐỊA ĐẠO CỦ CHI ĐỊA ĐẠO CỦ CHI I TỒNG THỂ ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN –KINH TẾ XÃ HỘI CỦA HUYỆN CỦ CHI 1 Nguồn[.]

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÔN ĐỨC THẮNG

KHOA KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-0O0 -NGHIỆP VỤ HƯỚNG DẪN DU LỊCH

CHỦ ĐỀ: ĐỊA ĐẠO CỦ CHI

ĐỊA ĐẠO CỦ CHI

I TỒNG THỂ ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN –KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA HUYỆN

CỦ CHI

1 Nguồn tài nguyên tự nhiên

1.1 Vị trí địa lý

Củ Chi là một huyện ngoại thành của Thành phố Hồ Chí Minh, có Sông Sài

Gòn chảy qua Huyện Củ Chi nằm trong vùng chuyển tiếp giữa miền Tây Nam

Bộ và Đông Nam Bộ, với độ cao giảm dần theo 2 hướng tây bắc, đông nam vàđông bắc, tây nam Độ cao trung bình so với mặt nước biển từ 8 m – 10 m

Củ Chi nằm về phía Tây BắcThành phố Hồ Chí Minh, cách trung tâm thànhphố khoảng 60 km theo đường Xuyên Á

 Phía Bắc giáp huyệnTrảng Bàng thuộc địa phận tỉnh Tây Ninh

 Phía Nam giáp huyện Hóc Môn

 Phía Đông ngăn cách với tỉnh Bình Dương bởisông Sài Gòn

 Phía Tây giáp huyệnĐức Hòa, tỉnh Long An

Bản đồ huyện Củ Chi

1.2 Hành Chính

- Huyện có 1 thị trấn và 20 xã

- Thị trấn Củ Chi

- Xã: Phú Hòa Đông, Tân Thông Hội, Trung Lập Thượng, Tân Thanh Tây, Trung

An, An Phú, Tân Thạnh Đông, Phước Vĩnh An, Phước Thạnh, Tân An Hội, HòaPhú, Thái Mỹ, Nhuận Đức, Phước Hiệp, Trung Lập Hạ, Phú Mỹ Hưng, An NhơnTây

1.3 Tài nguyên thiên nhiên

Huyện Củ Chi có hệ thống sông, kênh, rạch khá đa dạng Sông Sài Gòn chịu chế

độ ảnh hưởng dao động bán nhật triều, với mực nước triều bình quân thấp nhất là1,2 m và cao nhất là 2,0 m Các hệ thống kênh rạch tự nhiên khác, đa số chịu ảnhhưởng trực tiếp chế độ thủy văn của sông Sài Gòn như Rạch Tra, Rạch Sơn, BếnMương … Riêng chỉ có kênh Thầy Cai chịu ảnh hưởng chế độ thủy văn của sôngVàm Cỏ Đông Nhìn chung hệ thống sông, kênh, rạch trực tiếp chi phối chế độthủy văn của huyện và nét nổi bậc của dòng chảy và sự xâm nhập của thủy triều

2 Điều kiện kinh tế xã hội.

- Đạo Cao Đài chiếm 0.18% dân số

- Đạo Thiên Chúa chiếm 2.68%

- Phật giáo chiếm 30%

Đạo Tin Lành trên dưới có 1000 tín đồ

2.3 Kinh Tế

Vùng đất Củ Chi phát triển về cả nông nghiệp, công nghiệp và du lịch Khu côngnghiệp Tây Bắc Củ Chi thu hút nhiều doanh nghiệp đầu tư trong và ngoài nước với

tỷ lệ thuê đất đạt 98% tương đương 137 ha Huyện có Đường Xuyên Á nốivới Campuchia qua Cửa khẩu kinh tế Mộc Bài của tỉnh Tây Ninh nên giao thươngphát triển

2.4 Các di tích lịch sừ - danh thắng trong địa đạo Củ Chi

- Địa đạo Bến Dược: Nằm trong hệ thống địa đạo Củ Chi được xếp hạng di tíchcấp quốc gia theo quyết định số 54/VHQĐ ngày 29/04/1979

- Công trình tái hiện Vùng Giải phóng Củ Chi:; là nơi thể hiện cảnh sống, sinhhoạt, chiến đấu của người dân Củ Chi trước và trong cuộc kháng chiến chống Mỹcứu nước

Công trình tái hiện Vùng Gỉai phóng Củ Chi

- Đền Tưởng niệm Liệt sĩ Bến Dược: là công trình lịch sử văn hóa của TP HCM,được khởi công từ ngày 19/05/1993

Đền tưởng niệm Liệt sĩ Bến Dược

- Địa đạo Bến Đình: là di tích lịch sử cách mạng được Nhà nước công nhận (xếphạng) di tích lịch sử cấp quốc gia vào ngày 15/12/2004 (quyết định số101/2004/QĐ –BVHTT).

Địa đạo Bến Đình

II TÌM HIỂU VỀ KHU DI TÍCH ĐỊA ĐẠO CỦ CHI

1 Tên gọi – địa điểm.

- Tên di sản: khu di tích lịch sử Địa đạo Củ Chi

- Địa điểm: Ấp Phú Hiệp, xã Phú Mỹ Hưng, huyện Củ Chi, cách TP HCM 70km

về phía Tây – Bắc

2 Lịch sử hình thành địa đạo Củ Chi

- Địa đạo Củ Chi là cách gọi chung của các hệ thống địa đạo khác nhau, được hìnhthành từ khoảng thời gian 1956 – 1948, trong thời kỳ kháng chiến chống thực dânPháp

- Mỗi làng xây dựng một địa đạo riêng, sau đó dp nhu cầu đi lại giữa địa đạo cáclàng xã Đến năm 1965, có khoảng 200 km địa đạo đã được hoàn hảo

3 Ngày công nhận.

- Khu địa đạo đã được Bộ Văn hóa (nay là Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch) xếphạng di tích lịch sử quốc gia (theo quyết định số 54/VHQĐ ngày 29/04/1979 của

Bộ trưởng Bộ Văn hóa

- Hệ thống địa đạo Bến Đình được xếp hạng di tích lịch sử quốc gia (theo quyếtđịnh số 101/2004/QĐ –BVHTT ngày 15/12/2004 của Bộ trưởng Bộ Văn hóa –Thông tin)

4 Sự kiện lịch sử liên quan

- Tháng 01/1996, Mỹ huy động hàng ngàn tăng, pháo binh, không binh, hải quân

và trên 3.000 quân đổ xuống vùng tam giác sắt (bao trùm cả địa đạo Phú MỹHưng)

- Ngày 08/01/1967, địch tiếp tục mở cuộc càn lớn mang tên Cedarfall với 12.000quân lính đủ các binh chủng, đucợ yểm trợ tối đa của phi cơ, pháo binh, thiết giápđánh phá ác liệt khu địa đạo Phú Mỹ Hưng và phụ cận

- Giua tháng 03/1967, Mỹ lại tiếp tục mở trận càn Manhattan, sử dụng tăng kèm bộbinh từ Đồng Dù càn lên căn cứ Phú Hiệp

5 Nhân vật lịch sử liên quan.

- Đồng chí Nguyễn Văn Linh (bí thư khu ủy Sài Gòn – Gia Định từ năm 1965 –1975)

(1986 – 1991)

- Đồng chí Võ Văn Kiệt (bí thư khu ủy Sài Gòn – Gia Định từ năm 1960 – 1965),

bí thư phân khu 6 (tháng 10/1967)

(1922 – 2008)

Sơ đồ mô phỏng địa đạo Củ Chi

Mô tả địa đảo Củ Chi

Đây là hệ thống công sự ngầm bí mật ở dưới đất, các hệ thống công sự này đượcngụy trang rất sâu và rất kỹ lưỡng trong rừng rậm nhiệt đới Mục đích của hệ thốngđịa đạo Củ Chi – giáng những đòn tấn công bất ngờ vào quân địch trong giai đoạnnhững năm tham chiến của quân đội Mỹ ở Việt nam

Hệ thống địa đạo – công sự chiến đấu được nghiên cứu và suy tính rất kỹ lưỡng vớitính toán có thể tấn công tiêu diệt đối phương từ mọi phía Mạng lưới phức tạp củanhững đường hầm chạy dích dắc lan tỏa về mọi hướng từ trục địa đạo chính và lantỏa thành vô số các nhánh, có những nhánh là các hầm bí mật trú ẩn, cũng cónhững nhánh đột ngột thành ngõ cụt do điều kiện đặc biệt của địa hình

Nhưng du kích quân thông minh và khéo léo Việt Nam, để tiết kiệm sức lực vàthời gian, đã đào những đường hầm không sâu lắm, nhưng tính toán thiết kế saocho, dù trong những trường hợp xe tăng và xe bọc thép di chuyển trên nóc hầm,phía trên bị nã pháo và ném bom- các đường hầm cũng không bị sụt, lún, sập vàvẫn bền bỉ phục vụ những người đã xây dựng lên

Mô phỏng địa đạo Củ Chi

Cho đến ngày nay, hệ thống đường hầm – địa đạo nhiều tầng, nhiều lớp phức tạpvẫn còn giữ nguyên được như trong thời chiến tranh, với những nắp hầm và cửahầm bí mật, liên thông các lối đi ngầm giữa các tầng hầm Trong hệ thống đườnghầm, ở những chỗ khác nhau có những cửa nút kín đặc biệt, được sử dụng để ngănchặn địch hoặc ngăn chặn khí gas độc Trên suốt chiều dài của tất cả các đườnghầm đều có khoét những lỗ thông hơi và thông gió bí mật, thông lên trên mặt đất

và được ngụy trang rất kín đáo Một phần những cửa thông gió bí mật đều có thể

sử dụng như một hỏa điểm bí mật, và đó luôn là một trong những bất ngờ lớn dànhcho kẻ thù

Mô phỏngđịa đạp Củ Chi

Đối với các du kích thông minh thì điều đó vẫn chưa đủ, đường hầm và những conđường dẫn đến được bố trí vô số những cạm bẫy chết người thông minh và khéoléo kết hợp với những hầm chông và các hố bẫy nguy hiểm khác Đường vào hầm

và ra khỏi hầm, để đảm bảo bí mật và an toàn cao, bố trí các trận địa mìn chốngtăng và chống bộ binh đan xen dày đặc lẫn nhau.( Các cạm bẫy sẽ miêu tả sau bài)

Trong giai đoạn chiến tranh, có những lúc trong hệ thống đường hầm chứa được cả

1 đạo quân hoặc dân cư của cả một làng, điều đó giúp cho người Việt Nam bảo vệđược nhiều sinh mạng Trong đường hầm có các kho dự trữ vũ khí trang bị, đạn vàchất nổ các loại, lương thực thực phẩm và cơ sở vật chất ý tế chiến trường, có cácbếp ăn không có khói (bếp Hoàng Cầm), bệnh viện dã chiến dành cho người bịthương, các căn hầm – phòng ngủ, các ban chỉ huy dã chiến, hầm trú ẩn và sinhhoạt dành cho phụ nữ, trẻ em và người già

Bếp Hoàng Cầm Bệnh viện

Nói chính xác hơn, đây không phải là làng mà là cả một thành phố trong lòng đất.Ngay cả trong thời kỳ chiến tranh, người Việt Nam cũng không quên văn hóa vàgiáo dục: trong các căn hầm được bố trí các phòng học, đồng thời nơi đó cũng cóthể dùng để chiếu phim cách mạng và biểu diễn văn nghệ của các đoàn văn côngchiến trường Nhưng đặc biệt hơn, cả thế giới đó ẩn sâu bí mật trong lòng đất

Dùng cả đến máy bay ném bom chiến lược B-52 và pháo binh hạng nặng, người

Mỹ đã chà xát vùng Củ Chi nhiều năm trời, nhưng vô số các cuộc ném bom và cácđợt pháo kích liên tục không đem lại kết quả mong muốn, Củ Chi vẫn là vùng đấtchết cho lính thủy đánh bộ Mỹ và các thiết đoàn Sài Gòn, người Mỹ buộc phải tựmình chui xuống những địa đạo tối tăm đó Không giống như những bộ phim củaHolywood, (những con chuột đường hầm - Tunnel rats) được lựa chọn từ nhữngbinh sĩ không cao to, người gầy và liều lĩnh, sẵn sàng với một khẩu súng ngắn chuivào bóng đêm của cái chết Trong đường hầm đó, chờ đợi lính Mỹ là sự chật chộiđến nghẹt thở, bóng tối mù mịt, mìn, cạm bẫy, rắn độc, bò cạp, và sau đó nữa lànhững người du kích thiện chiến

Hệ thống địa đạo 3 tầng được đào vào trong nền đất sét cứng bằng những dụng cụnông nghiệp thô sơ của rất nhiều các tổ nhóm người của nhiều thế hệ người dân CủChi, mỗi tổ đào hầm có từ 3 đến 4 người Một người đào, một người kéo đất từtrong hầm ra một cái giếng sâu thẳng đứng, một người kéo thúng đất đào được lênphía trên, một người khiêng vác đi đâu đó, đổ giấu bí mật dưới những lùm cây rậmrạp hoặc đổ rải xuống sông.

Khi các tổ đào đã thông được địa đạo với nhau, giếng đào được đặt một cây trethông xuốt làm ống thông hơi, giếng đào được lấp đi, lèn chặt và ống thông hơiđược ngụy trang dưới dạng tổ mối hoặc gốc cây mục hay bất cứ hình dạng nàokhác…

Nắp cửa hầm địa đạo Củ Chi

Người Mỹ quyết định sử dụng chó săn để tìm kiếm những lỗ thông hơi và đường ravào địa đạo Các chiến sĩ du kích Củ Chi sử dụng quần áo lính Mỹ, thông thường

là áo khoác M65 (người Việt hay gọi là áo Mỹ)  mà lính mỹ thường vất đi khi bịthương hoặc băng bó vết thương Chó săn ngửi thấy mùi quen thuộc của Mỹ bỏqua Sau này du kích sử dụng hạt tiêu xay nhỏ vô hiệu hóa khứu giác của chó sănhoặc các bánh xà phòng của Mỹ, có tác dụng lâu hơn để đánh lừa chó săn của địch.Nhiều trường hợp các cửa hầm bí mật cũng được tìm thấy, lính Mỹ cố gắng bơmnước hoặc khí gaz CS (làm cay, chảy nước mắt) vào đường hầm Nhưng hệ thốngnhiều tầng, nhiều ngách của địa đạo với vô số cánh cửa khép kín và các đường hầmngập nước đã vô hiệu hóa mọi nỗ lực của quân đội Mỹ, du kích Việt Nam chỉ đơngiản mất đi một khúc đường hầm, đánh sập tường của đường hầm bịt kín luôn cảhai đầu và quên luôn đoạn hầm đó, họ đào một đường hầm khác đi vòng qua vàmọi nỗ lực của lính Mỹ không đem lại kết quả gì

Đường hầm với những cửa lọc khí và cửa lọc nước, ngăn chất độc hóa học

Địa đạo Củ Chi trong suốt những năm chiến tranh không chỉ là công sự, là hầm trủ

ẩn mà còn đóng vai công binh xưởng, cung cấp vũ khí, trang thiết bị chiến tranhthô sơ và thô sơ kết hợp với hiện đại nhằm tiêu diệt quân thù Đối với du kích, sắtthép và thuốc nổ là những vật chất vô cùng quý giá, và người Mỹ cung cấp đều đặnthông qua các đợt đánh phá mưa bom bão đạn (chỉ cần có dấu hiệu nghi ngờ - ánhsáng, làn khói, tiếng động ) ngay tức khắc các thảm bom B-52 sẽ quét sạch cây cốitrong khu vực, biến một vùng rộng lớn thành bề mặt của mặt trăng

Nhưng chiến sĩ du kích dũng cảm thu nhặt những quả bom lớn nhỏ - từ bom phá,bom xuyên đến bom bi, đạn pháo của địch, một số loại bom lớn được tháo kíp, cưa

ra để lấy thuốc nổ, các loại nhỏ hơn dễ mang vác như đạn pháo 105, bom bi, đạn

20 ly được sử dụng làm các loại mìn tự tạo Sắt thép được sử dụng để rèn lên cácmũi chông và đinh nhọn phục vụ cạm bẫy và các vật dụng chiến trường khác

Ngoài các công binh xưởng, trong địa đạo có đầy đủ nhà ăn tập thể, bếp tập thểHoàng Cầm, xưởng may mặc đồ quân dụng và dân sự Rừng rậm Việt Nam và đấtthép Củ chi mang trong mình nó rất nhiều những bất ngờ nguy hiểm đối với kẻ thù,

nó có thể là những quả mìn tự chế, đủ sức xuyên thủng cả xe tăng M41, hoặc cũng

có thể là những chiếc bẫy thô sơ tự chế, được Holywood sử dụng trong những bộphim chiến tranh nổi tiếng của mình Thực tế của những vũ khí đó đang còn đượctrưng bày ở Viện bảo tàng Củ Chi

Những cạm bẫy kinh hoàng ở địa đạo Củ Chi:

Trong chiến tranh chống Mỹ, vũ khí thô sơ đã đóng một vai trò quan trọng, nó bẻgẫy ý chí xâm lược của kẻ thù Chúng ta hãy xem những vũ khí tự chế - sự khiếp

sợ mà người Việt Nam dành cho quân xâm lược

Cạm bẫy của Việt Nam, là những vũ khí thô sơ tự chế, nhưng vô cùng nguy hiểm

và hiệu quả, đã làm cho lực lượng viễn chinh Mỹ tổn thất khá nhiều về sinh lực

Có thể, một ngày nào đó, chúng ta cũng phải dùng đến những kiểu vũ khí tương tự

Hầm chông gây nổi khiếp sợ cho lính Mỹ

Hầm chông bẫy cọp – GIS (lính Mỹ) đang cơ động nhẹ nhàng trên đường mòn, bấtngờ đất dưới chân anh ta sụt xuống và lính Mỹ rơi vào một cái hố đầy chông trehoặc chông sắt sắc nhọn Nếu như anh ta may mắn và không chết ngay, anh ta sẽgào lên vì đau đớn, các binh sĩ còn lại sẽ xúm vào tìm cách lôi anh ta lên khỏi cáihầm chông kinh hoàng đó Thông thường xung quanh hầm chông đó có những cửa

bí mật, những hỏa điểm đáng sợ của các xạ thủ du kích bắn tỉa

Chông Thò

Chông Thò một vũ khí tự tạo có tính chất công nghệ Trong hố sâu có chông sắtcắm chéo, phái trên có một tấm ván tròn có dây dù kéo căng, nối với những mũiđinh sắt dài sắc nhọn Khi GIS dẫm chân lên cái hố được ngụy trang kỹ càng bằng

lá khô, cỏ hoặc đất, chân bị thụt xuống và kéo theo cả tấm ván mỏng, những chiếcđinh sắt từ 4 bên đâm xuyên vào đùi và các cây chông đâm chéo vào cổ chân,không thể kéo người bị thương ra khỏi hố nếu không đào rộng ra và lôi cả nhữngchiếc đinh lên Thường trong trường hợp đó, binh sĩ không chết nhưng chắc chắn

bị tổn thương hoàn toàn phần chân, phải nhanh chóng đưa về quân y viện ở SàiGòn để mổ, người lính được tặng những chiếc đinh làm kỷ niệm, do đó Chông thòcòn có tên là Kỷ niệm Việt Nam

Chông Hom

Chông hom – Một loại chông có cấu trúc như cái hom giỏ cả, các mũi nhọn khôngnhững có trách nhiệm đâm vào cổ chân, mà còn buộc GIS không thể di chuyểnđược Chông hom thường được ngâm dưới ruộng nước hoặc bãi bùn lầy bên dòngsông Lính đổ bộ nhẩy từ trên máy bay trực thăng xuống hoặc từ xuồng trên sông

và …đứng yên với cái hom sắt xuyên sâu vào cổ chân

Chông trục xoay

Cũng có những thứ vũ khí tự tạo không đơn thuần chỉ sát thương, mà còn tạo lênnhững cơn ác mộng kinh hoàng cho người còn lại – chông trục xoay Trên 2 trụctròn quay tự do được gắn những chiếc chông – đinh sắt, dẫm chân lên, GIS nhanhchóng tạo ra rất nhiều lỗ thủng trên cơ thể.

Chông Đổ

Đối với những kẻ thích đột nhập vào nhà mà không gõ cửa, hoặc phá cửa bằng một

cú đạp của giày đinh, du kích Việt Nam rộng lòng tặng cho họ loại Chông bổ cócấu trúc khác đặc biệt, đơn giản là 2 thanh chữ T nối với nhau theo kiểu neo đậplúa, được buộc lên trên trần nhà và nối với cánh cửa, khi cánh cửa được mở ra hếttầm, chông bổ sẽ lao xuống và GIS đi thẳng xuống địa ngục, nếu anh ta kịp đưasúng lên đỡ, phần từ đùi và bụng sẽ bị tổn thương chắc chắn

Chông Cánh

Chông cánh Đây là một kiểu chông rất đơn giản Các chiến sĩ du kích nhỏ tuổi củaViệt Nam đã chế tạo nó trong các giờ thực hành Nguyên tắc thực sự đơn giản Đặthai tấm ván sát nhaucó cắm chông sắt vào một chiếc hố nhỏ có hai bậc và khi kẻthù dẫm vào cái hố đó, những chiếc đinh nhọn, đã được nhiễm bẩn đâm xuyên vào

cổ chân Đảm bảo chắc chắn sẽ bị nhiễm trùng vết thương và nhiễm trùng máu nếukhông kịp đưa đến bệnh viện

Chông Cân Cối

Chông cần cối – Được chế tạo theo nguyên tắc đòn bẩy, trên các tấm ván cả haiđầu cần có những chiếc chông sắt nhọn Khi kẻ thù giẫm chân lên một đầu, đầu kia

sẽ bật lên và đập thẳng vào vùng ngực và đầu với những chiếc chông

Chông Kẹp Nách