Tuần 15 Tiết PPCT 28 Ngày soạn Ngày 20 tháng 11 năm 2014 Ngày dạy /11/2014 BÀI 15 SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ VĂN HÓA THỜI TRẦN I Mục tiêu 1 Về kiến thức Hiểu được một số nét chủ yếu về tình hình kinh tế, x[.]
Trang 1Tuần: 15
Tiết PPCT: 28 - Ngày soạn: Ngày 20 tháng 11 năm 2014 - Ngày dạy: ……/11/2014
BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I Mục tiêu
1 Về kiến thức
Hiểu được một số nét chủ yếu về tình hình kinh tế, xã hội của nước ta sau chiến tranh chống xâm lược Mông - Nguyên
3 Về kĩ năng
- Nhận xét, đánh giá những thành tựu kinh tế, văn hoá
- So sánh sự phát triển giữa thời Lý và thời Trần
2 Về thái độ
- Tự hào về văn hoá dân tộc thời Trần
- Bồi dưỡng ý thức giữ gìn phát huy nền văn hoá dân tộc
II Chuẩn bị của GV và HS
- Giáo viên
+ SGK, SGV, Chuẩn KTKN
+ Tranh ảnh, các thành tựu văn hoá thời Trần
- Học sinh
+ Tập ghi
+ Sách giáo khoa
III Phương pháp
Trực quan, đàm thoại gợi mở, nêu vấn đề, thảo luận nhóm
IV Tiến trình giờ dạy - Giáo dục
1 Ổn định lớp
Kiểm tra vệ sinh, sĩ số lớp
2 Kiểm tra bài cũ:
- Em hãy trình bày nguyên nhân thắng lợi của cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Mông - Nguyên?
- Ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông - Nguyên có ý nghĩa lịch sử như thế nào?
3 Giảng bài mới
3.1 Đặt vấn đề:
Thời Trần nhân dân ta vừa tiến hành kháng chiến thắng lợi vẻ vang vừa xây dựng, phát triển kinh tế văn hoá với những thành tựu rực rỡ Tiết học hôm nay sẽ giúp các em hiểu thêm về sự phát triển kinh tế thời nhà Trần.
3.2 Nội dung bài giảng:
Hoạt động của Thầy - Trò Nội dung cần đạt
* Hoạt động 1: Nền kinh tế sau chiến tranh I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ 1 Nền kinh tế sau chiến tranh
* Nông nghiệp:
Trang 2GV: Sau chiến tranh nhà Trần đã đề ra những
chính sách gì để phát triển nông nghiệp?
HS: Trình bày theo sgk
GV: Nhờ những chính sách ấy nền kinh tế
thời Trần như thế nào?
HS: Phát triển nhanh chóng
GV: So với thời Lý ruộng đất thời Trần có gì
thay đổi?
HS: Ruộng tư tăng
GV: Vì sao số ruộng đất tư tăng nhanh?
HS: Chính sách khai hoang, phong thưởng,
mua bán ruộng đất->địa chủ đông
GV: Nền kinh tế thủ công nghiệp như thế
nào?
HS: Trình bày theo sgk
GV: Hãy kể tên các nghề thủ công nghiệp
thời Trần
GV: Quan sát H35, 36 so với H23 và nhận
xét
HS: Trình độ kĩ thuật thời Trần tinh xảo hơn
GV: Thời Trần có hai nghề mới đó là nghề
gì?
HS: Đóng tàu, chế tạo vũ khí
GV : Em có nhận xét gì về thủ công nghiệp
thời Trần?
HS : Phát triển nhiều ngành nghề, kĩ thuật
cao
GV : Thương nghiệp thời Trần hoạt động như
thế nào?
HS: Mặc dù bị chiến tranh tàn phá nhưng
nền kinh tế thời Trần luôn được chăm lo phát
triển và đạt được nhiều thành tựu
* Hoạt động 2: Tình hình xã hội sau chiến
tranh
GV: Thời Trần có các tầng lớp xã hội nào?
HS: Vua, vương hầu, quý tộc, địa chủ, quan
lại, tiểu thủ công, thương nhân, nhân dân, tá
điền, nô tì, nông nô
GV: Sự phân hoá tầng lớp thời Trần có gì
khác so với thời Lý?
HS: Phân hoá sâu sắc hơn: địa chủ ngày càng
- Khuyến khích sản xuất, mở rộng diện tích
- Bên cạnh ruộng đất công còn có ruộng đất tư
- Nông nghiệp phát triển nhanh chóng
* Thủ công nghiệp:
- Thủ công nghiệp do nhà nước trực tiếp quản lý rất phát triển
- Nhiều ngành nghề: làm đồ gốm tráng men, dệt vải, chế tạo vũ khí, đóng thuyền, đi biển
*Thương nghiệp
- Mở rộng trao đổi, buôn bán trong ngoài nước: Thăng Long, Vân Đồn
2 Tình hình xã hội sau chiến tranh
Xã hội ngày càng phân hoá sâu sắc
- Tầng lớp thống trị: Vua, vương
hầu, quý tộc, quan lại, địa chủ có nhiều đặc quyền, đặc lợi
- Tầng lớp bị trị: thợ thủ công, thương nhân , nông dân tá điền, nông nô, nô tỳ
Trang 3đông, nông nô và nô tì ngày càng nhiều.
Thảo luận ( 3 phút)
GV: Em hãy vẽ sơ đồ thể hiện sự phân hoá
trong xã hội thời Trần
HS: Vẽ sơ đồ
GV: Em có nhận xét gì về các tầng lớp trong
xã hội thời Trần?
HS: Nhận xét
4 Củng cố
- Trình bày sự phát triển khinh tế thời Trần sau chiến tranh?
- Xã hội thời Trần có đặc điểm gì?
5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị bài sau
Học theo câu hỏi Sgk, xem trước phần II của bài
…
………
……….…
………
……… …… ………
……… ………
Trang 4Tuần: 15
Tiết PPCT: 28 - Ngày soạn: Ngày 20 tháng 11 năm 2014 - Ngày dạy: ……/11/2014
BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ VĂN HÓA THỜI TRẦN (tt)
I Mục tiêu
1 Về kiến thức
Trình bày được một số thành tựu phản ánh sự phát triển của đời sống văn hoá, văn học thời Trần
3 Về kĩ năng
- Nhận xét, đánh giá những thành tựu văn hoá
- So sánh sự phát triển giữa thời Lý và thời Trần
2 Về thái độ
- Tự hào về văn hoá dân tộc thời Trần
- Bồi dưỡng ý thức giữ gìn phát huy nền văn hoá dân tộc
II Chuẩn bị của GV và HS
- Giáo viên
+ SGK, SGV, Chuẩn KTKN
+ Tranh ảnh, các thành tựu văn hoá thời Trần
- Học sinh
+ Tập ghi
+ Sách giáo khoa
III Phương pháp
Trực quan, đàm thoại gợi mở, nêu vấn đề, thảo luận nhóm
IV Tiến trình giờ dạy - Giáo dục
1 Ổn định lớp
Kiểm tra vệ sinh, sĩ số lớp
2 Kiểm tra bài cũ:
Em hãy trình bày tình hình kinh tế, XH nước ta dưới thời Trần
3 Giảng bài mới
3.1 Đặt vấn đề:
Thời Trần nhân dân ta đã đạt được những thành tựu trong lĩnh vực KT,
XH Vậy trong lĩnh vực văn hoá…thời nhà Trần đã đạt được những thành tựu gì? Chúng ta cùng tìm hiểu tiếp theo bài 15.
3.2 Nội dung bài giảng:
Hoạt động của Thầy - Trò Nội dung cần đạt
*Hoạt động 1: Đời sống văn hóa
GV: Thời Trần các tín ngưỡng cổ truyền vẫn
phổ biến trong nhân dân
GV: Em hãy kể tên một vài tín ngưỡng cổ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
- Tín ngưỡng cổ truyền được duy
Trang 5truyền trong nhân dân.
HS: Kể theo sgk
GV: Đạo Phật thời Trần so với thời Lý như
thế nào?
HS: Đạo phật không trở thành quốc giáo và
không ảnh hưởng đến chính trị, chùa triền trở
thành nơi sinh hoạt văn hoá, giai đoạn này
Nho giáo rất phát triển
GV: So với đạo Phật thì đạo Nho có vị trí
ntn?
HS: Nâng cao, chú ý hơn do nhu cầu xây
dựng bộ máy nhà nước của g/c thống trị
GV: Các nhà nho giữ vị trí cao trong bộ máy
nhà nước được trọng dụng (Trương Hán
Siêu, Chu Văn An )
GV: Em hãy nêu những tập quán sống giản dị
trong nhân dân?
GV: Trong nhân dân có những hình thức sinh
hoạt văn hoá nào?
Liên hệ một số lễ hội ở địa phương.
GV: Em có nhận xét gì về các hoạt động văn
hoá thời Trần?
HS: Bên ngoài giản dị song bên trong chứa
đựng lòng yêu nước sâu sắc, tinh thần thượng
võ, đậm đà bản sắc văn hoá dân tộc
*Hoạt động 2: Tìm hiểu về tình hình Văn
học
GV: Văn học thời Trần có đặc điểm gì?
HS: Phong phú mang đậm bản sắc văn hoá
dân tộc
GV: Các tác phẩm văn học thời kì này nội
dung gì?
HS: Tinh thần yêu nước và niềm tự hào dân
tộc
GV: Tại sao văn học thời Trần phát triển
mang đậm bản sắc dân tộc?
HS: Do sau cuộc kháng chiến đã khơi dậy
tinh thần sáng tác của nho sĩ, nhà thơ…
Giáo dục HS: giữ gìn nét đẹp văn hoá dân
tộc
trì và có phần phát triển hơn trước
- Đạo Phật tuy vẫn phát triển nhưng không bằng thời Lý
- Nho giáo ngày càng phát triển, địa vị Nho giáo ngày càng cao và được trọng dụng
- Sinh hoạt văn hoá dân gian phong phú: ca hát, nhảy múa… vẫn duy trì phát triển
2 Văn học
- Thể loại chữ viết: phát triển cả chữ Hán và chữ Nôm
- Nội dung: mang đậm bản sắc
dân tộc, chứa đựng sâu sắc lòng yêu nước, tự hào dân tộc
Trang 6GV: Em hãy kể tên 1 số tác phẩm mà em
biết?
HS: Hịch tướng sĩ, Phò giá về kinh, Phú sông
BĐ.
- Tác phẩm: Hịch tướng sĩ, Phò giá về kinh…
4 Củng cố
- Sinh hoạt văn hóa thời Trần có đặc điểm gì?
- Những thành tựu về văn học thời Trần
5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị bài sau
Học theo câu hỏi Sgk, xem trước mục 3,4 phần II của bài
…
………
………
………
…… ……
………
………… ………
Kí duyệt tuần 15
Ngày… tháng……năm 2014