Lãnh đạo–Chính sách mở cửa

Chính sách mở cửa (open door policy)” hàm y’ chính sách lãnh đạo trong đó người lãnh đạo để cửa văn phòng của mình mở, để tất cả mọi nhân viên lớn bé đều có thể gặp mình bất kỳ lúc nào m

Pw z

Lãnh đạo-Chinh

® sách mở cửa

“Chính sách mở cửa (open door policy)” hàm y' chính sách lãnh dao trong đó người lãnh đạo đê cửa văn phòng cua minh mo, dé tat ca moi nhân viên lớn bé đêu có thê gặp mình bât kỳ lúc nào một cách dễ dàng

Dĩ nhiên, là trên thực tê lãnh đạo rât bận rộn, không phải lúc nào bước vào phòng là có thê nói chuyện ngay được Nhưng hàm y' của chính sách rât rõ: Anh gặp tôi lúc nào cũng được, cũng như là vào phòng bạn của anh thôi

Repreductiom tigh số Sâm > ưa CAN 0OR SIT (rer Ee

- =- `

boss His door is always open.”

Đó là chính sách dựa trên căn bản tình bạn và bình đẳng Chính sách này

có cũng đã lâu nhưng chỉ thực sự phát triển mạnh khoảng hai thập niên nay, với sự bùng nỗ của cuộc cách mạng thông tin Email cho phép các đại công ty rút gọn sơ đồ tô chức (organization chart) thực sự thành hai

hàng: Hàng đầu là tông giám đốc, hàng thứ hai là tất cả mọi người còn lại Tổng giám đốc ngày nay có thể nói chuyện trực tiếp với toàn thê nhân viên qua emai mà không cần phải rải lời nói từ trên đỉnh kim tự tháp, xuống nhiều bậc câp, trước khi xuống đến hàng nhân viên cuối cùng như khi xưa Điều này làm gia tăng khả năng truyền thông và hiểu biết giữa mọi người trong công ty, và tránh hiểu lầm gây ra đo truyền thông qua quá nhiều cấp trung gian

Đây là chiều hướng phát triển kỹ năng lãnh đạo, quản ly', và tổ chức, của thế 101, đã bắt đầu từ cuộc chiến dành độc lập và hiến pháp Mỹ

1776, rồi cách mạng dân quyên của Pháp năm 1789, trong đó yˆ niệm bình đăng và dân chủ là nên táng triết lý sâu xa, và là kim chỉ nam cho tất cả các ly” thuyết quan ly’—tu chinh tri, dén kinh tế, thương mãi, phát triển công đồng- từ đó đến nay Và với phát triển tin hoc, ma ta thé chua mường tượng hết được, thì ta có thể tin răng tiện nghi về truyền thông sẽ

giúp thế giới khám phá thêm nhiều hình thức quản ly bình đẳng và dân

chủ hơn cả những gì ta có thể thấy ngày nay

Điều này đặt Việt Nam chúng ta trong một vị thế phải tự điều chỉnh rất khó khăn Chúng ta có hai trở ngại rất căn bản trong thực hành yˆ niệm

bình đăng

1 Trên cơ câu xã hội, chúng ta là một xã hội rất giai cấp trong tư tưởng: Ong versus thẳng, quan v dân, nhà nước v dân, ông chủ v cu li Người Việt chúng ta khi nói đến các từ này là hiểu ngay ta muốn nói gì, Nhưng so với người Mỹ chắng hạn, Mỹ không có cách để dịch “ông v thăng” Ta có thê dùng hai từ nào đó để dịch, ví dụ, Mister v Boy, nhưng chẳng ai có thể hiểu được hai từ đó là gì cả, trừ phi ta tốn mây phút giải thích lòng vòng cho thiên hạ hiểu ta muốn ám chỉ hai giai cấp được kính trọng và bị khinh rẻ trong xã hội Việt Nam, mà ở Mỹ thì hoàn toàn không có yˆ niệm đó để hiểu

Nhà nước v dân cũng vậy Dịch ra tiếng Anh là government v citizens thi chang ai có thể nghĩ ra nó có hệ cap nhu bô với con ở Việt Nam ta Còn nếu nói “đảng ta v ta” thì hệ cấp đó còn nhân thêm vài mươi lần Các bạn cứ tự nhiên tìm từ để điền vào chỗ trông

(Oœig#ealAvttd

Repredecton tights obta arable from

wew Cartoorsiorcs com

Open door policy »

2 Tuy nhiên đó vẫn là chuyện nhỏ, vì vân đề cơ câu xã hội còn có gốc TẾ sâu xa từ trong văn hóa—cách xưng hô của người Việt Trong ngôn ngữ Việt chăng có từ nào thực sự thay thế trọn vẹn Ï và you trong tiếng Anh,

je and tu/vous trong tiếng Pháp, và ngộ và lị trong tiếng Hoa cả

* Cách xưng hô chính của người Việt là hệ cấp gia đình: chú cháu, cô cháu, em anh v.v Thực sự đây là cách xưng hô rất hay và mình rất thích, vì làm cho người cả nước xưng hô với nhau như người cùng một nha Đúng là một mẹ trăm con, và tình thân của người cùng nồi giống that 14 khang khit

Nhưng cũng cách xưng hô hệ cấp đó gây ra nhiều hệ cấp xã hội và khó khăn trong giao tiếp, nhất là trong các tranh luận chính trị kinh tế cân bình đăng Trước hết, người Việt khi mới quen chưa biết tuôi tác nhau, thường rât lọng cọng khó khăn khi nói chuyện Kiểu nói trông không, không có chủ từ trong câu văn như, “À, sẽ đêm cái đó đên ngày mai” nghe rất tức cười

Và trong các tranh luận, người nhỏ hơn, trong cách xưng hô truyền

thống, không thể nào có tranh luận bình đẳng với người lớn tuôi hơn một

tí, trừ phi anh chàng trẻ tuổi muốn mọi nguời gọi là “hỗn.”

Tất cả mọi sinh viên du học mình đã gặp (và mình chưa được hân hạnh gặp người ngoại lệ) đều nói với mình là các bạn thoải mái khi tranh luận

băng tiêng Anh hơn tiêng Việt, dĩ nhiên là vì I với you thi rat bình dăng

Read aon tf obtaw abia fror

waw LatoonSidck Com

¢ Ngoai cach xung hé gia dinh, trong mdt s6 cdc nganh nghé, sw xung hé duoc dat ra dé xây dựng một hệ cấp rất rõ ràng

Ví dụ: Trong nhà thờ, người ta gọi linh mục là cha xưng con, kế cả khi

vị linh mục dưới 30 tuổi và người “con” 65 tuổi Điều này nghe không

được Ở các nước Âu Mỹ, từ “Father” coi như là một chức danh, khi nói

chuyện thì người ta dùng I và you, chứ không như ở nước ta chỉ thuần túy cha/con, kế cả khi “cha” đáng tuổi con cháu của “con.” Đây là van

đề lớn cho sự phát triển dân chủ trong giáo hội (và dĩ nhiên là trong quốc gia, vì giáo hội là một phần của quốc gia) Đó là chưa kể nó có vẻ không phù hợp với văn hóa Việt Nam—người nhỏ tuổi thì phải tự xưng là con/cháu và gọi người lớn tuôi hơn là cô/đì/chú/bác

Trong các tôn giáo khác thì cũng thế, “thây và con” tạo ra một hệ cấp xuyên tuôi tác và không bình đăng, và không phù hợp văn hóa Việt

(Trong học đường, thay/cé và em thì được vì trong đa số trường hợp, thây/cô lớn tuổi hơn các em rất nhiều)

* Thực sự là chúng ta khó có giải pháp cho vẫn dé nay, vi no la van hoa Nhưng chúng ta cân phải quan tâm đến các van dé này vì hệ cấp là đương nhiên không bình đẳng, mà không bình đẳng là phản dân chủ, mà phản dân chủ là sẽ làm cho nước ta phát triển đân chủ chậm chạp và khó khăn

Theo mình nghĩ chúng ta, nhất là những người ở “cấp” cao, cần xung phong tìm những cách xưng hô càng giám hệ cấp càng tốt, để mang đến bình đắng càng nhiều càng tốt trong cách giao tiếp của ta Thực sự là nhiều người ở “cấp” cao chỉ muốn bảo vệ “cấp” như vậy, vì quyên lợi riêng của mình

° Ngôn ngữ hệ cấp gia đình làm cho chúng ta đoàn kết, dù là đôi khi gặp

lúng túng Và thay đổi ngôn ngữ thì không phải dễ dàng, gần như là không thê Vậy thì, trong quản ly'` chúng ta phải biết thông minh để mang van hoa cua minh vao quan ly’

Trở lại, vấn đề quản ly” với chính sách mở cửa Ở Âu Mỹ, mở cửa là bình đẳng Ở nước ta, chính sách mở cửa đĩ nhiên là đem thêm rất nhiều bình đăng Nhưng, đây là điểm quan trọng, đù là có mở cửa thì chúng ta vẫn còn hệ cấp trong cách xưng hô gia đình Vậy thì hãy mang khái niệm gia đình đó vào quản ly'

Nghĩa là, cấp trên phải tự động hiểu vẫn đề của người cấp dưới, không cân phải đợi người ta bước vào phòng mình Người Âu Mỹ hay noi,

“Bạn phải cho tôi biết bạn muốn gì, nếu không tôi không biết.” Ở nước

ta, người là chú, là cô, là anh, thì PHẢI biết cháu/em muốn gi ma khong

can chau/em phai noi Nguoi nho rất ngại gặp người lớn để tranh luận hay đòi hỏi điều gì Nghĩa là nhiệm vụ phải nhậy cảm, phải tự tìm hiểu, phải tự hỏi chuyện, năm trong tay của cấp lãnh đạo Không thể cứ mở cửa để đó rồi đợi nhân viên bước vào là xem như xong Người lớn thì

phải lo cho người nhỏ, mà không cân người nhỏ phải hỏi Anh lo cho em

mà không đợi em phải hỏi Đây là đặc điềm của cư xử và xưng hỗ gia đình trong văn hóa Việt, khác với quản ly! kiểu mỗi người phải tự tranh đầu cho quyền lợi của mình trong văn hóa Âu Mỹ

Bình đăng của người Việt, trong thực tế quản ly’, phai 14 binh dang kiểu nay: “Anh va em binh đăng như anh và em.’

Rất nhiều ly' thuyết chính trị, kinh tế, thương mãi của Âu Mỹ rất hay Nhưng khi muôn áp dụng vào xã hội ta, ta phải hiểu rõ đủ để làm một vài điều chỉnh chỗ này chỗ kia cho phù hợp