Bài soạn giảng, bài hoc thyet mac lênin

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU 1 Kiến thức Giúp cho người học nắm được quy luật ra đời của học thuyết cách mạng của giai cấp công nhân Giúp cho người học nắm được quy luật ra đời của Đảng cộng sản Trang bị cho ng[.]

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU:

1 Kiến thức:

- Giúp cho người học nắm được quy luật ra đời của học thuyết cáchmạng của giai cấp công nhân

- Giúp cho người học nắm được quy luật ra đời của Đảng cộng sản

- Trang bị cho người học những kiến thức về xây dựng Đảng, những tưtưởng cơ bản của Mác-Ăngghen và Lênin về Đảng và xây dựng Đảng

2 Kỹ năng:

- Giúp cho người học vận dụng sáng tạo những tư tưởng và quan điểmcủa Mác- Ăngghen và Lênin về Đảng và xây dựng Đảng vào trong hoạt độngthực tiễn của tổ chức cơ sở Đảng của mình

- Rèn luyện cho người học phương pháp luận khoa học của chủ nghĩaduy vật biện chứng và duy vật lịch sử trong công tác xây dựng Đảng củamình

3 Giáo dục:

- Giúp cho người học thấy được tinh thần cách mạng trong sáng, cần

cù sáng tạo và tinh thần đấu tranh và hòa bình cho nhân loại của Ăngghen và Lênin

Mác-II PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC:

- Phương pháp thuyết trình

- Phương pháp giải thích và chứng minh

III TÀI LIỆU:

- Giáo trình trung cấp xây dựng Đảng; Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia

- Hà Nội - 2004

IV NỘI DUNG BÀI GIẢNG:

PHẦN GIẢNG PHẦN GHI

* Học thuyết Mác-Lênin vềĐảng cộng sản (ĐCS) của giaicấp công nhân là một bộ phậncấu thành chủ nghĩa xã hộikhoa học

Đó là khoa học về đấu tranh giai cấp, cách

mạng vô sản, chuyên chính vô sản về những quy

luật vận động phát triển của xã hội

* Học thuyết vạch ra nhữngquy luật về sự ra đời củaĐảng, những nguyên tắc xâydựng Đảng về chính trị, tưtưởng, tổ chức, hoạt động lãnhđạo chính trị của Đảng, nhằmcải tạo xã hội cũ, xây dựng xãhội mới xã hội chủ nghĩa vàcộng sản chủ nghĩa

* Học thuyết này trải quaquá trình phát triển lâu dài gắnliền với tên tuổi của Mác-Ăngghen, Lênin, đồng thờigắn liền với điều kiện lịch sử

cụ thể của cuộc đấu tranh cáchmạng của phong trào cộng sản

và công nhân quốc tế

Trước khi đi vào nghiên cứu bài này chúng ta

cùng làm rõ một vài vấn đề như sau:

- Vị trí, vai trò của Đảng cộng sản:

Từ khi Đảng cộng sản (ĐCS) ra đời nó đã

khẳng định vai trò tiên phong của nó ĐCS nó

hết sức quan trọng là lãnh đạo giai cấp công

nhân và nhân dân lao động tiến hành cuộc đấu

tranh cách mạng để giải phóng cho giai cấp

mình và cho toàn xã hội Chỉ từ khi có Đảng thì

giai cấp công nhân mới giành được thắng lợi và

nắm chính quyền

ĐCS ra đời là đòi hỏi tất yếu khách quan của

cuộc đấu tranh giai cấp của giai cấp công nhân

cần có một lực lượng lãnh đạo giai cấp thực hiện

sứ mệnh lịch sử toàn thế giới của mình Vì vậy

muốn giải phóng khỏi áp bức bóc lột thì nhất

thiết phải có Đảng lãnh đạo

- Đảng ra đời là một tất yếu khách quan của

cuộc đấu tranh giai cấp giữa giai cấp vô sản và

giai cấp tư sản Cuộc đấu tranh giai cấp phát

triển đến một trình độ nhất định đòi hỏi phải có

một lực lượng lãnh đạo thống nhất mọi hoạt

động của giai cấp hướng các nỗ lực chung vào

mục tiêu chống lại giai cấp đối lập cùng với nhà

nước thống trị giai cấp đó

Đảng ra đời là sản phẩm của sự kết hợp Chủ

nghĩa xã hội khoa học với phong trào công nhân

Như vậy ĐCS ra đời từ 2 yếu tố

+ Chủ nghĩa xã hội khoa học là cơ sở tinh thần,

cơ sở tư tưởng

+ Phong trào công nhân là cơ sở vật chất, cơ

sở xã hội cho sự sản sinh ra Đảng

- Như chúng ta đã biết, khi cách mạng công

nghiệp nổ ra ở châu Âu, giai cấp tư sản đã tỏ ra

vượt trội hơn các giai tầng khác về tiềm lực tài

chính và giai cấp này đã thiết lập một phương

thức sản xuất mới tiến bộ hơn nhiều so với

phương thức sản xuất cũ – phương thức sản xuất

tư bản chủ nghĩa Từ phương thức sản xuất này

đã ra đời hàng loạt công trường thủ công, xí

nghiệp, công xưởng… Tất cả tạo nên cuộc cách

I C.MÁC VÀ PH.ĂNGGHEN BÀN VỀ ĐẢNG CỘNG SẢN.

1 Nguồn gốc ra đời học thuyết.

a Tiền đề khách quan

* Nguồn gốc kinh tế – xã hội.

- Sự đối lập giữa vô sản và

tư sản đã biểu hiện ngày cànggay gắt Cuộc đấu tranh củaGCVS chống lại GCTS đãdiễn ra ngày càng quyết liệt

- Sự phát triển của phong

mạng công nghiệp và giai cấp vô sản ra đời và

phát triển từ đây

- Nhưng khi giai cấp vô sản ngày càng lớn

mạnh về số lượng nhưng nghèo đi về thu nhập

thì cũng đồng nghĩa với việc xảy ra hiện tượng

ngày càng giàu có của giai cấp tư sản thông qua

bóc lột lao động Và mâu thuẩn giữa một bộ

phận nhỏ, nhưng nắm phần lớn tài sản với một

bộ phận lớn bị bóc lột nên đã trở thành vô sản

ngày càng gay gắt Xin nhớ là từ khi giai cấp vô

sản ra đời thì đã có đấu tranh giai cấp, nhưng ở

mức độ thấp Vì đó là quá trình phát triển lâu dài

trên nhiều phương diện khác nhau

- Chúng ta tìm hiểu hình thức đấu tranh của

công nhân thông qua các phong trào như: Hiến

Chương (1835 – 1848), Cao trào 1848 – 1849 ở

Châu Âu Hình thức chủ yếu vẫn là biểu tình đòi

quyền lợi kinh tế, đập phá máy móc… Nhưng

kết quả hoặc là bị đàn áp hoặc là thỏa hiệp với

giai cấp tư sản (điều này hơn 100 năm sau chúng

ta gặp lại những hình ảnh ấy ở Cao su Phú

Riềng, Diêm Bến Thủy… của giai cấp công

nhân VN) Như vậy, kết quả của phong trào

không những không thoát khỏi áp bức mà chỉ

chuyển từ hình thức bóc lột này sang hình thức

bóc lột khác mà thôi

- Từ những thất bại ấy, đòi hỏi giai cấp công

nhân phải tự nhận thức lại mình, tự nhìn nhận lại

địa vị của mình với tư cách là một giai cấp lãnh

đạo cuộc cách mạng Và muốn vậy đòi hỏi phải

thay đổi hình thức đấu tranh để xứng tầm với

giai cấp mình (vì đấu tranh kinh tế là giai đoạn

thấp) đó là đấu tranh chính trị (phong trào Hiến

Chương Anh đã gần tiệm cận đến) Và muốn đấu

tranh chính trị tất yếu phải có lý luận soi đường

(điều này lý giải tại sao phong trào Hiến chương

trào công nhân đòi hỏi phải có

lý luận cách mạng khoa họcdẫn đường

không thành công), và một khi đã có lý luận soi

đường thì phong trào công nhân sẽ nhanh chóng

trở thành phong trào tự giác trong một thời gian

không xa

- Đối với giai cấp công nhân Việt Nam, là sản

phẩm ra đời của cuộc khai thác thuộc địa của

thực dân Pháp Trong khoảng 50 năm trước khi

có chính Đảng, thì giai cấp công nhân Việt Nam

cũng chỉ là những phu than, phu đồn điền mà

bản thân chỉ đổi ngang giá với những gốc cao

su… Chỉ đến khi có “Đường cách mệnh” thì giá

trị bản thân của mỗi con người cũng như của giai

cấp mới trở về đúng nghĩa

- Tất cả những gì đã trình bày ở trên đã chứng

tỏ tầm quan trọng không thể thiếu được của lý

luận soi đường Và chủ nghĩa Mác đã đáp ứng

được những yêu cầu này Như chúng ta đã biết

xã hội loài người là sự phát triển liên tục từ hình

thái kinh tế xã hội lạc hậu sang một hình thái

kinh tế tiến bộ hơn Cái ra đời sau phủ định biện

chứng cái trước Cụ thể, lịch sử loài người đã

trải qua 5 hình thái kinh tế xã hội Và đến chủ

nghĩa tư bản thì mâu thuẩn trở nên đỉnh điểm

cần giải quyết bằng bạo lực cách mạng Những

mâu thuẩn điển hình như: tư bản – vô sản, tư bản

– phong kiến… đã được Mác khái quát thành lý

luận Và một lực lượng có thể giành lấy địa vị

thống trị xã hội, thay thế cho một hình thái kinh

tế xã hội đã lỗi thời và thay thế giai cấp thống trị

bóc lột, đó là giai cấp công nhân (dưới thời Mác

gọi là giai cấp vô sản – trần như nhộng)

- Và khi đã khái quát thành tựu khoa học của

nhân loại thành một học thuyết cách mạng thì

Mác đưa học thuyết ấy trở lại cuộc sống, vào

phong trào công nhân, chỉ sứ mệnh lịch sử của

* Nguồn gốc lý luận.

- Đó là sự kế thừa của 3trào lưu tư tưởng: Triết học cổđiển Đức, kinh tế chính trịAnh, CNXH không tưởngPháp

giai cấp công nhân với tư cách là người đào

huyệt chôn chủ nghĩa tư bản, thì một bộ phận

nhỏ giai cấp công nhân giác ngộ nhất, cách

mạng nhất đủ điều kiện tiếp thu lý luận ấy và tự

tổ chức nhau lại giành lấy sự thống trị xã hội

cùng đứng dưới ngọn cờ ĐCS Tại sao chỉ là một

bộ phận nhỏ chúng ta sẽ nghiên cứu phần sau?

- Nhân đây, xin nói về Mác và Ăngghen cả

hai ông điều xuất thân từ giai cấp tư sản, nhưng

họ đã từ bỏ địa vị đó lại gắn bó với phong trào

công nhân, phấn đấu vì một lẽ công bằng trong

cuộc sống Chỉ khi nào họ thật sự có trái tim

đồng cảm, cùng nhịp đập với những người cùng

khổ thì họ mới đủ dũng khí để bước cùng nhịp

bước chông gai của phong trào công nhân Chủ

tịch Hồ Chí Minh cũng là một trường hợp tương

tự, bôn ba suốt cuộc đời qua 5 châu 4 biển để

mưu cầu cơm no áo ấm cho dân tộc, vào tù ra tội

để quyết tâm lãnh đạo cách mạng Việt Nam, từ

những tổ chức đầu tiên đến việc truyền bá chủ

nghĩa Mác – Lênin vào phong trào công nhân để

rồi lý luận cách mạng ấy lan tỏa mãi đến năm

1930 giai cấp công nhân Việt Nam có chính

và phương pháp luận biện

- Ở đây sự kết hợp phong trào công nhân và

Chủ nghĩa xã hội khoa học là sự kết hợp hoàn hảo

và bổ sung cho nhau Giữa một bên là lý luận

cách mạng và một bên là phong trào cách mạng

nhất trong các phong trào Đây là sự kết hợp tất

yếu không có sự gượng ép hay khập khiển nào

- Như đã nói trên phong trào công nhân đã

trải qua nhiều giai đoạn phát triển khác nhau, tùy

mỗi giai đoạn, mỗi thời điểm lịch sử nhưng cuộc

đấu tranh của họ chống lại giai cấp tư sản bắt

đầu từ lúc họ ra đời Nhưng lúc đầu chỉ là biểu

tình, đập phá máy móc mà họ vẫn không thể

thoát khỏi sự bóc lột cũng như tìm thấy đường đi

cho giai cấp mình Họ thiếu một lý luận soi

đường đẻ tự tổ chức mình thành một giai cấp đối

trọng với giai cấp tư sản

- Xã hội loài người từ sau chế độ cộng sản

nguyên thủy đến nay là xã hội có giai cấp Các

giai cấp có lợi ích khác nhau nên có mâu thuẩn

về lợi ích Mâu thuẩn về lợi ích là nguồn gốc cơ

bản dẫn đến mâu thuẩn giai cấp và đấu tranh giai

cấp

- Đấu tranh giai cấp ban đầu là đấu tranh vì

quyền lợi kinh tế Cuộc đấu tranh đó phát triển

đến một trình độ nhất định thì chuyển hóa thành

cuộc đấu tranh vì quyền lợi chính trị Đấu tranh

chính trị là biểu hiện tập trung nhất, bao quát

nhất và mạnh mẽ nhất của đấu tranh giai cấp, mà

đỉnh cao của nó là cách mạng xã hội nhằm mục

chứng duy vật của mình

b Tiền đề chủ quan

Đó là trí tuệ thiên tài của Mác

và Ăngghen đã dẫn đến sự rađời của chủ nghĩa Mác - họcthuyết khoa học và cách mạngcủa GCVS

2 Quy luật ra đời Đảng Cộng Sản.

Đó là sự kết hợp giữaphong trào công nhân với chủnghĩa xã hội khoa học

- ĐCS – chính đảng của giaicấp công nhân – ra đời là đòihỏi tất yếu khách quan củacuộc đấu tranh giai cấp củagiai cấp công nhân cần có mộtlực lượng lãnh đạo giai cấpthực hiện sứ mệnh lịch sử toànthế giới của mình Mục tiêuđấu tranh của ĐCS là nhằmgiải phóng giai cấp công nhân

và toàn thể nhân dân lao độngthoát khỏi ách áp bức bóc lột,xóa bỏ chủ nghĩa tư bản, xâydựng chế độ cộng sản chủnghĩa mà giai đoạn đầu của nó

là chủ nghĩa xã hội

- Hiện nay, nhiều học giả tưsản và bọn cơ hội, xét lại đang

ra sức tìm mọi cách để phủnhận vai trò lãnh đạo của cácĐCS, bắt đầu bằng việc phủnhận sứ mệnh lịch sử của giaicấp công nhân và những thànhquả cách mạng mà họ đã đạt

đích giành chính quyền về tay giai cấp mình.

- Cuộc đấu tranh giai cấp phát triển đến một

trình dộ nhất định đòi hỏi phải có một lực lượng

lãnh đạo thống nhất mọi hoạt động của giai cấp,

hướng các nỗ lực chung vào mục tiêu chống lại

giai cấp đối lập cùng với nhà nước thống trị của

giai cấp đó Chính đảng của giai cấp ra đời là để

đáp ứng yêu cầu đó Giai cấp, đấu tranh giai cấp

là một tất yếu lịch sử khách quan Vì vậy, chính

đảng ra đời là một tất yếu lịch sử, là sản phẩm

đấu tranh giai cấp Chính đảng của giai cấp công

nhân nào cũng ra đời theo quy luật đó

- Phong trào công nhân các nước đều trải qua

một thời kỳ dài đấu tranh tự phát Phong trào đó

không thể vượt qua giới hạn cao nhất của nó là

chủ nghĩa cộng liên Cuộc đấu tranh công đoàn

các nước tư bản chủ nghĩa hiện nay vẫn chủ yếu

bênh vực quyền lợi của giai cấp mình về mặt

kinh tế trong khuôn khổ chủ nghĩa tư bản và

theo Lênin, cũng chỉ nhằm thay đổi hình thức

bóc lột này bằng hình thức bóc lột khác mà thôi

- Chủ nghĩa xã hội khoa học do Mác và

Ăngghen sáng lập và được Lênin làm phong phú

thêm cả về lý luận và thực tiễn Khi chưa kết hợp

với phong trào công nhân, về mặt tổ chức, sự

phát triển cao nhất của Chủ nghĩa xã hội khoa

học , cũng chỉ dẫn đến sự ra đời của những hội

truyền bá chủ nghĩa Mác Về mặt lịch sử, tuy ra

đời sau phong trào công nhân; nhưng Chủ nghĩa

xã hội khoa học và phong trào công nhân lại có

chung một nguồn gốc, đó là quan hệ kinh tế tư

bản chủ nghĩa Do quan hệ kinh tế này mà nảy

sinh cuộc đấu tranh giữa giai cấp tư sản và giai

cấp công nhân, do đó mà phong trào công nhân ra

đời Cũng từ quan hệ này mà Mác và Ăngghen đã

nghiên cứu và phát hiện ra trong đó sứ mệnh lịch

được Thực chất, các học giả

tư sản âm mưu xóa nhòa ranhgiới giai cấp, phủ nhận đấutranh giai cấp để che dấu bảnchất bóc lột của giai cấp tưsản

sử toàn thế giới của giai cấp công nhân để xâydựng nên lý luận về Chủ nghĩa xã hội khoa học

- Tuy nhiên, Chủ nghĩa xã hội khoa học vàphong trào công nhân lại xuất phát từ hai tiền đềkhác nhau Chủ nghĩa xã hội khoa học , một mặt,

là sản phẩm của việc nghiên cứu những quan hệkinh tế tư bản chủ nghĩa; mặt khác nó còn là kếtquả khách quan, tất yếu của quá trình phát triểnnhững tư tưởng tiến bộ do loài người sáng tạo ra

từ đầu thế kỷ XIX Còn phong trào công nhân lạixuất phát từ tiền đề trực tiếp của cuộc đấu tranhhàng ngày của giai cấp công nhân chống lại giaicấp tư sản

- Chỉ từ khi Chủ nghĩa xã hội khoa học thâmnhập và soi sáng cho phong trào công nhân, giaicấp công nhân mới thấy rõ được bản chất bóc lộtcủa giai cấp tư sản, thấy rõ sứ mệnh lịch sử vẽvang của mình; từ đó, giai cấp công nhân mới ýthức được cần phải tổ chức chính đảng độc lập củamình để lãnh đạo cuộc đấu tranh của giai cấp điđến thắng lợi hoàn toàn và cũng từ đó, giai cấpcông nhân mới chuyển cuộc đấu tranh tự phát đến

tự giác, đi tiên phong trong cuộc đấu tranh mới, từgiai cấp mình trở thành giai cấp vì mình

- Quá trình kết hợp Chủ nghĩa xã hội khoa họcvới phong trào công nhân là một quá trình đấutranh cách mạng gay gắt, quyết liệt chống cáctrào lưu tư tưởng tư sản, cơ hội, vô chính phủ

Sự kết hợp đó phải được thực hiện một cáchkhoa học thì Đảng cộng sản mới ra đời được Vìvậy, trong quá trình xây dựng Đảng, phải thườngxuyên thực hiện sự kết hợp đó thì Đảng mới pháttriển vững mạnh

- Đối với Đảng Cộng sản Việt Nam, sự kếthợp chủ nghĩa Mác – Lênin với phong trào côngnhân và phong trào yêu nước là một sự vận dụng

sáng tạo, có bước phát triển chủ nghĩa Mác –Lênin vào điều kiện nước ta của Chủ tịch Hồ ChíMinh Bởi vì, phong trào công nhân và phongtrào yêu nước của các giai cấp, tầng lớp trong xãhội Việt Nam đều vì lợi ích dân tộc Khi có chủnghĩa Mác – Lênin soi đường, sự chuyển hóa tưtưởng và thống nhất lợi ích đã dẫn đến sự ra đờiĐảng cộng sản Việt Nam vào đầu năm 1930.

- Năm 1842 Mác và Ăngghen chính thức gặpnhau và hai người đã gắn bó với nhau bằng mộttình bạn vĩ đại, tình đồng chí thân thiết suốt cảcuộc đời Đây là một giai đoạn đánh dấu bướcchuyển dứt khoát của Mác và Ăngghen từ chủnghĩa duy tâm sang duy vật, từ chủ nghĩa dânchủ cách mạng sang chủ nghĩa cộng sản từ đó,hai ông nghiên cứu lý luận vừa tích cực hoạtđộng phong trào công nhân

- Mùa hè năm 1847, Mác và Ăngghen gianhập đồng minh những người chính nghĩa và cải

tổ tổ chức này thành đồng minh những ngườicộng sản tại đại hội II của đồng minh, tháng 12năm 1847, Mác và Ăngghen được Đại hội giaonhiệm vụ soạn thảo bản tuyên ngôn chính thứccủa đồng minh Ngày 18 tháng 2 năm 1848tuyên ngôn Đảng cộng sản lần đầu tiên đượcxuất bản bằng tiếng Đức Đây là một văn kiện cótính chất cương lĩnh đầu tiên của chủ nghĩa Mác,

đã soi sáng cho giai cấp công nhân và nhân dânlao động thế giới con đường đấu tranh để tự giảiphóng mình, xây dựng một chế độ xã hội không

có người bóc lột người, không có áp bức, bấtcông Tuyên ngôn đảng cộng sản ra đời là lờituyên bố với thế giới rằng, giai cấp công nhân đãbước lên vũ đài chính trị với tư cách là một tổchức chính trị độc lập, có cương lĩnh chính trị và

có chính đảng độc lập của mình

- Từ khi tuyên ngôn Đảng cộng sản ra đời,

Mác và Ăngghen đã tích cực tham gia trong

phong trào công nhân để truyền bá chủ nghĩa

Mác vào tổ chức phong trào sau những cuộc

thất bại của các cuộc cách mạng ở Châu Âu

những năm 1848 – 1849, phong trào công nhân

và phong trào dân chủ cách mạng ở châu Âu lại

lên cao vào cuối những năm 50 của thế kỷ XIX

Đó là giai đoạn phát triển quan trọng của tính

tích cực về mặt xã hội của giai cấp công nhân

Chính thời gian này, giai cấp công nhân đóng

vai trò là giai cấp cách mạng trên phạm vi thế

giới và trở thành lực lượng cách mạng quốc tế

- Ngày 28 - 9 - 1864, Mác thay mặt công

nhân Đức tham gia Hội nghị thành lập Hội liên

hiệp công nhân quốc tế (Quốc tế I) Và được bầu

vào ủy ban soạn thảo các văn kiện Chính đây là

nơi mà chủ nghĩa Mác, về mặt lý luận, có tính

phổ biến rộng rãi trên phạm vi quốc tế (có người

gọi là quốc tế về lý luận) Tại Quốc tế I, Mác và

Ănghen đã tích cực tham gia các tổ chức và hoạt

động trong phong trào, được sự tín nhiệm rất

lớn

- Năm 1876, Quốc tế I giải tán, Mác và

Ăngghen tiếp tục lãnh đạo phong trào công nhân

quốc tế Năm 1883, Mác qua đời, Ăngghen đã

dành công sức để hoàn chỉnh hai tập tiếp theo

trong bộ tư bản của Mác; đồng thời tích cực

tham gia hoạt động trong phong trào công nhân

và tham gia thành lập Quốc tế II (1889) Trong

thời kỳ đầu Quốc tế II, Ăngghen trực tiếp lãnh

đạo và có uy tín lớn trong phong trào công nhân

Lúc này cuộc đấu tranh tư tưởng trong Quốc tế

II còn nhiều thuận lợi Cuộc đấu tranh chống

bọn vô chính phủ trở thành nội dung đấu tranh tư

tưởng chính từ Đại hội I (1889) ở Paris và kết 3 Những tư tưởng của

thúc tại Đại hội IV (1896) ở Luân Đôn Sau khi

Ăngghen mất (1895), các đảng trong Quốc tế II

không thể trở thành một tổ chức quốc tế, giữ

vững được lập trường cách mạng, nếu không có

ảnh hưởng của nhà lý luận và chỉ đạo thực tiễn

thiên tài Ăngghen

C.Mác và Ph.Ăngghen là những người đầu

tiên nêu lên những tư tưởng cơ bản về “chính

Đảng độc lập” của giai cấp vô sản Những tư

tưởng đó bắt nguồn từ luận điểm khoa học về vai

trò lịch sử thế giới của giai cấp công nhân với tư

cách là người “đào huyệt chôn chủ nghĩa tư

bản”, sáng tạo ra xã hội cộng sản chủ nghĩa

C.Mác và Ph.Ăngghen về Đảng Cộng Sản.

Những tư tưởng đó là: giai cấp công nhân

muốn giành lấy được chính quyền từ tay giai cấp

tư sản thì phải tổ chức ra một chính đảng độc lập

riêng cho giai cấp mình để lãnh đạo cuộc cách

mạng Đảng đó phải có lý luận tiên phong dẫn

đường làm kim chỉ nam cho hoạt động và phải

liên hệ mật thiết với nhân dân mới có khả năng

làm cho cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân

có tính giác ngộ và có tính tổ chức Hai ông chỉ

rõ: “Nếu không có một chính đảng của giai cấp

vô sản độc lập thì giai cấp công nhân không thể

giải phóng mình được”

Đây là sự phân tích một cách biện chứng

những điều kiện lịch sử cụ thể của quá trình phát

triển xã hội loài người và của giai cấp công

nhân

Hai ông đã đề ra những nguyên tắc cơ bản về

tổ chức và hoạt động của ĐCS, thực chất đó là

nguyên tắc tập trung dân chủ, quy định điều kiện

kết nạp những người ưu tú vào Đảng Mà cụ thể

là các tổ chức “Đồng minh những người cộng

sản”(1847-1852), “Hội liên hiệp công nhân quốc

tế” tức là Quốc tế I được thành lập dựa trên

những nguyên tắc đó

Từ những ý kiến trên có thể khái quát các tư

tưởng cơ bản của 2 ông như sau:

Một là, giai cấp công nhân

là giai cấp cách mạng nhất,tiên phong nhất trong xã hội,nhưng giai cấp công nhân chỉ

có thể thực hiện được sứmệnh lịch sử của mình khi tự

nó thành lập ra được mộtchính đảng độc lập của nó.Như chúng ta đã biết xã hội loài người từ sau

chế độ cộng sản nguyên thủy đến nay là xã hội có

giai cấp Các giai cấp có lợi ích khác nhau nên có

mâu thuẫn về lợi ích Mâu thuẫn về lợi ích là

nguồn gốc cơ bản dẫn đến mâu thuẫn giai cấp và

đấu tranh giai cấp

Đấu tranh giai cấp ban đầu là đấu tranh vì

quyền lợi kinh tế Cuộc đấu tranh đó phát triển đến

một trình độ nhất định thì chuyển hóa thành cuộc

đấu tranh vì quyền lợi chính trị Đấu tranh chính

trị là biểu hiện tập trung nhất, bao quát nhất và

mạnh mẽ nhất của đấu tranh giai cấp, mà đỉnh cao

của nó là cách mạng xã hội nhằm mục đích giành

chính quyền về tay giai cấp mình

Cuộc đấu tranh giai cấp phát triển đến một trình

độ nhất định đòi hỏi phải có một lực lượng lãnh

đạo thống nhất mọi hành động của giai cấp, hướng

các nỗ lực chung vào mục tiêu chống lại giai cấp

đối lập cùng với nhà nước thống trị của giai cấp

đó Chính đảng của giai cấp ra đời là để đáp ứng

yêu cầu đó Vì vậy, chính đảng ra đời là một tất

yếu lịch sử, là sản phẩm của đấu tranh giai cấp

ĐCS - Chính đảng của giaicấp công nhân ra đời là đòihỏi tất yếu khách quan củacuộc đấu tranh giai cấp củagiai cấp công nhân cần có mộtlực lượng lãnh đạo giai cấpthực hiện sứ mệnh lịch sử toànthế giới của mình Mục tiêuđấu tranh của ĐCS là nhằmgiải phóng giai cấp công nhân

và toàn thể nhân dân lao độngthoát khỏi ách áp bức bóc lột,xóa bỏ chủ nghĩa tư bản, xâydựng chế độ cộng sản chủnghĩa mà giai đoạn đầu của nó

là chủ nghĩa xã hội

- Tính tất yếu:

+ Do vai trò lịch sử của giai cấp công nhân

+ Điều kiện để đối trọng với giai cấp tư sản

+ Điều kiện tiên quyết để đảm bảo thắng lợi

Như chúng ta đã biết ĐCS là sự kết hợp tất

yếu giữa phong trào công nhân và Chủ nghĩa xã

hội khoa học Từ sự kết hợp này mà ĐCS ra đời

Tiếp đến từ khi có Đảng, giai cấp công nhân mới

có thể hành động như một giai cấp thực thụ Vì

lúc bấy giờ giai cấp vô sản đã có đầy đủ địa vị

giai cấp theo đúng nghĩa để tiến hành đấu tranh

giai cấp mà không sợ bị hòa tan vào giai cấp tư

sản Ngoài ra, sự ra đời ĐCS là điều kiện tiên

quyết đảm bảo cho giai cấp công nhân thu được

thắng lợi với mục đích cuối cùng là tiêu diệt giai

cấp bóc lột Vì vậy, hai ông chỉ ra rằng mục đích

hàng đầu của những người cộng sản là tổ chức

những người vô sản thành giai cấp, do ĐCS lãnh

đạo, nhằm lật đổ sự thống trị của giai cấp tư sản

và giành lấy địa vị, giành lấy chính quyền từ tay

giai cấp tư sản.

Quán triệt quan điểm trên, Mác và Ăngghen đã

cải tổ “Đồng minh những người chính nghĩa”

(1836) với tư tưởng chỉ đạo là: “tất cả đều là anh

em” thành “Đồng minh những người cộng sản” với

tư tưởng chỉ đạo là: “Vô sản toàn thế giới đoàn kết

lại”, đưa lý luận cộng sản chủ nghĩa vào phong trào

công nhân để phát triển lên một bước nữa cao hơn

là Quốc tế I (1864 1872); Quốc tế II (1893

-1914)

Ngay từ năm 1847, Mác và Ăngghen đã kiên

quyết bảo vệ quan điểm tổ chức một Đảng riêng

biệt, tách khỏi tất cả các đảng khác, phải nhận

thức rõ đảng mình là Đảng của giai cấp để giai

cấp công nhân có đủ sức mạnh chiến thắng kẻ

thù khi có thời cơ thuận lợi

Hai là, Đảng là của giai cấp

công nhân, mang bản chất giaicấp công nhân, luôn đứng trênlập trường của giai cấp côngnhân, mọi chủ trương, chínhsách của Đảng đều phải xuấtphát từ lợi ích của giai cấpcông nhân; nhưng Đảngkhông chỉ đại biểu quyền lợicủa giai cấp công nhân màcòn đại biểu quyền lợi củatoàn thể nhân dân lao động.Bởi vì, giai cấp công nhân chỉ

có thể tự giải phóng mình nếuđồng thời giải phóng các tầnglớp nhân dân lao động kháckhỏi ách áp bức, bóc lột

Chúng ta nên nhớ là, Đảng là đảng của giai cấp

công nhân nên mang bản chất của giai cấp công

nhân là điều hiển nhiên Tuy nhiên, theo sự phát

triển của thời gian có những quan điểm mới đòi

hỏi Đảng phải xem xét giải quyết Bản chất giai

cấp công nhân là ranh giới để phân biệt rạch ròi

và dứt khoát không được lẫn lộn lập trường của

giai cấp khác Bản chất giai cấp biểu hiện cụ thể

ở các mặt: Về chính trị, đó là đường lối, chính

sách phải đứng vững trên lập trường của giai cấp

công nhân và phục vụ giai cấp công nhân Về tư

tưởng, đó là sự kiên định hệ tư tưởng đã chọn,

không lung lay, xét lại trong những khúc quanh

của lịch sử, mà điều này rất dễ xảy ra Về tổ chức,

đó là xây dựng được đội ngũ đảng viên phải có

lập trường giai cấp, tư tưởng giai cấp, ưu tiên giai

cấp, nhưng không phân biệt để trở thành biệt lập

Cũng tương tự như vậy, Đảng của giai cấp tư sản

cũng mang bản chất của giai cấp tư sản chứ

không có chuyện họ đứng trên lập trường của giai

cấp công nhân Đây là một tất yếu

Như vậy, Đảng bao giờ cũng mang bản chất

của một giai cấp, đại biểu trung thành và bảo vệ

lợi ích của giai cấp đó, không có đảng siêu giai

cấp và phi giai cấp

+ Điều lệ “Đồng minh củanhững người cộng sản” đãnhấn mạnh: ĐCS không phải

là hội kín tách rời nhân dânlao động, là tổ chức chiến đấucủa những người cách mạng.Như vậy, về bản chất, Đảng làcủa giai cấp công nhân, Đảngluôn đứng trên lập trường củagiai cấp công nhân để xử lý,giải quyết mọi vấn đề củacách mạng, mọi đường lối,chủ trương, chính sách củaĐảng đều phải xuất phát từ lợi

ích của giai cấp công nhân.+ Mác và Ăngghen đòi hỏiĐảng phải duy trì tính độc lậpcủa nó, phải có bộ máy chínhtrị riêng, phải tuân thủ nguyêntắc Chủ nghĩa xã hội khoa học.Nhưng không có nghĩa là Đảngtồn tại độc lập tách rời giai cấp

và nhân dân lao động, ngượclại, Đảng phải gắn bó với nhândân, không đối lập với những

tổ chức mà giai cấp vô sảntham gia, hơn thế Đảng phảihợp tác với tất cả những tổchức để hoạt động

Tại sao? Có 2 mục đích:

+ Đảng chứng minh vào đấy những tư tưởng

Chủ nghĩa xã hội khoa học và những nguyên tắc

của chủ nghĩa quốc tế vô sản

+ Hướng hoạt động của các tổ chức đó vào

quỹ đạo cách mạng

Trong “Tuyên ngôn Đảng cộng sản” chỉ rõ

rằng sự nghiệp của giai cấp công nhân chỉ có thể

thực hiện với điều kiện công nhân các nước phải

liên kết lại và đồng thời giải phóng cho toàn thể

nhân dân lao động Nếu xét từ phương diện kinh

tế, giai cấp công nhân ra đời cùng với nền sản

xuất đại công nghiệp nên nó đại diện cho một

phương thức sản xuất tiên tiến, phù hợp với tiến

trình phát triển của lịch sử dân tộc, do vậy giai

cấp công nhân là đại biểu của dân tộc Nếu xét

về phương diện xã hội, giai cấp công nhân chỉ có

thể giải phóng cho các tầng lớp nhân dân lao

động khác, nhất là các nước có xuất phát thấp,

giai cấp công nhân chỉ chiếm số lượng nhỏ Xét

về phong trào thì đây là nhu cầu lợi ích đa số

Như vậy, quyền lợi giai cấp và nhân dân lao

động nhìn chung là thống nhất về mục tiêu là xóa

bỏ bóc lột, xây dựng thành công xã hội mới

+ Đảng là tổ chức chiến đấucủa những người cách mạng,điều ấy đòi hỏi đảng viên phảisẵn sàng chiến đấu hy sinh vìmục tiêu lý tưởng của Đảng,Đảng chỉ kết nạp thừa nhận thếgiới quan lịch sử công nhân vàhành động phù hợp với mụctiêu, nhiệm vụ của Đảng

Điều lệ của “Đồng minh những người cộng

sản” quy định rõ, người gia nhập liên đoàn thỏa

+ Phải phục tùng các nghị quyết của liên đoàn

+ Phải thường xuyên giúp đỡ, thường xuyên

hội ý Những người vi phạm những điều kiện ấy

sẽ bị khai trừ khỏi Đảng hoặc đình chỉ

Ba là, Đảng là đội tiên

phong cách mạng của giai cấpcông nhân chứ không phải làtoàn bộ giai cấp

Về lý luận thì Đảng phảiđược vũ trang bằng lý luận tiêntiến, có trình độ giác ngộ cao

Vì vậy, việc trang bị lý luậnChủ nghĩa xã hội khoa học làyếu tố rất quan trọng để nângcao giác ngộ cách mạng chogiai cấp công nhân, là nội

dung đặc biệt quan trọng trongcông tác xây dựng Đảng về tưtưởng Trong thực tiễn thìĐảng là người kiên quyết nhất,biết lôi cuốn quần chúng cùnghành động.

Đảng là đội tiên phong cách mạng là gì? Đó

là Đảng phải được vũ trang bằng lý luận cách

mạng, có trình độ giác ngộ cao

Mác và Ăngghen cũng nhấn mạnh rằng:

“Trong các giai đoạn khác nhau mà cuộc đấu

tranh giữa vô sản và tư sản trải qua, họ luôn luôn

đại biểu cho lợi ích của toàn bộ phong trào Như

vậy, về thực tiễn những người cộng sản là bộ

phận kiên quyết nhất trong các Đảng công nhân

ở tất cả các nước, là bộ phận kích thích tất cả

những bộ phận khác; về lý luận, họ có ưu thế

hơn bộ phận còn lại của giai cấp vô sản ở chỗ họ

có một nhận thức sáng suốt về điều kiện, bước

tiến và kết quả chung của phong trào vô sản

Hơn ở chỗ có một thế giới quan mới làm cơ

sở lý luận, thế giới quan mới ấy cho phép giai

cấp vô sản nhận thức được sứ mệnh lịch sử của

mình, biết tổ chức đoàn kết đội ngũ mình, trang

bị cho mình một cương lĩnh hành động

Đảng phải nắm vững bản chất cách mạng và

khoa học của Chủ nghĩa xã hội khoa học, Đảng

phải đưa yếu tố tự giác vào phong trào công nhân

và nhân dân lao động, Đảng phải nắm vững đặc

điểm và điều kiện của cuộc đấu tranh, để đề ra

phương hướng chính trị, cương lĩnh, hành động

Bốn là, Đảng là một đội ngũ

có tổ chức chặt chẽ và là mộtkhối thống nhất trên tất cả cáclĩnh vực chính trị, tư tưởng và

có thể bị bãi miễn bất kỳ lúcnào nếu họ không hoàn thànhđược nhiệm vụ của tổ chức traocho; Đảng còn phải là một khốithống nhất về chính trị, tưtưởng và tổ chức Đảng phảithường xuyên tẩy trừ nhữngphần tử cơ hội ra khỏi Đảng

Ở các văn kiện hội nghị Luân Đôn nhấn mạnh

2 điều:

1 - Không có Đảng vô sản có tổ chức đoàn kết

thì giai cấp công nhân không thể đập tan giai cấp

tư sản và thiết lập chuyên chính của mình

2 - Nếu không kiên quyết đấu tranh chống chủ

nghĩa biệt phái thì Đảng sẽ không thu hút được

quần chúng lao động về phía cách mạng xã hội

chủ nghĩa

Rõ ràng, ta thấy Đảng là một đội ngũ tập hợp

nhiều cá nhân ưu tú vào một tổ chức chặt chẽ

Mác khẳng định, nếu không có một Đảng vô sản

có tổ chức đoàn kết thì giai cấp công nhân không

thể đập tan được giai cấp tư sản và thiết lập

chuyên chính của mình Ở đây, chúng ta biết

cương lĩnh và điều lệ giống như văn bản pháp lý,

là luật của Đảng bắt buộc mọi đảng viên phải thừa

nhận một cách tự nguyện, tự giác và một khi đã tự

nguyện thừa nhận thì phải thực hiện

Các cơ quan lãnh đạo của Đảng phải được bầu

cử một cách dân chủ và họ có thể bị bãi miễn bất

cứ lúc nào nếu họ không hoàn thành được nhiệm

vụ của tổ chức trao cho Mác đã nêu vấn đề này từ

rất lâu và cho đến nay thì điều ấy vẫn còn nguyên

giá trị lý luận và thực tiễn

Mác đã nêu ra: Kết nạp luôn đồng nghĩa với

loại bỏ Kết nạp là kết nạp những phần tử ưu tú

vào Đảng với động cơ phục vụ giai cấp, phục vụ

nhân dân Đây là tiêu chí để nâng cao chất lượng

Đảng lên, nhưng đồng thời phải kiên quyết

chống lại những phần tử cơ hội, tẩy trừ ra khỏi

Đảng để giữ khối đoàn kết Mác và Ăngghen đã

đấu tranh rất kiên quyết và đã khai trừ Bacunin

(1814 - 1876), một phần tử cơ hội theo khuynh

hướng vô chính phủ, ảo ảnh về một xã hội mới

thông qua đấu tranh giai cấp và chủ trương

chuyên chính bằng cách mạng xã hội, ra khỏi

Quốc tế I Những người này theo Mác thì họ sẽ

phá hoại phong trào ở những nơi mà họ kiếm

được mảnh đất

Mác và Ăngghen lần đầutiên trong lịch sử nêu lên mộtkiểu đấu tranh có nguyên tắc

để giữ vững Đảng Hai ông đãđấu tranh không khoannhượng chống những quanđiểm cơ hội chủ nghĩa của

phái Bacunin và khai trừ độingũ Bacunin ra khỏi Quốc tế

I Mác lý giải: vì bọn họkhông tôn trọng kỷ luật vàtính tập trung, mưu toan xâydựng không phải là một Đảng

vô sản mà là một tổ chức bímật hẹp hòi của những ngườicách mạng đầy âm mưu Khiđòi khai trừ bọn chúng ra khỏiQuốc tế I, Mác khẳng địnhcông khai ở ngoài quốc tếnhững người này đó hiện naykhông nguy hiểm; vốn lànhững người thù địch trongnội bộ quốc tế: Bọn họ sẽ pháhoại phong trào ở tất cả cácnước, ở nơi nào mà họ kiếmđược mảnh đất Mác đặc biệtcoi trọng tự phê bình và phêbình trong Đảng, vì nó làphương pháp phát hiện và sửachữa thiếu sót, là điều kiệnquan trọng phát triển sinh hoạtnội bộ Đảng và hoạt động cóhiệu quả của Đảng

Vì sao Đảng phải là một khối thống nhất?

Vì Đảng ra đời vì mục tiêu đấu tranh giai cấp,

mà giai cấp đối kháng ở đây là giai cấp tư sản

Đây là cuộc đấu tranh hết sức gay go và phức

tạp Vì vậy, muốn chiến thắng được giai cấp tư

sản trong cuộc đấu tranh này đòi hỏi Đảng phải

đoàn kết thống nhất về chính trị, tư tưởng và

thống nhất về tổ chức và hành động Từ đó Đảng

mới có sức mạnh, có khả năng thu hút được

quần chúng đứng về phía mình Như vậy, mới

đảm bảo cho sứ mệnh của Đảng được thắng lợi.

Nói nôm na, nếu không thành một khối thì

không thể gọi là đảng cách mạng, không tập hợp

được người trong tổ chức thì không thể nào lôi

kéo thu hút được quần chúng

Năm là, chủ nghĩa quốc tế

vô sản là một trong nhữngnguyên tắc về tổ chức xâydựng Đảng

+ Mác và Ăngghen đã cócống hiến to lớn trong việcnghiên cứu lý giải và thựchiện nguyên tắc quốc tế vôsản Theo Mác quốc tế vô sản

có tình đoàn kết với anh emcủa giai cấp vô sản các nước.+ Khẩu hiệu “Vô sản tất cảcác nước đoàn kết lại” trongTuyên ngôn của Đảng Cộngsản đã trở thành phương châmhoạt động cho phong tràoquốc tế vô sản

Ta thấy vấn đề đoàn kết quốc tế là điều kiện

để giai cấp công nhân chiến thắng kẻ thù Vì lý

do đầu tiên là giai cấp tư sản mang tính toàn cầu

và chúng cũng gắn bó với nhau trên cơ sở giữ

địa vị thống trị và bóc lột ở mỗi nước, tạo thành

một hệ thống toàn cầu Ngay từ khi thành lập

“Đồng minh những người cộng sản”, Mác đã

khẳng định: “Vô sản tất cả các nước đoàn kết

lại” Sự đoàn kết quốc tế cũng vì mục đích, lợi

ích của giai cấp công nhân các nước là giống

nhau, đó là xóa bỏ bóc lột, xóa bỏ giai cấp, giải

phóng con người và xã hội

Đó là đặc trưng cơ bản, điểm riêng có của giai

cấp vô sản và không giống với giai cấp khác Vì

thế trong cuộc đấu tranh chống giai cấp tư sản,

những người vô sản tuy thuộc các dân tộc khác

nhau, nhưng họ luôn đặt lên hàng đầu và bảo vệ

lợi ích chung cho toàn bộ phong trào vô sản,

không phân biệt dân tộc

Ăngghen chỉ ra rằng những người vô sản ở tất

cả các nước có chung lợi ích, chung một kẻ thù,

họ phải tiến hành một cuộc đấu tranh chung

đông đảo những người vô sản

Mác - Ăngghen cho rằng không có sự phối hợp

nỗ lực của công nhân các nước, không có tinh thần

đoàn kết vô sản, không thể chiến thắng được giai

cấp tư sản thế giới, không thể xây dựng thắng lợi

một xã hội mới Các ông đã coi chủ nghĩa quốc tế

của nhân dân lao động ở tất cả các nước là bí

quyết thành công của giai cấp vô sản chống lại kẻ

bóc lột, đồng thời là hiểm họa ghê gớm chí tử đối

với giai cấp tư sản Mác viết: Chỉ có sự liên minh

quốc tế của giai cấp công nhân mới có thể bảo

đảm thắng lợi cuối cùng cho giai cấp ấy

Chính vì vậy, giai cấp tư sản luôn luôn ra sức

phá hoại sự thống nhất hành động giữa các lực

lượng cách mạng Mác và Ăngghen nhấn mạnh

những tư tưởng của chủ nghĩa quốc tế vô sản

hoàn toàn không mâu thuẫn với lợi ích dân tộc

của giai cấp vô sản, mà ngược lại còn đáp ứng

đầy đủ những lợi ích đó, hai ông coi nhiệm vụ

dân tộc và nhiệm vụ quốc tế của giai cấp vô sản

là một thể thống nhất biện chứng có quy định

chặt chẽ lẫn nhau

II V.I.LÊNIN KẾ THỪA NHỮNG TƯ TƯỞNG CỦA C.MÁC VÀ PH.ĂNGGHEN, SÁNG TẠO HỌC THUYẾT VỀ ĐẢNG KIỂU MỚI CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN

1 Hoàn cảnh lịch sử ra

Như trên đã trình bày, chủ nghĩa Mác là một

học thuyết cách mạng và khoa học Một khi xem

nó là một khoa học thì phải có thái độ đối xử với

nó như một khoa học Có nghĩa là phải xem nó

đang ở trạng thái động, phát triển và luôn có sự

kế thừa chứ không đóng kín Đó là điều hết sức

rõ ràng mà mỗi chúng ta phải quán triệt Cũng

như Mác đã kế thừa và phát triển tư tưởng tiến bộ

của các nhà khoa học trước đó để nâng tầm nó

lên thành một học thuyết Và cũng như thế, dựa

vào những lý luận của Mác, dựa vào những kinh

nghiệm của phong trào xã hội - dân chủ trong nửa

thế kỷ mà Lênin đã bắt đầu tổ chức Đảng công

nhân – xã hội dân chủ Nga

đời học thuyết về đảng kiểu mới của giai cấp công nhân.

Tại sao Chủ nghĩa đế quốc là đêm trước của

cách mạng vô sản; Chủ nghĩa đế quốc là chủ

nghĩa tư bản giãy chết?

Vì Chủ nghĩa đế quốc làm cho những mâu

thuẫn của chủ nghĩa tư bản phát triển đến tột cùng,

trong các mâu thuẫn ấy nổi lên 3 mâu thuẫn:

a Hoàn cảnh quốc tế

Cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ

20, chủ nghĩa tư bản phát triểntrong giai đoạn Chủ nghĩa đếquốc, giai đoạn tột cùng củachủ nghĩa tư bản Lênin đã nóimột cách hình ảnh: Chủ nghĩa

đế quốc là đêm trước của cáchmạng vô sản; Chủ nghĩa đếquốc là chủ nghĩa tư bản giãychết

- Mâu thuẫn giữa lao động

và tư bản

- Mâu thuẫn giữa các nhóm

Chủ nghĩa đế quốc chính là quyền lực vô hạn

của Xanhtica, tơrớt, catten… độc quyền các

ngân hàng và bọn đầu cơ tài chính trong các

ngành công nghiệp Trong cuộc đấu tranh chống

quyền lực vô hạn đó, những thủ đoạn thường

dùng của giai cấp công nhân, công đoàn, hợp tác

xã, chính đảng trong nghị viện, đấu tranh nghị

trường đã tỏ ra hoàn toàn không đủ nữa Hoặc là

cứ để cho tư bản định đoạt vận mệnh của mình

hoặc là phải nắm lấy vũ khí mới, đó là vấn đề

mà Chủ nghĩa đế quốc đặt ra trước đông đảo

quần chúng vô sản Chủ nghĩa đế quốc đưa giai

- Chủ nghĩa tư bản, chúng ta đã tìm hiểu, đó là

sự cố kết có tính quốc tế trên bình diện thế giới

nhằm duy trì địa vị và tiến hành bóc lột giai cấp

công nhân Đến lúc này (cuối TK 19, đầu TK

20), sau khoảng 300 năm ra đời và phát triển,

chủ nghĩa tư bản đã chuyển từ tự do cạnh tranh

bằng Chủ nghĩa đế quốc là giai đoạn phát triển

tột cùng của chủ nghĩa tư bản

Cùng với sự phát triển của giai cấp tư sản đã

đi từ chỗ với tư cách là một giai cấp cách mạng,

đủ sức giành lấy địa vị của giai cấp phong kiến

với tính ưu việt của mình như phương thức sản

xuất, quản lý xã hội bằng pháp luật… thì nó đã

chuyển sang một chiều trái ngược hẳn với lúc nó

ra đời Đó là trở thành giai cấp phản động với

những mâu thuẫn xã hội ngày càng gay gắt Cụ

thể đó là mâu thuẫn giữa lao động và tư bản Và

một hệ quả tất yếu là khi giai cấp tư sản chuyểnsang độc quyền tinh vi thì các hình thức đấutranh của giai cấp công nhân đã không còn phùhợp Vì vậy, vấn đề ở đây, hoặc là nắm lấy vũkhí mới hoặc là chết Một mâu thuẫn không kémquan trọng là mâu thuẫn giữa các nhóm tài chính

và các cường quốc đế quốc chủ nghĩa Đây là sựtranh giành ảnh hưởng, nguyên liệu, thị trườngthế giới mà theo Lênin đó là chúng có chen nhauđến một chỗ dưới ánh nắng mặt trời Chính từ sựgiẫm đạp lên nhau ấy đã tự làm chúng yếu đi vàđây là điều kiện thuận lợi cho cách mạng chóng

nổ ra Và một mâu thuẫn nữa là giữa các nhómcác nước có nền văn minh thống trị với hàngtrăm triệu người bị thống trị, từ chỗ bóc lột nàygiai cấp tư sản đã tạo ra một cơ sở vật chất, côngxưởng, nhà máy… Và tất yếu giai cấp công nhân

sẽ xuất hiện và sẽ được thức tỉnh Vì vậy, lựclượng lao động từ chỗ là hậu bị, là sân sau củachủ nghĩa tư bản thì tất yếu sẽ thành sân sau, lựclượng hậu bị của chủ nghĩa vô sản

Như vậy, từ những mâu thuẫn cơ bản không thểđiều hòa trên thì cách mạng vô sản đã trở thànhmột vấn đề thực tiễn trước mắt hơn bao giờ hết.Nhưng thực tiễn lực lượng lãnh đạo phong tràocông nhân và phong trào cộng sản quốc tế đãkhông thể đảm đương, thậm chí Quốc tế II (từ khiĂngghen mất) đã tỏ ra phản động, theo đuôi chủnghĩa tư bản

Nếu giai đoạn một của Quốc tế II là giaiđoạn chống chủ nghĩa vô chính phủ, gắn liền vớitên tuổi của Ăngghen, thì giai đoạn 2 là giaiđoạn chống chủ nghĩa xét lại, gắn liền với têntuổi của Lênin, với tư cách là người kế thừanhững tư tưởng của Mác và Ăngghen chống chủnghĩa cơ hội, xét lại, củng cố và phát triển học