MỤC TIÊU HỌC TẬP: Sau khi học xong bài này , sinh viên có khả năng: Nêu được các chỉ định siêu âm một cách hợp lý... Mở đầu: Ngày nay trong các bệnh viện, phương pháp cận lâm sàng
Trang 1TÀI LIỆU HỌC TẬP
I HÀNH CHÍNH:
1 Tên môn học : Chẩn đoán hình ảnh
2 Tên bài : : Các chỉ định của siêu âm chẩn đoán
3 Tài liệu học tập : lý thuyết
4 Đối tượng học tập : Sinh viên Y3
5 Thời gian : 1 tiết
6 Địa điểm : Giảng đường
7 Họ và tên giảng viên : Th.S.BS Nguyễn Văn Hải
Trang 2II MỤC TIÊU HỌC TẬP:
Sau khi học xong bài này , sinh viên có khả năng:
Nêu được các chỉ định siêu âm một cách hợp lý
Trang 3Mở đầu:
Ngày nay trong các bệnh viện, phương pháp cận lâm sàng
ngày càng tỏ ra có vai trò quan trọng trong chẩn đoán bệnh,
Vì vậy chúng phát triển rất nhanh, trong đó có chẩn đoán hình ảnh, đặc
biệt là siêu âm
Ở Việt Nam ngày nay máy siêu âm được trang bị cho tất cả bệnh viện, với nhiều chủng loại, nhiều chức năng, nó có thể chẩn đoán được các
bệnh thông thường cũng như các chuyên khoa sâu như tim, mạch máu, mắt, siêu âm nội soi, …
Để phát huy tốt tính năng tác dụng của siêu âm chẩn đoán ta cần phải biết
cách chỉ định siêu âm sao cho hợp lý
Trang 4Các chỉ định của siêu âm:
Siêu âm qua thóp , quan khe khớp sọ để kiểm tra kích thước
não thất, tình trạng xuất huyết não, …
Trang 5Các chỉ định của siêu âm:
Trang 6Các chỉ định của siêu âm:
1 2 3
Trang 7- Phổi: Tràn dịch màng phổi, tình trạng của dịch
Các chỉ định của siêu âm:
Trang 8CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 9Chấn thương, vỡ tạng
+Tạng đặc: Gan, lách, thận thường hay bị tổn thương nhất,
tuỳ thuộc vào mức độ tổn thương, thời gian xảy ra tổn
thương sẽ cho hình ảnh khác nhau của tụ máu, chảy
máu,
+ Tạng rỗng:
Dạ dày, ruột, bị vỡ tốt nhất là chụp X-Quang, CT- scan, siêu
âm bờ trên gan có thể thấy dấu hiệu bức màn che đó là hơi ở dưới hoành phải
CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 10 Chửa ngoài tử cung
U nang buồng trứng xoắn
CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 117 8 9
CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 12Bệnh không phải là cấp cứu
+ Bệnh gan mật mạn: u gan, xơ gan, ganh nhiễm mỡ, sỏi
túi mật, viêm gan mạn, viêm túi mật mạn
+ Sỏi đường tiết niệu
+ Các khối u trong ổ bụng
+ Kiểm tra vết mổ: Phát hiện ổ áp xe tồn dư
+ Kiểm tra sức khoẻ định kỳ
CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 13CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
+ Phát hiện các vấn đề kèm theo có thai:
Vòng tránh thai, u nang buồng trứng
+ Số thai, tình trạng thai:
Số lượng thai, thai sống hay chết
+ Phát hiện bất thường :
Trang 142.4 Sản - phụ khoa:
2.4.1 Sản Khoa:
- 3 tháng đầu:
+ Chẩn đoán có tha
+ Vị trí trong hay ngoài tử cung
CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 15- 3 tháng giữa:
+ Theo dõi sự phát triển của thai, đánh giá hình thái thai
qua các số đo đầu ngực bụng, chi
Trang 1616 17 18 19
CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 17CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
- 3 tháng cuối:
+ Tiếp tục theo dõi sợi phát triển của thai
+ Bánh rau: Sự trưởng thành và độ vôi hoá bánh rau
+ Nước ối: Chỉ số ối
+ Cân nặng thai, ngôi, thế thai
+ Tiên lượng trước sinh
Trang 18- Sau sinh:
+ Kiểm tra có vỡ tử cung , vỡ bàng quang
+ kiểm tra lòng tử cung: Sót rau, sót gạc
+Theo dõi sự co hồi tử cung và sản dịch
Trang 19Kích thước tử cung đo bằng siêu âm (cm)
Tuổi , só lần đẻ Kt đáy - eo Kt trước sau Kt ngang
8 - 8,2 3,5-5
0,5-1 4 5-5,2 1,2
1 4 4-4,2 1,8CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
+ U xơ tử cung, nội mạc tử cung, dụng cụ tránh thai,…
+ Buồng trứng, vòi trứng:
Trang 20CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 21CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
Trang 22CÁC CHỈ ĐỊNH CỦA SIÊU ÂM
3029
Trang 231 Bộ môn chẩn đoán hình ảnh (2001), Bài giảng chẩn đoán hình ảnh, NXB Y Học.
2 CarolM RmacK và cs ( 2004 ), Siêu âm chẩn đoán - NXB Y Học.
3 Phan Trường Duyệt (1999), kỹ thuật siêu âm và ứng dung trong sản phụ khoa, NXB
Khoa Học và Kỹ Thuật - Hà Nội
4 Phan Trường Duyệt (2000 ), Hướng dẫn thực thành về thăm dò sản khoa - NXB Y
Học
5 Khoa chẩn đoán hình ảnh - Bệnh viện Bạch Mai (2001), Tài liệu lớp đào tạo siêu
âm tổng quát , Lưu hành nội bộ.
6 Nguyễn Phước Bảo Quân ( 2006 ), Siêu âm bụng tổng quát - NXB Y Học.
7 Phạm Nguyễn Vinh (2000), siêu âm tim và bệnh lý tim mạch tập I , II, NXB
TÀI LIỆU THAM KHẢO CHÍNH
Trang 24XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN