Hàn hoàn thiện Tiến hành hàn hoàn thiệt cột bích lên trên bề mặt tôn boong, do cột bích đã được lắp ghép và hàn với đề cột hoàn chỉnh nên khi lắp ráp lên trên bề mặt tôn boong chúng ta c
Trang 1BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP NAM ĐỊNH
- -
BÀI GIẢNG
MÔ ĐUN: LẮP ĐẶT THIẾT BỊ MẶT BOONG
NGHỀ: CHẾ TẠO VỎ TÀU THỦY TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: / QĐ- ngày tháng năm của
Nam Định, năm 2018
Trang 2TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm
LỜI GIỚI THIỆU
Lắp đặt thiết bị mặt boong là mô đun chuyên ngành trong nghề chế tạo vỏ
tàu thủy Mô đun cung cấp cho người học các kiến thức cơ bản về việc chế tạo
các thiết bị trên mặt boong của tàu thủy Bên cạnh đó còn giúp người học lập
được phương án lắp đặt các thiết bị mặt boong phù hợp với điều kiện thực tế của
thân tàu
Trong lần biên soạn đầu tiên này, mặc dù đã có nhiều cố gắng nhưng bài
giảng vẫn còn nhiều vấn đề chưa đề cập hết hoặc còn thiếu sót Vì vậy, chúng tôi
rất mong được sự góp ý xây dựng và phê bình chân thành của bạn đọc
Nam Định, ngày tháng năm 2018
Tham gia biên soạn Chủ biên: Vũ Văn Ngưu
Trang 3MỤC LỤC
LỜI GIỚI THIỆU 2
MỤC LỤC 3
BÀI GIẢNG MÔ ĐUN 5
Bài 1: Lắp ráp cột bích 6
1.1 Xác định vị trí đặt cột bích trên tôn boong 6
1.2 Lắp đặt bích trên tôn boong 7
1.3 Hàn hoàn thiện 7
1.4 Kiểm tra, chỉnh sửa 7
Bài 2: Lắp ráp bệ tời, bệ máy neo 8
2.1 Xác định vị trí bệ tời, bệ máy neo trên tôn boong 8
2.2 Lắp bệ tời, bệ máy neo trên tôn boong 8
2.3 Hàn hoàn thiện 9
2.4 Kiểm tra, chỉnh sửa 9
Bài 3: Lắp ráp ống thông hơi 10
3.1 Lấy dấu vị trí đặt ống thông hơi trên tôn boong 10
3.2 Lắp ống thông hơi trên tôn boong 10
3.3 Hàn hoàn thiện 11
3.4 Kiểm tra, chỉnh sửa 11
Bài 4: Lắp ráp cửa tu đom 12
4.1 Lấy dấu vị trí đặt cửa tu đom trên tôn boong 12
4.3 Kiểm tra, chỉnh sửa 13
Bài 5: Lắp ráp cửa ca bin tàu 14
5.1 Lấy dấu vị trí đặt cửa trên vách thượng tầng và lầu 14
5.2 Lắp ráp khung cửa 15
5.4 Kiểm tra, chỉnh sửa và hàn 15
Bài 6: Lắp ráp cầu thang, tay vịn 16
6.1 Lấy dấu vị trí lắp ráp cầu thang,tay vịn 16
6.2 Lắp ráp cầu thang 16
6.3 Lắp ráp tay vịn 17
6.4 Kiểm tra, chỉnh sửa và hàn 17
7.1 Lấy dấu vị trí lắp ráp be chắn sóng 18
7.2 Lắp be chắn sóng lên tôn boong và hàn 18
Trang 47.3 Kiểm tra, chỉnh sửa 19
Bài 8 : Lắp ráp lan can 20
8.1 Lấy dấu vị trí Lắp ráp lan can 20
8.2 Lắp ráp ống đứng 20
8.3 Lắp ráp ống nằm ngang 21
8.4 Lắp ráp mã 22
8.5 Kiểm tra, chỉnh sửa và hàn 22
Bài 9 : Lắp ráp ống luồn neo 23
9.1 Lấy dấu vị trí đặt ống luồn neo 23
9.2 Lắp ráp ống luồn neo và hàn 23
9.3 Lắp ráp gia cường đầu ống luồn neo và hàn 24
9.4 Kiểm tra, chỉnh sửa 24
Trang 5BÀI GIẢNG MÔ ĐUN Tên mô đun: Lắp đặt thiết bị mặt boong
Mã số mô đun: MĐ32
I Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của môn đun
- Vị trí: Lắp đặt thiết bị mặt boong là mô đun thuộc khối kỹ năng nghề được bố trí sau khi học xong MĐ31
- Tính chất: Là mô đun chuyên môn nghề bắt buộc
- Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Mô đun giúp người học các các kiến thức cơ bản về việc chế tạo và lắp đặt các thiết bị mặt boong trên tàu thủy
II Mục tiêu môn học:
- Về kiến thức:
+ Hiểu được các kết cấu thiết bị mặt boong
+ Cách bố trí các thiết bị mặt boong và phương pháp lắp đặt thiết bị mặt boong
- Về kỹ năng:
+ Chế tạo được các thiết bị mặt boong
+ Lập được phương án lắp đặt thiết bị mặt boong phù hợp
- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:
+ Tuân thủ nội quy, có thái độ làm việc nghiêm túc trong học tập, rèn luyện được
kỹ năng đọc bản vẽ lắp
Trang 6Bài 1: Lắp ráp cột bích
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình lắp ráp cột bích trên tôn boong;
- Lắp ráp được cột bích trên tôn boong đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
1.1 Xác định vị trí đặt cột bích trên tôn boong
Cột bích là bộ phận dùng để buộc dây, nó có thể là cột bích đơn hoặc cột bích đôi Cột bích được bố trí ở trên boong dâng mũi, vị trí giữa tàu và vị trí đuôi tàu Đồng thời ở mỗi vị trí đặt cột bích trên tàu người ta đều phải bố trí một lỗ luồn dây bên mạn giả để thuận lợi cho việc lai dắt và chằng buộc tàu
Kết cấu của một cột bích bao gồm phần hộp đỡ (là phần liên kết cột bích với kết cấu boong tàu) và thân cột bích (là phần để chằng buộc dây) như hình vẽ dưới đây
Cột bích đôi
Cột bích đơn
Trang 71.2 Lắp đặt bích trên tôn boong
Sau khi chế tạo xong cột bích chúng ta tiến hành lắp ráp cột bích lên trên bề mặt
tôn boong
1.3 Hàn hoàn thiện
Tiến hành hàn hoàn thiệt cột bích lên trên bề mặt tôn boong, do cột bích đã được
lắp ghép và hàn với đề cột hoàn chỉnh nên khi lắp ráp lên trên bề mặt tôn boong chúng
ta chỉ cần tiến hành hàn vỏ hộp cột bích với tôn boong
Quá trình hàn hoàn thiện cột bích được tiến hành từ vị trí giữa ra hai bên
1.4 Kiểm tra, chỉnh sửa
Sau khi hàn xong chúng ta tiến hành kiểm tra lại việc lắp đặt cột bích
+ Kiểm tra vị trí lắp đặt cột bích so với đường tâm tầu
+ Kiểm tra vị trí lắp đặt cột bích so với vị trí vách mũi
UP
UP
Trang 8Bài 2: Lắp ráp bệ tời, bệ máy neo
1 Mục tiêu:
- Trình bày được phương pháp lắp ráp bệ tời, bệ máy neo trên tôn boong;
- Lắp ráp được bệ tời, bệ máy neo trên tôn boong đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
2.1 Xác định vị trí bệ tời, bệ máy neo trên tôn boong
Bệ tời và bệ máy neo được lắp đặt trên vị trí boong dâng mũi Kết cấu của các bệ này có dạng dầm liên kết chữ U chắc chắn có khoét lỗ để lắp đặt tời dây cáp và tời neo Bệ tời và bệ máy neo được hàn vào bề mặt tôn boong dâng mũi
Vị trí lắp đặt bệ tời dây cáp được đặt ở vị trí gần với lan can boong dâng mũi Vị trí đặt bệ tời neo nằm phía trước hầm xích neo về phía mũi tàu
Tiến hành lấy dấu vị trí lắp đặt theo kích thước của bản vẽ bố trí bệ tời và
bệ neo
2.2 Lắp bệ tời, bệ máy neo trên tôn boong
Tiến hành lắp ráp bệ tời và bệ máy neo vào vị trí đã lấy dấu trên bề mặt tôn boong dâng mũi
Căn chỉnh bệ tời và bệ máy neo sao cho song song với mặt phẳng cơ bản của tàu để đảm bảo tính cân bằng của các bệ, thuận lợi cho việc lắp đặt và căn chỉnh máy tời và máy neo sau này
Hàn đính bệ tời và bệ máy neo lên trên bề mặt tôn boong một cách chắc chắn
UP
UP
Trang 92.3 Hàn hoàn thiện
Tiến hành hàn hoàn thiện bệ tời và bệ máy neo lên trên bề mặt tôn boong dâng mũi theo quy trình hàn đã được phê duyệt
2.4 Kiểm tra, chỉnh sửa
Kiểm tra lại vị trí lắp đặt bệ tời và bệ máy neo
Kiểm tra sự biến dạng của bệ tời và bệ máy neo sau khi hàn
Kiểm tra bề mặt bệ tời và bệ máy neo để đảm bảo độ bằng phẳng của mặt bệ cho việc lắp đặt máy tời và máy neo sau này
Trang 10Bài 3: Lắp ráp ống thông hơi
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình lắp ráp ống thông hơi trên tôn boong;
- Lắp ráp được ống thông hơi trên tôn boong đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
3.1 Lấy dấu vị trí đặt ống thông hơi trên tôn boong
Ống thông hơi trên tàu được đặt ở ví trí khoang hàng, khu vực khoang hàng đòi hỏi đảm bảo độ kín nước để tránh cho hàng hóa bên trong không bị ảnh hưởng
Vì vậy kết cấu ống thông hơi có dạng ống chụp để tránh nước hắt vào bên trong Chúng ta tiến hành lấy dấu ống thông hơi theo đúng vị trí chỉ dẫn trên bản vẽ bố trí chung
3.2 Lắp ống thông hơi trên tôn boong
Tiến hành lắp đặt ống thông hơi theo vị trí vạch dấu sẵn trên boong tàu đã được khoét lỗ
Khi tiến hành lắp đặt ống thông hơi phải đảm bảo chiều cao của ống thông hơi so với bề mặt tôn boong Đồng thời đảm bảo độ vuông góc của ống thông hơi
so với mặt phẳng cơ bản của tàu
Trang 113.3 Hàn hoàn thiện
Tiến hành hàn hoàn thiện ống thông hơi lên trên bề mặt tôn boong theo bảng quy trình hàn đã được phê duyệt
Kiểm tra lại kích thước chiều cao của ống thông hơi so với bề mặt tôn boong tại vị trí lắp đặt
Kiểm tra lại độ vuông góc của ống thông hơi so với mặt phẳng cơ bản của tàu
? ng thông ho i
UP
UP
Trang 12Bài 4: Lắp ráp cửa tu đom
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình lắp ráp các cửa tu đom trên tôn boong;
- Lắp ráp được các cửa tu đom trên tôn boong đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
4.1 Lấy dấu vị trí đặt cửa tu đom trên tôn boong
Cửa tu đom là các cửa người chui lên hoặc xuống các khoang hàng, buồng máy và các khoang kín trên tàu, đồng thời đây cũng là vị trí các cửa thoát hiểm nếu có sự cố xảy ra Vị trí đặt các cửa tu đom được thể hiện trên bản vẽ bố trí chung, và phía dưới các cửa tu đom là thang sắt được gắn cố định vào kết cấu thân tàu hoặc các vách ngang
Cửa tu đom cũng đòi hỏi độ kín nước nên kết cấu của nó cũng có dạng thành bao và nắp đóng mở phía trên Tiến hành lấy dấu vị trí lắp đặt cửa tu đom
và khoét lỗ vị trí trên tôn boong Kết cấu nắp mở của cửa người chui
4.2 Lắp cửa tu đom trên tôn boong và hàn
Tiến hành lắp đặt cửa tu đom theo vị trí được khoét lỗ trên tôn boong
Trang 13Căn chỉnh chiều cao của thành cửa tu đom so với bề mặt tôn boong và đồng thời đảm bảo độ vuông góc của cửa tu đom so với mặt phẳng cơ bản của tàu
Kiểm tra lại kích thước chiều cao của cửa tu đom so với bề mặt tôn boong tại vị trí lắp đặt
Kiểm tra lại độ vuông góc của cửa tu đom so với mặt phẳng cơ bản của tàu
UP
UP C? a tu dom
Trang 14Bài 5: Lắp ráp cửa ca bin tàu
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình lắp ráp cửa ca bin tàu;
- Lắp ráp được các cửa ca bin đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
5.1 Lấy dấu vị trí đặt cửa trên vách thượng tầng và lầu
Cửa ca bin trên tàu được bố trí tại vị trí thượng tầng và vị trí vách khoang hàng mũi Tất cả các cửa đều đòi hỏi độ kín nước
Cửa khu vực thượng tầng
Cửa khu vực vách khoang hàng mũi
B?P GALLE
W.C
PENING
UP
UP
Trang 15Tiến hành khoét lỗ vị trí lắp đặt cửa trên tôn vách thượng tầng và vách khoang hàng mũi theo kích thước cửa trên bản vẽ bố trí chung
5.2 Lắp ráp khung cửa
Tiến hành lắp ráp khung cửa trên các vị trí khoét lỗ, khung cửa có dạng vành kín thành mỏng tạo ra gờ cửa để ăn khớp với cánh cửa tạo ra kết cấu cửa kín nước Chỉnh sửa và hàn đính khung cửa vào tôn vách
5.3 Lắp ráp cánh cửa
Tiến hành lắp ráp cánh cửa lên trên tôn vách Do kết cấu cửa ca bin được chế tạo sẵn nên việc lắp ráp cánh cửa lên tôn vách được thực hiện bằng việc hàn bản lề cánh cửa vào tôn vách Hán đính bản lề vào tôn vách
5.4 Kiểm tra, chỉnh sửa và hàn
Kiểm tra sự ăn khớp của cánh cửa và khung cửa
Kiểm tra kết cấu gioăng kín nước lắp trên cánh của có ăn khớp hết với khung của
Kiêm tra chiều cao của khung cánh của so với bề mặt tôn boong
Tiến hành hàn khung cửa và bản lề cửa vào vách của thượng tầng theo quy trình hàn đã được phê duyệt
Trang 16Bài 6: Lắp ráp cầu thang, tay vịn
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình Lắp ráp cầu thang,tay vịn;
- Lắp ráp được cầu thang,tay vịn đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
6.1 Lấy dấu vị trí lắp ráp cầu thang,tay vịn
Vị trí lắp đặt cầu thang trên tàu bao gồm ở vị trí dưới buồng máy lên trên mặt tôn boong, từ vị trí mặt tôn boong lên bề mặt bằng các tầng của ca bin, từ vị trí boong tàu lên vị trí boong dâng mũi Kết cấu cầu thang bao gồm thành cầu thang là thanh dầm chữ U, bậc cầu thang được gia công từ các tấm tôn chống trượt, tay vịn cầu thang được gia công bằng thép ống
Tiến hành lấy dấu vị trí lắp đặt cầu thang dựa vào bản vẽ bố trí chung
6.2 Lắp ráp cầu thang
Tiến hành lắp ráp cầu thang vào các vị trí đã được lấy dấu sẵn
Căn chỉnh và hàn đính cầu thang vào bề mặt tôn boong, tôn vách và tôn các sàn chiếu nghỉ
UP
UP
Trang 176.3 Lắp ráp tay vịn
Tiến hành lắp ráp tay vịn cầu thang lên dầm thành cầu thang theo vị trí đã lấy dấu Tiến hành hàn đính tay vịn vào thành cầu thang
6.4 Kiểm tra, chỉnh sửa và hàn
Kiểm tra lại góc nghiêng của cầu thang so với phương nằm ngang
Kiểm tra lại độ bằng phẳng của các bậc cầu thang
Tiến hành hàn hoàn thiện cầu thang
Trang 18Bài 7: Lắp ráp be chắn sóng
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình Lắp ráp be chắn sóng;
- Lắp ráp được Lắp ráp be chắn sóng đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
bẻ mép, chiều dày của mã có thể lấy bằng với chiều dày của thành chắn sóng
b? mép 60
Tiến hành lấy dấu vị trí lắp đặt mã thành chắn sóng lên trên bề mặt tôn boong
7.2 Lắp be chắn sóng lên tôn boong và hàn
Tiến hành lắp đặt mã thành chắn sóng lên trên bề mặt tôn boong theo vị trí
đã lấy dấu Hàn đính mã thành chắn sóng với tôn boong
Tiến hành lắp đặt tôn be chắn sóng vào mã thành chắn sóng, căn chỉnh vị trí của tôn be chắn sóng theo kích thước
Tiến hành lắp đặt tôn mặt be chắn sóng và thanh gia cường mặt be chắn sóng
Tiến hành căn chỉnh và hàn hoàn thiện toàn bộ be chắn sóng
Trang 197.3 Kiểm tra, chỉnh sửa
Kiểm tra việc lắp đặt mã be chắn sóng lên trên tôn boong về chiều cao và
độ vuông góc với bề mặt tôn boong
Kiểm tra việc lắp đặt tôn be chắn sóng với mã thành chắn sóng, kiểm tra khe hở thoát nước giữa mép dưới của tôn be chắn sóng với tôn đỉnh mạn theo kích thước bản vẽ
Kiểm tra sự biến dạng của toàn bộ be chắn sóng và chỉnh sửa theo đúng yêu cầu của bản vẽ
Trang 20Bài 8 : Lắp ráp lan can
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình Lắp ráp lan can;
- Lắp ráp được lan can đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
8.1 Lấy dấu vị trí Lắp ráp lan can
Lan can thường được lắp đặt tại vị trí vách dâng mũi, các sàn thao tác trong buồng máy và lan can trên các tầng của ca bin thượng tầng Dựa vào bản vẽ bố trí chung chúng ta tiến hành lấy dấu vị trí lắp lan can Các ống đứng cách nhau khoảng cách là 1m
Trang 22mép ống ngang thứ nhất là 230 mm, khoảng cách giữa hai ống nằm ngang là 280
mm Tiến hành lắp ráp ống ngang lan can theo vị trí đã được vạch dấu
Tiến hành căn chỉnh vị trí các ống ngang sao cho cùng nằm trên một đường thẳng nằm ngang
Tiến hành kiểm tra lại các vị trí lắp đặt lan can
Kiểm tra chiều đứng của các cột đứng lan can
Kiểm tra độ song song của các thanh ngang với nhau và với đường nước chuẩn trên cùng
Tiến hành hàn các ống đứng lan can với tôn boong Hàn các ống đứng và ống nằm ngang của lan can với nhau Hàn mã gia cường vào cột đứng lan can và
Trang 23Bài 9 : Lắp ráp ống luồn neo
1 Mục tiêu:
- Trình bày được quy trình lắp ráp ống luồn neo;
- Lắp ráp được ống luồn neo đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
2 Nội dung của bài:
9.1 Lấy dấu vị trí đặt ống luồn neo
Ống luồn neo được lắp ráp phía sau vách chống va mũi tàu và đặt chéo lên phía mũi tàu về hai bên phía mạn tàu
Tiến hành lấy dấu vị trí lắp ống luồn neo trên bề mặt boong dâng mũi và tiến hành khoét lỗ đặt ống luồn neo Đồng thời xác định vị trí khoảng sườn sẽ lắp đặt ống luồn neo ra phía mạn tàu rồi tiến hành lấy dấu khoét lỗ tôn mạn cho ống luồn neo chui qua
Trang 249.3 Lắp ráp gia cường đầu ống luồn neo và hàn
Tiền hành lắp ráp phần gia cường đầu ống luồn neo Đầu gia cường có dạng ống chụp hình côn, một đầu ống gia cường được lắp ráp vào bề mặt tôn mạn còn đầu kia được lắp ráp vào đầu của ống luồn neo thông qua mặt bích bịt
Sau khi lắp ráp xong chúng ta tiến hành hàn chắc chắn ống luồn neo và phần gia cường đầu ống luồn neo với tôn boong, tôn mạn và các kết cấu với nhau
9.4 Kiểm tra, chỉnh sửa
Kiểm tra lại vị trí lắp đặt của ống luồn neo theo kích thước của bản vẽ Kiểm tra biến dạng kết cấu do hàn gây ra