Chuyên đề 11 làng -kim lân tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực k...
Trang 1CHUYÊN 11: “Làng” – Kim Lân
Theo admin H c v n l p 9 – CH - https://www.facebook.com/hocvanlop9
* Khái quát v tác gi , tác ph m:
- Kim Lân là nhà v n chuyên vi t truy n ng n V n g n bó và am hi u sâu s c cu c s ng nông thôn, Kim Lân h u nh ch vi t v sinh ho t làng quê và c nh ng c a ng i nông dân sau l y tre làng
- Truy n ng n “Làng” đ c vi t n m 1948 - th i kì đ u c a cu c kháng chi n ch ng th c dân Pháp Thông qua di n bi n tâm tr ng c a m t nhân v t c th ( ông Hai), trong m t hoàn c nh c th (đang n i t n c , nghe tin làng Ch D u c a ông theo gi c), tác gi đã khai thác m t tình c m bao trùm và ph bi n trong con ng i Vi t Nam th i kì kháng chi n: tình c m quê h ng, đ t n c.Ch đ này không m i, nh ng nét đ c s c c a tác
ph m chính là ch nhân v t c a truy n không đ c tr c ti p tham gia b o v quê h ng ( ông Hai đang cùng gia đình r i làng đi t n c trong nh ng ngày kháng chi n), nh ng tình c m yêu làng, yêu n c trong ông l i r t sâu s c Tình c m y đ c nhà v n Kim Lân di n t m t cách sinh đ ng, c th , v a mang tính khái quát, tr thành tình c m c ng
đ ng
* Ngh thu t đ c s c:
- Xây d ng tình hu ng truy n b t ng , gay c n: ông Hai nghe tin làng Ch D u theo
gi c, l p t
- Miêu t tâm lí nhân v t t nhiên mà sâu s c, tinh t Tác gi miêu t c th , g i c m các
di n bi n n i tâm qua các Ủ ngh , hành vi, ngôn ng , đ c bi t di n t r t đúng và gây n
t ng m nh m v s ám nh, day d t trong tâm tr ng nhân v t i u đó, ch ng t Kim Lân am hi u ng i nông dân và th gi i tinh th n c a h
- Ngôn ng k , ngôn ng nhân v t th t đ c s c, đ c bi t là ngôn ng ông Hai giàu tính
kh u ng , v a có nét chung c a ng i nông dân v a mang cá tính c a nhân v t
bài: C m nh n tình yêu làng quê th ng nh t v i lòng yêu n c và tinh th n kháng chi n nhân v t ông Hai trong truy n ng n “Làng” c a Kim Lân
I M bài:
Kim Lân là nhà v n hi n đ i Vi t Nam có s tr ng v truy n ng n.Ông v n am hi u sâu
s c và g n bó v i nông thôn và ng i nông dân Vì th , ông đ c xem là nhà v n c a nông thôn, c a ng i dân quê Vi t Nam v i nh ng v đ p m c m c và đ m đà Ra đ i vào n m 1948 – th i kì đ u cu c kháng chi n ch ng th c dân Pháp,“Làng” c a Kim Lâm
đã xây d ng r t thành công hình t ng ng i nông dân th i kì Cách m ng mà tình yêu làng quê đã hoà nh p trong lòng yêu n c và tinh th n c a ng i dân kháng chi n Ông Hai Thu – nhân v t chính c a truy n có nh ng nét tình c m cao đ p và đáng quỦ đó
II Thân bài:
* Tình yêu làng nói chung
- m i ng i nông dân,qu th c tình yêu làng quê là b n ch t có tính truy n th ng Yêu làng, g n bó v i làng, t hào v làng c a mình v n là tâm lỦ r t quen thu c có tính g c
r V y nên, ng i nông dân th ng t hào, hãnh di n v làng:
Làng ta phong c nh h u tình
Dân c giang khúc nh hình con long
Trang 2* Lu n đi m 1 : Tình yêu làng, yêu n c c a ông Hai khi đi t n c
- C ng nh bao con ng i Vi t Nam khác ông Hai c ng có m t quê h ng đ yêu
th ng, g n bó Làng ch D u luôn là ni m t hào,kiêu hãnh c a ông Kháng chi n bùng
n , ng i dân ph i xa làng đi t n c , ông Hai c ng theo dòng ng i y s tán đ n m t
mi n quê xa xôi, h o lánh Ông Hai th c s bu n khi ph i xa làng n i t n c , lòng ông đau đáu nh quê, c “ ngh v nh ng ngày làm vi c cùng anh em”,ông nh làng quá Ông Hai luôn khoe và t hào v cái làng D u không ch vì nó đ p mà còn b i nó tham gia vào cu c chi n đ u chung c a dân t c Ông luôn tìm cách nghe tin t c v kháng
chi n “ch ng sót m t câu nào” Nghe đ c nhi u tin hay , nh ng tin chi n th ng c a quân
ta, ru t gan ông c múa c lên, náo n c, bao nhiêu Ủ ngh vui thích chen chúc trong đ u
óc
* Lu n đi m 2: Tình yêu làng, yêu n c c a ông Hai khi nghe tin làng theo gi c:
- Nh ng khi nghe tin làng ch D u theo gi c thì bao nhiêu tình c m t t đ p y trong ông Hai b ng nhiên bi n thành nh ng n i lo âu, d n v t
+ Khi nghe tin quá đ t ng t, ông Hai s ng s , x u h và u t c: “c ông lão ngh n ng
h n l i, da m t tê rân rân Ông lão l ng đi t ng nh không th đ c”.Khi tr n t nh l i
đ c ph n nào, ông còn c ch a tin cái tin y” Nh ng r i nh ng ng i t n c đã k rành
r t quá, l i kh ng đ nh h “v a d i y lên”làm ông không th không tin Ni m t hào
v làng th là s p đ tan tành tr c cái tin sét đánh y Cái mà ông yêu quỦ nh t nay c ng
đã l i quay l ng l i v i ông Không ch x u h tr c bà con mà ông c ng t th y ông
m t đi h nh phúc c a riêng ông, cu c đ i ông c ng nh ch t m t m t n a
+ T lúc y trong tâm trí ông Hai ch còn có cái tin d y xâm chi m, nó thành m t n i
ám nh day d t Ông tìm cách l ng tránh nh ng l i bàn tán và cúi g m m t xu ng ra v Nghe ti ng ch i b n Vi t gian, ông “cúi g m m t mà đi”, v đ n nhà ông n m v t ra
gi ng, r i t i thân nhìn đàn con, “n c m t ông lão c giàn ra” Bao nhiêu câu h i d n
v xo n xuỦt, b a vây làm tâm tr ng ông r i b i trong c n đau đ n, h t h ng đ n mê d i,
d d n và gay g t Ông c m th y nh chính ông mang n i nh c c a m t tên bán n c theo gi c, c các con ông c ng s mang n i nh c y
+ Su t m y ngày ông không dám đi đâu Ông quanh qu n nhà, nghe ngóng tình hình bên ngoài “M t đám đông túm l i, ông c ng đ Ủ, d m b y ti ng c i nói xa xa, ông
c ng ch t d Lúc nào ông c ng n m n p t ng nh ng i ta đang đ Ủ, ng i ta đang bàn tán đ n “cái chuy n ây” Thoáng nghe nh ng ti ng Tây, Vi t gian, cam –nhông… là ông l i ra m t góc nhà, nín thít Thôi l i chuy n y r i!”
+ Nh ng chính lúc này, tình c m đ p trong con ng i ông Hai l i càng đ c b c l rõ
h n bao gi h t Nh ng đau đ n, d n v t,s h th n đ n t t cùng đã đ y ông Hai vào m t tình hu ng ph i l a ch n Quê h ng và T Qu c, bên nào n ng h n? Quê h ng đáng yêu, đang t hào Nh ng gi đây d ng nh m i ch ngh t i đó, lòng ông Hai đã ngh n đ ng l i Tình yêu quê h ng và tình yêu t qu c xung đ t d d i trong lòng ông
M t Ủ ngh tiêu c c thoáng qua trong đ u: Hay là quay v làng Nh ng r i ông c m th y
“r n c ng i” Ông đã t ng nh làng da di t, t ng ao c đ c tr v làng Nh ng“v a
ch m ngh , l p t c ông lão ph n đ i ngay” b i vì “v làng t c là b kháng chi n, b C
H ” Cu i cùng ông đã quy t đ nh: “không th đ c! Làng thì yêu th t, nh ng làng theo Tây m t r i thì ph i thù” Nh v y,tình yêu làng d u có thi t tha, mãnh li t đ n đâu, c ng không th m nh h n tình yêu đ t n c
+ Chu n m c cho tình yêu và ni m t hào v quê h ng, đ i v i ông Hai lúc b y gi là
cu c kháng chi n Tuy đau xót t ng ch ng b t c nh ng trong cõi th m sâu c a t m
Trang 3lòng, ng i nông dân y v n h ng v kháng chi n, v n tin nh ng đi u t t đ p, c gi cho tâm h n không v n đ c, đ đón đ i m t đi u gì đ đau đ n, tuy t v ng h n
+ Khi tâm s v i đ a con nh còn r t ngây th , nghe con nói: “ ng h c H Chí Minh”,
n c m t ông Hai c giàn ra, ch y ròng ròng trên hai má, gi ng ông nh ngh n l i:“ đúng r i, ng h c H con nh ?” Ph i ch ng, trong tâm h n ng i nông dân ch t phác
y v n không phút nào nguôi ngoai n i nh quê h ng, yêu quê h ng và n i đau đ n khi nghe tin quê h ng r i xa công vi c chi n đ u chung c a đ t n c b y gi ? Tâm s
v i đ a con, ông Hai mu n b o con nh câu “nhà ta làng ch D u” ng th i ông
nh c con- c ng là t nh c mình “ ng h c H Chí Minh” T m lòng thu chung v i
kháng chi n, v i cách m ng th t sâu n ng, b n v ng và thiêng liêng: “Cái lòng b con ông là nh th đ y, có bao gi dám đ n sai Ch t thì ch t có bao gi dám đ n sai”
* Lu n đi m 3: Tình yêu làng, yêu n c c a ông Hai khi nghe tin làng kháng chi n (Ni m vui c a ông Hai khi tin đ n đ c c i chính
- n khi bi t đích xác làng D u yêu quỦ c a ông không ph i là làng Vi t gian, n i vui
m ng c a ông Hai th t là vô b b n: “Ông c múa tay lên mà khoe cái tin y v i m i
ng i”, m t ông “t i vui, r ng r h n lên” i v i ng i nông dân, c n nhà là c nghi p c a c m t cu c đ i, v y mà ông sung s ng h h loan báo cho m i ng i bi t cái tin “Tây nó đ t nhà tôi r i bác ” m t cách t hào nh m t ni m h nh phúc th c s
c a mình ó là n i lòng sung s ng trào ra h n nhiên nh không th kìm nén đ c c a
ng i dân quê khi đ c bi t làng mình là làng yêu n c d u cho nhà mình b gi c
đ t.Tình yêu làng c a ông Hai th t là sâu s c và c m đ ng
- So v i lão H c trong truy n ng n cùng tên c a nhà v n Nam Cao tr c cách m ng tháng Tám, rõ ràng ta th y ông Hai có nh ng đi m ti n b v t b c trong nh n th c, tâm
h n, tình c m và tính cách ó chính là nh vào đ ng l i giác ng cách m ng c a ng, Bác H mà h c có đ c Lão H c và ông Hai có nh ng đi m tính cách khác nhau nh ng
h v n có nh ng ph m ch t c a nh ng ng i nông dân gi ng nhau, đ u hi n lành, ch t phác, l ng thi n Khi cách m ng tháng Tám thành công đã đem đ n s đ i đ i cho m i
ng i nông dân T m t thân ph n nô l ph thu c h tr thành m t ng i t do làm ch
cu c đ i, làm ch đ t n c T đó đã c ng c và làm n n t ng v ng ch c cho tình yêu quê h ng, đ t n c, tr thành m t tình c m v ng b n, thiêng liêng sâu n ng, n ng cháy
=> Trong hoàn c nh toàn dân đang h ng t i cu c kháng chi n ch ng pháp, b o v đ c
l p dân t c, ông Hai đã bi t đ t tình yêu đ t n c lên trên tình yêu cá nhân c a mình v i làng ch D u, ông dành t t c cho cách m ng ó chính là nét đ p trong con ng i ông Hai nói riêng và ng i nông dân Vi t Nam nói chung
- V n hào I li a, E ren bua có nói: …” Lòng yỪu nhà, yỪu làng xóm, yỪu đ ng quỪ tr nỪn
lòng yỪu t qu c Ông Hai đúng là m t con ng i nh th Ni m vui, n i bu n c a ông
đ u g n bó v i làng Lòng yêu làng c a ông chính là c i ngu n c a lòng yêu n c
* Lu n đi m 4: Ngh thu t xây d ng nhân v t ông Hai
- Nhà v n Kim Lân đã khá thành công khi xây d ng nhân v t ông Hai, m t lão nông c n
cù, ch t phác, yêu m n, g n bó v i làng quê nh máu th t
+ Nhà v n đã ch n đ c m t tình hu ng khá đ c đáo là s th thách bên trong b c l chi u sâu tâm tr ng
+ Tâm lỦ nhân v t đ c nhà v n miêu t c th , g i c m qua các di n bi n n i tâm, qua các Ủ ngh , c m giác, hành vi, ngôn ng c bi t là nhà v n đã di n t đúng và gây đ c
n t ng m nh m v s ám nh, day d t trong tâm tr ng nhân v t
III K t bài:
Trang 4Qua truy n ng n “Làng”, tác gi đã kh c ho thành công hình t ng m t ng i nông dân yêu làng, yêu n c h n nhiên ch t phác nh ng xúc đ ng.Hình t ng nhân v t ông Hai
v a ph n ánh chân th c nh ng n p c m, n p ngh c a ng i nông dân Vi t Nam trong
th i kì đ u c a cu c kháng chi n ch ng Pháp, v acó Ủ ngh a giáo d c sâu s c đ i v i nhi u th h b n đ c Qua truy n ng n này,ta có th hi u đ c m t cách sâu s c thêm v hình nh nh ng ng i dân kháng chi n Vi t Nam v i tình yêu quê h ng đ t n c
bài: Phân tích di n bi n tâm tr ng c a nhân v t ông Hai trong tác ph m “Làng”
c a Kim Lân khi nghe tin làng mình theo gi c
( thi vào 10 THPT, n m h c 2013-2014, S GD& T H i Phòng)
I M bài:
*M bài 1: Kim Lân là m t nhà v n có s tr ng v truy n ng n tài chính trong sáng
tác c a ông là c nh sinh ho t làng quê và c nh ng c a nh ng ng i nông dân sau l y tre làng Ra đ i n m 1948 – th i kì đ u c a cu c kháng chi n ch ng Pháp, “Làng” là m t trong nh ng tác ph m xu t s c c a Kim Lân Tiêu bi u trong truy n ng n “Làng” là nhân v t ông Hai – ng i nông dân chân l m tay bùn, có tình yêu làng và lòng yêu n c, yêu cách m ng.Tình c m y đ c th hi n r t rõ trong tình hu ng khi ông nghe tin làng
Ch D u l p t , theo gi c
* M bài 2: Là nhà v n có s tr ng vi t truy n ng n, Kim Lân đ c bi t đ n qua nh ng
thiên truy n xu t s c nh : “V nh t”,”Con chó x u xí”,”Nên v nên ch ng”… C đ i
g n bó v i nông thôn Vi t Nam, Kim Lân là ng i hi u h n ai h t v ng i quê, h n quê, chính vì th đ tài trong sáng tác c a ông th ng là c nh sinh ho t làng quê và c nh ng
ng i nông dân sau l y tre làng n t ng sâu đ m nh t trong lòng ng i đ c là vi c nhà
v n đã xây d ng r t thành công hình t ng ng i nông dân – nh ng con ng i lao đ ng chân l m tay bùn, m c m c,hi n lành mà giàu tình ngh a v i quê h ng, v i đ t n c,
v i cách m ng Ông Hai trong truy n ng n “Làng” là m t con ng i nh th ! Tình yêu làng, lòng yêu n c nhân v t đ c nhà v n Kim Lân di n t m t cách chân th c và sinh
đ ng trong tình hu ng khi ông nghe tin làng Ch D u l p t , theo gi c
*M bài 3: Kim Lân là nhà v n hi n đ i Vi t Nam có s tr ng v truy n ng n Do hoàn
c nh s ng c a mình, ông am hi u sâu s c sinh ho t, tâm lí c a ng i nông dân Kim Lân
đ c xem là nhà v n c a nông thôn, c a ng i dân quê Vi t Nam v i nh ng v đ p m c
m c mà đ m đà c vi t trong th i kì đ u c a cu c kháng chi n ch ng Pháp và đ ng
l n đ u trên t p chí V n ngh n m 1948, “Làng” là m t trong nh ng tác ph m đ c s c
nh t c a ông Truy n đã th hi n m t cách sinh đ ng và tinh t di n bi n tâm tr ng c a ông Hai khi nghe tin làng Ch D u theo gi c
II.Thân bài:
1.Khái quát (D n d t vào bài):
- Ông Hai – nhân v t chính c a tác ph m là ng i r t yêu làng, nh ng ph i xa làng đi t n
c Tình yêu làng c a ông b đ t vào th thách:có tin làng làng D u theo gi c, ph n b i kháng chi n Ông Hai đã tr i qua tâm tr ng d n v t đau đ n, ph i đ u tranh quy t li t đ
l a ch n còn đ ng đi đúng đ n cho mình
2 Phân tích:
- Ni m vui đang ng p tràn trong lòng ông Hai khi ông v a phòng thông tin b c ra, đó
c ng là lúc ông nghe tin làng Ch D u theo gi c.Cái tin quá đ t ng t y khi n ông bàng
Trang 5hoàng, s ng s : “c ông lão ngh n ng h n l i,da m t tê rân rân Ông lão l ng đi t ng
nh không th đ c” T đ nh cao c a ni m vui,ni m tin ông Hai r i xu ng v c th m
c a s đau đ n, t i h và tuy t v ng Khi tr n t nh l i đ c ph n nào,ông còn c ch a tin cái tin y Nh ng r i nh ng ng i t n c đã k r nh r t quá, l i kh ng đ nh h “v a
d i y lên”, “C làng chúng nó Vi t gian t th ng ch t ch mà đi c ông ” khi n ông không th không tin Kim Lân đã t ra r t khéo léo,ch qua m t vài chi ti t mà miêu t
đ c n i đau đ n, nh c nhã,ê ch c a m t ng i yêu làng khi nghe tin làng mình làm
Vi t gian T lúc y,trong tâm trí ông Hai ch có cái tin d y xâm chi m, nó tr thành
n i lo s ,s ám nh, day d t v i m c c m là k ph n b i Nghe ti ng ch i b n Vi t gian“ông cúi g m m t mà đi”
- V đ n nhà, ông n m v t ra gi ng, t i thân, th ng con,th ng dân Ch D u, th ng thân mình ph i mang ti ng là dân làng Vi t gian “n c m t ông lão c giàn ra Chúng nó
c ng là tr con làng Vi t gian đ y ? Chúng nó c ng b ng i ta r rúng h t h i đ y
?” C m gi n l ng i ph n b i làng theo gi c, ông n m ch t hai tay mà rít lên: “Chúng bay n mi ng c m hay mi ng gì vào m m mà đi làm cái gi ng Vi t gian bán n c đ
nh c nhã th này?” Nh ng r i ông l i “ng ng nh l i mình không đ c đúng
l m” Ni m tin, n i ng vò xé tâm can ông Ông ki m đi m t ng ng i trong óc và th y “
h toàn là nh ng ng i có tinh th n c H đã l i làng, quy t tâm m t s ng m t ch t
v i gi c, có đ i nào l i cam tâm làm đi u nh c nhã y! ”Nh ng “không có l a làm sao
có khói?” Ông c m th y vô cùng t i nh c và lo l ng: “R i đây bi t làm n buôn bán ra sao? L i còn bao nhiêu ng i làng, tan tác m i ng i m t ph ng n a, không bi t h đã
rõ cái c s này ch a? ”
- Su t m y ngày li n, ông Hai ch ng dám đi đ n đâu, ch quanh qu n nhà, trong gian phòng ch t h p nghe ngóng binh tình bên ngoài: “M t đám đông t m l i, ông c ng đ
Ủ, d m b y ti ng c i nói xa xa, ông c ng ch t da Lúc nào ông c ng n m n p t ng
nh ng i ta đang đ Ủ, ng i ta đang bàn tán đ n “cái chuy n y” C thoáng nghe
nh ng ti ng Tây, Vi t gian,cam-nhông…là ông l i ra m t góc nhà, nín thít Thôi l i chuy n y r i!”Ông Hai m c c m th y mình nh có l i trong vi c làng D u theo gi c,
ph n b i kháng chi n Ông thu mình trong n i t i h , đau xót, tr n tr c, không ng , không mu n nói n ng gì i u này không ch ông mà c gia đình ông s ng trong tâm
tr ng r t đ i n ng n , trong b u không khí u ám, ng i l n không dám nói to, tr con không dám c i đùa Lòng t hào v làng quê c a ông Hai b t n th ng sâu s c
=> V i ngh thu t miêu t n i tâm, s d ng ngôn ng đ c tho i n i tâm, nhà v n đã
di n t r t c th n i ám nh n ng n bi n thành s n m n p lo s th ng xuyên trong ông Hai cùng v i n i đau xót, x u h , nh c nhã Kim Lân không nói nhi u, t nhi u nh ng c ng đ cho th y tình c m mà ông Hai dành cho làng l n đ n nh ng nào N u ông Hai không yêu làng sâu s c thì c ng không đau đ n đ n v y!
- Th r i, ông Hai ti p t c b đ y vào m t tình hu ng th thách c ng th ng khi m ch nhà đánh ti ng đu i đi: “Nghe nói, b o có l nh đu i h t nh ng ng i làng Ch D u kh i vùng này không cho n a” Ông Hai c m nh n h t n i nh c nhã, lo s vì tuy t đ ng sinh s ng: “Bi t đem nhau đi đâu bây gi ? Bi t đâu ng i ta ch a b con ông mà đi bây
gi ? ” B đ y vào đ ng cùng, tâm tr ng ông vô cùng b t c, tuy t v ng Mâu thu n n i tâm b đ y lên đ nh đi m Ông ngh “Hay là quay v làng?” nh ng ông hi u rõ “V làng
t c là ch u quay l i làm nô l cho th ng Tây”, là ph n b i cách m ng, ph n b i C
H …Cu i cùng, ông d t khoát l a ch n theo cách c a mình: “Làng thì yêu th t nh ng làng theo Tây m t r i thì ph i thù” Tình yêu n c đã r ng l n h n, bao trùm h n tình
Trang 6c m làng quê Nh ng dù xác đ nh th nào, ông v n không v t b đ c tình c m v i làng
Vì th , mà ông càng đau xót, t i h
- Trong tâm tr ng b d n nén, b t c y, ông ch còn bi t trút n i lòng c a mình vào
nh ng l i tâm s v i đ a con đ c ng c ni m tin vào cách m ng, vào kháng chi n Qua
l i th th , tâm s c a ông v i đ a con, ta nh n th y tình yêu sâu n ng v i cái làng Ch
D u c a ông Ông mu n đ a con nh ghi nh : “Nhà ta làng Ch D u, ng h C H con nh ?” Nh ng l i tâm s y th c ch t là nh ng l i ông t nh v i chính mình, giãi bày n i lòng mình nh m b c l t m lòng sâu xa, g n bó b n ch t v i quê h ng, đ t
n c ng th i c ng kh ng đ nh ông t m lòng th y chung, trung thành v i kháng chi n, v i cách m ng mà bi u t ng là c H Ông mong “Anh em đ ng chí bi t cho b con ông C H trên đ u trên c xét soi cho b con ông”.Tình c m y ông th t b n
v ng, sâu n ng và thiêng liêng: “Cái lòng b con ông là nh th đ y, có bao gi dám đ n sai Ch t thì ch t có bao gi dám đ n sai.” Khi th ng con bé rành r t tr l i: “ ng h C
H Chí Minh muôn n m”, n c m t ông ch y ròng trên hai má, ông xúc đ ng b i l i nói ngây th c a đ a bé chính là gan ru t, là n i lòng c a ông
3 Ý ki n đánh giá, bình lu n:
- Có th nói, thành công c a Kim Lân trong truy n ng n “Làng”là đã sáng t o đ c tình
hu ng truy n gi n d mà đ c đáo đã th hi n tình yêu làng, yêu n c c a ng i nông dân trong kháng chi n ch ng Pháp Ông r t thành công trong vi c miêu t di n bi n tâm tr ng
c a nhân v t ông Hai m t cách tinh t và sinh đ ng t nhân v t vào tình hu ng th thách bên trong đ b c l chi u sâu tâm tr ng Tác gi miêu t c th , g i c m các di n
bi n n i tâm qua Ủ ngh , hành vi, ngôn ng , đ c bi t di n t r t đúng và gây n t ng
m nh m v s ám nh, day d t đau đ n trong sâu th m tâm tr ng nhân v t i u đó,
ch ng t nhà v n Kim Lân am hi u sâu s c ng i nông dân và th gi i tinh th n c a
h Ngôn ng k , ngôn ng nhân v t th t đ c s c, đ c bi t là ngôn ng nhân v t ông Hai giàu tính kh u ng , v a có nét chung c a ng i nông dân v a mang đ m cá tính c a nhân
v t
III K t bài:
- Qua nhân v t ông Hai, ng i đ c th m thía tình yêu làng, yêu n c r t m c m c, chân thành mà vô cùng sâu n ng, cao quỦ trong nh ng ng i nông dân lao đ ng bình th ng
- S m r ng và th ng nh t tình yêu quê h ng trong tình yêu đ t n c là nét m i trong
nh n th c và tình c m qu n chúng cách m ng mà v n h c th i kháng chi n ch ng Pháp
đã chú tr ng làm n i b t Truy n ng n “Làng” c a Kim Lân là m t trong nh ng thành công đáng quỦ
* Bài t p v n d ng:
Bài t p 1: Tình hu ng truy n là gì? Vai trò c a tình hu ng truy n trong truy n
ng n “Làng” c a Kim Lân
=> G i ý:
- Tình hu ng truy n là hoàn c nh có v n đ trong tác ph m.Trong hoàn c nh đó, nhân v t
s có hành đ ng b c l rõ nh t, đi n hình nh t b n tính c a mình Tính cách nhân v t s
rõ, ch đ s b c l tr n v n
- Tình hu ng truy n trong truy n ng n “Làng” c a nhà v n Kim Lân là khi ông Hai bi t tin làng Ch D u làm Vi t gian theo Tây t mi ng nh ng ng i t n c d i xuôi lên
- Vai trò: Tình hu ng này giúp nhà v n kh c h a sâu s c tính cách ông Hai Là ng i nông dân ngôi làng thân yêu, không gì đ p và đáng t hào h n ngôi làng đó Nh ng khi
Trang 7làng y theo gi c, ta th y có m t s th thách v i ng i nông dân Gi a tình yêu làng và lòng yêu n c, yêu cách m ng, ng i nông dân y đã l a ch n tình yêu đ t n c và cách
m ng m c dù trong lòng đau đ n, t i h Nh sáng t o đ c tình hu ng, nhà v n đã miêu
t đ c tâm lí c a nhân v t v i nh ng bi n chuy n khá ph c t p Nh th , hình t ng
ng i nông dân v i s bi n chuy n m nh m v t t ng, tình c m đã đ c miêu t chân
th c và sinh đ ng
Bài t p 2: c đo n trích sau và tr l i câu h i:
Bác Th ch a nghe th ng câu h i ra sao, ông lão đã l t đ t b lên nhà trên:
- Tây nó đ t nhà tôi r i ông ch t nh n Ông ch t ch làng em v a lên c i chính…
c i chính cái tên làng ch D u chúng em Vi t gian y mà Ra lao! Láo h t, ch ng có gì
s t Toàn là sai m c đích c !”
( Kim Lân, Làng)
a Cùng nói v i ông ch nhà, v y mà ông Hai v a m i x ng “tôi” r i ngay sau đó l i
x ng “em” Vì sao v y?
b Nói “Làng Ch D u chúng em Vi t gian” là dùng cách nói nào?
c Trong câu nói, ông Hai đã dùng sai m t t , đó là t nào?L ra ph i nói th nào m i đúng?
=> G i ý:
a Cùng nói v i ông ch nhà nh ng ông Hai v a x ng “tôi” đã l i x ng “em”, t cách
x ng hô ngang hàng chuy n sang cách x ng hô c a b d i v i b trên Nh ng x ng
“em” v i ng i nói chuy n c ng là thói quen th hi n s tôn tr ng c a ng i nông dân
Vi t Nam làng quê tr c đây M t khác,thay đ i cách x ng hô nh v y c ng cho th y tâm tr ng ông Hai không n đ nh,ông quá vui m ng đ n không làm ch đ c mình, ch thích khoe
b Nói “Làng Ch D u chúng em Vi t gian” là cách nói hoán d - l y làng đ ch nh ng
ng i dân Ch D u
c Trong câu nói, ông Hai dùng sai t “m c đích”, l ra ph i nói “m c kích” ngh a là nhìn
th y, ch ng ki n
* T li u tham kh o:
Khi nói v công vi c sáng tác, nhà v n Kim Lân th ng th l r ng ông mu n th hi n con ng i mình qua trang vi t Có l , tr ng h p nh Kim Lân, s t th hi n thành ra
m t nhu c u, và chính nó t o ra h i th , s c s ng cho tác ph m c a ông Nh ng gì nhà
v n ch ng ki n, tr i nghi m trong nh ng th i đi m quan tr ng c a l ch s đ t n c tr thành ngu n nguyên li u tr c ti p đ ông sáng t o nên nh ng hình t ng đ c s c Truy n
ng n “Làng”, v i nhân v t ông Hai, ch ng t cho chúng ta v đi u này Kim Lân t ng nói:
"Cái không khí ngày đ u kháng chi n nông thôn, tôi đụ đ a vào Làng Lúc y Tây còn đóng t i c u u ng, tôi v làng ch i m y l n, ch ng ki n t n m t th nào là "làng chi n
đ u" Trong không khí y, cùng v i d lu n bán tín bán nghi v làng ch D u theo Tây làm Vi t gian đụ khi n tôi vi t truy n ng n này Ông lụo Hai chính là tôi"
Tình yêu quê h ng đ t n c trong m i con ng i c th mang m t hình hài riêng Có
th là s hi sinh anh d ng c a nh ng chi n s ngoài m t tr n, có th là công s c khai hoang, vun tr ng nh ng th a ru ng, có th là cái m t mà hay hùng tráng c a m t ca
Trang 8khúc ca ng i tình ng i, tình đ i, v.v Và đây là tình yêu, s g n bó thu chung v i cái làng c a mình, c a m t ng i nông dân ph i r i làng đi t n c trong nh ng n m đ u
c a cu c kháng chi n ch ng Pháp
Thành công c a truy n Làng chính là hình t ng nhân v t lão Hai v i nh ng tr ng
hu ng tâm lí, ngôn ng đ c kh c ho s c s o, chân th c và sinh đ ng Tuy nhiên, đ nhân v t b c l đ c tâm lí hay ngôn ng , tr c h t, nhà v n ph i xây d ng đ c tình
hu ng truy n Tính cách nhân v t ch đ c th hi n trong m t s vi c c th nào đó Hi u
l m r i v l là d ng tình hu ng th ng đ c các nhà v n s d ng Vi c r i làng đi t n
c là s vi c có Ủ ngh a t o khung cho câu chuy n ó ch a ph i là tình hu ng Ph i đ n khi ông Hai nghe tin đ n làng c a ông theo Tây làm Vi t gian thì tình hu ng m i th c s
b t đ u Tình hu ng truy n k t thúc khi ông Hai bi t đ c s th c làng c a ông không theo gi c Qua tình hu ng này, hình nh m t lão nông dân tha thi t yêu làng quê c a mình, m t lòng m t d theo kháng chi n hi n ra s c nét, v i chi u sâu tâm lí, ngôn ng mang đ m màu s c cá th hoá
S d cái tin làng ch D u theo gi c làm ông Hai kh tâm là vì nó đã đ ng ch m đ n đi u thiêng liêng, nh y c m nh t trong con ng i ông Cái làng đ i v i ng i nông dân quan
tr ng l m Nó là ngôi nhà chung cho c ng đ ng, h m c i này qua đ i khác, ng i nông dân g n bó v i cái làng nh máu th t, ru t rà Nó là nhà c a, đ t đai, là t tiên, là
hi n thân cho đ t n c đ i v i h Tr c Cách m ng tháng Tám, ông Hai thu c lo i "kh rách áo ôm", t ng b "b n h ng lí trong làng tru t ngôi tr ngo i xiêu d t đi, lang thang
h t n i này đ n n i khác, l n mò vào đ n t n đ t Sài Gòn, Ch L n ki m n Ba chìm
b y n i m i m y n m tr i m i l i đ c tr v quê h ng b n quán" Nên ông th m thía
l m cái c nh tha h ng c u th c Ông yêu cái làng c a mình nh đ a con yêu m , t hào
v m , tôn th m , m t tình yêu h n nhiên nh tr th C xem cái cách ông Hai náo n c, say mê khoe v làng mình thì s th y Tr c Cách m ng tháng Tám, ông khoe cái sinh
ph n c a viên t ng đ c làng ông: "Ch t! Ch t, tôi cha th y cái dinh c nào mà l i đ c cái dinh c c th ng làng tôi" Và m c dù ch ng h hàng gì nh ng ông c g i viên
t ng đ c là "c tôi" m t cách r t h hê! Sau Cách m ng, "ng i ta không còn th y ông đ
đ ng gì đ n cái l ng y n a", vì ông nh n th c đ c nó làm kh mình, làm kh m i ng
-i, là k thù c a c làng: "Xây cái l ng y c làng ph c d ch, c làng gánh g ch, đ p đá, làm phu h cho nó [ ] Cái chân ông đi t p t nh c ng vì cái l ng y'' Bây gi ông khoe làng ông kh i ngh a, khoe "ông gia nh p phong trào t h i kì còn trong bóng t i", r i
nh ng bu i t p quân s , khoe nh ng h , nh ng , nh ng giao thông hào c a làng ông,
C ng vì yêu làng quá nh th mà ông nh t quy t không ch u r i làng đi t n c n khi
bu c ph i cùng gia đình đi t n c ông bu n kh l m, sinh ra hay b c b i, "ít nói, ít c i, cái m t lúc nào c ng l m l m" n i t n c , ông nh cái làng c a ông, nh nh ng ngày làm vi c cùng v i anh em, "Ô, sao mà đ y vui th Ông th y mình nh tr ra.[ ] Trong lòng ông lão l i th y náo n c h n lên" Lúc này, ni m vui c a ông ch là hàng ngày đi nghe tin t c th i s kháng chi n và khoe v cái làng ch D u c a ông đánh Tây Th mà, đùng m t cái ông nghe đ c cái tin làng ch D u c a ông theo Tây làm Vi t gian Càng yêu làng, hãnh di n, t hào v làng bao nhiêu thì bây gi ông Hai l i càng th y đau đ n,
t i h b y nhiêu Nhà v n Kim Lân đã ch ng t bút l c d i dào, kh n ng phân tích s c
s o, tái hi n sinh đ ng tr ng thái tình c m, hành đ ng c a con ng i khi miêu t di n
bi n tâm tr ng và hành đ ng c a nhân v t ông Hai trong bi n c này
Trang 9Ông lão đang náo n c, "Ru t gan ông lão c múa c lên, vui quá!" vì nh ng tin kháng chi n thì bi n c b t ng x y ra Cái tin làng ch D u theo gi c đã làm ông đi ng ng i:
"C ông lão ngh n ng h n l i, da m t tê rân rân Ông lão l ng đi, t ng nh đ n không
th đ c M t lúc lâu ông m i r n è è, nu t m t cái gì v ng c , [ ] gi ng l c h n đi",
"Ông Hai cúi g m m t xu ng mà đi" và ngh đ n s dè b u c a bà ch nhà Ông lão nh
v a b m t m t cái gì quỦ giá, thiêng liêng l m Nh ng câu v n di n t tâm tr ng th t xúc
đ ng: "Nhìn l con, t i thân, n c m t ông lão c trào ra Chúng nó c ng là tr con làng
Vi t gian đ y? Chúng nó c ng b ng i ta r rúng h t h i đ y? Kh n n n, b ng y tu i
đ u " N i nh c nhã, m c c m ph n b i hành h ông lão đ n kh s : "Chao ôi! C c
nh c ch a, c làng Vi t gian! R i đây bi t làm n buôn bán ra sao? Ai ng i ta ch a Ai
ng i ta buôn bán m y Su t c cái n c Vi t Nam này ng i ta ghê t m, ng i ta thù
h n cái gi ng Vi t gian bán n c " C nhà ông Hai s ng trong b u không khí m đ m:
"Gian nhà l ng đi, hiu h t ánh l a vàng nh nh ng n đèn d u l c v n trên nét m t lo
âu c a bà lão Ti ng th c a ba đ a tr ch m đ u vào nhau ng nh nhàng n i lên, nghe
nh ti ng th c a gian nhà" Ông Hai n không ngon, ng không yên, lúc nào c ng n m
n p, b t n trong n i t i nh c ê ch Th m chí ông không dám nh c t i, ph i g i tên cái chuy n ph n b i là "chuy n y" Ông tuy t giao v i t t c m i ng i, "không dám b c chân ra đ n ngoài" vì x u h Và cái chuy n v ch ng ông lo nh t c ng đã đ n Bà ch nhà bóng gió đu i gia đình ông, ch vì h là ng i c a làng theo Tây Gia đình ông Hai vào tình th c ng th ng Ông Hai ph i đ i m t v i tình c nh khó kh n nh t: "Th t là tuy t
đ ng sinh s ng! [ ] đâu đâu có ng i ch D u ng i ta c ng đu i nh đu i h i Mà cho
d u vì chính sách c a C H ng i ta ch ng đu i đi n a, thì mình c ng ch ng còn m t
m i nào đi đ n đâu"
T ch yêu tha thi t cái làng c a mình, ông Hai đâm ra thù làng: "V làm gì cái làng y
n a Chúng nó theo Tây c r i V làng t c là b kháng chi n, b C H " Và "N c
m t ông giàn ra" Ông l i ngh đ n c nh s ng nô l t m t i, l m than tr c kia Bao n i
ni m c a ông không bi t giãi bày cùng ai đành trút c vào nh ng l i trò chuy n cùng đ a con th d i:
- Húc kia! Th y h i con nhé, con là con c a ai?
- Là con th y m y l con u
- Th nhà con đâu?
- Nhà ta làng ch D u
- Th con có thích v làng ch D u không?
Th ng bé nép đ u vào ng c b tr l i khe kh :
- Có
Ông lụo ôm khít th ng bé vào lòng, m t lúc lâu ông l i h i:
- À, th y h i con nhé Th con ng h ai?
Th ng bé gi tay lỪn, m nh b o và rành r t:
- ng h C H Chí Minh muôn n m!
N c m t ông lụo giàn ra, ch y ròng ròng trỪn hai má Ông nói th th :
- đúng r i, ng h C H con nh
Nh ng l i đáp c a con tr c ng là tâm huy t, gan ru t c a ông Hai, m t ng i l y danh
d c a làng quê làm danh d c a chính mình, m t ng i son s t m t lòng v i kháng
Trang 10chi n, v i C H Nh ng l i th t ra t mi ng con tr nh minh oan cho ông, chân thành
và thiêng liêng nh l i th đinh ninh vang lên t đáy lòng ông:
Anh em đ ng chí bi t cho b con ông
C H trỪn đ u trỪn c xét soi cho b con ông
Cái lòng b con ông là nh th đ y, có bao gi dám đ n sai Ch t thì ch t có bao gi dám đ n sai
Nhà v n đã nhìn th y nh ng nét đáng trân tr ng bên trong ng i nông dân chân l m tay bùn Nhân v t ông Hai hi n ra chân th c t cái tính hay khoe làng, thích nói v làng b t
k ng i nghe có thích hay không; chân th c đ c đi m tâm lí vì c ng đ ng, vui cái vui
c a làng, bu n cái bu n c a làng và chân th c nh ng di n bi n c a tr ng thái tâm lí h t
s c đ c tr ng c a m t ng i nông dân t i nh c, đau đ n vì cái tin làng mình ph n b i
N u nh trong bi n c y tâm tr ng c a ông Hai đau đ n, t i c c bao nhiêu thì khi v l
ra r ng đó ch là tin đ n không đúng, làng ch D u c a ông không h theo gi c, s vui
s-ng càs-ng t s-ng b s-ng, h hê b y nhiêu Ôs-ng Hai nh s-ng i v a đ c h i sinh M t l n
n a, nh ng thay đ i c a tr ng thái tâm lí l i đ c kh c ho sinh đ ng, tài tình: "Cái m t
bu n th u m i ngày b ng t i vui, r ng r h n lên M m b m b m nhai tr u, c p m t hung hung đ h p háy " Ông khoe kh p n i: "Tây nó đ t nhà tôi r i bác t
nh n![ ] Láo! Láo h t! Toàn là sai s m c đích c ", "Tây nó đ t nhà tôi r i ông ch
t nh n.[ ] Ra láo! Láo h t, ch ng có gì s t Toàn là sai s m c đích c !" áng l ra ông ph i bu n vì cái tin y ch ? Nh ng ông đang tràn ng p trong ni m vui vì thoát kh i cái ách "ng i làng Vi t gian" Cái tin y xác nh n làng ông v n nh t quy t đ ng v phía kháng chi n Cái tin y khi n ông l i đ c s ng nh môt ng i yêu n c, l i có th ti p
t c s khoe khoang đáng yêu c a mình, Mâu thu n mà v n h t s c h p lí, đi m này
c ng là s s c s o, đ c đáo c a ngòi bút miêu t tâm lí nhân v t c a nhà v n Kim Lân
Ng i đ c s không th quên đ c m t ông Hai quá yêu cái làng c a mình nh th M t khác, c ng nh các nhân v t qu n chúng (ch cho con bú loan tin làng ch D u theo gi c,
bà ch nhà,) cái khó quên nhân v t này còn là nét cá th hoá r t đ m v ngôn ng Lúc ông hai nói thành l i hay khi ông ngh , ng i đ c v n nh n th y r t rõ đ c đi m ngôn ng c a vùng quê B c B , c a m t làng B c B : "N ng này là b m chúng
nó","không đ c thành ti ng cho ng i khác nghe nh m y", "Thì v n", "có bao gi dám
đ n sai", c bi t là nhà v n c Ủ th hi n nh ng t ng dùng sai trong lúc quá h ng
ph n c a ông Hai Nh ng t ng "sai s m c đích c " là d u n ngôn ng c a ng i nông dân th i đi m nh n th c đang chuy n bi n, mu n nói cái m i nh ng t ng ch a hi u
h t S sinh đ ng, chân th c, thú v c a câu chuy n ph n nào c ng nh vào đ c đi m ngôn ng này
Kim Lân đã t ng đ c đánh giá là m t cây bút hàng đ u v đ tài phong t c Trong truy n Làng, s thông hi u v l thói, phong t c c a làng quê đ c ông v n d ng h t s c khéo léo vào xây d ng tâm lí, hành đ ng, ngôn ng nhân v t C t truy n đ n gi n, s c
n ng l i d n c vào m ch di n bi n tâm tr ng, vào l i tho i c a nhân v t nên câu chuy n
có s c h p d n riêng, n t ng riêng, đ c đáo Trong s r t nhi u nh ng nhân v t nông dân khác, ng i đ c khó có th quên m t ông Hai yêu làng quê, yêu đ t n c, thu chung
v i kháng chi n, v i s nghi p chung c a dân t c M t ông Hai thích khoe làng, m t ông Hai s t s ng nghe tin t c chính tr , m t ông Hai t i nh c, đau đ n khi nghe tin làng mình theo gi c, m t ông Hai vui m ng nh tr th khi bi t tin làng mình không theo gi c, Ai