PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO LẠNG GIANG ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN TOÁN NĂM HỌC 2022 2023 Bài 1 (5,0 điểm) 1) Chứng minh rằng nếu một tam giác có độ dài ba cạnh là thỏa mãn thì tam giác đó là tam giác vuôn[.]
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO LẠNG GIANG
ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN TOÁN
NĂM HỌC 2022-2023 Bài 1 (5,0 điểm)
1) Chứng minh rằng nếu một tam giác có độ dài ba cạnh là a b c, , thỏa mãn
5a 3b 4c 5a 3b 4c 3a 5b2thì tam giác đó là tam giác vuông
2) Tìm giá trị của tham số m để phương trình 6x 5m10 3 mxcó nghiệm gấp 3 lần nghiệm của phương trình x3 7x2 13x 15 0
Bài 2 (5,0 điểm)
1) Cho biểu thức P với
2 2
P
a) Rút gọn biểu thức P
b) Tìm tất cả các giá trị nguyên của x để P có giá trị là một số nguyên tố
2) Cho x y z, , thỏa mãn x3 y3 z xy z3 2
và x y z 3.Tính giá trị biểu thức
2021 2021 2021
Bài 3 (4,0 điểm)
1) Cho 2 số tự nhiên a b; Chứng minh rằng nếu tích a b. là số chẵn thì luôn luôn tìm được số nguyên c sao cho a2b2c2là số chính phương
2) Cho số nguyên tố p 3và hai số nguyên dương a b, sao cho p2a2b2 Chứng minh rằng achia hết cho 12
Bài 4 (5,0 điểm)
Cho ABCcó ba góc nhọn Gọi H là giao điểm hai đường cao AD BE, .Gọi M, N thứ
tự là trung điểm của BC AC, Gọi O là giao điểm các đường trung trực của BC và AC a) Chứng minh OM AB AH NM. .
b) Gọi G là trọng tâm tam giác ABC.Chứng minh HO3GO
Bài 5 (1,0 điểm)
Cho a b c d, , , là các số thực dương Tìm giá trị nhỏ nhất của
a c b d c a d b
A
a b b c c d d a
Trang 2ĐÁP ÁN Bài 1 (5,0 điểm)
3) Chứng minh rằng nếu một tam giác có độ dài ba cạnh là a b c, , thỏa mãn
5a 3b 4c 5a 3b 4c 3a 5b2
thì tam giác đó là tam giác vuông
Ta có :
2
Vậy tam giác có độ dài ba cạnh thỏa mãn điều kiện (*) thì tam giác đó là tam giác vuông
4) Tìm giá trị của tham số m để phương trình 6x 5m10 3 mxcó nghiệm gấp
3 lần nghiệm của phương trình x3 7x213x15 0
Ta có :
Vậy để phương trình 6x 5m10 3 mxcó nghiệm gấp 3 lần nghiệm của phương trình (1) Thì x 3.5 15 là nghiệm của phương trình 6x 5m10 3 mx Tức là :
6.15 5 m10 3 15 m 90 5 m10 45 m50m100 m2
Vậy m 2là giá trị cần tìm
Bài 2 (5,0 điểm)
3) Cho biểu thức P với
2 2
P
c) Rút gọn biểu thức P
Trang 3
2
2
2
P
Vậy
6 2
x
P
x
với x1;x2
d) Tìm tất cả các giá trị nguyên của x để P có giá trị là một số nguyên tố
Ta có
x
P
để giá trị biểu thức P là một số nguyên tố thì P là một số
4
2 (4) 1; 2; 4
x Do đó ta có :
Vậy x 1;0;2 thì giá trị của biểu thức P là một số nguyên tố
4) Cho x y z, , thỏa mãn x3 y3 z xy z3 2
và x y z 3.Tính giá trị biểu thức
2021 2021 2021
A x y z
3
1
0 2
x y z x y y z z x
Từ (1) và (2) suy ra x y z 1
Trang 4Vậy A673.x2021y2021z2021 2 673 1 1 1 2 2019 2 2021
Bài 3 (4,0 điểm)
3) Cho 2 số tự nhiên a b; Chứng minh rằng nếu tích a b. là số chẵn thì luôn luôn tìm được số nguyên c sao cho a2b2c2là số chính phương
Vì a, b là số chẵn nên xảy ra các trường hợp sau :
Th1: a, b đều là số chẵn a2b24
Do a,b thuộc N nên a2 b2 4 ,k k N k 1 N
2
c k k k k N
2
là một số chính phương
Vì k N k 1 Z luôn tìm được số k 1 Z sao cho
2
a b c k là một số chính phương
Th2: nếu a chẵn b lẻ a24,b2: 4dư 1, với a,b thuộc N
Nếu a2b2: 4dư 1, với a,b thuộc N thì a2b2 4k1với k N
2
chính phương (vì 2k 1 Nmà kN).Vậy luôn tồn tại số nguyên c để a2b2c2là một
số chính phương Với a, b là một số chẵn a b N,
4) Cho số nguyên tố p 3và hai số nguyên dương a b, sao cho p2a2 b2 Chứng minh rằng achia hết cho 12
Từ giá trị p2a2 b2 b a b a Vì p là số nguyên tố lớn hơn 3 nên có hai khả năng
b a q
2
1
Th
b a q
, vì b a b a a b Z , , nên 2a q 2 1 q1 q1
Vì q lẻ nên q1;q1là hai số chẵn liên tiếp , một số là bội của 2, một số là bội của 4
2
2
a
(1) Lại có từ * 2qaq1 q q 1 3
Trang 5Mà (2,q)=1 ; q a , 1nên 2aq3 a3 2 ; 3, q 1
Từ (1) và (2) suy ra a12.Vậy a12với mọi p q q, , là số nguyên tố q3,b N a N *, *
Bài 4 (5,0 điểm)
Cho ABCcó ba góc nhọn Gọi H là giao điểm hai đường cao AD BE, .Gọi M, N thứ tự là trung điểm của BC AC, Gọi O là giao điểm các đường trung trực của BC
và AC
G
H
O M
N
D
E A
B
C
c) Chứng minh OM AB AH NM. .
Ta có trong ABC M, là trung điểm BC, N là trung điểm AC
MN
là đường trung bình của ABC MN/ /AB
(đồng vị) (1) mà ABE BAC90 2 , ONM MNC 90 3
Từ 1 , 2 , 3 ABEONM
Chứng minh tương tự ta có BADOMN
Xét AHB&MON:BADOMN cmt ,ABEONM
OM MN
d) Gọi G là trọng tâm tam giác ABC.Chứng minh HO3GO
Trang 6Theo ý a, ta có
AH AB AHB MON
OM MN
mà
1 2
MN AB
AH AB
OM MN
Lại có 2
AG
GM Vì G là trọng tâm của ABC 5
Từ (4) và (5) suy ra
AH AG
OM GM mà HACGOM AGH∽ MGO c g c( )
180
, ,
H G M
HG
OH OG
HO
Bài 5 (1,0 điểm)
Cho a b c d, , , là các số thực dương Tìm giá trị nhỏ nhất của
a c b d c a d b
A
a b b c c d d a
a c 4 b d 4 4.a b c d 4
a b c d a b c d a b c d
Vậy
b c d a