Giáo trình lập bảng trị số sườn thực

Microsoft Word Láº�p bang trỉ so suon thuc 0 BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP NAM ĐỊNH  BÀI GIẢNG MÔ ĐUN LẬP BẢNG TRỊ SỐ SƯỜN THỰC NGHỀ CHẾ TẠO VỎ TÀU THỦY TRÌNH ĐỘ CAO ĐẲNG Ban hành[.]

0

BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP NAM ĐỊNH

- -

BÀI GIẢNG

MÔ ĐUN: LẬP BẢNG TRỊ SỐ SƯỜN THỰC NGHỀ: CHẾ TẠO VỎ TÀU THỦY TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG

Ban hành kèm theo Quyết định số: / QĐ- ngày tháng năm của

Nam Định, năm 2018

1

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được

phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo

Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh

thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm

LỜI GIỚI THIỆU

Mô đun lập bảng trị số sườn thực là mô đun chuyên ngành của nghề chế tạo

vỏ tàu thủy Mô đun giúp người học thực hiện được các bước để xây dựng biên

dạng sườn thực của tàu dựa vào bản vẽ tuyến hình tàu và các thông số kích thước

ban đầu của một con tàu khi được thiết kế xong

Đồng thời mô đun còn giúp người đọc hiểu rõ được biên dạng sườn thực của

tàu từ đó lập được bản trị số sườn thực để vẽ ra biên dạng thực của tàu phục vụ

cho việc chế tạo kết cấu thân tàu sau này Bên cạnh đó người học còn biết cách

xác định và vẽ độ cong ngang boong trong kết cấu tổng thể của một khung sườn

tàu

Trong lần biên soạn đầu tiên này, mặc dù đã có nhiều cố gắng nhưng bài

giảng vẫn còn nhiều vấn đề chưa đề cập hết hoặc còn thiếu sót Vì vậy, chúng tôi

rất mong được sự góp ý xây dựng và phê bình chân thành của bạn đọc

Nam Định, ngày tháng năm 2018 Tham gia biên soạn

Chủ biên: Vũ Văn Ngưu

2

MỤC LỤC

LỜI GIỚI THIỆU 1

MỤC LỤC 2

BÀI GIẢNG MÔ ĐUN 3

Bài 1 : Vẽ sườn thực và lập bảng trị số sườn thực 4

1.1 Xác định khoảng sườn thực 4

1.2 Vẽ đường sườn thực trên mặt chiếu đứng 4

1.3 Vẽ đường sườn thực trên mặt chiếu bằng 4

1.4 Lấy trị số sườn thực trên mặt phẳng hình chiếu đứng và bằng 5

1.5 Vẽ đường sườn thực của tàu trên mặt phẳng hình chiếu cạnh 5

1.6 Lập bảng trị số sườn thực 6

Bài 2 : Vẽ đường cong ngang boong của thân tàu 7

2.1 Vẽ đường chuẩn 7

2.2 Xác định độ nâng boong trên mặt phẳng dọc tâm 7

2.3 Xác định toạ độ và vẽ đường cong ngang boong 8

2.4 Kiểm tra 8

3

BÀI GIẢNG MÔ ĐUN Tên mô đun: Lập bảng trị số sườn thực

Mã số mô đun: MĐ19

I Vị trí, tính chất của môn học

- Vị trí: Lập bảng trị số sườn thực là mô đun thuộc khối kỹ năng nghề được bố trí sau khi học xong MĐ18

- Tính chất: Là mô đun chuyên môn nghề bắt buộc

- Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Mô đun giúp người học các các kiến thức cơ bản về việc vẽ đường sườn thực và lập bảng trị số sườn thực phục vụ cho việc gia công chế tạo chi tiết kết cấu thân tàu

II Mục tiêu môn học:

- Về kiến thức:

+ Hiểu được vị trí sườn thực và sườn lý thuyết trên tuyến hình tàu;

+ Tính toán và xác định được vị trí sườn thực trên mặt phẳng hình chiếu đứng

và chiếu bằng

- Về kỹ năng:

+ Lập được bảng trị số sườn thực của tàu;

+ Vẽ được chính xác các đường hình dáng của từng sườn thực trên mặt phẳng hình chiếu cạnh

- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:

+ Tuân thủ nội quy, có thái độ làm việc nghiêm túc trong học tập, rèn luyện được

kỹ năng đọc bản vẽ lắp

4

Bài 1 : Vẽ sườn thực và lập bảng trị số sườn thực

1 Mục tiêu:

- Trình bày được phương pháp vẽ đường sườn thực trên 3 mặt phẳng chiếu;

- Vẽ được chính xác đường sườn thực trên 3 mặt phẳng hình chiếu;

- Lập được bảng trị số tuyến hình sườn thực

2 Nội dung của bài:

1.1 Xác định khoảng sườn thực

Khoảng sườn thực a được xác định dựa trên cơ sở của việc tính toán thiết kế kết cấu thân tàu Đó là khoảng cách giữa các sườn kết cấu thực của thân tàu đã được xác định dựa trên mức độ chịu tải của từng phần trên toàn bộ thân tàu Khoảng sườn thực ở vùng khoang hàng, vùng mũi tàu và vùng lái tàu có thể bằng nhau hoặc khác nhau dựa vào đặc điểm chịu lực và tải trọng của từng khu vực Khoảng sườn thực được ký hiệu

là a và có giá trị được xác định trước trong thiết kế

1.2 Vẽ đường sườn thực trên mặt chiếu đứng

Dựa vào khoảng sườn thực a được tính toán khi thiết kế chúng ta tiến hành kẻ các đường sườn thực lên trên trên mặt chiếu đứng của bản vẽ tuyến hình tàu Việc kẻ

và đánh số các sườn thực được thực hiện bắt đầu từ sườn số 0 tại vị trí trụ lái, sau đó kẻ các đường sườn khác nhau theo khoảng cách sườn thực a, các đường sườn thực là các đường thẳng vuông góc với đường cơ bản (hay đường chuẩn) và các mặt đường nước

Tương tự như việc vẽ đường sườn thực trên mặt chiếu đứng chúng ta tiến hành

vẽ đường sườn thực trên mặt chiếu bằng của bản vẽ tuyến hình tàu Dựa vào khoảng sườn thực a được tính toán khi thiết kế chúng ta tiến hành kẻ các đường sườn thực lên trên mặt chiếu bằng Việc kẻ và đánh số các sườn thực được thực hiện bắt đầu từ sườn

số 0 tại vị trí trụ lái, sau đó kẻ các đường sườn khác nhau theo khoảng cách sườn thực

a, các đường sườn thực là các đường thẳng vuông góc với đường dọc tâm và các đường cắt dọc

1370.0 R16

R1000.0

1191.0

5

1.4 Lấy trị số sườn thực trên mặt phẳng hình chiếu đứng và bằng

Giá trị sườn thực được xác định thông qua vị trí giao nhau của các đường sườn thực với các mặt cắt dọc trên mặt chiếu đứng và vị trí giao nhau của các đường sườn thực với các mặt đường nước trên mặt chiếu bằng

Các giá trị giao điểm trên được đo một cách cụ thể, tỷ mỉ và thực hiện đối với từng sườn thực một

Sau khi xác định được tất cả các trị số sườn thực trên toàn bộ chiều dài tuyến hình tàu chúng ta tiến hành lập bảng trị số sườn thực ban đầu tương tự như bảng trị số sườn lý thuyết đã có ban đầu

1.5 Vẽ đường sườn thực của tàu trên mặt phẳng hình chiếu cạnh

Dựa vào bảng số liệu trị số sườn thực ban đầu đã lập được ở trên chúng ta tiến hành vẽ đường sườn thực của tàu trên mặt phẳng hình chiếu cạnh

Tiến hành vẽ từng đường sườn thực một trên mặt phẳng chiếu cạnh

6

1.6 Lập bảng trị số sườn thực

Sau khi vẽ xong toàn bộ các đường sườn thực trên mặt phẳng chiếu cạnh chúng

ta tiến hành kiểm tra sự cong trơn của các đường sườn, hiệu chỉnh các đường sườn chưa đạt yêu cầu

Tiếp theo tiến hành lập bảng trị số sườn thực một cách tỷ mỉ và chính xác theo các thông số đường sườn đã được hiệu chỉnh

7

Bài 2 : Vẽ đường cong ngang boong của thân tàu

1 Mục tiêu:

- Trình bày được phương pháp vẽ đường cong ngang boong;

- Vẽ được đường cong ngang boong của khung sườn thân tàu

2 Nội dung của bài:

2.1 Vẽ đường chuẩn

Đường cong ngang boong được vẽ có dạng hình sin hoặc dạng hình parabol tùy vào phương pháp vẽ

Khi vẽ đường cong ngang boong phải dựa vào các thông số ban đầu như chiều rộng của boong B và độ nâng boong b Trước hết chúng ta phải xác định và vẽ đường chuẩn là đường nằm ngang KA có chiều dài là B/2, sau đó kẻ đường KC = b vuông góc với KA tại điểm K

2.2 Xác định độ nâng boong trên mặt phẳng dọc tâm

Độ nâng boong trên mặt phẳng dọc tâm hay còn gọi là độ cong ngang boong là giá trị b được xác định dựa vào chiều rộng boong B

Giá trị độ nâng boong thường được cho trước theo yêu cầu của thiết kế kết cấu,

nó được tính bằng B/50 hoặc B/100 tùy vào yêu cầu thiết kế

VD: với kích thước B = 10800 mm, độ nâng boong b = B/100 ta sẽ có độ nâng boong b = 108 mm

B/2= 4500

C

K

A

B/2= 4500

C

K

A

8

Việc xác định tọa độ và vẽ đường cong ngang boong được thực hiện theo hai phương pháp nêu trên, do đó chúng ta có các cách xác định tọa độ đường cong ngang boong khác nhau

Từ điểm K trên đường chuẩn, chúng ta vẽ cung tròn CD tâm K bán kính KC = b Chia cung tròn CD ra thành n phần bằng nhau

Chia đoạn thẳng KA ra thành n phần bằng nhau tương ứng, sau đó dựng các đường vuông góc với KA tại các điểm chia

Từ các điểm chia trên cung tròn CD kẻ các đường thẳng song song với KA và cắt các đường vuông góc tương ứng với KA tại các giao điểm Giao điểm tìm được sẽ

là các điểm mà đường cong ngang boong đi qua

Từ các giao điểm tìm được chúng ta nối chúng lại với nhau tạo thành đường cong ngang boong cần xác định

Tương tự như vậy chúng ta tiến hành vẽ đường cong ngang boong ở tất cả các vị trí đường sườn

2.4 Kiểm tra

Sau khi vẽ xong đường cong ngang boong chúng ta kiểm tra sự cong trơn của các đường cong ngang boong Nếu đảm bảo độ cong trơn thì đường cong ngang boong

đã vẽ đạt yêu cầu