Vađ trong söị caâc dõch phíím cuêa töi, bïn caơnh vađi ba chuơc truýơn vûđa, tiïíu thuýịt, cođn coâ möơt ñt truýơn ngùưn ăaô ăùng trïn caâc trang baâo, taơp chñ vađ caâc tíơp saâch chu
Trang 1MỤC LỤC
ACGHELEC MIGHEN K (PHILIPPIN) 5
LAÂM ÀAÂN ÖNG 5
ANATOLI AFANAXIEV (NGA) 10
LAÂM QUEN 10
AILIXLI ACRAM (AZERBAIJAN) 26
BIÏÍN XANH 26
ATANAXOV GHERXO (BULGARIA) 32
SANG TRAÁI BÛÚÁC 32
BACLANOV GRIGORI (NGA) 39
MÖÅT CÚN ÀAU KHÖÍ GIAÁ BAO NHIÏU 39
BAUTIXTA PAVLO N (PHILIPPIN) 56
LAÁ BUÂA 56
BOGOMOLOV VLADIMIR (NGA) 67
MÖËI TÒNH ÀÊÌU 67
BONDAREV IURI (NGA) 72
NHÛÄNG KHOAÃNH KHÙÆC 72
BULGACOV MIKHAIL (NGA) 81
VÛÚNG MIÏÅN ÚÃ HISTORIA MORBI 81
Trang 2BUZZATI DINO (ITALIA) 89
BÑ MÊÅT NHAÂ VÙN 89
DINO BUZATTI (ITALIA) 94
CÖ GAÁI BAY XUÖËNG DÛÚÁI 94
BUZZATI DINO (ITALIA) 99
CUÖÅC QUYÏËT ÀÊËU 99
DINO BUZATTI (ITALIA) 103
GÙÅP GÚÄ EINSTEIN 103
Trang 3LÚĐI NGÛÚĐI DÕCH
Nhûông ö cûêa
Coâ ngûúđi vñ taâc phíím vùn hoơc dõch nhû ö cûêa söí nhòn ra
thïị giúâi bïn ngoađi Lađ möơt ngûúđi dõch, trong nhiïìu nùm lao
ăöơng, töi ăaô gùưng goêi goâp phíìn taơo ra nhûông ö cûêa söí nhû
víơy Vađ trong söị caâc dõch phíím cuêa töi, bïn caơnh vađi ba
chuơc truýơn vûđa, tiïíu thuýịt, cođn coâ möơt ñt truýơn ngùưn ăaô
ăùng trïn caâc trang baâo, taơp chñ vađ caâc tíơp saâch chung - söị
lûúơng so vúâi caâc dõch giaê khaâc khöng nhiïìu nhûng thu nhùơt
laơi cuông ặúơc möơt tíơp saâch - möơt ö cûêa nûôa - nay xin trònh
baơn beđ vađ ăöơc giaê coi nhû möơt kó niïơm giao thúđi thïị kó
Nhûông truýơn ngùưn nađy töi dõch raêi raâc trong nhiïìu
nùm, viïơc lûơa choơn hoađn toađn ngíîu nhiïn, khöng theo möơt
tiïu chñ thöịng nhíịt nađo, qua nhiïìu nguöìn saâch baâo, cuêa caâc
taâc giaê thuöơc caâc chíu luơc, quöịc gia khaâc nhau - tûđ Bùưc Íu
ăïịn Ăöng Nam AÂ, tûđ íịn Ăöơ ăïịn Trung - Nam Mô Tuy nhiïn,
bíy giúđ tíơp húơp vađ nhòn laơi nhûông caâi khöng hïơ thöịng ăoâ
cuông thíịy thuâ võ, thíơm chñ lađ böí ñch - giaâ trõ cuêa thöịng kï,
xaâc suíịt chñnh lađ úê nhûông tíơp húơp ngíîu nhiïn - noâ cho biïịt
mònh muöịn tòm ăïịn nhûông khöng gian nađo, ăaô nhòn ra
nhûông khung caênh nađo Vađ nïịu xïịp töi lađ möơt ngíîu nhiïn
vađo trong hïơ thöịng, thò úê chûđng mûơc nhoê nhoi nađo ăoâ töi
thíịy phíìn viïơc töi lađm cuông phaên aânh tím thïị con ngûúđi vađ
xaô höơi cuêa giai ăoaơn lõch sûê chuâng töi töìn taơi vađ hoaơt ăöơng
Nhû víơy, nhûông taâc phíím vùn hoơc dõch cođn lađ nhûông ö cûêa
nhoê ăïí ngûúđi ta nhòn vađo mònh vađ hiïíu biïịt mònh
Töi chó biïịt möơt ngoaơi ngûô - lađ tiïịng Nga - nïn tíìm nhòn
qua caâc ö cûêa söí cuêa töi tröí ra hiïín nhiïn lađ haơn chïị nhiïìu
Töi choơn tïn möơt thiïn truýơn cuêa nhađ vùn Nga ăùơt tûơa cho
tíơp saâch nađy - Nhûông ö cûêa mađu xanh Ûúâc mong cho nhûông
ö cûêa ta nhòn vađo - ra nhau mang mađu xanh - ýn bònh, thín
thiïơn
Ăoađn Tûê huýịn Hađ Nöơi, cuöịi nùm ăíìu thiïn niïn kó
Trang 5ACGHELEC MIGHEN K
PHILIPPIN
LAĐM ĂAĐN ÖNG
Ricardo ặâng trûúâc chiïịc tuê gûúng vađ thúê ăïìu, síu Anh ûúôn vai,
nùưm chùơt tay vung ra böịn phña, lïn gín co duöîi vađ móm cûúđi hađi lođng
vúâi nhûông bùưp thõt deêo dai nöíi hùìn lïn trïn caânh tay cuêa mònh
Möơt luâc sau, Ricardo ăaô ăi trïn ặúđng Anh bûúâc ríịt nhanh, quaê
quýịt, nïơn goât chín lïn nhûông hođn ăaâ laât Mùưt tröng thùỉng vïì phña
trûúâc, anh khöng nhòn thíịy gò hïịt, thíơm chñ caê mùơt trùng ăang roơi
saâng con ặúđng anh ăi Tíịt caê suy nghô cuêa anh ăïìu hûúâng vïì Lina vađ
Dodon
Ricardo ýu Lina, con gaâi cuêa Teronio, möơt chuê hiïơu buön Dodon,
con trai ngûúđi thúơ cùưt toâc, möơt thanh niïn gíìy gođ, lađ keê tònh ắch cuêa
anh
Ricardo taân tónh, sùn ăoân Lina ăaô líu, vađ theo anh nghô, khöng
phaêi khöng coâ kïịt quaê Nhûng tûđ khi Lina lađm quen vúâi Dodon,
Ricardo thíịy cö gaâi böîng trúê nïn laơnh nhaơt vúâi anh
Söi suơc cùm thuđ Dodon, Ricardo quýịt ắnh bùìng moơi caâch loaơi
trûđ ắch thuê Anh khöng thïí ăïí cho Dodon chiïịm ặúơc Lina Cö phaêi
thuöơc vïì anh, Ricardo, vađ chó thuöơc vïì anh mađ thöi!
Ricardo khöng nghi ngúđ rùìng Dodon súơ anh vađ khöng daâm ăaânh
nhau vúâi anh - hùưn ta leêo khoeêo, sûâc voâc chùỉng ặúơc bao lùm Nïịu goơi
Dodon ra quýịt ăíịu, chùưc hùưn ta phaêi hoaêng lùưm, khöng daâm nhíơn
lúđi Luâc ăoâ seô chùỉng cođn ai ặâng chùưn ngang ặúđng cuêa Ricardo nûôa!
Vađ traâi tim Lina seô thuöơc vïì möơt mònh anh!
Chiïìu höm ăoâ, Ricardo ăaô suy tñnh ríịt kô cađng Anh cíìn phaêi loaơi
trûđ ắch thuê bùìng bíịt cûâ giaâ nađo!
Trang 6Ăïịn gíìn nhađ Lina, anh bûúâc chíơm laơi Nùưm chùơt tay, lïn gín,
möơt líìn nûôa nùưn thûê cú bùưp Töịt lùưm, tíịt caê ăïìu tuýơt diïơu!
Dûđng laơi nhòn lïn ngöi nhađ, anh thíịy Lina ăang ặâng trong cûêa
söí múê röơng Trûúâc mùơt cö, quay lûng laơi phña Ricardo, lađ Dodon Mùưt
Ricardo töịi síìm laơi Möơt phuât, hai phuât tröi qua Lùưc maơnh ăíìu xua
ăuöíi cún choaâng vaâng, thíìm nghô rùìng mònh cođn coâ thò giúđ, chûa vöơi,
Ricardo quay goât ăi ngûúơc laơi ặúđng cuô Anh vađo quaân goơi cöịc rûúơu
rum Uöịng caơn möơt húi, anh traê tiïìn vađ bûúâc ra, ăi thùỉng vïì phña nhađ
Lina Tònh ýu, lođng cùm thuđ vađ giíơn dûô cöìn cađo trong ngûơc anh, cođn
trûúâc mùưt lađ hònh aênh Lina vađ thùìng Dodon ăaâng gheât
Chûa ặúơc mûúđi bûúâc, anh ăaô thíịy Dodon ăang chíìm chíơm ăi
ngûúơc laơi phña anh, miïơng huyât saâo möơt bađi haât vui Chñnh bađi haât
nađy ăaô thûơc sûơ lađm Ricardo phaât ăiïn lïn Nghiïịn rùng, xiïịt chùơt nùưm
ăíịm, anh ặâng laơi bïn meâp heđ phöị chúđ ắch thuê
- Túâ cíìn gùơp cíơu möơt tñ Nađo, ta seô noâi chuýơn ăađn öng vúâi nhau -
Vûđa noâi, Ricardo vûđa tuâm líịy cöí aâo Dodon
- Boê ra, Cardin1, túâ khöng ăaânh nhau vúâi cíơu ăíu - Dodon bònh
tônh ăaâp
- Taơi sao laơi khöng? Ăûđng hođng, túâ bùưt cíơu phaêi ăaânh nhau! - Vađ
tiïịp theo lúđi ăe doơa lađ möơt caâi taât
- Vö ñch thöi, Cardin aơ Cíơu lađm thïị chùỉng ặúơc caâi gò ăíu -
Dodon laơnh luđng noâi
Ricardo vung tay traâi taât maơnh, nhûng Dodon kõp traânh ặúơc
Ricardo laơi vung tay, nhûng anh khöng kõp ăaânh tiïịp: nùưm ăíịm cuêa
Dodon ăaô ăíơp vađo cùìm anh vađ híịt anh lùn xuöịng ăíịt Ricardo líơp tûâc
chöìm díơy, nhûng chó vûđa kõp ăïí nhíơn ra Dodon ăang tiïịn laơi gíìn: ăođn
tiïịp theo truâng vađo tai - vađ anh ngaô víơt xuöịng ăíịt, khöng cođn caêm
thíịy gò nûôa hïịt
Ăïịn gíìn cöíng nhađ mònh, Ricardo múâi tónh laơi vađ ngaơc nhiïn thíịy
ngûúđi ăúô anh ăi khöng phaêi ai khaâc mađ chñnh lađ Dodon Anh nghe
tiïịng Dodon noâi:
1
Trang 7- Chñnh cíơu, Cardin aơ, lađ ngûúđi coâ löîi Vò víơy múâi ra nöng nöîi nađy
Túâ coâ muöịn thïị ăíu
Vađo buöíi chiïìu höm ăoâ, Ricardo khöng cođn coâ thïí lađm gò ặúơc
nûôa Caê ngûúđi ăau nhûđ vò nhûông cuâ ăíịm, cođn ăíìu thò nöí tung ra vúâi
bao nhiïu yâ nghô
Caâi thùìng veê ngoađi gíìy gođ ýịu ăuöịi kia líịy ăíu ra bíịy nhiïu lađ
sûâc maơnh nhó? - Ricardo nghô Anh bõ giađy vođ búêi yâ nghô rùìng Dodon
ăaô thùưng anh Xíịu höí, thíơt lađ xíịu höí! Mađ khöng chó vúâi Dodon - vúâi caê
chñnh mònh! Vađ Lina seô noâi gò khi biïịt chuýơn nađy!?
Nhûông yâ nghô quay cuöìng trong ăíìu, anh caêm thíịy mïơt moêi vö
cuđng Lođng tûơ tin trûúâc ăíy ăaô biïịn ăi ăíu míịt
*
* *
Möîi líìn Tacpi ngoe nguííy ăuöi ăïịn bïn caơnh Ricardo, anh laơi
chaân ngaân lùưc ăíìu: sao mađ noâ gíìy ăïịn thïị, chó coâ ăuöi vúâi míịy tuâm
löng! Vađ nhû khöng cođn söịng nûôa, suöịt ngađy nùìm dađi úê nhađ nguê gíơt
Laơi gíìn nhû khöng bao giúđ suêa líịy möơt tiïịng Mađ nïịu coâ suêa thò cuông
hoađn toađn chùỉng doơa ặúơc ai Ăïịn keê tröơm cuông khöng súơ Chó cíìn
thíịy ngoađi ặúđng möơt con choâ con nađo hoùơc nghe thíịy bíìy choâ nhađ
bïn cùưn nhau, noâ ăaô cuơp ăuöi chaơy nhû tïn bùưn vađo nhađ tröịn tñt dûúâi
gíơm bađn! Ăaô bao líìn Ricardo noâi vúâi mònh: “Ăïí con choâ nađy laơi lađm gò
nûôa? Ăûúơc ñch lúơi gò? Chó coâ biïịt ùn! Möơt con víơt lûúđi biïịng, nhaât nhû
caây Thïị mađ cuông lađ giöịng ặơc!”
Ricardo ắnh ăem noâ cho ngûúđi khaâc, nhûng khöng ai muöịn nhíơn
caê Tacpi gíìy ăïịn nöîi Ricardo phaêi xíịu höí Khi coâ ngûúđi hoêi con choâ
nađy lađ cuêa ai, anh traê lúđi traânh ăi rùìng chùưc lađ con choâ hoang nađo ăoâ
laơc ăïịn, khöng biïịt ai lađ chuê, vađ anh noâi thïm: chùỉng leô vûât noâ ra
ặúđng ađ, töơi nghiïơp!
Thûơc ra con choâ nađy lađ cuêa chñnh Ricardo Anh hoêi xin noâ úê nhađ
ngûúđi anh hoơ khi noâ cođn beâ tñ Ricardo chùm soâc noâ ríịt cíín thíơn, mú
ûúâc seô nuöi thađnh möơt con choâ sùn gan daơ, khoêe ăeơp Nhûng hi voơng
cuêa anh khöng thađnh Tacpi lúân lïn öịm ýịu Coâ leô vò víơy mađ Ricardo
Trang 8ruêa noâ lađ lûúđi biïịng vađ nhuât nhaât, anh caêm thíịy khoâ chõu caê nhûông
khi noâ thín thiïơn ve vuöịt anh
Ngađy höm ăoâ, Tacpi chùỉng hiïíu sao khöng úê nhađ Khöng thíịy noâ
caê úê caơnh thuđng ặơng caâ höơp, caê dûúâi hađng díơu göî, caê úê ngoađi ặúđng
phña trûúâc nhađ Tuy víơy, Ricardo víîn ăöí phíìn ùn cho noâ vađo baât vađ
nghô rùìng nïịu con choâ coâ laơc míịt ăi nûôa thò anh cuông seô chùỉng tiïịc
Anh muöịn coâ möơt con choâ giöịng töịt, khoêe, khön, vađ caâi chñnh lađ
gan daơ Tacpi thò chùỉng coâ ặúơc möơt ặâc tñnh nađo caê Nïịu Tacpi khöng
nhaât gan lùưm, coâ leô anh ăaô boê qua ặúơc tíịt caê nhûông caâi khaâc Nhûng
Tacpi, than öi, laơi khöng thoêa maôn ặúơc nhûông mong muöịn cuêa anh
Vađ vò víơy hoađn toađn khöng coâ gò ăaâng ngaơc nhiïn lađ khi ăi tòm gùơp
Lina vađ Dodon, Ricardo thíơm chñ khöng nghô ăïịn con choâ Tacpi thò coâ
quan hïơ gò ăïịn söị phíơn cuêa anh?
*
* *
Saâng höm sau, khi ăi xuöịng bïịp, Ricardo caêm thíịy ngûúđi khoâ
chõu Cùìm nhûâc nhöịi, thónh thoaêng anh laơi phaêi ặa tay xoa ăïí lađm
dõu cún ăau Khi ăïịn caơnh vođi nûúâc rûêa mùơt, anh tröng thíịy Tacpi
ăang thaên nhiïn nùìm caơnh chiïịc thuđng göî ặơng caâ höơp, nhû khöng coâ
chuýơn gò xaêy ra Ricardo thíịy con choâ nhû gíìy hún thûúđng ngađy
Ricardo cođn chûa kõp ùn saâng thò chuâ Caxtoc, ngûúđi baơn cuô cuêa
meơ anh, bûúâc vađo Vûđa chađo hoêi xong, öng ăaô hoêi ngay Tacpi úê ăíu
Ricardo dûúân löng mađy ngaơc nhiïn Cođn võ khaâch, tríìm tröì, thaân
phuơc, bùưt ăíìu kïí:
- Öi! Cardin aơ, con choâ nhađ chaâu múâi gan daơ lađm sao! Chiïìu höm
qua chuâng noâ ăaânh nhau ngoađi ặúđng ăíịy Con choâ ặơc to ăuđng cuêa
ngađi Putin xöng vađo trûúâc Thïị mađ, chaâu tûúêng tûúơng xem, con víơt to
xaâc ăïịn thïị mađ phaêi chõu thua caâi thùìng oùưt tñ xñu nhađ chaâu ăíịy nheâ
Tacpi cho noâ möơt ngoaơm lađm noâ ruâ lïn khùưp caê phöị nghe tiïịng Bíy
giúđ chuâ mï con choâ cuêa chaâu ăíịy, Cardin aơ Noâ tuy húi gíìy möơt tñ,
nhûng thíơt duông caêm Vađ chaâu coâ biïịt vò sao mađ chuâng ăaânh nhau
Trang 9khöng? Vò con choâ caâi Mextixa nhađ chuâ ăíịy Mađ noâ thò, chaâu thíịy ăíịy,
nađo coâ thiïịt gò ăïịn luô choâ ặơc!
Ricardo ặâng im lùơng Anh cođn coâ thïí noâi gò?!
- Vò víơy mađ chuâ ăïịn gùơp chaâu, Cardin aơ, cho chuâ mûúơn con Tacpi
ñt líu Chuâ muöịn ăi sùn lúơn lođi möơt chuýịn Chùỉng loađi thuâ nađo coâ thïí
chaơy thoaât khoêi con choâ khön ngoan vađ gan daơ nađy ăíu Mađ Tacpi
khöng súơ haôi möơt chuât nađo - höm qua chuâ tûơ mùưt chûâng kiïịn röìi Chaâu
cho chuâ mûúơn nheâ? Chuâ seô chùỉng ăïí chaâu phaêi thiïơt ăíu Sùn ặúơc
lúơn lođi röìi, chaâu seô coâ phíìn
- Víng, víng, tíịt nhiïn, chuâ cûâ líịy ăi, - Ricardo ăaâp, nhûng ăíìu
cođn maêi nghô vïì chuýơn khaâc
Trang 10ANATOLI AFANAXIEV
NGA
LAĐM QUEN
Haôi huđng trûúâc nhûông yâ nghô cuêa chñnh mònh vïì caâi chïịt, mïơt moêi
búêi cuöơc söịng gia ằnh vađ bïơnh tíơt, kiïơt lûơc vò thûúđng xuýn phaêi
quýịt ắnh möơt ăiïìu gò ăoâ, ăïịn tuöíi tûâ tuíìn töi nhiïîm phaêi möơt thoâi
quen töìi tïơ lađ chöịc chöịc cûâ quay ăíìu nhòn laơi, hïơt nhû phña sau coâ möơt
ngûúđi nađo ăoâ goơi Ăang bûúâc trïn ặúđng böîng quay phùưt laơi, ăöơt ngöơt
Ngöìi trong phođng cuông bíịt ngúđ ngoaâi laơi nhòn Chùỉng bao líu nhûông
ngûúđi gíìn guôi töi ăaô nhíơn ra ăiïìu ăoâ Ăíìu tiïn lađ vúơ töi:
- Sao anh cûâ quay quay nhû möơt con boơ hung thïị? - cö ta hoêi
- Chùỉng leô boơ hung laơi quay quay ađ?
- Tím ắa anh khöng ặúơc trong saơch, nïn anh múâi quay quay
nhû víơy
Xasa Pet'rovxki, ngöìi uöịng bia vúâi töi úê vûúđn hoa Ermitaj, thíịy
töi suyât nûôa thò bõ saâi cöí khi ăöơt ngöơt quay laơi nhòn vïì phña quíìy, liïìn
giaêi thñch:
- Cíơu bõ thíìn kinh ăíịy, Victor aơ Ăi khaâm ăi
Töi khöng ăi khaâm Maơo hiïím Víîn tiïịp tuơc quay laơi nhòn Töi hi
voơng röìi tûơ noâ seô khoêi Trûúâc ăíy töi cuông ăaô coâ líìn bõ ăau maơng sûúđn
phaêi míịt nûêa nùm, tûúêng lađ mònh sùưp ăi chíìu öng vaêi Nhûng khöng,
nhûâc nhoâi ñt líu röìi khoêi
Líìn nađy, quay laơi nhòn, töi tröng thíịy möơt cö gaâi vúâi maâi toâc röịi
buđ; cö ta ăang khoâc
Trang 11*
* *
Cö bûúâc thíịt thïíu, ăíìu cuâi gùìm ăi ngay sau lûng töi; vađ khi töi
dûđng laơi, suyât nûôa cö xö vađo töi Ríịt treê, chûđng hai mûúi tuöíi, quíìn
jean, nhûông tia nùưng mùơt trúđi chiïịu qua líìn vaêi bõ khuâc xaơ möơt caâch
laơ luđng
- Öi, öi! - töi kïu lïn - Lúân thïị röìi mađ cođn vûđa ăi vûđa nheđ Ai trïu
em thïị?
Cö gaâi khöng ăaâp, ngaơc nhiïn nhòn töi Töi cuông nhòn mònh bùìng
cùơp mùưt cuêa cö ta vađ khöng caêm thíịy vui veê lùưm
- Coâ viïơc gò thïị? - töi hoêi - Ngađy nùưng ăeơp, chim hoât lñu lo thïị kia
mađ taơi sao em laơi khoâc? Hoađn toađn khöng thïí coâ lñ do nađo ăïí khoâc caê
Cö gaâi móm cûúđi, líịy öịng tay aâo dađi lau hai maâ Nhûông cûê ăöơng
ríịt duýn daâng, hïơt nhû caânh chim víîy sùưp bay lïn
- Chim nađo hoât? Em khöng nghe thíịy
- Ăíịy lađ anh noâi möơt caâch hònh aênh ÚÊ ăíy thò khöng, nhûng
chuâng ăang hoât úê möơt núi nađo ăoâ
- Trong rûđng íịy ađ?
- Thò cûâ cho lađ úê trong rûđng
Cö gaâi thúê dađi vađ bùưt ăíìu ăi vođng sang phña bïn traâi töi Ăïí ăi
qua mađ khöng chaơm vađo ngûúđi töi, cö phaêi bûúâc xuöịng khoêi vóa heđ
"Nïịu cö ta boê ăi míịt, - töi nghô, - nïịu cö ta boê ăi míịt thò "
- Hay lađ, anh coâ thïí giuâp em ăiïìu gò ặúơc khöng? - töi chúơt hoaêng
höịt vò nhûông lúđi nađy buöơt ra khoêi miïơng töi nhû möơt tiïịng kïu
- Khoâ lùưm, - cö gaâi ăaâp - Anh khoâ coâ thïí giuâp gò em ặúơc
Töi khöng phaêi vöơi ăi ăíu caê, vađ töi ăuöíi theo cö
- Anh coâ thïí tiïîn em möơt quaông ặúơc khöng?
- Tuđy
Trang 12- Em ặđng nghô anh lađ möơt thùìng nhùng nhñt ngoađi phöị ăíịy nheâ
Nhûng em buöìn vađ cö ăún quaâ! Hay lađ anh tûúêng tûúêng ra thïị?
- Khöng cíìn ăíu, - cö cûúđi khííy hoađn toađn khöng nhû kiïíu caâc cö
gaâi
Bíy giúđ töi ăaô kõp nhòn kô cö Cö thuöơc loaơi ngûúđi khöng phaêi súơ gò
trong cuöơc ăúđi Thiïn nhiïn ăaô phuâ cho cö tíịt caê nhûông gò coâ thïí,
khöng hïì keo bíín vúâi cö Xung quanh nhûông bûúâc chín cö ăi vang lïn
tiïịng chuöng ïm aâi, chuâng líơp tûâc lađm cho töi ngíy ngíịt Tíịt nhiïn,
cuông ăaâng cöng quay laơi nhòn möơt caâch thûúđng xuýn ăïí khöng boê qua
möơt cö gaâi nhû víơy
- A, tiïơm kem ăíy röìi! - töi söi nöíi hùỉn lïn - Ta gheâ vađo möơt phuât
chûâ?
- Ö! - cö gaâi noâi - Caâi nađy thò em ăaô biïịt hïịt röìi
- Nhûng anh laơi chûa biïịt
- Thïị thò ai cíìn giuâp ăúô ai: anh giuâp ăúô em hay lađ em giuâp ăúô
anh?
- Ta vađo ùn möîi ngûúđi möơt suíịt kem, thïị thöi
- Cođn sau ăoâ?
- Chia tay nhau, nhû nhûông con tađu trïn mùơt biïín
- Thöi ặúơc, ăöìng yâ Em lađ Marina
Töi biïịt ríịt roô rùìng nïịu nhû cö boê ăi míịt thò töi seô chïịt Ăíy
khöng phaêi lađ quíìy kem, mađ lađ tiïơm ùn "Söcöla"
Tûđ phođng ùn baânh raân vađ sûôa ăùơc, töi keâo cö sang quíìy rûúơu bïn
caơnh ÚÊ ăíy chíơt chöơi, ngöơt ngaơt, ăíìy khoâi thuöịc Vö söị con trai con
gaâi ngöìi chíơt nñch, ăang mï maêi trïn nhûông chiïịc cöịc lúân tûúâng cuêa
mònh, vúâi veê mùơt siïu thoaât vûđa huât cíìn vûđa trao ăöíi vúâi nhau nhûông
cíu ngùưn Toâm laơi lađ hoơ ăang say sûa, vui veê Töi líơp tûâc caêm thíịy
mònh bõ laơc loông; cođn Marina, ngûúơc laơi, söi nöíi, hoaơt baât hùỉn lïn aânh
mùưt cuêa nhûông cíơu con trai búđm dađi cûâ baâm chùơt líịy cö nhû nhûông
vođi moâc Töi caêm thíịy tiïịc lađ ăíìu toâc töi laơi cùưt ngùưn theo möịt cuô, vađ
Trang 13khöng coâ caê ríu líîn ria Mađ tíịt caê nhûông caâi ăoâ cöơng laơi vúâi nhau ăaô
gíìn nhû lađ bïì ngoađi cuêa möơt con ngûúđi
Möơt cíơu con trai - khöng hiïíu lađ vö tònh hay cöị yâ - thuâc vađo khuyêu
tay töi, vađ töi suyât nûôa lađm ăöí míịt vaơi cocktail Töi khöng noâi gò, lađm
nhû khöng nhíơn thíịy ÚÊ bïn quíìy ùn, töi vúâi Marina noâi chuýơn vúâi
nhau thíơt thoaêi maâi, cođn úê ăíy thò khöng thïí nađo noâi ặúơc Vúâi möơt sûơ
cùng thùỉng vađ höìi höơp, töi lo lùưng nhòn cö huât caâi chíịt loêng mađu xanh
nhaơt qua cíìn huât, mùưt cö lú ăaông lûúât phña trïn ăíìu moơi ngûúđi Thónh
thoaêng, aânh nhòn cuêa chuâng töi gùơp nhau, vađ Marina móm cûúđi thín
míơt, an uêi Cíơu con trai bïn caơnh töi laơi hñch vađo ngûúđi töi vađ cûúđi hö
höị
- Thïị nađo, anh cöị yâ thuâc vađo ngûúđi töi ăíịy ađ? - töi hoêi
Cíơu ta khöng phaêi möơt mònh - hoơ göìm ba tay thanh niïn lûơc
lûúông, vađ caê boơn tröị mùưt nhòn töi nhû nhòn möơt thùìng ăiïn
- Böị giađ aơ, böị ngöìi choaân hïịt chöî nhû möơt ặâc öng íịy, - cíơu ta
ăaâp - Böị dõch sang möơt tñ
- Töi cođn dõch vađo ăíu nûôa? - Mađ quaê thíơt, töi khöng thïí dõch ăi
ăíu ặúơc; hoơa chùng lađ lïn ăíìu göịi cuêa Marina
- Caâi böị giađ nađy ăi ăíu thïị nađy nhó? - cíơu thanh niïn thûâ hai noâi
to veê tríìm ngím - Hoơ ăaâng ra phaêi nùìm trûúâc ti vi mađ ăoơc baâo, ăùìng
nađy laơi cûâ ăi khùưp núi, tranh hïịt luô con gaâi treê cuêa boơn nađy Thíơt quaâ
quùưt
- Töi khöng tranh caâc cö gaâi cuêa caâc anh
- Ta ăi thöi! - Khöng uöịng hïịt, ăùơt cöịc xuöịng bađn, Marina goơi Töi
boê öịng huât sang möơt bïn, uöịng möơt húi caơn cöịc cuêa mònh Ăaâm thanh
niïn tiïîn töi bùìng möơt trađng cûúđi hi hñ
- Anh thíịy chûa, - Marina noâi, - anh lađm vïơ sô thïị nađo ặúơc? Súơ caê
boơn treê ranh
- Anh coâ súơ ăíu
- Ra thïị! - gioơng cö húi coâ veê khinh thûúđng
Trang 14Töi nghe möơt chiïịc rùng bùưt ăíìu nhûâc buöịt, chiïịc rùng mađ thaâng
trûúâc vûđa bõ troâc míịt miïịng hađn
- Thûơc ra mađ noâi, anh khöng thñch nhûông chuýơn caôi löơn, ăùơc biïơt
lađ úê núi cöng cöơng Marina aơ, em hiïíu khöng, anh khöng súơ, nhûng cöị
traânh chuâng Khöng gò thò thíìn kinh moơi ngûúđi cuông ăaô cùng thùỉng
lùưm röìi, hađnh haơ mònh vö ñch lađm gò nûôa Búêi vò coâ chûâng minh ặúơc gò
cho ai ăíu Khöng cho ai caê
Cö toê veê nghi ngúđ:
- Coâ thíơt lađ khöng chûâng minh ặúơc cho ai khöng?
- Con ngûúđi bíy giúđ khöng cođn biïịt nghe nhau nûôa Möîi ngûúđi cûâ
phaân theo yâ cuêa mònh
- Möơt thûâ triïịt lñ cuêa öng giađ
- Ăoâ lađ kïịt quaê cuêa nhûông quan saât ăaâng buöìn, - töi noâi
Chuâng töi ăaô ăïịn bïịn ăöî tađu ăiïơn ngíìm
- Thöi, em phaêi ăi ăíy, chađo ăöìng chñ bi quan, - cö chòa tay ra cho
töi "Nïịu cö íịy boê ăi míịt ", - töi nghô thíìm
- Hay lađ ta ăi daơo thïm möơt laât nûôa?
- Em phaêi ăi ăïịn chöî bađ
- Thò anh ăi cuđng em
Marina böịi röịi, töi thíịy lađ cö ríịt böịi röịi Cö khöng muöịn lađm töi
giíơn Khoaêng caâch vïì tuöíi taâc, gioơng noâi lõch sûơ cuêa töi, vađ nhiïìu ăiïìu
khaâc nûôa, - töi thíịy hïịt
- Chùỉng leô anh khöng vöơi vïì nhađ sao? Anh khöng coâ vúơ ađ?
- Coâ chûâ Möơt vúơ, hai con Nhûng hoơ khöng ăúơi anh
- Taơi sao?
- Ăoâ lađ möơt víịn ăïì phûâc taơp
Trang 15Töi ăaô noâi döịi Moơi ngûúđi úê nhađ ríịt ăúơi töi lađ khaâc Töi cíìn phaêi
mua baânh mò vađ sûôa mang vïì trûúâc bûôa töịi
- Thöi ặúơc, - cö gaâi gíơt ăíìu - Thò ta ăi thöi Bađ seô cho chuâng ta
uöịng trađ Khöng xa ăíu, úê ăaơi löơ Hoađ Bònh
*
* *
Bađ cuêa cö gaâi ăaô möơt trùm tuöíi Lađm sao bađ coâ thïí söịng, xoay xúê
ặúơc möơt mònh? Khi chuâng töi bûúâc vađo (Marina múê cûêa bùìng chòa
khoaâ riïng), bađ nùìm trïn giûúđng, quíịn kñn chùn, tröng giöịng nhû möơt
chiïịc keân coâ soơc Nhòn thíịy chuâng töi, bađ phaât ra tiïịng rñt sung sûúâng
vađ nhoêm lïn ăoân gùơp chuâng töi, tiïu phñ caê möơt khöịi nùng lûúơng ăïí
ngöìi díơy Marina öm hön bađ röìi íịn bađ nùìm laơi xuöịng giûúđng
- Ai ăíịy? - bađ giađ hoêi, cùơp mùưt cíơn thõ nheo nheo nhòn vïì phña töi
- Ngûúđi quen cuêa chaâu bađ aơ Möơt ngûúđi ríịt töịt buơng
- Chuâng ta thò ai mađ chùỉng töịt buơng Tïn lađ gò?
- Chaâu lađ Victor PetOĐrovitr aơ
- Chaâu con ai, húê Victor Petorovitr? Coâ phaêi lađ chaâu cuêa nhađ
Xamokhin khöng ăíịy?
- Khöng aơ
- Mùơt tröng coâ veê giöng giöịng Thïị chaâu ắnh lađm gò vúâi Marina
cuêa giađ ăíịy?
Marina khoaâi traâ phaâ ra cûúđi, cö ríịt thñch cíu hoêi cuêa bađ laôo
- Anh íịy chùỉng lađm gò vúâi con ăíu, bađ aơ Anh íịy uöịng trađ röìi ăi
thöi
Nhûng bađ laôo hònh nhû nghi ngaơi töi möơt ăiïìu gò ăoâ khöng giaêi
thñch nöíi, vađ trong khi ngöìi uöịng trađ möîi líìn töi chòa tay ra ăïí líịy
ặúđng hay baânh bñch qui lađ bađ laơi súơ haôi neâ ngûúđi sang bïn Marina
cûúđi ăïịn ặât húi, thíơm chñ toaât caê möì höi Töi caêm thíịy nhû ăaô quen
Trang 16biïịt cö tûđ líu, vađ coâ caêm tûúêng rùìng mònh ăaô coâ líìn ngöìi trong cùn
phođng vúâi nhûông bûâc tûúđng daân giíịy mađu höìng nhaơt nađy Chó coâ
khöng nhúâ lađ bao giúđ vađ vúâi lñ do gò Nhûông chuýơn nhû thïị cuông ăaô
tûđng xaêy ra vúâi töi trûúâc ăíy Nïịu nhû töi ặúơc íịm aâp vađ ýn tônh,
thò töi laơi coâ caêm giaâc nhû ăíịy lađ sûơ lùơp laơi möơt ăiïìu gò trûúâc ăoâ, cođn
nïịu nhû gùơp phaêi chuýơn ruêi ro mïơt moêi, thò bao giúđ töi cuông nghô
rùìng ăíịy lađ líìn ăíìu xaêy ra vađ khoâ lođng coâ thïí töìi tïơ hún
Khi chuâng töi ăaô uöịng hïịt hai cheân cheđ hûúng, bađ laôo böîng sûơc
nhúâ ra:
- Marina, thïị chaâu coâ mang thuöịc ăïịn khöng?
- Öi, chaâu qún míịt röìi, bađ aơ Trñ nhúâ chaâu töìi tïơ quaâ chûđng
Nhûng anh Victor seô chaơy mua giuâp ngay bíy giúđ mađ Ăûúơc khöng,
anh Victor? Hiïơu thuöịc úê gíìn ăíy thöi Anh ăi höơ nheâ? - aânh mùưt vûđa
thíơt thađ vûđa tinh nghõch, cùơp löng mađy nhûúân cao tin cíơy Töi cíìm líịy
ăún vađ ăi tòm hiïơu thuöịc
Töi vađo traơm ăiïơn thoaơi tûơ ăöơng, goơi vïì cho vúơ thöng baâo rùìng seô
vïì nhađ khöng súâm hún sau hai ba tiïịng ăöìng höì nûôa
- Laơi say sûa röìi! - tiïịng vúơ töi heât lïn ăöơc ắa xuýn qua suöịt caê
thađnh phöị
- Khöng, anh khöng say sûa ăíu, - töi trõnh troơng ăaâp vađ treo öịng
nghe lïn Töi khöng say sûa thíơt, nhûng laơi say möơt cún say giöịng
nhû giíịc mú Vađ úê möơt núi nađo ăoâ ríịt síu trong thím tím cuêa töi ăang
cûơa quíơy nöîi súơ haôi vađ xíịu höí, nhûng töi khöng muöịn tónh giíịc Taơi
quíìy thuöịc, bađ dûúơc sô xem xeât túđ ăún thuöịc cuêa töi ríịt líu röìi bíịt ngúđ
hoêi:
- Hoơ tïn?
- Hoơ tïn cuêa ai? Cuêa töi íịy ađ?
- Cuêa ngûúđi duđng thuöịc
Bađ dûúơc sô nhòn töi vúâi veê giïîu cúơt khöng che díịu, cođn trong hađng
coâ ngûúđi nađo ăoâ híìm hûđ khö khöịc
Trang 17- Anh nhùơt ặúơc túđ ăún nađy úê ăíu ađ? Anh coâ biïịt thuöịc gò ăíy
khöng?
- Thuöịc tim, - töi ăaâp, cöị giûô veê bònh thaên Töi biïịt rùìng mònh coâ
thïí rúi vađo chuöîi nhûông chuýơn ruêi ro mađ ăïí thoaât ra khöng ăún giaên,
nhanh choâng Nhûng may sao khöng phaêi lađ höm nay Töịt nhíịt lađ
khöng phaêi höm nay
- Möơt bađ hađng xoâm giađ vađ ăau öịm nhúđ töi ăi mua mađ
Bađ dûúơc sô, khöng ngííng nhòn lïn, kheô lùưc ăíìu vúâi veê traâch moâc,
im lùơng duđng buât chò gaơch lïn túđ ăún
- Nhûng sao laơi thïị
- Anh laơi quíìy giaê tiïìn
Töi giaê nùm ruâp böịn mûúi cöpïch, nhíơn ặúơc ba höơp nhoê ríịt ăeơp
vađ noâi: "Caâm ún chõ"
*
* *
Bûúâc ra ăïịn phöị caơnh hiïơu thuöịc, töi bùưt ăíìu tónh laơi Bíịt ngúđ
nhû tuýịt lúê trïn nuâi xuöịng Töi tröng thíịy mònh nhû möơt keê khaâc,
vúâi nhûông goâi thuöịc thaêm haơi, ngûúđi ngúơm cuông thaêm haơi, vö nghôa,
baâm líịy cö gaâi chûa quen biïịt, khöng biïịt, khöng hiïíu ăïí lađm gò Töi
tröng thíịy khuön mùơt nhúơt nhaơt, uê ruô cuêa mònh trong boâng töịi Vađ
töi cođn nhúâ laơi vö söị nhûông hađnh ăöơng nhuơc nhaô vađ vö nghôa cuêa töi
vûđa xaêy ra múâi ăíy; trong söị ăoâ thò caâi hađnh ăöơng höm nay cuêa töi
cođn líu múâi lađ thaêm haơi vađ vö nghôa nhíịt Vađ khöng hiïíu bùìng caâch
nađo ăoâ trong möơt khoaênh khùưc töi kõp nhòn thoaâng thíịy tíịt caê nhûông
nùm thaâng tröịng röîng ăang ăúơi töi úê phña trûúâc, cođn úê cuöịi lađ caâi
ăiïím choât khuêng khiïịp khi töi möơt líìn truât húi thúê nhùưm mùưt vônh
viïîn - öi, lađm sao coâ thïí diïîn ăaơt bùìng lúđi caâi nöîi buöìn xím chiïịm
lođng töi vađ ăeđ guơc töi xuöịng ăíịt! Ăöi chín trúê nïn mïìm nhuôn, dûúđng
nhû chuâng ăaô bõ ruât hïịt xûúng cöịt, vađ töi buöơc phaêi lï ăïịn bïn möơt
chiïịc ghïị dađi ngöìi xuöịng "Caâi gò thïị nađy nhó, - töi nghô, lùưc maơnh
Trang 18ăíìu, nhû möơt con ngûơa xua bíìy mođng bíu quanh - Luâ líịp míịt röìi
Bađ laôo töơi nghiïơp ăang ăúơi thuöịc, mađ mađy ăöì heđn"
Töi ặâng díơy vađ bûúâc ăi
Marina ra múê cûêa, cö cûúđi vúâi töi Gûúng mùơt cö, vúâi nhûông luâm
ăöìng tiïìn dõu dađng trïn maâ, ăöi mùưt chaây boêng, trong saâng, - cö xinh
ăeơp hún tíịt caê nhûông gò töi ăaô gùơp trïn ăúđi
- Thuöịc ăíy, - töi chòa míịy chiïịc höơp ra
- Anh vađo nhađ ăi chûâ!
- Anh phaêi ăi ăíy, xin löîi em
Cö ngaơc nhiïn Sûơ ngaơc nhiïn cuêa cö gúơi töi nhúâ ăïịn möơt ăiïìu gò
ăoâ ăaô bõ míịt ăi cuêa tuöíi thú, möơt ăiïìu gò ăaô ríịt quyâ giaâ, khöng trúê
thađnh hiïơn thûơc Buöíi chiïìu höm nay töi traêi qua nhûông sûơ thay ăöíi
tím traơng ríịt nhanh choâng Vađo ăuâng caâi khoaênh khùưc khi töi tröng
thíịy gûúng mùơt cö cuđng vúâi nuơ cûúđi vađ sûơ ngaơc nhiïn cuêa cö, líơp tûâc
tíịt caê nhûông gò ăen ăuêi, nhûông gò ró ăöơc trong ngûơc töi liïìn tan biïịn,
tím höìn nghe vûđa íịm nöìng vûđa raơng rúô Cúâ gò mađ rïn ró, tuöíi taâc cuêa
ta thò coâ lađm sao, bao nhiïu ăiïìu cođn coâ thïí xaêy ra vađ líịp laânh huy
hoađng ăíìy múâi meê
- Anh kò cuơc thïị nađo íịy, - Marina tríìm ngím noâi - Sao laơi thïị?
Bíy giúđ chuâng ta seô chađo bađ röìi ăi vïì cuđng nhau
- Thïị em coâ muöịn cuđng nhau khöng?
- Muöịn, - cö khöng böịi röịi Sûơ chín thađnh cuêa cö nhû möơt caâi taât
Bađ laôo ăaô laơi nùìm trïn giûúđng, chùn quíịn kñn ngûúđi
- Chaâu ăaô mang thuöịc vïì ăíịy ađ? - bađ laôo böîng bíịt ngúđ hoêi ríịt to,
gioơng tríìm
- Víng aơ
- Öi, caâm ún chaâu Caâm ún chaâu nheâ!
Khi töi cuđng Marina ăaô ra ăïịn cûêa, bađ laôo böîng laơi lïn tiïịng:
Trang 19- Öi, Marina, cođn tiïìn, tiïìn! Tiïìn thuöịc íịy! Öi, chaân quaâ! Ăíịy
chaâu kòa, trïn tuê íịy, chaâu cíìm líịy
- Chuýơn vùơt thöi mađ, - töi noâi vađ khöng nhíơn tiïìn Mađ Marina
cuông khöng víơt nađi lùưm
*
* *
- Bađ ýịu nhû víơy, lađm sao coâ thïí söịng möơt mònh ặúơc? - töi hoêi
Chuâng töi bûúâc trïn ặúđng phöị chaơy doơc theo búđ söng löơng gioâ chiïìu
íím ûúât, nhûng töi khöng daâm ặa chiïịc aâo veât cuêa mònh cho cö
- Söịng nhû thïị ăíịy Bađ gađn lùưm Khöng chõu ăi khoêi ngöi nhađ íịy
Öng vûđa múâi míịt muđa xuín nùm ngoaâi Bađ cuông muöịn ặúơc chïịt úê
trong cùn nhađ nađy, anh hiïíu khöng?
Ăiïìu ăoâ thò töi hiïíu
- Nhûng duđ sao
- Em thûúđng nguê laơi vúâi bađ, nhiïìu khi söịng úê ăoâ caê tuíìn lïî Chó coâ
bíy giúđ em ăang bíơn thi
- Em thi vađo trûúđng nađo?
- Trûúđng y Thi líìn thûâ tû Höm nay vúâ phaêi ăiïím ba Coâ leô laơi
trûúơt líìn nûôa Thíơt khöng may, bûơc muöịn chïịt
- Vò víơy mađ em khoâc ăíịy ađ?
- Víng
Töi kheô huâng hùưng veê giïîu cúơt
- Thïị nghôa lađ thïị nađo? - Marina nghiïm khùưc hoêi
- Anh cho lađ kò cuơc Chó möơt ăiïím ba vúâ víín nađo ăoâ mađ cuông nûúâc
mùưt, cuông ăau khöíi! Bao nhiïu chuýơn vùơt vaônh cûâ hađnh haơ, khöng
cho ta söịng Ăïịn luâc nhòn laơi - hûđ, quyê quaâi thíơt - Vò caâi gò mađ ta víơt
vaô, tiïu phñ mònh! Trong luâc ăoâ cuöơc ăúđi cûâ tröi qua lùơng leô, khöng
Trang 20nhíơn thíịy Nhûng vïì ăiïìu ăoâ thò khöng hiïíu sao chuâng ta laơi khöng ai
khoâc caê Trong chuýơn nađy khöng hiïíu sao chuâng ta laơi thaên nhiïn
möơt caâch ăíìn ăöơn
- Anh bao nhiïu tuöíi röìi, anh Victor?
- Gíìn böịn mûúi Hïịt thúđi röìi Giai ăoaơn khuêng hoaêng cuêa ngûúđi
vûúơn Nïandertan
- Anh noâi nhû möơt öng giađ
- Thò anh ăuâng lađ möơt öng giađ mađ Chó coâ ăiïìu cođn ñt nhiïìu hiïịu
ăöơng
Töi böîng caêm thíịy thûúng haơi baên thín mònh, thûúng haơi ăïịn
mûâc khöng thïí nađo thûúng haơi hún ặúơc nûôa Khöng biïịt ăaô lađ líìn thûâ
míịy töi caêm thíịy mònh bõ mùưc keơt trong caơm cođ ke, noâ cûâ keâo lï theo
sau töi trïn mùơt phöị nhûơa vađ khua íìm ô "Marina khöng phaêi lađ löịi
thoaât, - töi nghô - Ăíy lađ möơt aêo tûúêng múâi Thïị cođn löịi thoaât úê ăíu?
Löịi thoaât tûđ caâi gò?" Töi cúêi aâo veât vađ khoaâc lïn vai cö Marina co ruâm
ngûúđi laơi vađ noâi: "Merci" Khöng boê tay ra, töi keâo cö laơi gíìn mònh vađ
hön lïn möơt núi nađo ăoâ caơnh muôi
- Taâo túơm gúâm! - cö noâi - Ríịt theo kiïíu ăađn öng
- Suöịt ăúđi anh mú ûúâc ặúơc hön möơt cö gaâi nhû thïị
- Anh ăaô hön röìi ăíịy Bíy giúđ thò sao?
Khöng hiïíu ặúơc lađ cö coâ giíơn hay khöng? ñt ra thò cö cuông khöng
coâ yâ muöịn hön hñt vúâi töi Töi cuông khöng coâ yâ muöịn hön cö Chó lađ
khöng chuê tím víơy thöi
- Bíy giúđ coâ leô ăaô ăïịn luâc phaêi vïì nhađ Gíìn mûúđi hai giúđ röìi
Cö gíơt ăíìu, khöng nhòn töi Coâ thïí cö nghô rùìng töi seô chaơy böí ăi
tòm tùưc xi, nhûng töi khöng cođn tiïìn Bùìng tađu ăiïơn ngíìm vađ ö tö buyât,
chuâng töi ăaô ăi ăïịn ặúơc nhađ cö sau böịn mûúi phuât, trong suöịt böịn
mûúi phuât ăoâ chuâng töi ăöìng lođng im lùơng Sûơ im lùơng khöng lađm cho
töi caêm thíịy nùơng nïì, töi nghô rùìng thïị lađ laơi thïm möơt ngađy nûôa ăaô
qua, ăaô rúi vađo dođng qún laông, vađ nïịu noâ ăïí laơi ặúơc duđ chó lađ möơt
mííu höìi ûâc coên con thò cuông ăaô lađ töịt lùưm röìi Nghô vïì ăiïìu ăoâ töi
Trang 21khöng buöìn lùưm, vò coâ Marina ngöìi bïn caơnh Cö nhñu mađy, thónh
thoaêng laơi liïịc nhòn sang töi, dûúđng nhû muöịn hoêi möơt ăiïìu gò ăoâ
"Nađo, hoêi ăi, em muöịn gò, - töi im lùơng ngíìm thuâc giuơc cö - Em cûâ hoêi
ăi, xin múđi Hoêi ăiïìu gò cuông ặúơc" Trong lođng töi ím ó möơt caêm giaâc,
rùìng giûôa hai chuâng töi ăaô xaêy ra möơt ăiïìu gò ăíịy khaâc thûúđng, coâ
nhûông súơi díy xiïìng ngoơt ngađo nađo ăoâ xñch buöơc chuâng töi laơi vúâi
nhau, nhûng chuâng töi phaêi vônh viïîn chia lòa nhau vò quýìn lûơc cuêa
nhûông hoađn caênh aâc nghiïơt
- Kia kòa, cûêa söí cuêa phođng em trïn tíìng mûúđi hai íịy, - Marina
chó tay lïn trúđi - Anh thíịy khöng?
- Ăíu, úê ăíu?
- Ö cûêa thûâ chñn tñnh tûđ bïn traâi
- AĐ, thíịy röìi Cao quaâ
Töi cöị sûâc vûún dađi cöí ra, toê ra rùìng hoađn toađn yâ thûâc ặúơc tíìm
quan troơng cuêa thúđi ăiïím hiïơn taơi Tíịt caê caâc cûêa söí, coâ ăeđn vađ khöng
coâ ăeđn, hoađ vađo nhau thađnh möơt tíịm tranh gheâp maênh löìi loôm khoâ
chõu Chuâng nhû choơc vađo mùưt töi
"Taơi sao Marina khöng xuöịng xe ăi? - töi böịi röịi - Cö íịy cođn cíìn
gò nûôa?"
- Thöi, taơm biïơt anh nheâ, öng giađ! - cö chađo töi
- Em chuíín bõ töịt cho mön thi sau nheâ Nhûng ặđng quaâ sûâc ăíịy,
- töi khuýn
- Anh coâ muöịn em cho söị ăiïơn thoaơi khöng?
- Em cho anh ăi! - töi vui mûđng ăaâp
Cö ăoơc baêy chûô söị, nhûng chuâng líơp tûâc nhaêy khoêi ăíìu töi
- Anh khöng qún chûâ?
- Thađ chïịt cođn hún
Vađ luâc ăoâ Marina lađm caâi viïơc mađ ăaâng ra khöng nïn lađm: cö
ặâng nhoân chín vađ kheô lûúât ăöi möi cuêa mònh vađo miïơng töi
Trang 22*
* *
Bađ vúơ cuêa töi, Galina Grigorievna, tûđ líu ăaô taơo ra möơt tuơc lïơ
khöng ăeơp lùưm: hïî töi vïì muöơn lađ cö ta khoaâ traâi cûêa laơi, ặâng ngoađi
khöng thïí nađo múê ặúơc Cö ta haôm töi úê trûúâc caânh cûêa ăoâng kñn
khöng ñt hún mûúđi - mûúđi lùm phuât Vađ líìn nađy cuông víơy Nhúđ ún
trúđi lađ ăïm ăaô khuya nïn khöng ai bùưt gùơp töi trong tònh traơng nhuơc
nhaô ăoâ Töi liïn tuơc bíịm chuöng, caâch tûđng quaông ngùưn, vađ hònh
dung ra ríịt roô caênh Galina nùìm trïn giûúđng, ăoơc saâch vađ cûúđi khííy
möơt caâch ăöơc ắa "Cö ta lađm nhû víơy ăïí lađm gò nhó? - töi nghô thíìm,
hoaêng höịt lùưng nghe tûđng tiïịng ăöơng nhoê ngoađi cíìu thang Luô treê
suöịt ngađy chaơy nhaêy chùưc ăaô nguê nhû chïịt Cuöịi cuđng, töi nghe thíịy
tiïịng bûúâc chín cö ta lûúđi biïịng keâo lï trïn sađn nhađ
- Ai ăíịy?
- Múê cûêa ra, Galina
- Nhađ nađy moơi ngûúđi ăïìu úê nhađ caê
Thïm möơt phuât - vađ töi ặúơc vađo úê trong cùn nhađ cuêa chñnh töi
- Chúi búđi chaân chûa! - Galina thò thíìm rñt lïn Trïn ngûúđi cö ta
khoaâc möơt chiïịc aâo vaây cuô ăaô súđn úê khuyêu tay, tûđ phña trong löơ ra
tíịm aâo nguê trùưng nhađu naât Khuön mùơt sûng nùơng, mïơt moêi, vúâi
nhûông quíìng thím dûúâi mùưt Töi nhòn cö ta vúâi veê mùơt cuêa möơt
ngûúđi khöng coâ löîi mađ phaêi chõu ăau khöí - ăíịy lađ vúơ töi, meơ cuêa
nhûông ặâa con töi, möơt ngûúđi vûđa ruöơt thõt vûđa xa laơ ăöịi vúâi töi Vônh
viïîn thín thuöơc vađ ruöơt thõt, ăöìng thúđi vônh viïîn xa laơ Töi thûúng vúơ
töi ăïịn chaêy nûúâc mùưt, vađ töi víîn ýu cö nhû xûa Tíịt caê nhûông biïịn
ăöíi thay da ăöíi toâc xaêy ra vúâi töi thò cuông xaêy ra vúâi cö Sau nhiïìu
nùm dađi cö ăaô trúê thađnh möơt phíìn baên chíịt cuêa töi, ăöi khi ăaâng
gheât, ăöi khi cíìn thiïịt nhû möơt húâp nûúâc
Töi xuöịng bïịp, bíơt bïịp húi, ăùơt chaêo khoai tíy vađ thõt bùm viïn
lïn hím laơi cho noâng Galina baâm goât theo sau:
- Thïị nađo, ngûúđi ta chûa cho ùn ađ?
Töi im
Trang 23- Anh khöng muöịn traê lúđi? Anh muöịn ùn?! Cođn phaêi noâi, quan
lúân trúê vïì nhađ mađ Mau mau doơn cho quan lúân ùn! Cođn töi, luön tay
luön chín, suöịt ngađy úê cú quan, vïì nhađ con caâi cúm nûúâc - thò ăiïìu ăoâ
chùỉng liïn quan gò ăïịn ai caê Lađm sao mađ caâi söị töi noâ thïị, haê ăöì aâc
ön hung baơo? Chùỉng leô anh khöng coâ gia ằnh sao? Traê lúđi ăi! Ăûđng
coâ mađ ngíơm möìm thïị kia!
- Galina, em líịy ăíu ra nhûông tûđ nhû thïị? "aâc ön", "hung baơo"
Galina, öi Galina!
Quaâ muöơn Cö ta ăaô ruâ rñt lïn, cún nûâc núê ăaô lay chuýín caê ngûúđi
cö ta nhû möơt chíơp ăöơng kinh, tay cö ta ăaô muâa lïn saât muôi töi
- Hu - hu, anh ăaô lađm haơi caê ăúđi töi Töi ăaô tiïu phñ cuöơc ăúđi cho
ai! Anh thûê nhòn vađo gûúng xem mònh giöịng ai Nhûông ngûúđi khaâc
vađo caâi tuöíi cuêa anh
Noâi chung lađ toađn böơ chûúng trònh thûúđng diïîn Nhûông lúđi buöơc
töơi - nađo lađ ñch kó, nađo lađ nghiïơn ngíơp, nađo lađ sa ăoơa tíịt caê nhûông töơi
löîi töìn taơi trïn ăúđi Qua nhûông lúđi hûđng hûơc líîn löơn nûúâc mùưt cuêa
Galina hiïơn ra hònh aênh möơt keê ăïíu giaê bíịt trõ vúâi nhûông tû chíịt xíịu
xa cuêa möơt gaô ngöng cuöìng nhuơc duơc Ăoâ lađ töi Caâi chñnh lađ cö ta heât
to ăïịn nöîi tíịt caê laâng giïìng hai bïn ăïìu nghe thíịy vađ luô treê phaêi thûâc
díơy Khuýn ngùn cö ta lađ vö ñch, möîi lúđi cuêa töi luâc nađy chùỉng khaâc gò
möơt khuâc göî khö neâm vađo ăöịng lûêa ăang rûđng rûơc chaây Ríìu rô vûđa
gíơt ăíìu vûđa nhùn mùơt, töi ngöìi ùn thõt bùm viïn vúâi baânh mò, gíìn nhû
khöng nhai, cûâ thïị nuöịt chûêng Chùỉng bao líu sau, töi caêm thíịy trong
cún cuöìng nöơ cuêa cö ta ăaô coâ sûơ mïơt moêi, liïìn ngíơp ngûđng noâi chen
vađo:
- Galina, em biïịt khöng, anh muöịn bađn vúâi em möơt viïơc ríịt quan
troơng
- Caâi gò?
- Ngûúđi ta ăïì nghõ anh phuơ traâch khu vûơc söị ba em nhúâ khöng,
anh ăaô noâi vúâi em röìi ăíịy Hoơ thïm chûđng nùm chuơc, vađ cöng viïơc
cuông ăöơc líơp
- Noâi laâo! Bõa möơt caâch trùưng trúơn!
Trang 24- Thíơt ăíịy, Galina aơ! - Ăiïìu töi noâi quaê lađ sûơ thíơt, nhûng khöng
phaêi tíịt caê Khi ngûúđi ta ăïì nghõ töi phuơ traâch khu vûơc, töi liïìn líơp
tûâc tûđ chöịi Laônh ăaơo laônh ăiïịc gò caâi thaâ töi Cûâ ăïí cho ngûúđi khaâc
laônh ăaơo töi cho ra trođ caâi ăaô
Vúơ töi líơp tûâc nguöi cún Haôm laơi tûâc thúđi hïơt nhû víơn ăöơng viïn
chaơy ăua dûđng laơi giûôa cûơ li Nïịu cö ta biïịt ặúơc toađn böơ sûơ thíơt, chùưc
töi seô phaêi traê giaâ Nhûng ăiïìu ăoâ lađ sau nađy
- Anh Victor, nïịu thïị thò hay quaâ
- Cođn phaêi noâi
Trong aânh mùưt cö ta löơ veê phín vín:
- Nhûng anh coâ mûđng khöng?
- Ríịt mûđng Mùơc duđ coâ thïí víịp phaêi nhûông khoâ khùn khöng lûúđng
trûúâc ặúơc
- Anh uöịng trađ nheâ?
- Em ăi nùìm ăi Anh ngöìi laơi, cín nhùưc möơt vađi viïơc nûôa
Cö ta ngoan ngoaôn khoaâc aâo, hiïìn lađnh ăi ra
Trong phođng trúê nïn ýn lùơng, vađ caê khu nhađ, caê khùưp moơi núi
cuông ýn lùơng íịm trađ reo söi íịm cuâng Tiïịng nûúâc tûđ vođi ăïí húê nhoê
tûđng gioơt, tûđng gioơt
Ngađy mai seô bùưt ăíìu bùìng buöíi saâng
Töi ngöìi uöịng trađ, gùơm baânh mò vađ nhòn qua khe mađn ra ngoađi
cûêa söí Töi thñch nhòn Moxcva ăang trong giíịc nguê Nïịu nhùưm mùưt laơi
vađ cöị hïịt sûâc lùưng nghe, thò coâ thïí caêm thíịy ặúơc nhûông tiïịng thúê dađi
trong ăïm nùơng nïì cuêa thađnh phöị, gíìn hïơt nhû tiïịng thúê cuêa con
ngûúđi
"Ngađy mai bùưt ăíìu bùìng buöíi saâng, - töi nghô - Cö gaâi Marina
tuýơt vúđi - nhûng than öi, khöng phaêi dađnh cho töi! - seô thûâc díơy, vađ
vúơ töi cuông thûâc díơy, vađ caâc con töi cuông thûâc díơy Seô xaêy ra nhûông sûơ
kiïơn nađo ăoâ mađ töi seô tham dûơ vađo Töi seô lađm möơt caâi gò ăoâ, vađ seô coâ
nhûông viïơc nađo ăoâ töi laơi khöng kõp lađm Khöng quan troơng Cíìn phaêi
Trang 25söịng Cíìn phaêi söịng Ăaô líơp gia ằnh, sinh con ăeê caâi - thò haôy söịng
Söịng vò nhûông ai seô thûâc díơy saâng mai"
Galina chûa nguê, cö nùìm giúê túđ taơp chñ Phuơ nûô, nhûng roô rađng lađ
mùưt cö ta chó chûơc nhñp laơi
- Nhiïơt ăöơ Michia thïị nađo? - töi hoêi (saâng nay thùìng beâ ho nhiïìu)
- Bònh thûúđng
- Töịt lùưm Em coâ mïơt khöng?
- Viïơc gò ăïịn anh Caâm ún anh ăaô nhúâ túâi
- Thöi ặúơc, Galina, ặđng cùìn nhùìn nûôa Vö tuýịn coâ gò
khöng?
- Ăuê thûâ vúâ víín
- Thïị ăíịy Chuâc em nguê ngon nheâ
- Anh thò ăïm nađo cuông nguê ngon
Trûúâc khi lùơn vađo vûơc síu cuêa giíịc nguê, töi cöị nhúâ laơi söị ăiïơn
thoaơi cuêa Marina Vađ ăaô nhúâ ra Quaê thûơc, töi ăaô nhúâ ra! Nùm chûô söị
ăíìu tiïn lađ 43456
- Thïị cú ăíịy - phuơ traâch khu vûơc! - vúơ töi noâi vađ vuöịt nheơ vai töi
Trang 26AILIXLI ACRAM AZERBAIJAN
BIÏÍN XANH
Tùơng con trai Iliax Ngöi nhađ cuêa thíìy Niaz ặâng taâch biïơt ra möơt bïn, trïn ngoơn ăöìi
Cođn trûúđng hoơc úê phña dûúâi, ngay giûôa lađng Vađ tûđ nhađ thíìy ăïịn
trûúđng lađ möơt con ặúđng choâi nùưng, ríịt saâng, ăùơc biïơt lađ vïì muđa xuín,
khi cíy cöịi núê hoa
Vađ thïị röìi, con trai aơ, vađo möơt muđa xuín noơ, coâ hai cíy ặâng nhòn
nhau, chuâng ặâng tûđ xa nhòn nhau bùìng nhûông con mùưt, tûâc lađ nhûông
böng hoa cuêa mònh: möơt cíy moơc trïn sín nhađ thíìy Niaz, cođn cíy kia
moơc trong sín trûúđng, möơt cíy lađ möơc qua, cođn cíy kia lađ taâo
Cíy taâo núê hoa ăoê thùưm, cođn hoa cuêa möơc qua trùưng muöịt Vađ thïị
lađ dûúâi cíy möơc qua trùưng muöịt nađy, thíìy Niaz rûêa mùơt saâng saâng,
thíìy vûđa rûêa mùơt vûđa cíịt tiïịng haât vui veê Röìi mùơt trúđi bùưt ăíìu raêi
nùưng xuöịng con ặúđng trûúâc cûêa, vađ tûđ ăoâ, tûđ phña mùơt trúđi, tûđ phña
aânh saâng, vang xuöịng tiïịng haât cuêa thíìy Niaz, trong saâng vađ tinh
khiïịt Thíìy Niaz mùơc möơt chiïịc aâo giùơt ríịt saơch, ăi xuöịng trûúđng ăïí
daơy caâc em Thíìy ăi doơc con ặúđng choâi nùưng, chađo hoêi moơi ngûúđi; vađ
khöng thïí nađo nhíìm gioơng noâi cuêa thíìy vúâi gioơng noâi cuêa bíịt kò ngûúđi
nađo khaâc ặúơc Caâc gioơng noâi, con trai aơ, muöịn tin hay khöng tuđy con,
chuâng ăïìu coâ mađu sùưc riïng cuêa mònh Vađ ăíy lađ ngöi trûúđng, caơnh
cíy taâo ăang muđa hoa núê röơ, vò cíy taâo ăoâ mađ tíịt caê moơi thûâ úê núi ăíy
ăïìu nhuöịm möơt mađu ăoê Caê chiïịc keêng trûúđng treo dûúâi maâi hiïn möîi
luâc vang lïn cuông coâ tiïịng kïu mađu ăoê
Röìi hiïn trûúđng trúê nïn vùưng veê Ăûúđng lađng cuông trúê nïn vùưng
veê; caâc ngöi nhađ im lòm nùìm nhû khöng coâ boâng ngûúđi Cođn hai caâi cíy
víîn ặâng nhòn nhau: möơt cíy möơc qua trïn sín nhađ thíìy Niaz, vađ cíy
taâo trong sín trûúđng hoơc
Trang 27Ăïí tröng thíịy ặúơc thïị giúâi nhû thïị, coâ leô cíìn phaêi lađ ríịt beâ,
thíơm chñ cođn beâ hún caê con bíy giúđ Hònh nhû muđa xuín ăoâ lađ muđa
xuín ăíìu tiïn cha gùơp trong ăúđi Tûđ nùm thaâng xa, ríịt xa bíy giúđ cuêa
cha nhòn laơi, cha caêm thíịy hònh nhû vađo muđa xuín ăoâ chó coâ hai cíy
núê hoa, vađ chó coâ möơt con ặúđng ặúơc mùơt trúđi chiïịu saâng bùìng aânh
nùưng cuêa mònh Vađ cha caêm thíịy hònh nhû bûâc thû do thíìy Niaz viïịt
súê dô hay tuýơt vúđi ăïịn víơy, lađ vò thíìy ặúơc söịng giûôa hai cíy núê hoa
ăoâ, vađ khi lïn ặúđng nhíơp nguô, thíìy ăaô ăi theo con ặúđng saâng loaâng
choâi aânh mùơt trúđi nađy
*
* *
Bûâc thû cuêa thíìy Niaz gûêi vïì ặúơc ăoơc trong sín nhađ dûúâi aânh
ăeđn díìu hoêa Daơo ăoâ vađo muđa heđ, ăang giûôa vuơ gùơt, nhûông ngûúđi phuơ
nûô múâi tûđ ngoađi ăöìng vïì Trúđi vûđa chíơp choaơng, chûa thíơt töịi hùỉn,
xung quanh cođn nhúđ nhúđ mađu xaâm ăuơc, chó coâ trïn cađnh, úê nhûông chöî
ríơm raơp nhíịt ngay saât thín cíy, mađn ăïm ăaô trúê nïn ăíơm ăùơc, vađ
nhûông vïơt boâng töịi lay ăöơng nhû ăang thò thíìm möơt chuýơn gò ăoâ
Trong töí cuêa mònh, míịy con quaơ ăang chuíín bõ chöî nùìm ăïí nguê qua
ăïm
Vađo buöíi chiïìu höm íịy, khi thñm Menzer ăoơc bûâc thû cuêa thíìy
Niaz dûúâi aânh ăeđn díìu hoêa, thíìy ăang úê möơt núi nađo ăoâ trïn búđ biïín
Biïín ăoâ ngûúđi ta goơi lađ Biïín Ăen, nhûng nûúâc cuêa noâ coâ míìu xanh, ríịt
xanh, vađ trïn mùơt biïín xanh biïịc íịy bay lûúơn nhûông con chim löng
trùưng muöịt - chim haêi íu Cođn doơc theo búđ biïín lađ nhûông caânh rûđng,
trong rûđng lađ cíy, úê qú ta khöng coâ nhûông loaơi cíy nhû víơy moơc Vađ,
khi chiïịn tranh kïịt thuâc, thíìy Niaz seô trúê vïì vađ nhíịt ắnh seô ặa
thñm Menzer ăïịn vuđng ăíịt ăoâ Hoơ seô daơo chúi trong nhûông caânh
rûđng Vađ thñm Menzer seô tröng thíịy biïín Thñm seô búi trong lađn soâng
xanh biïịc núi ăoâ Tíịt caê seô coâ, tíịt caê, chó mong em haôy giûô mònh cíín
thíơn, húôi con chim cíu trùưng nhoê beâ cuêa anh Nïịu em muöịn con cuêa
chuâng mònh xinh ăeơp, em haôy nguê nhiïìu hún, haôy ùn hoa quaê nhiïìu
hún Vađ nûôa, em ýu quyâ cuêa anh, em haôy cöị nhòn nhûông caâi gò xinh
ăeơp, nïịu coâ ặúơc phuât nađo raênh röîi, em nhíịt ắnh haôy nhòn caâi ăeơp
Trang 28“Em haôy cöị nhòn nhûông caâi gò xinh ăeơp ” Nhûông lúđi kò laơ ăoâ luâc
ăíìu lađm cho míịy bađ phuơ nûô buöìn cûúđi Nhûng röìi hoơ böîng trúê nïn
nghiïm nghõ, tríìm tû suy nghô vađ bùưt ăíìu tranh luíơn: trïn thïị giúâi
nađy caâi gò lađ xinh ăeơp?
Bađ nöơi cuêa cha bùưt ăíìu cíu chuýơn:
- Nhûông lúđi anh íịy noâi ăuâng lùưm Vïì ăiïìu nađy trong kinh Koran
cuông ăaô noâi röìi Thñm Menzer aơ, thñm haôy nhòn xuöịng dođng nûúâc
trong - ặâa beâ seô xinh ăeơp ngay
- Xinh ăeơp nhíịt lađ hoa uíịt kim cûúng, - thñm Exmer noâi - Mađ hoa
uíịt kim cûúng núê vïì muđa xuín, bíy giúđ tòm khùưp lađng cuông khöng
thíịy Hay chõ cöị ăúơi víơy? - Thñm Exmer cûúđi khííy - Haôy khoan ăeê
vöơi, ăúơi muđa xuín ăïịn, hoa uíịt kim cûúng núê, luâc ăoâ haôy sinh ặâa con
xinh ăeơp cuêa mònh
- Hay lađ töi díîn meơ chöìng cuêa töi ăïịn nheâ? - Thñm Fatma lïn
tiïịng ăuđa - Töi díîn meơ töi ăïịn úê vúâi chõ, ăïí chõ thónh thoaêng ngoâ xem
ngûúđi ăeơp!
Bađ nöơi khöng thñch nhûông lúđi nhû víơy
- Chaê viïơc gò phaêi ăem meơ chöìng ra ăíy, - bađ giíơn dûô noâi - Meơ
chöìng bao giúđ cuông chùơn ngang hoơng
Meơ cuêa cha con ngöìi im, nhòn vađo boâng töịi Bađ ngöìi im, ngöìi im
suy nghô Röìi bađ böîng nhû chúơt tónh laơi:
- Öi laơy Chuâa, - bađ noâi - Caâc chõ thûê tûúêng tûúơng xem: chiïịn
tranh, chïịt choâc, mađ anh íịy víîn khöng qún caâi ăeơp
Röìi bađ kïí möơt cíu chuýơn khoâ hiïíu, möơt caâi gò ăoâ giöịng nhû
chuýơn cöí tñch:
- Chõ Menzer aơ, töi seô kïí cho chõ nghe möơt chuýơn, nhûng vò
Chuâa, chõ ặđng coâ cûúđi ăíịy Khi ăi nguê, chõ haôy ăùơt tay lïn ngûơc
mònh Vađ chõ seô thíịy chiïm bao Chõ seô thíịy mònh nhû ăang úê trïn
nuâi Nuâi cao, ríịt cao Noâ ặúơc phuê kñn trong míy, möơt ăaâm míy ríịt
mïìm, ríịt xöịp vađ chõ thíịy ngûúđi mònh kheô ăung ặa, ăung ặa giöịng
nhû ăang nùìm trong nöi Cođn phña dûúâi lađ möơt caânh ăöìng vö tíơn: coê
moơc xanh, khùưp núi lađ hoa uíịt kim cûúng Vađ chõ seô cođn tröng thíịy
Trang 29möơt böng hoa hûúâng dûúng vađng rûơc rúô, to bùìng caâi chíơu thau Röìi
möơt con chim ûng ăen, ríịt ăen, bay ăïịn vađ ăíơu lïn böng hoa hûúâng
dûúng Chõ ặđng coâ súơ noâ, vađ caâi chñnh, chõ ặđng múê mùưt Chõ múê mùưt
lađ tíịt caê seô tan biïịn Cođn nïịu chõ chõu ặúơc, khöng múê mùưt, chõ seô
böîng caêm thíịy trïn ngûơc coâ möơt caâi gò ăoâ íịm noâng íu ýịm, nhû coâ möơt
con chim nađo ăoâ ăíơu nheơ lïn Nhûng ăoâ khöng phaêi lađ chim, ăoâ lađ bađn
tay, bađn tay cuêa Niaz vađ anh íịy cuông úê ngay ăíịy, bïn caơnh chõ Khi
tónh díơy, caê ngûúđi chõ seô nheơ nhoôm, chùỉng khaâc gò ăaâm míy
Meơ cuêa cha con im lùơng, vađ thñm Menzer líơp tûâc ăùơt tay lïn ngûơc
Thñm Fatma noâi rùìng vûđa múâi ăíy thñm cuông thíịy möơt giíịc mú;
möơt giíịc mú kò diïơu, nhûng thñm khöng kïí vïì giíịc mú ăoâ Mađ ngûúđi kïí
laơi lađ thñm Exmer Nhûng giíịc mú cuêa thñm ríịt dađi, nïn nhûông ngûúđi
phuơ nûô nguê gíơt Möơt luâc sau moơi ngûúđi bùưt ăíìu giaêi taân, vò suöịt ngađy
ai cuông lađm quíìn quíơt, mađ ngađy mai cođn phaêi díơy súâm, ăïí ăi gùơt luâa
suöịt ngađy, tûđ saâng ăïịn töịi
*
* *
Muđa heđ nùm ăoâ, nhûông ngûúđi phuơ nûô phaêi ăi gùơt tûđ saâng ăïịn
töịi, nhûng duđ sao hoơ cuông khöng qún bûâc thû: nhûông lúđi cuêa thíìy
Niaz ăaô hùìn síu vađo trñ nhúâ moơi ngûúđi Vađ möîi khi mùơt trúđi lùơn, hoơ laơi
nhúâ túâi bûâc thû; möîi khi mùơt trùng lïn, hoơ laơi nhùưc Chó múâi nghe hoơa
mi cíịt tiïịng hoât trïn cađnh cíy, caâc bađ ăaô vöơi goơi thñm Menzer Caâi ăeơp
mađ thíìy Niaz viïịt trong thû lađ nhûông ngoơn coê ăíîm sûúng, lađ böng hoa
höìng ăoê thùưm Möơt líìn, buöíi saâng trúđi ăöí mûa rađo, vađ khi mûa taơnh,
tûđ sín nhađ thñm Fatma böîng vang lïn tiïịng kïu ríịt to:
- Menzer! - Thñm Fatma goơi - Ra ăíy! Ra ăíy mau! Xem kòa,
cíìu vöìng ăeơp quaâ!
Cha cuông chaơy ra sín Cuông nhòn lïn cíìu vöìng Ăoâ lađ chiïịc cíìu
vöìng ăíìu tiïn mađ cha ặúơc thíịy trong ăúđi
*
* *
Trang 30Muđa gùơt ăaô kïịt thuâc, nhûông ngûúđi phuơ nûô ặúơc phaâi ăi chùm soâc
caâc ruöơng dûa Möơt líìn, buöíi chiïìu ăi lađm vïì, thñm Menzer noâi rùìng
hònh nhû thñm sùưp Vađ chó vò thñm noâi víơy mađ buöíi saâng höm sau caâc
bađ hađng xoâm khöng cho thñm díơy, röìi hoơ bùưt cha ngöìi trong phođng
thñm, caơnh cûêa söí Cha khoâc, cha khöng muöịn ngöìi úê ăoâ Ăïí cha khoêi
buöìn, caâc bađ bùưt cho cha möơt con chíu chíịu, buöơc noâ vađo súơi chó dađi,
cho cha cíìm chúi Con chíu chíịu cûâ nhaêy vađo cûêa kñnh, muöịn bay ra
ngoađi, nhûng khöng lađm sao bay ặúơc: caê cûêa ra vađo líîn cûêa söí ăïìu
ăoâng kñn Cha böîng nghô rùìng cha khöng thïí nađo ra khoêi ặúơc, nïn
bùưt ăíìu khoâc lïn thíơt to
Thñm Menzer ặâng díơy, múê cûêa cho cha
- Chaâu ra ăi, - thñm noâi - Chaâu ra ngoađi sín mađ chúi, nhûng nhúâ
ặđng ăi xa
Ăûâng úê sín nhađ thñm tröng thíịy caê lađng nhû trïn lođng bađn tay
Nhûông böng hûúâng dûúng to vađng rûơc moơc trïn sûúđn döịc xanh bïn búđ
söng Mùơt trúđi vûđa chó múâi húi loâ ăíìu ra tûđ phña sau daôy nuâi “ Öi laơy
Chuâa chiïịn tranh, chïịt choâc, mađ anh íịy víîn khöng qún caâi ăeơp”
Suöịt ngađy höm ăoâ cha ngöìi trïn hađng rađo bùìng ăíịt bao quanh sín
nhađ thñm Menzer ÚÊ hûúâng ăoâ, phña bïn kia hađng rađo, lađ baôi ăöí raâc
böịc muđi höi thöịi, nhûng cha víîn khöng muöịn ăi sang chöî khaâc, vò úê
ăíịy hađng rađo thíịp hún, vađ cha coâ thïí thíịy caê nhûông ẳnh nuâi vađ lođng
khe
Khi cha múê mùưt, cha thíịy mònh ăang nùìm trong coê Tûđ trong
nhađ voơng ra tiïịng baâc sô Xafin, röìi tiïịng treê con khoâc, thïị lađ cha hiïíu
rùìng thñm Menzer ăaô sinh Thñm sinh con gaâi, vađ tíịt caê moơi ngûúđi ăïìu
noâi ngay: xinh lùưm Chó coâ ăiïìu ríịt líu maôi noâ víîn chûa coâ tïn Ngûúđi
cuêa UÊy ban thön míịy líìn ăïịn, cíìn phaêi ăùng kñ khai sinh cho ặâa beâ,
cíìn phaêi ăùơt tïn, nhûng thñm Menzer noâi: “Tuđy caâc anh muöịn gò,
nhûng töi ăaô viïịt thû cho anh Niaz Khi nađo coâ thû traê lúđi, töi seô ăùơt
tïn ”
Nhûng thû cuêa thíìy Niaz cuöịi cuđng röìi víîn khöng vïì
*
* *
Trang 31Thđm Menzer hay ngưìi hâng giúâ liïìn bïn hâng râo, úã chưỵ thêëp
nhêët, vâ cûá nhịn, nhịn mậi ài mưåt núi nâo àố Àưi luác thđm gổi cha
àïën:
- Chấu thêëy khưng, - thđm nối, - biïín àêëy, - vâ tay thđm lẩi chĩ lïn
nhûäng ngổn nuái
Côn cha cûá nhịn, cûá nhịn lïn nhûäng ngổn nuái, lïn nhûäng con khe,
vâ cha cuäng bùỉt àêìu thêëy biïín Nố cuäng mâu xanh, mùåt biïín êëy rêët
xanh, xanh nhû cha àang búi trïn àố
1974
Trang 32ATANAXOV GHERXO BULGARIA
SANG TRAÂI BÛÚÂC
Tïn cai hiïịn binh baâo caâo xong Bíy giúđ chó cođn ăúơi trûúêng traơi,
möơt tïn sô quan treê vûđa múâi tûđ trûúđng ghextapo ăïịn, boê bađn tay ra
khoêi vađnh chiïịc muô lûúôi trai trùưng, vađ bùìng möơt ăöơng taâc ăöơt ngöơt, laơi
duöîi thùỉng ra phña trûúâc, doơc theo ặúđng viïìn muô Ăoâ lađ hiïơu lïơnh bùưt
ăíìu giúđ cíìu nguýơn
Phña dûúâi, trûúâc chiïịc buơc göî vûđa múâi ăoâng xong chûa kõp sún, trïn
mùơt sín laât ăaâ noâng boêng nhû ăaây lođ sûúêi, nhûông ngûúđi tuđ trñ thûâc bõ
bùưt vïì ăíy tûđ khùưp caê nûúâc ặâng cuâi ăíìu im lùơng Trúđi noâng khuêng
khiïịp Ăïịn nhûông cíy míîu thaêo gan lò cuông phaêi cuơp laâ ruê xuöịng
Dûúđng nhû víìng mùơt trúđi bõ nung chaêy, loang ra ăöịt chaây caê bíìu trúđi
Nhûông ngûúđi tuđ, ăúđ ăíîn, kiïơt sûâc vò mïơt moêi, noâng nûơc, ăoâi khaât, tröng
giöịng nhû nhûông hònh ăöí khuön dûơng ặâng, ặúơc chöịng bùìng möơt caâi
gò ăoâ úê phña sau
Hoơ im lùơng chúđ khi nađo nhûông ngoân tay xûúng xííu cuêa tïn trûúêng
traơi ra hiïơu ăïí hoơ bùưt ăíìu keâo dađi gioơng, míịp maây nhûông ăöi möi raâch
naât, ăoơc lúđi cíìu nguýơn Hoơ nhòn lïn caânh tay - cuông dađi ngoùĩng nhû
ngûúđi hùưn - cuêa tïn trûúêng traơi Hoơ nhòn nhû bõ thöi miïn, ngoađi caê yâ
muöịn cuêa mònh Nhûng caânh tay hùưn víîn buöng thoông, nhû bùìng göî
Tïn sô quan ghextapo treê víîn nhòn trín trín vađo möơt núi nađo ăoâ giûôa
hađng ngûúđi ặâng trûúâc mùơt hùưn Boơn hiïịn binh, caêm thíịy sûơ cùng
thùỉng trong caâi thín hònh ặâng húi cuâi vïì phña trûúâc cuêa hùưn, cuông
caênh giaâc ăïì phođng; nhûông bađn tay ăíîm möì höi boâp chùơt baâng suâng
ngùưn nhùĩn boâng, trún tuöơt
Möơt phuât, hai phuât Tïn trûúêng traơi víîn khöng rúđi mùưt khoêi hađng
tuđ Boơn hiïịn binh, nhû möơt luô quaơ, ặâng ngoơ nguíơy khöng ýn, chuđi
lođng bađn tay vađo öịng quíìn galife röơng thuđng thònh Cođn nhûông ngûúđi
tuđ víîn chúđ bao giúđ thò caânh tay dađi ngoùĩng kia seô ặúơc giú lïn
Trang 33Nhûng tïn trûúêng traơi böîng cuâi gíơp ngûúđi laơi vađ chaơy vöơi xuöịng cíìu
thang cuêa chiïịc buơc göî Ăïịn sín, hùưn quay ngoùưt ngûúđi, ăíìu muât cuêa
chiïịc roi ngùưn treo luêng lùỉng bïn thùưt lûng hùưn veô möơt vođng trođn Hùưn
bûúâc nhûông bûúâc dađi ăïịn bïn hađng tuđ
Hùưn dûđng laơi cuông ăöơt ngöơt nhû víơy trûúâc möơt ngûúđi tuđ Ruơt ăíìu
vađo ăöi vai heơp, nhoê beâ, gíìy gođ, anh ta ặâng líîn vađo trong hađng, ăang
bùìng caâch riïng cuêa mònh víơt löơn vúâi mùơt trúđi Tïn trûúêng traơi ăaô ăïịn
saât ngay trûúâc mùơt mađ anh víîn khöng hay biïịt Cuâ ăođn ăíìu tiïn rñt
lïn, nùơng nïì, khö khöịc Ngoơn roi uöịn nûêa vođng trođn öm líịy chiïịc ăíìu
hoâi röìi laơi líơp tûâc nííy bíơt ra ăïí laơi möơt vïơt mađu tñm síîm Bõ choaâng
vaâng búêi cuâ ăođn ăau bíịt ngúđ, ngûúđi tuđ, theo baên nùng, giú ăöi bađn tay
nhoê beâ lïn öm líịy tai
Laơi thïm möơt vïơt míìu tñm síîm vùưt ngang soơ Tïn trûúêng traơi ăaânh
ăođn nhõp nhađng, tñnh kô tûđng ăöơng taâc Sau roi thûâ ba, maâu voơt ra, ăoê
tûúi, böịc khoâi Con ngûúđi gíìy cođm laêo ăaêo, khuyơu ăöi chín run lííy bííy
vađ nheơ nhađng guơc xuöịng mùơt sín laât ăaâ
Anh ặúơc mang ăi ngay
Caâi chöî trûúâc ăíy anh ặâng, bíy giúđ tröịng höịc, vađ dûúđng nhû quaâ
röơng ăöịi vúâi thín hònh gíìy cođm kia Tïn trûúêng traơi nhòn trín trín vađo
khoaêng tröịng ăoâ vađ cađi moâc khuy aâo bõ tuöơt ra Hùưn biïịt rùìng hađng
trùm con mùưt ăang nhòn hùưn, ngú ngaâc, ngaơc nhiïn vađ cùm thuđ Hùưn
biïịt, vađ vúâi möơt sûơ vui mûđng thíìm kñn, chúđ ăúơi cuöơc ăoơ sûâc lùơng leô,
khoan khoaâi thûúêng thûâc caâi quýìn lûơc vö tíơn cuêa hùưn ăöịi vúâi nhûông
con ngûúđi nađy Hùưn cho rùìng caâi quýìn lûơc ăoâ hùưn coâ ặúơc khöng chó do
sûâc maơnh cuêa vuô khñ taơo nïn, mađ cođn do nhûông ặâc tñnh bïn trong cođn
hún hùỉn cuêa chñnh hùưn “Möơt vađi roi, - hùưn nghô, - vađ tïn heđn moơn kia
nùìm lùn trïn mùơt ăíịt” Hùưn im lùơng nhòn vađo mùưt nhûông ngûúđi tuđ vađ
cöị taơo ra möơt veê ngaơo maơn - “Chuâng mađy ngaơc nhiïn, tûâc giíơn
Nhûng sûơ giíơn dûô cuêa chuâng mađy cođn ýịu, cođn quaâ ýịu Mađ tao cíìn
lođng cùm thuđ Ăíịy, khi nađo tao ăoơc thíịy lođng cùm thuđ trong mùưt chuâng
mađy, tao seô noâi cho chuâng mađy biïịt taơi sao tao laơi ăaânh thùìng nađy, caâc
ngađi trñ thûâc aơ!”
Mïơt moêi vò noâng, hùưn quay lïn buơc
Ngađy höm sau, viïơc ăaânh ngûúđi kò laơ laơi lùơp laơi Ăaâng leô phaêi ra
hiïơu lïơnh ăïí bùưt ăíìu giúđ cíìu nguýơn, tïn trûúêng traơi chaơy xuöịng buơc,
Trang 34vađ dûđng laơi trûúâc ngûúđi tuđ mang bùng trùưng, vúâi sûơ nhõp nhađng nhû
ngađy höm qua, vung roi quíịt Líìn nađy con ngûúđi gíìy gođ guơc xuöịng sau
roi thûâ nùm Guơc hùỉn xuöịng, nhû thín cíy bõ phaơt ngang
Anh ặúơc mang ăi Chöî tröịng trong hađng víîn röơng quaâ mûâc nhû
ngađy höm qua Khöng rúđi mùưt khoêi hađng ngûúđi, tïn trûúêng traơi luđi laơi
míịy bûúâc, chíơm chaơp möơt caâch ăíìy thaâch thûâc, ngaơo maơn “Bíy giúđ
chuâng ta coâ thïí nhòn vađo mùưt nhau líu hún”, - hùưn nghô Trïn mùơt
hùưn, nhû vïơt míy, möơt nuơ cûúđi nhúơt nhaơt thoaâng qua röìi tan ăi trong
sûơ noâng nûơc cuêa mùơt trúđi
Nhûông ngûúđi tuđ im lùơng - hoơ cođn biïịt lađm gò hún? Cođn hùưn chúđ ăúơi
sûơ phaên khaâng, ñt ra lađ möơt díịu hiïơu chöịng ăöịi “Nïịu coâ tiïịng kïu, -
hùưn nghô, - mònh seô khöng tòm xem ặâa nađo kïu Mònh seô lađm böơ nhû
khöng nghe thíịy gò caê” Tïn trûúêng traơi cođn treê, hùưn thñch thuâ hûúêng
caâi quýìn lûơc cuêa mònh ăöịi vúâi nhûông con ngûúđi nađy Nhûng nhûông
ngûúđi tuđ nhû ăaô hoâa ăaâ Veê ngoađi bíịt ăöơng vađ sûơ im lùơng tuýơt ăöịi cuêa
hoơ lađm cho hùưn ngaơc nhiïn, vađ thíơm chñ cođn súơ haôi nûôa
- Chùưc chuâng mađy, caâc ngađi trñ thûâc, cho rùìng ăíy lađ möơt sûơ ăaânh
ăíơp vö nghôa Phaêi thïị khöng? - Hùưn noâi to ăïí xua ăuöíi caâi caêm giaâc lo
lùưng böîng xím chiïịm líịy ngûúđi hùưn, vađ chó vađo chöî tröịng, núi trûúâc ăíy
ngûúđi tuđ bõ ăaânh ặâng - Tao ăaô noâi vúâi chuâng mađy rùìng sûơ ăöơc aâc (hùưn
nhíịn maơnh hai chûô nađy) vöịn khöng phaêi lađ baên tñnh cuêa tao Chuâng
mađy haôy xem kia!
Hùưn chó tay vïì phña khoaêng tröịng trong hađng, tíịt caê quay ăíìu laơi
nhòn Bïn caơnh, giûôa maênh sín laât ăaâ, coâ möơt cíy phûúơng giađ Gíìy gođ,
cong queo, noâ chôa lïn bíìu trúđi möơt cađnh khö duy nhíịt cuêa mònh Tûđ
trong vïịt nûât trïn voê, möơt chöìi laâ xanh nhoê tñ moơc chòa ra Chiïịc boâng
nhúơt nhaơt, trong vùưt, nhû bađn tay treê con múê röơng, in lïn mùơt ăíịt noâng
boêng Dûúâi caâi boâng khoâ nhíơn thíịy nađy lađ chöî cuêa ngûúđi tuđ bõ ăaânh
- Chuâng mađy coâ thíịy caâi cađnh cíy xanh kia khöng? - Tïn trûúêng
traơi noâi tiïịp - Tao thûúng, tha cho noâ Ăïí cho noâ tûơ do xanh Vađ coâ
möơt thùìng ngûúđi, ăöìng ăöìng nghiïơp, hûđm, “ăöìng chñ” cuêa chuâng
mađy, daâm lúơi duơng sûơ ýịu lođng ăoâ cuêa tao Hùưn ặâng dûúâi boâng cuêa
noâ Thûa caâc ngađi trñ thûâc, chuâng ta thoêa thuíơn thïị nađy: khi tao cođn
lađ trûúêng traơi cuêa chuâng mađy, úê ăíy seô khöng coâ caâi boâng nađo cho
chuâng mađy caê Tûđ nay vïì sau caâi chöî nađy trong hađng, - hùưn chó lïn caâi
Trang 35boâng, - seô ăïí tröịng Hađng seô taâch ra möơt khoaêng, tao cho pheâp Thïị
ăíịy!
Ăûâng bïn caơnh khoaêng tröịng ăoâ lađ möơt ngûúđi tuđ traơc tuöíi trung
niïn Nhûông lúđi cuöịi cuđng cuêa tïn trûúêng traơi buöơc anh phaêi ngííng ăíìu
lïn vađ bùưt gùơp aânh mùưt cuêa hùưn “Ăoâng kõch!” - anh ăoơc trong aânh mùưt
tïn trûúêng traơi vađ nghô: “Tïn choâ ăeê nađy muöịn ăoâng kõch!” Anh ặa
mùưt nhòn sang bûâc tûúđng ăaâ cuêa nhađ tuđ, núi ăoâ khöng khñ lung linh run
rííy nhû bõ hun trïn möơt ngoơn lûêa ríịt noâng Phña bïn kia bûâc tûúđng lađ
caânh ăöìng boê hoang tríìn truơi, möơt baôi sa maơc ăíìy hađo höị vađ coê daơi, löín
nhöín rùưn ăöơc Buöíi chiïìu, khi ăi lađm vïì, nhûông ngûúđi tuđ ăi thađnh hađng
chuýìn tai nhau baên tin cuöịi cuđng cuêa Cuơc Thöng tin Xö viïịt Hoơ giíîm
chín, hoơ cûúđi to ăïí cho boơn lñnh aâp giaêi khöng nghe thíịy Höm qua,
baên tin ríịt ngùưn: “Nhûông tríơn chiïịn ăíịu aâc liïơt, dai dùỉng ăang diïîn ra
úê vođng cung Curxc”
Curxc Ăaô hai ăïm nay anh mú thíịy thađnh phöị nhoê ăoâ Chûa bao
giúđ anh ăïịn ăíịy caê, vađ thíơm chñ trûúâc ăíy chûa bao giúđ anh nghe nhùưc
túâi noâ Vađ anh cuông múâi bùưt ăíìu nguê mú tûđ khi bõ bùưt vađo traơi tíơp
trung “Curxc Nhûông tríơn chiïịn ăíịu aâc liïơt, dai dùỉng ” Thïị ăíịy,
hònh nhû trong baên tin coâ noâi: “dai dùỉng”
Anh nhòn sang ăöìng ăöơi; nhûông khuön mùơt cuêa hoơ cau coâ vađ cûúng
quýịt Khoaêng tröịng trong hađng laơi thu huât sûơ chuâ yâ cuêa anh “Tûđ nay
vïì sau caâi chöî nađy trong hađng seô ăïí tröịng ” Anh ặa mùưt nhòn tïn
trûúêng traơi - hùưn ăang nhòn ăi ăíu ăoâ phña trïn ăíìu hađng ngûúđi “Mađy
muöịn diïîn kõch!” Tíịt caê trong ngûúđi anh nhû buđng lïn, vađ anh bûúâc
sang traâi möơt bûúâc, ặâng vađo khoaêng tröịng Gioơng khađn khađn cuêa anh
vang lïn ăún ăöơc vađ ýịu úât:
- Caâc ăöìng chñ, döìn laơi!
Chiïịc boâng nhúơt nhaơt cuêa cađnh cíy xanh nhaêy muâa trïn ăíìu anh
Tiïịng thò thíìm lan ăi khùưp hađng: “Caâc ăöìng chñ, sang traâi, bûúâc!”
Nhûông con ngûúđi ngííng ăíìu lïn, gheâ vađo nhau, hoêi laơi, röìi sau ăoâ,
vúâi ăöi mùưt saâng rûơc tûđ tûđ bûúâc sang traâi ÚÊ möơt núi nađo ăoâ coâ ngûúđi
chíơm chaơp, hađng ngûúđi döìn laơi thađnh ăaâm, röịi loaơn caê hađng nguô Röìi
hađng ặúơc sùưp xïịp laơi, nhûông bađn chín tiïịp tuơc bûúâc sang traâi Cûâ thïị
cho ăïịn luâc tíịt caê ặâng saât kïì vai nhau thađnh möơt bûâc tûúđng xaâm dađy
Trang 36ăùơc Hoơ ặâng bíịt ăöơng, nhûông aânh mùưt nùơng nïì nhòn ra trûúâc mùơt, chúđ
ăúơi
Maâu döìn lïn mùơt tïn trûúêng traơi, hùưn ngoaênh nhòn vïì phña sau
Nhûông bađn tay ăíîm möì höi cuêa boơn hiïịn binh nùưm chùơt suâng sùĩn
sađng Hùưn quay laơi: möơt khöịi ngûúđi mađu xaâm ặâng saât nhau, húi xö lïn
phña trûúâc röìi luđi laơi Nhûông chiïịc ăíìu troơc loâa lïn dûúâi aânh nùưng mùơt
trúđi Thò ra lođng cùm thuđ cuêa hoơ maơnh hún hùưn tûúêng Nhûng khöng
sao, hùưn seô sûêa chûôa ngay sai líìm cuêa mònh Ăíy, caâi boâng ăíy Tïn
trûúêng traơi tûđ tûđ tiïịn lïn phña trûúâc, tay múê cuâc aâo ngûơc “Hay lađ goơi
boơn ặâng úê sau? Khöng, töịt hún lađ tûơ mònh” Vađ víîn cođn bûúâc ăi, hùưn
ăaô quíịt roi ăíìu tiïn Hùưn vung tay khöng vöơi vaô, vođng röơng vađ deêo, röìi
quíịt maơnh xuöịng, cöị gùưng lúơi duơng quaân tñnh ăïí tiïịt kiïơm sûâc
Ngûúđi vûđa ặâng vađo chöî tröịng ặúơc mang ăi sau cuâ ăođn thûâ baêy
“Baêy roi! - Tïn trûúêng traơi bûúâc luđi laơi, bùưt ăíìu nhíím tñnh trong oâc -
Noâng thïị nađy chùưc mònh khöng chõu nöíi trùm rûúêi hoùơc hai trùm roi!”
Chöî dûúâi boâng cíy ăïí tröịng míịy giíy Röìi ngûúđi tuđ cao, lûng guđ,
ặâng úê bïn phaêi, bûúâc sang möơt bûúâc, ặâng vađo chöî
“Laơi taâm roi nûôa!” - Tïn trûúêng traơi ăïịm söị ăođn, cöị khöng nhòn
ngûúđi tuđ lûng guđ nùìm guơc trïn mùơt sín laât ăaâ
- Sang traâi, caâc ăöìng chñ, sang traâi!
“Mûúđi saâu ” - tïn trûúêng traơi nhíím ăïịm
Dûúâi boâng cíy lađ möơt ngûúđi ăađn öng cao lúân, caê ngûúđi ăíìm ằa
maâu “Mûúđi chñn ” chiïịc khuy aâo thûâ hai ăaô cúêi ra tûđ líu, möì höi chaêy
doơc söịng lûng, möìm khöng ăuê khöng khñ “Hai mûúi ba, - hùưn ăïịm, -
hai mûúi böịn Khöng ặúơc dûđng laơi hai mûúi taâm ”
Ngûúđi tuđ ruơt cöí vađo ăöi vai röơng, nhûng liïìn ăoâ laơi ặâng thùỉng lïn
“Hai mûúi chñn ”
Ngûúđi tuđ nhöí baôi maâu úê trong miïơng ra, liïịm möi vađ húi doaông
chín ra
“Ăïí cho vûông hún”, - tïn trûúêng traơi nhíơn xeât vađ vung roi quíịt
xuöịng vúâi möơt sûâc maơnh ăiïn khuđng bíịt ngúđ Ngoơn roi öm khùưp ăíìu
Trang 37“Bíy giúđ hùưn seô guơc xuöịng”, - tïn trûúêng traơi nghô vađ buöng thoông tay
xuöịng, biïịt rùìng líìn nađy ăođn ríịt maơnh, ríịt ăau
Ngûúđi tuđ cùưn möi, nhûng khöng ặa tay lïn che maâi ăíìu böịc lûêa
Anh laơi doaông chín ra thïm möơt ñt nûôa
“Nađo, líìn nađy tao cho mađy guơc nađy! - Tïn trûúêng traơi nghô vađ ngaê
caê ngûúđi ra phña sau, quíịt maơnh - Tao khöng phaêi lađ sô quan, nïịu
khöng cho mađy guơc!”
Ngoơn roi cùưt raâch tai Maâu phoơt ra vađ chia thađnh tûđng dođng nhoê,
chaêy theo chiïịc cöí nhùn nheo xuöịng aâo
Laơi möơt cuâ ăođn múâi Maâu loang ra möơt bïn mùơt Möơt ăođn nûôa -
maâu loang ra caê bïn mùơt kia Ngûúđi tuđ ăïịn khöng cođn nhíơn ra nûôa
Anh ặâng, chín húi doaông, hai tay chùưp sau lûng, mùưt nhùưm chùơt vađ
ăoân chúđ cuâ ăođn tiïịp theo: ăíìu tiïn nhû tiïịng gioâ tûđ xa thöíi ăïịn, röìi sau
ăoâ nhû möơt luöìng saâng maơnh bíịt ngúđ chiïịu vuơt ra tûđ boâng töịi
“Möơt ăođn nûôa ”
Nhûng khöng coâ ăođn tiïịp theo Ngûúđi ăíìm ằa möì höi, tïn trûúêng
traơi luđi laơi möơt bûúâc “Caâi thùìng ngûúđi nađy cođn coâ thïí chõu ặúơc ríịt
líu, vađ sau hùưn lađ caê möơt hađng dađi nhûông thùìng nhû hùưn Chuâng chó
coâ veê bïn ngoađi lađ dûêng dûng, khöng coâ khaê nùng chöịng ăöịi thöi Ăoâ
chó lađ ăiïìu líìm tûúêng” Hùưn biïịt rùìng khi ngûúđi tuđ ặâng dûúâi boâng cíy
guơc xuöịng, hađng ngûúđi seô laơi chuýín ăöơng, vađ ngûúđi ặâng bïn phaêi seô
thïị ngay vađo chöî tröịng
Mùơt tïn sô quan trùưng nhúơt ra nhû xaâc chïịt Cùơp chín hùưn nhuôn
xuöịng nhû lađm bùìng böng ûúât Hùưn chúơt muöịn, ăïịn khöng cûúông nöíi,
nùìm víơt lïn chiïịc giûúđng trong cùn nhađ chó huy cuêa hùưn Trûúâc mùưt
hùưn hiïơn ra nhûông vođng trođn xanh, vađ hùưn hiïíu rùìng, nïịu vung roi lïn,
duđ chó möơt líìn nûôa, chñnh hùưn seô phaêi ngaô xuöịng mùơt sín ăaâ Khöng
rúđi mùưt khoêi hađng tuđ, hùưn thíơn troơng gúô tay ra khoêi díy ăeo, neâm roi
xuöịng chín möơt tïn hiïịn binh ặâng bïn caơnh vađ ăi vïì phña ngöi nhađ
chó huy Hùưn bûúâc chíơm chaơp, cöị thu hïịt tađn lûơc cuöịi cuđng
Bíịt ngúđ coâ möơt quaê cíìu nhoê bay ăïịn bïn cíy phûúơng giađ, núê to ra,
ăíơu lïn cađnh vađ biïịn thađnh möơt chuâ chim seê say lûê ăi vò nùưng Chiïịc
Trang 38boâng nhúơt nhaơt giíơt mònh, kheô ăung ặa, röìi laơi nùìm im bíịt ăöơng trïn
nïìn ăaâ noâng boêng
Trang 39BACLANOV GRIGORI
NGA
MÖƠT CÚN ĂAU KHÖÍ GIAÂ BAO NHIÏU
Höìi ăoâ lađ thaâng Nùm, chiïịn tranh kïịt thuâc ăaô ặúơc saâu ngađy
Chuâng töi ăoâng quín trong möơt lađng Ăûâc - böịn chiïịn sô trinh saât, vađ
töi, chó huy cuêa hoơ Trong caâi lađng khöng giöịng vúâi caâc lađng xoâm cuêa
ngûúđi Nga nađy coâ mûúđi hai ngöi nhađ vûông chaôi, dûúâi nhađ lađ híìm ngíìm
ặúơc queât doơn saơch seô, raêi caât dađy, xïịp ăíìy nhûông thuđng rûúơu maât
laơnh cíịt bùìng taâo quaê, ngoađi sín lađ núi nuöi gađ vađ ăađn lúơn muôm môm,
trong chuöìng lađ nhûông con bođ caâi Hađ Lan ặâng thúê phò phò; cođn phña
sau nhađ, trïn nhûông thûêa ăíịt ặúơc boân phín ăíìy ăuê, luâa mò moơc ríịt
töịt Vađ mùơt trúđi hiïìn hođa thaâng Nùm chiïịu saâng tíịt caê nhûông caâi ăoâ:
luâa mò trïn nhûông thûêa ruöơng nhoê sau nhađ, maâi ngoâi ăoê, ăađn lúơn
muôm môm, nhûông ngûúđi chuê nhađ súâm súâm hiïìn lađnh vađ cúêi múê chađo
hoêi chuâng töi Hoơ gíìn nhû ngay tûâc khùưc, khöng cíìn bađn luíơn, chuýín
sang traơng thaâi hođa bònh, ăún giaên ăïịn nöîi dûúđng nhû ăïí lađm chuýơn
ăoâ chó cíìn cúêi boê uêng nhađ binh vađ xoê chín vađo ăöi giíìy bùìng vaêi phúât
duđng ăïí ăi trong nhađ - chñnh nhûông ăöi giíìy mađ saâu nùm vïì trûúâc hoơ
ăaô cúêi ra ăïí xoê chín vađo uêng nhađ binh Hoơ khöng thñch noâi vïì chiïịn
tranh, chó lùưc ăíìu toê veê phï phaân vađ nhùưc tïn Hitler - chñnh hùưn múâi
lađ ngûúđi coâ löîi trong tíịt caê moơi chuýơn, cûâ ăïí cho hùưn phaêi chõu tíịt caê
traâch nhiïơm; cođn hoơ chó viïơc cúêi uêng ra lađ hïịt
Vađo ngađy hođa bònh thûâ hai, chuâng töi bùưt ặúơc möơt tïn lñnh Ăûâc
trong ăaâm luâa mò úê phña sau lađng Ngûúđi cao lúân, trong chiïịc aâo khoaâc
sô quan mađu ăen cöí bùìng nhung, hùưn ặâng giûôa chuâng töi; vađ chuâng
töi, líìn ăíìu tiïn trong suöịt cuöơc chiïịn tranh nađy khi bùưt ặúơc tuđ binh
khöng biïịt phaêi lađm gò vúâi hùưn Nhòn hùưn ặâng xo ro ăöi vai dûúâi líìn
aâo khoaâc, töi böîng caêm thíịy tñnh chíịt ûúâc lïơ tûúng ăöịi cuêa ríịt nhiïìu
khaâi niïơm cuêa loađi ngûúđi: höm kia hùưn cođn lađ keê thuđ, bíy giúđ hùưn
khöng cođn lađ keê thuđ nûôa, vađ thíơm chñ cuông khöng phaêi lađ tuđ binh;
Trang 40nhûng ăöìng thúđi thaê hùưn ra cuông khöng phaêi lađ ăún giaên, dïî dađng ăöịi
vúâi chuâng töi
Töi cođn nhúâ thaâng Saâu nùm 1941 Chuâng töi ruât lui vađ nhiïìu
ngûúđi ăaô hi sinh; nhûng khi bùưt ặúơc möơt tïn tuđ binh Ăûâc, nhòn thíịy
ăöi bađn tay to lúân, bađn tay ngûúđi thúơ cuêa hùưn, chuâng töi cođn vöî vađo
lûng hùưn, cöị tòm caâch giaêi thñch, thöng caêm, rùìng hùưn cuông lađ cöng
nhín, vađ Hitler ăaô buöơc hùưn phaêi cíìm suâng ăaânh nhau vúâi chuâng töi
Vađ chuâng töi ăaô cho hùưn cuđng ùn chung Ăoâ lađ nhûông ngađy ăíìu chiïịn
tranh Cođn bíy giúđ chiïịn tranh ăaô kïịt thuâc, ặâng trûúâc mùơt chuâng töi
lađ möơt tïn lñnh Ăûâc bõ bùưt trïn caânh ăöìng luâa, vađ khöng möơt ai trong
chuâng töi coâ thïí khñch lïơ vöî lïn vai hùưn Chuâng töi cuông khöng thïí noâi
vúâi hùưn nhû nhûông ngûúđi lñnh hai phe coâ leô ăaô noâi vúâi nhau sau nhûông
cuöơc chiïịn tranh trûúâc ăíy: “Töi lađ lñnh, anh cuông lađ lñnh, vađ chuâng ta
khöng coâ löîi; löîi lađ úê nhûông ngûúđi bùưt chuâng ta phaêi bùưn vađo nhau Cûâ
ăïí cho chuâng phaêi chõu toađn böơ traâch nhiïơm” Bíy giúđ coâ möơt ngùn
caâch khaâc nùìm giûôa chuâng töi vúâi hùưn; sau cuöơc chiïịn tranh nađy, coâ
möơt thûúâc ăo khaâc ăïí ăo töơi löîi vađ traâch nhiïơm cuêa möîi ngûúđi
Nhûng hònh nhû dín lađng vađ öng chuê ngöi nhađ töi úê khöng caêm
thíịy ăiïìu ăoâ Buöíi saâng, khi töi treo thùưt lûng vúâi khííu suâng ngùưn lïn
thađnh giûúđng göî vađ ùn saâng, öng ta bûúâc vađo, miïơng ngíơm tííu thuöịc
vađ chađo “herr sô quan”(1) Höm ăíìu öng ta ặâng úê cûêa, nhûng chó sau
möơt vađi ngađy ăaô ngöìi bïn bađn, chín gaâc cheâo lïn nhau Mùơt trúđi buöíi
saâng chiïịu xiïn qua cûêa söí, öng ta nheo mùưt rñt tííu thuöịc, vađnh
miïơng tííu bùìng kim loaơi ăaô ăen xaơm vò chíịt nicötin, khoaâi traâ ngöìi
nhòn “herr sô quan” ùn Trûúâc ăíy öng ta cuông ăaô coâ thúđi trai treê, nïn
hiïíu rùìng vò sao möơt ngûúđi treê tuöíi nhû töi, khi ùn saâng laơi coâ möơt sûơ
ngon miïơng dïî thûúng ăïịn thïị Ăöi mùưt nheo nheo cuêa öng ta aânh lïn
lođng nhín híơu Ngoađi sín nghe tiïịng chõ vúơ xaâch chiïịc xö vùưt sûôa
traâng men chaơy ăi chaơy laơi Mûúđi taâm tuöíi, chõ ta ăaô sinh cho chöìng
möơt ặâa con trai; vađ bíy giúđ, ba mûúi hai tuöíi, tröng chõ ta khöng thïí
nađo lađ meơ cuêa cíơu quñ tûê coâ thín hònh dađi ngoùĩng, cao hún böị caê nûêa
caâi ăíìu nađy Thíơm chñ luâc ăíìu chuâng töi tûúêng ăoâ khöng phaêi lađ con
cuêa chõ ta, mađ cuêa öng ta vúâi möơt ngûúđi vúơ khaâc
Ngay ngađy ăíìu tiïn, chuê nhađ ăaô xin pheâp töi ban ăïm ặa vúơ ăïịn
nhađ ngûúđi thín úê lađng khaâc nguê: vúơ öng ta cođn treê, mađ trong nhađ lađ
lñnh Ăïí töi khoêi nghi ngúđ gò, con trai cuêa öng ta seô úê laơi vúâi chuâng