Phân tích khổ 1 bài thơ nói với con

Phân tích khổ 1 bài thơ Nói Với Con Bài làm Trong sự nghiệp sáng tác của mình, thi nhân Bùi Trung Quân đã từng bộc bạch “Quê hương là chùm khế ngọt Cho con trèo hái mỗi ngày” Hai câu thơ trên đã diễn.

Phân tích khổ 1 bài thơ Nói Với Con

Bài làm

Trong sự nghiệp sáng tác của mình, thi nhân Bùi Trung Quân đã từng bộc bạch

“Quê hương là chùm khế ngọt Cho con trèo hái mỗi ngày”

Hai câu thơ trên đã diễn tả ra một tình cảm quê hương đầy sâu sắc và len lén trong đó chính

là tình cảm gia đình, đó luôn là một đề tài truyền cảm xứng cho các nhà văn, thi sĩ đệm bút

và trong đó có Y Phương Ông là nhà thơ dân tộc Tày, ngòi bút ấm áp, nhẹ nhàng chuyên viết về người dân miền Núi Điểm sáng của sự nghiệp sáng tác trong ông có lẽ là bài thơ

“Nói Với Con” Bài thơ đã khái quát cho ta thấy được cội nguồn sinh dưỡng, những kỉ niệm đẹp đẽ về bức tranh gia đình được ông gửi gắm qua khổ 1

Thi phẩm “Nói Với Con” được Y Phương sáng tác vào năm 1980, lúc đất nước đã được thống nhất và ông đón chào đứa con gái đầu lòng và được in trong tập thơ Việt Nam 1945-1985 Với thể thơ tự do, giọng điệu mộc mạc, giản dị đậm chất miền núi tác giả đã phác họa ra bức tranh gia đình rồi từ đó bộc lộ phẩm chất của người làng mình cùng những lời dặn dò lúc con khôn lớn

Đầu tiên, tác giả đã mở ra một không gian yên bình từ tình yêu thương, sự nâng đỡ của cha mẹ qua 4 câu thơ đầu

“Chân phải bước tới cha Chân trái bước tới mẹ Một bước chạm tiếng nói Hai bước tới tiếng cười”

Chỉ với vỏn vẹn bốn câu thơ thôi mà Y Phương đã mở ra một bức tranh yên bình, hạnh phúc

và ấm áp của gia đình Bằng nhịp thơ 2/3, kết hợp với cấu trúc đối xứng các từ ngữ cùng với nghệ thuật điệp từ và điệp cấu trúc tạo nên bốn câu thơ với giai điệu quấn quýt, đung đưa hồn người Các hình ảnh cụ thể đối xứng nhau “chân phải-tới cha”, “chân trái-tới mẹ”, “một bước-tiếng nói”, “hai bước-tiếng cười” đã tạo ra bầu không khí ấm áp và sự cần mẫn, nâng niu, trìu mến của bậc cha mẹ về từng bước đi, tiếng nói, tiếng cười của con Đó chính là những bước đi chưa chập chững, những tiếng nói, tiếng cười chưa rõ lời nhưng âm điệu của

nó sẽ vang mãi trong lòng của cha mẹ Làm sao mà họ có thể quên được những tiếng kêu của con mình kia chứ? Ta cũng có thể thấy qua hình ảnh trong tác phẩm “Chiếc Lược Ngà” của Nguyễn Quang Sáng, chỉ cần một câu gọi “Ba a a ba” của bé Thu đã khiến cho bao cung bậc cảm xúc trong lòng ông Sáu vỡ òa Đấy chính là tình cảm thiêng liêng của gia đình, đặc biệt ở đây chính là tình phụ tử Chính sợi dây tình cảm ấy đã khiến cho Y Phương còn nhớ

về “ngày cưới”, đó chính là nơi xuất phát của tình yêu thương con

“Cha mẹ mãi nhớ về ngày cưới Ngày đầu tiên đẹp nhất trên đời”

Cụm từ “ngày đầu tiên đẹp nhất trên đời” khiến ta liên tưởng đến ngày đầu tiên mà Y Phương lên chức vị bố thiêng liêng, được nâng niu, che chở cho hình hài bé nhỏ, một sinh linh đã ban phúc muôn phần cho ông Làm sao ông có thể quên được chứ? Hai tiếng gọi thiêng liêng “gia đình” là cái nôi nuôi dưỡng con người, đùm bọc, che chở ta trong vòng tay tình cảm Thật cao cả biết bao!

Tiếp theo, ở ba câu thơ tiếp theo tác giả đã cho con mình thấy cảnh yên bình đến từ cuộc sống lao động cần cù và tươi vui của người đồng mình

“Người đòng mình yêu lắm con ơi Đan lờ cài nan hoa

Vách nhà ken câu hát”

Nhà thơ đã tô dậm bản sắc của người miền núi, “người đồng mình” chính là người vùng mình, người quê mình đã tạo ra sự gần gũi trong cách sử dụng từ ngữ tạo ra một nét riêng độc đáo của người đồng mình Y Phương đã dùng câu “người đồng mình yêu lắm con ơi” để dạy con rằng cội nguồn sinh dưỡng không chỉ có tình cảm gia đình mà còn là tình yêu quê hương, xóm làng, tự hào về nơi chôn nhau cắt rốn của mình “Yêu lắm con ơi” đã bộc lộ ra

sự giản dị, chất phát của người đồng mình, những con người từ lúc sinh ra đã được thiên nhiên yêu quý cùng với cách nói trìu mến hô ngữ “con ơi” đúng chất ra một người cha hiền dịu Các động từ “đan”, “cài”, “ken” là hoạt động, công việc thất truyền của người Việt Nam nhưng đối với người miền cao nó vẫn được lưu truyền đến bây giờ thể hiện cách giữ vẹn phong tục tập quán của họ rất cao Những động từ giản dị đã thể hiện rõ sự lam lũ, cần cù của người đồng mình, “lờ” chính là một dụng cụ bắt cá rất phổ biến được làm từ tre nứa và

từ đây những thứ tre nứa thô sơ khi qua bàn tay khéo léo của người quê mình đã biến thành những “nan hoa” Với cách dùng từ của mình, tác giả đã biến những công việc cực nhọc đều trở nên nhẹ nhàng và cũng song song là sự hòa quyện giữa niềm vui, tiếng cười trong lao động Thật trân quý!

Cuối cùng, đó chính là sự bình yên đến từ sự đùm bọc của thiên nhiên rừng nũi qua hai câu thơ tiếp theo

“Rừng cho hoa Con đường cho những tấm lòng”

Nhân hóa “rừng” bằng động từ “cho” như nói lên những cảnh thiên nhiên hùng vĩ, và những trái cây, thức ăn ngon là được mẹ thiên nhiên trao tặng Mẹ thiên nhiên luôn mở rộng tấm lòng trao cho con người những điều tốt đẹp nhất như trong bài “Đoàn Thuyền Đánh Cá” của Huy Cận

“Biển cho ta cá như lòng mẹ Nuôi lớn đời ta tự buổi nào”

Hình ảnh “hoa” chính là hình ảnh tả thực những bông hoa rực rỡ tỏa hương thơm ngát trời đầy màu sắc nhưng sau lớp tả thực ấy lại chính là biện pháp ẩn dụ “hoa” chính là gỗ quý, măng, thuốc quý, nhiều vô số kể nhưng được gom góm lại bằng một từ “hoa” để nhấn mạnh lại một lần nữa sự giản dị của người miền cao và phẩm chất “uống nước nhớ nguồn” của họ Nhân hóa “con đường cho những tấm lòng” chính là nói về lối sống chung thủy, tình nghĩa của họ Là con đường đi học, đi làm, đi chơi nhưng nó không chỉ để đi ngược về xuôi

mà còn dẫn dắt ta tới miền Tổ Quốc, con đường chính nghĩa cho chúng ta những tấm lòng nhân hậu Điệp từ “cho” càng nhấn mạnh sự che chở, đùm bọc của thiên nhiên Hình ảnh thơ giản dị, đút kết lại cha muốn nói với con vòng tay yêu thương của cha mẹ, tình làng nghĩa sớm chình là những thứ đã nuôi nấng con khôn lớn, luôn bảo vệ tâm hồn thơ mộng của con Thật đáng ngưỡng mộ tình cảm của ông dành cho con mình!

Không chỉ có bài “Nói Với Con” của Y Phương nói về tình cảm phụ tử mà còn có thi phẩm “Với Con” của Thạch Quỳ qua các câu thơ

“Mẹ hát lời cây lúa ru con Cha cày đất làm nên hạt gạo Chú bộ đội ngồi trên mâm pháo Bác công nhân quai búa, quạt lò”

Bằng bút pháp liệt kê “mẹ”, “cha”, “bác công nhân”, “chú bộ đội” gợi ra một cuộc sống của con người gắn với cuộc sống lao động Âm hưởng lời ru “mẹ hát lời cây lúa ru con” khiến cho bài thơ trở nên ngọt ngào, nồng ấm mở ra bức tranh con nằm trong vòng tay ấm áp của

mẹ đang dần đi vào giấc ngủ bình yên Động từ “cày” thể hiện sự nặng nhọc, khó khăn của

người nông dân nói chung và là trách nhiệm của trụ cột gia đình nói riêng tạo ra cảm giác hi sinh thầm lặng cao cả của đấng sinh thành Động từ “quai”, “quạt” cùng với hoàn loạt hình ảnh liệt kê “búa”, “lò” gợi ra sự lao động vất vả, tích cực xây dựng đất nước của người công nhân Không chỉ thế Thạch Quỳ còn nhắc tới công lao giữ nước của các anh bộ đội bằng hình ảnh “ngồi trên mâm pháo”, “mâm pháo” ẩn dụ cho chiến trường tan khốc, mưa bom bão đạn Từ những lao động vất vả và gian lao ấy tác giả đã dạy con cách sống

“ Cha mong con lớn lên chân thật Yêu mọi người như cha đã yêu con”

Động từ “mong” thể hiện cái khát vọng của người cha Tính từ “chân thật” chỉ sự thật thà, sống một cách không giả dối, trái với lương tâm Bằng phương pháp so sánh, thi nhân đã lấy tình cảm của mình dành cho con lên cán cân so sánh như muốn nhấn mạnh rằng con sống phải biết yêu thương mọi người, yêu cuộc sống bằng với tình cảm cha dành cho con Rõ ràng rằngntình phụ tử trong ông là ngất trời nhưng ông lại so sánh như thế nhằm gián tiếp muốn dạn con rằng hãy sống luôn tiến về phía trước như một vì sao sáng, con nhé!

Cả hai bài “Nói Với Con” và “Với Con” đều đã xuất sắc khi tạo ra bức tranh ấm cúng của cuộc sống từ đó đã dạy con những điều hay lẽ phải và cũng gián tiếp bộc lộ ra vẻ đjep của con người lao động, đều là thơ trữ tình và cùng là giọng thơ giản dị, thơ mộng Tuy nhiên, ở hai thi phẩm này cũng có vài điểm khác Bài “Nói Với Con” ra đời năm 1980 và phác họa rõ nét vẻ đẹp giản dị của người đồng mình, còn bài “Với Con” ra đời năm 1979 và phác họa rõ nét vẻ đẹp của người nông dân và người lính sau hậu chiến tranh 1975

Khép lại thi ca, Y Phương đã thành công trong việc sử dụng biện pháp nghệ thuật, bố cục chặt chẽ, dẫn dắt tự nhiên, ngôn ngữ cụ thể mà hàm súc đã xuất sắc khắc họa ra bức tranh gia đình đằm thắm Bản thân ta là nơi Tổ Quốc gửi gắm ước mơ, nếu ta hông có thứ gọi là “gia đình” thì sao có thể giữ chức trọng ấy Vì vậy, hãy yêu quý cha mẹ của chúng ta, người đã nuôi lớn đời ta lớn khôn, cho ta hình hài, hãy phụ giúp họ dù là điều nhỏ bé nhất và phải biết ơn như câu nói

“Công cha như núi ngất trời, Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông

Núi cao biển rộng mênh mông,

Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi!”