-Cách gieo vần, hài hoà âm thanh, ngắt nhịp trong một số thể thơ.. Tiếng cuối của câu 8 vần với tiếng cuối của câu 6 tiếp theo.. Tiếng 1.3.5 gieo bằng thanh nào cũng được +Vần: *Luật trắ
Trang 1VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
LUẬT THƠ
A MỤC TIÊU:
Giúp học sinh:
-Nắm được quy luật của các thể thơ
-Cách gieo vần, hài hoà âm thanh, ngắt nhịp trong một số thể thơ
Biết nhận ra giá trị nhạc tính và phân tích, biết làm thơ theo đề tài
B PHƯƠNG PHÁP.
-Nêu vấn đề thực hành.
C CHUẨN BỊ.
-Thầy: Soạn giáo án
-Học sinh: Soạn bài
D TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định.
2 Kiểm tra bài cũ.
3 Bài mới:
Giáo viên cho học sinh tìm
hiểu một số ví dụ cụ thể Yêu cầu
học sinh phát hiện và nhận xét.
-Thế nào là luật thơ? Cho ví dụ
minh hoạ?
I Khái quát theo luật thơ.
1 Ví dụ:
a.Thể thơ lục bát.
+Số tiếng: trên 6, dưới 8
+Vần: Tiếng cuối câu 6 phải cùng vần với tiếng 6 của câu 8 Tiếng cuối của câu 8 vần với tiếng cuối của câu 6 tiếp theo.
+Nhịp: 2/2/2 cũng có thể 3/3 ở câu 6
*Mình về/mình có/nhớ ta
*Một ngìn năm/một vạn năm Con tằm/vẫn kiếp/con tằm/xe tơ
b Thơ Đường luật: Thất ngôn bát cú, thất ngôn tứ
tuyệt
+Số tiếng:7 tiếng
+Về thanh:
*Nhị tứ lục phân minh.
1 2 3 4 5 6 7 Tiếng thứ 2 và 6 cùng thanh, đối với thanh của tiếng thứ 4
*Nhất tam ngũ bất luận.
Tiếng 1.3.5 gieo bằng thanh nào cũng được +Vần:
*Luật trắc, vần bằng:
Tiếng suối trong như tiếng hát xa
*Luật bằng, vần bằng:
Trong tù không rượu cũng không hoa +Liên: (với bài bát cú)
Trang 2VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
- Luật thơ là gì?
- Em có nhận xét gì về thơ mới
lãng mạn 1932-1942?
Giáo viên:
-Ảnh hưởng của thơ hiện đại
châu Âu, các nhà thơ mới
1932-1942 đã sấng tạo ra nhiều
thể loại: 2 tiếng, 4 tiếng, 5 tiếng
và có thơ tự do thơ văn xuôi Tuy
vậy nó vẫn theo quy tắc gieo vần
nhất định Nó tạo ra sự hài hoà về
âm thanh:
"Em ngồi ríu rít ở sau xe
Em nói lòng anh mải lắng nghe
Thỉnh thoảng tiếng cười em lại
điểm
Đời vui khi được có em kề".
*Tiếng thứ 2 câu 1 với tiếng thứ 2 câu 8 cùng một liên (cùng thanh)
*Tiếng thứ 2 của câu 2 với tiếng thứ 2 của câu 3 là cùng một liên (cùng thanh)
*Tiếng thứ 2 của câu 4 với tiếng thứ 2 của câu 5 là cùng một liên (cùng thanh)
*Tiếng thứ 2 của câu 6 với tiếng thứ 2 của câu 7 là cùng một liên (cùng thanh)
Chú ý: Tiếng 2 của câu một là trắc thì tiếng 2 của câu 2 là bằng và ngược lại
2 Bài học:
-Luật thơ là những quy định có tính nguyên tắc bắt buộc về gieo vần, ngắt nhịp, số tiếng, hài hoà âm thanh đối với thể thơ nào đó Tất cả quy định ấy được khái quát theo kiểu mẫu ổn định
-Âm tiết (hay tiếng) là đơn vị cơ bản của luật thơ
* Cấu tạo của tiếng:
+Chia làm hai: phụ âm đầu và phần vần
+Vần có hai: Mở và đóng
- Vần mở không có phụ âm cuối và có thể là bán
âm (vào)
- Vần đóng có một trong các phụ âm cuối sau: m,
n, t, ng, c, ch
+Mỗi tiếng có một trong các thanh: không, huyền,
sắc, hỏi, ngã, nặng Những vần bằng (bình thanh)
gồm thanh không, thanh huyền, những thanh còn lại thuộc vần trắc (khí thanh) là những thanh hỏi, ngã, nặng.
+ Nhóm thanh lại chia thành hai nhóm đối lập nhau
về âm vực
+Nhóm bổng (cao) gồm các thanh không, sắc, ngã.
+Nhóm trầm (thấp) gồm huyền, nặng, hỏi.
->Sự đối lập tạo thành hài hoà về âm thanh trong thơ cộng với ngắt nhịp, ngắt dòng làm thành luật thơ hay hẹp hơn là mô hình âm luật Tiếng Việt
4 Củng cố: Nắm nội dung ghi nhớ Sgk.
5 Dặn dò: Tiết sau học Làm văn.