Từ xưa đến nay, ở Việt Nam và trên thế giới, sự thành công, thất bại của công việc, hoặc sự tồn vong, thinh suy của mọi quốc gia, chế độ đều phụ thuộc rất lớn vào đội ngũ những người lãnh đạo, quản lý, điều hành,vào hiền tài của quốc gia.Cách đây hơn 500 năm, vua Lê Thánh Tông giao cho Thân Nhân Trung soạn một bài văn bia đầu tiên ở Văn Miếu để nói về ý nghĩa của khoa thi hội năm 1442, dưói thời Lê Thánh Tông. Trong văn bia có đoạn: Hiền tài là nguyên khí quốc gia, nguyên khí thịnh thì đất nước mạnh và càng lớn lao, nguyên khí suy thì thế nước yếu mà càng xuống thấp. Bởi vậy các bậc vua tài giỏi đời xưa, chẳng có đời nào lại không chăm lo nuôi dưỡng và đào tạo nhân tài bồi đắp thêm nguyên khí. Đối với nước ta hiện nay, vấn đề này càng có tầm quan trọng đặc biệt, vừa mang tính khoa học, vừa là yêu cầu của cuộc sống, vừa cấp bách vừa có tính cơ bản lâu dài. Bởi vì đảng ta lãnh đạo toàn diện sự nghiệp cách mạng trong đó có nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ . Từ Đại hội Đảng lần thứ VII (61991) đến nay, Đảng ta nêu cao tư tưởng Hồ Chí Minh và trong thực tế tư tưởng Hồ Chí Minh đã trở thành một tái sản tinh thần quý báu của Đảng và của cả dân tộc ta. Tư tưởng Hồ Chí Minh đang soi đường cho cuộc đấu tranh của nhân dân ta giành thắng lợi. Về cán bộ Người dạy: có cán bộ tốt thì mọi việc mới thành công. Nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ là một nội dung lớn liên quan tới toàn bộ tiến trình cách mạng Việt Nam: giải phóng dân tộc, xây dựng chế độ dân tộc dân chủ nhân dân, tién lên chủ nghĩa xã hội. Hiện nay cách mạng Việt Nam đang đứng trước một thời kỳ mới, đẩy mạnh công nghiệp hoá hiên đại hoá, hiện đại hoá đất nước, tạo nền tảng đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành nước ta cơ bản trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại,. Hơn lúc nào hết chúng ta càng nhận thức đầy đủ, sâu sắc hơn ý nghĩa, tầm quan trọng và tính chất khó khăn phức tạp của công tác cán bộ. Đứng trước tình hình quốc tế và trong nước có nhiều diễn biến phức tạp chứa đựng cả thuận lợi và thách thức, nhiều vấn đề mới đặt ra đòi hỏi chúng ta phải triển khai chiến lược cán bộ đạt hiệu quả cao, đáp ứng được đòi hỏi trước mắt, cáp bách và yêu cầu lâu dài của nhiệm vụ cách mạng. Muốn làm tốt vấn đề này, chúng ta phải lấy chủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng. Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ soi đường cho nhiệm vụ chúng ta, là tài sản tinh thần to lớn của Đảng và của dân tộc ta.
Trang 1A.PHầN Mở ĐầU
Từ xa đến nay, ở Việt Nam và trên thế giới, sự thành công, thất bại của công việc, hoặc sự tồn vong, thinh suy của mọi quốc gia, chế độ đều phụ thuộc rất lớn vào đội ngũ những ngời lãnh đạo, quản lý, điều hành,vào hiền tài của quốc gia.Cách đây hơn 500 năm, vua Lê Thánh Tông giao cho Thân Nhân Trung soạn một bài văn bia đầu tiên ở Văn Miếu để nói về ý nghĩa của khoa thi hội năm 1442, dói thời Lê Thánh Tông Trong văn bia có
đoạn:" Hiền tài là nguyên khí quốc gia, nguyên khí thịnh thì đất nớc mạnh
và càng lớn lao, nguyên khí suy thì thế nớc yếu mà càng xuống thấp Bởi vậy các bậc vua tài giỏi đời xa, chẳng có đời nào lại không chăm lo nuôi d-ỡng và đào tạo nhân tài bồi đắp thêm nguyên khí"
Đối với nớc ta hiện nay, vấn đề này càng có tầm quan trọng đặc biệt, vừa mang tính khoa học, vừa là yêu cầu của cuộc sống, vừa cấp bách vừa có tính cơ bản lâu dài Bởi vì đảng ta lãnh đạo toàn diện sự nghiệp cách mạng trong đó có nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản
lý đội ngũ cán bộ
Từ Đại hội Đảng lần thứ VII (6-1991) đến nay, Đảng ta nêu cao t t-ởng Hồ Chí Minh và trong thực tế t tt-ởng Hồ Chí Minh đã trở thành một tái sản tinh thần quý báu của Đảng và của cả dân tộc ta T tởng Hồ Chí Minh
đang soi đờng cho cuộc đấu tranh của nhân dân ta giành thắng lợi Về cán
bộ Ngời dạy: " có cán bộ tốt thì mọi việc mới thành công"
Nghiên cứu t tởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ là một nội dung lớn liên quan tới toàn bộ tiến trình cách mạng Việt Nam: giải phóng dân tộc, xây dựng chế độ dân tộc dân chủ nhân dân, tién lên chủ nghĩa xã hội Hiện nay cách mạng Việt Nam đang đứng trớc một thời kỳ mới, đẩy mạnh công nghiệp hoá hiên đại hoá, hiện đại hoá đất nớc, tạo nền tảng đến năm
2020 nớc ta cơ bản trở thành nớc ta cơ bản trở thành một nớc công nghiệp theo hớng hiện đại, Hơn lúc nào hết chúng ta càng nhận thức đầy đủ, sâu sắc hơn ý nghĩa, tầm quan trọng và tính chất khó khăn phức tạp của công tác cán bộ Đứng trớc tình hình quốc tế và trong nớc có nhiều diễn biến phức tạp chứa đựng cả thuận lợi và thách thức, nhiều vấn đề mới đặt ra đòi hỏi chúng ta phải triển khai chiến lợc cán bộ đạt hiệu quả cao, đáp ứng đợc
đòi hỏi trớc mắt, cáp bách và yêu cầu lâu dài của nhiệm vụ cách mạng
Trang 2Muốn làm tốt vấn đề này, chúng ta phải lấy chủ nghĩa Mác -Lênin và t tởng
Hồ Chí Minh làm nền tảng T tởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ soi đ-ờng cho nhiệm vụ chúng ta, là tài sản tinh thần to lớn của Đảng và của dân tộc ta
B nội dung
I Quá trình hình thành t tởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ
II t tởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ
1 Cán bộ là gì ? Vai trò của cán bộ
a Cán bộ là gì ?
Theo sách Từ điển tiếng Việt, cán bộ có hai nghĩa :
"1 Ngời làm công tác có nghiệp vụ chuyên môn trong cơ qua nhà nớc
2 Ngời làm công tác có chức vụ trong một cơ quan, một tổ chức, phân biệt với ngời thờng, không có chức vụ "
Trong tác phẩm "Sửa đổi lối làm việc "Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ:
"cán bộ là những ngời đem chính sách của Đảng, của Chính phủ giải thích cho dân chúng hiểu rõ và thi hành Đồng thời đem tình hình của dân chúng báo cáo cho Đảng, cho Chính phủ hiểu rõ, đẻ đặt chính sách cho đúng"
Sách Từ điển bách khoa toàn th của Liên Xô (trớc đây) cũng giải thích cán bộ có hai nghĩa:
1 Dùng để chỉ ngời đứng đầu của một tổ chức, một phong trào
2 Là ngời làm thức tỉnh hành vi của ngời khác
Cán bộ quản lý là ngời đứng đầu một tổ chức, điều hành hoạt động của tổ chức; sử dụng công cụ, phơng tiện để điều khiển một loại hoạt động nào đó
Cán bộ lãnh đạo chủ chốt là ngời đứng đầu quan trọng nhất có tác dụng chi phối chính toàn bộ hoạt động của một tổ chức nhất định
Theo từ gốc trong tiếng Pháp và tiếng Anh từ cán bộ theo cách hiẻu của Việt Nam có hai nghĩa Một là cái khung, sờn và hai là lực lợng nòng cốt
b Vài trò của cán bộ và công tác cán bộ
Từ thực tiễn lịch sử của xã hội loài ngời và cính trong quá trình truyền bá lý luận khoa học vào phong trào công nhân,C.Mác đã kết luận: Bất cứ một t ởng nào, dẫu cao siêu vĩ đại đén đâu thì t tởng vẫn mãi mãi là t tởng nếu t t-ởng đó không có ngời truyền bá, vận dụng nó trong đời sống xã hội Trong tác phẩm Gia đình thần thánh viết năm 1845, C.Mác đã khẳng định: Muốn thực hiện t tởng thì cần có những con ngời s dụng lực lợng thực tiễn
Trang 3Trong tác phẩm những nhiệm vụ bức thiết của phong trào chúng ta viết vào đầu tháng 11-1900, V.I.Lênin viết: trong lịch sử, cha hề có một giai cấp nào giành đợc quyền thống trị nếu nó không đào tạo ra đợc trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, những dại biểu tiên phong có đủ khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào
Qua thực tiẽn lãnh đạo công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội , khẳng
định: " nghiên cứu con ngời tìm những cán bộ bãn lĩnh Hiện nay đó là then chốt; nếu không thế thì tất cả mọi mệnh lệnh và quyết định sẽ chỉ là mớ giấy lộn" Vì vậy, ngay từ ngày đầu mới thành lập Đảng, V.I.Lênin rất quan tâm đến công tác cán bộ Ngời cho mở trờng đào tào cán bộ và ngời đã trực tiếp giảng dạy ở các trờng, lớp đó chính đội ngũ cán bộ đã đợc đào tạo đó
đã làm nên thắng lợi của cuộc Cách mạng Tháng Mời Nga năm 1917
Từ thực tiễn cách mạng Việt Nam, Hồ Chí Minh khẳng định: "Cán
bộ là cái gốc của mọi công việc" "Công việc thành công hay thất bại đều
do cán bộ tốt hay kém" Xuất phát từ quan điểm đó, trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Hồ Chí Minh luôn chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ của Đảng Ngay từ khi chuẩn bị thành lập Đảng, Ngời đã đặt công tác đào tạo, huấn luyện cán bộ lên hàng đầu Ngời tập hợp những thanh niên yêu
n-ớc, mở các lớp huấn luyện để tuyên truyền chủ nghĩa Mác-Lênin và đờng lối cách mạng do Ngời vạch ra Hồ Chí Minh đã biên soạn tài liệu và chính Ngời trực tiếp tham gia giảng dậy Những cán bộ do Ngời đào tạo đã trở thành những cán bộ chủ chốt lãnh đạo phong trào cách mạng ở nớc ta giành
đợc thắng lợi này tiếp đến thắng lợi khác
Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn coi cán bộ là khâu then chốt trong toàn bộ hoạt động lãnh đạo của Đảng, là nguyên nhân thành, bại của cách mạng ĐHĐBTQ lần thứ VII đã chỉ rõ: Đổi mới cán bộ lãnh đạo các cấp là mắt xích quan trọng nhất mà Đảng ta phải nắm chắc để thúc đẩy những cuộc cải cách có ý nghĩa cách mạng Đến ĐHĐBTQ làn thứ VII, Đảng ta lại tiếp tục khẳng định: Đổi mới công tác cán bộ để đảm bảo
sự nghiệp đổi mới và kế tục sự nghiệp lâu dài của Đảng là một nhiệm vụ quan trọng Nghị quyết Hội nghị BCH TƯ (khoá VII) nhấn mạnh: Cán bộ
có vai trò cực kì quan trọng, hoặc thúc đẩy hoặc kìm hãm tiến trình đổi mới Nghị quyết hội nghị lần thứ ba BCH TƯ (khoá VIII) về "chiến lợc cán
bộ của thời kì CNH,HĐH đất nớc" cũng đã khẳng định vai trò cán bộ có tính chất đặc biệt quan trọng, cán bộ là khâu then chốt của công tác xây dựng Đảng ĐHĐBTQ lần thứ IX của Đảng đã khẳng định: tiếp tục đổi mới
Trang 4công tác cán bộ , xây dựng đội ngũ cán bộ trớc hết là cán bộ lãng đạo quản
lý ở các cáp vững vàng về chính trị, gơng mẫu về đạo đức, trong sạch về lối sống, trọng dụng những ngời có đức có tài,v.v…
Để thực hiện tthắng lợi đờng lối và các chính sách do Đảng đề ra, việc xây dựng cán bộ và công tác cán bộ lại càng cấp bách Thực tiễn cách mạng đã chỉ rõ, mức độ chính xác của đờng lối và việc cụ thể hoá đờng lối một cách đúng đắn, kịp thời và đạt hiệu quả cao đều tuỳ thuộc vào chất l-ợng đội ngũ cán bộ
2 Hiểu cán bộ
Đảng ta có hàng triệu ngời, hàng vạn cán bộ Đó là một số lợng lớn Thành phần giai cấp, tầng lớp xã hội khác nhau, sĩ, nông công, thơng, binh
đều có cả Đội ngũ cán bộ đó phản ánh tính đa dạng của con ng ời: trình độ nhận thức, học vấn khoa học, tính cách cá nhân cũng khác nhau, mỗi ngời
có đời sống riêng, sở trờng riêng, đa dạng trong quan hệ xã hôi, trong tính cách, trong điều kiện sống,làm việc Rồi tâm t khát vọng cũng khác nhau…
Làm thế nào để đối đãi đúng với mọi ngời? đó là một vấn đề rất trọng yếu Vấn đề trớc hết là phải hiểu cán bộ ở đây nổi lên mối quan hệ biết mình biết ngời Trong binh pháp Tôn Tử có câu "biết địch biết ta trăm trận trăm thắng" Vận dụng tinh thần của Tôn Tử, ta có thể nói "biết mình, biết ngời công việc thành công" Biết ngời ở đây là biết cán bộ, cố nhiên là khó
Tự biết mình cũng không phải là dễ, mà dễ hay khó là ở mình và phải biết mình trớc rồi mới hiểu biết cán bộ Bàn về vấn đề này Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: " đã không tự biết mình thì khó mà biết ngời, vì vậy muốn biết
đúng sự phải trái của ngời ta, thì trớc phải biết đúng sự phải trái của mình Nếu không biết sự phải trái ở mình, thì chắc không thể nhận rõ ngời cán bộ
tốt hay xấu" ( Hồ Chí Minh Toàn tập, T5.Tr277 ).
Ngời ở đời, ai cũng có chỗ tốt, chỗ xâu Vấn đề là phải tự biết mình tốt, xấu thế nào, đặc biệt là chỗ xấu để sửa Mình càng ít khuyết điểm thì cách xem xét cán bộ càng đúng Những khuyết điểm ( bệnh) sau đây là có hại cho việc xem xét cán bộ: tự cao tự đại, a ngời ta nịnh mình, do lòng yêu ghét của mình mà đối ngời, đem một cái khuôn khổ nhất định chật hẹp mà lắp vào tất cả mọi ngời khác nhau " Phạm một trong bốn bệnh đó thì cũng
nh mất đã mang kính có màu, không bao giờ thấu rõ cái mắt thật của những cái mình trông Mà muốn rõ cán bộ, muốn đối đãi một cách đúng đắn các hạng ngời, trớc hết phải sửa chữa những khuyết điểm của mình"
Để hiểu và biết rõ cán bộ, tự mình sửa chữa khuyết điểm cha đủ, mà
Trang 5phải có cách xem xét cán bộ Hồ Chí Minh cho rằng " trong thế giới cái gì cũng biến hóa T tởng của Ngời cũng biến hóa Vì vậy cách xem xét cán bộ,
quyết không nên chấp nhận, vì nó cũng phải biến hóa" ( Hồ Chí Minh Toàn tập T5, Tr 278).
Cũng cần có sự phân biệt cán bộ làm đợc việc và cán bộ tốt Hai loại cán bộ này không phải là một, thậm chí có khi trái ngợc nhau.Vì vậy hiểu thế nào là cán bộ tốt, cần xem xét trên nhiều mặt, trong đó mặt công tác chỉ
là một và đôi khi cha phải là quan trọng nhất Chúng ta cùng suy ngẫm về tiêu chí của cán bộ tốt và không phải cán bộ tốt sau đây: " Ai mà hay khoe khoang công việc, hay a dua, tìm việc nhỏ mà làm, trớc mặt thì theo mệnh lệnh, sau lng thì trái mệnh lệnh, hay công kích ngời khác, hay tự tâng bốc mình, những ngời nh thế, tuy họ làm đợc việc, cũng không phải cán bộ tốt
Ai cứ cắm đầu làm việc, không ham khoe khoang, ăn nói ngay thẳng, không che dấu khuyết điểm của mình, không ham việc dễ, tránh việc khó, bao giờ cũng kiên quyết làm theo mệnh lệnh của Đảng, vô luận hoàn cảnh thế nào, lòng họ cũng không thay đổi, những ngời nh thế, dù công tác kém
một chút cũng là cán bộ tốt" ( Hồ Chí Minh Toàn tập, T5 Tr 278)
3 Khéo dùng cán bộ
Xuất phát từ nhận thức cán bộ cũng là con ngời, không phải thánh thần Đã làm việc, dù ngời tài giỏi cũng khó tránh khỏi khuyết điểm Vì vậy khéo dùn cán bộ là phải " khéo nâng cao chỗ tốt, khéo sửa chữa chỗ xấu của họ "
Vấn đê mấu chốt ở đây là "khéo dùng", tức là làm sao cho cán bộ vui
vẻ, thoải mái, yên tâm làm tốt mọi công việc, cống hiến đợc nhiều nhất cho
sự nghiệp cách mạng của Đảng, của nhân dân Muốn làm đợc điều này, theo quan điểm của Hô Chí Minh, những cá nhân và tổ chức làm công tác cán bộ và liên quan tới công tác cán bộ phải có cái tâm trong sáng và phơng pháp đúng Phơng pháp đúng hay không nhiều khi xuất phát từ cái tâm và tâm sáng lại là cơ sở cho phơng pháp đúng Tâm đã vẩn đục thì không bao giờ có phơng pháp đúng
Muốn có cái tâm sáng trớc hết phải tự rèn luyện để có sức đề kháng chống lại các bệnh sau:
- "Ham dùng ngời bà con, anh em quen biết, bầu bạn cho họ là chắc chắn hơn ngời ngoài
- Ham dùng những kẻ khéo nịnh hót mình, mà chán ghét những ngời chính trực
Trang 6- Ham dùng những ngời tính tình hợp với mình, mà tránh những ngời
tính tình không hợp với mình" (Hồ Chí Minh Toàn tập, T5 Tr 279).
Vì vậy nếu không chốn đợc các bệnh nói trên thì không những ta không khéo dùng đợc cán bộ mà lại tạo ra một đột ngũ cán bộ làm " hỏng cả công việc của Đảng, hỏng cả danh giá của ngời lãng đạo"
Để dùng cán bộ đúng, ngời lãnh đạo phải có " độ lợng vĩ đại để có thể đối với cán bộ một cách chí công vô t, không có thành kiến"; " phải có tinh thần rộng rãi, mới có thể gần gũi những ngời mình không a"; " phải có tính chịu khó dạy bảo mới có thể nâng đỡ những đồng chí còn kém, giúp cho họ tiến bộ, " phải có thái độ vui vẻ thân mật, các đồng chí mới vui lòng gần gũi mình" Đặc biệt " phải sáng suốt, mới khỏi bị bọn vu vơ bao vây,
mà cách xa cán bộ tốt" ( Hồ Chí Minh Toàn tập, T5, Tr 279).
Khi ngời lãnh đạo đã có tâm trong sáng, rèn đúc về tinh thần và bản lĩnh ắt sẽ có phơng pháp đúng dùng cán bộ ở đây nổi nổi lên hàng loạt vấn
đề vừa thể hiện cách lãnh đạo khéo, vừa bộc lộ cái tâm của ngời lãnh đạo
3.1 Khiến cho cán bộ cả gan nói, cả gan đề ra ý kiến
Khéo dùng cán bộ không phải chỉ ở chỗ biết tùy tài mà dùng ngời,
mà còn phải làm sao huy động dợc trí tuệ, tình cảm, tinh thần trách nhiệm, lòng hăng say làm việc của cán bộ Lại phải sao thực hiện đợc "tớng sĩ một lòng phụ tử, hòa nớc sông chén rợu ngot ngào" Lãnh đạo mà tạo ra đợc bầu không khí đẻ cán bộ mạnh bạo đề ra ý kiến và phê bình là dấu hiệu tốt đẹp của một đơn vị : trái lại- thậm chí cán bộ tâng bốc mình-là một hiện tợng xấu
Nếu cán bộ không nối năng, không đề ra ý kiến, không phê bình, thế
là "mất hết dân chủ trong Đảng, nội bộ Đảng âm u, cán bôn trở nên những cái máy, trong lòng uất ức, không dám nói ra, do uất ức mà hóa ra oán ghét,
chán nản" (Hồ Chí Minh, Toàn tập, T5,tr.280)
3.2 Khiến cho cán bộ có gan phụ trách, có gan làm việc
Tục ngữ có câu:"Có gan ăn muống, có gan lội hồ" Lội hồ có thể nguy hiểm, nhng không sợ "Có gan phụ trách,có gan làm việc"cũng có khi nguy hiểm, thiệt thòi cho bản thân,gia đình Nhng có gan làm có gan chịu Làm đây là vì dân, vì nớc vì nhiệm vụ cách mạng Có nh thế mới xng danh cán bộ cách mạng Hồ Chí Minh dạy đã làm việc thì có đúng có sai, cố nhiên đúng phải là chính Nhng không sợ sai lầm có gan thừa nhận khuyết
điểm để sửa chữa Phải đào tạo cán bộ nh vậy mới gọi là khéo dùng cán bộ Chủ tịch Hồ Chí Minh viết:"Phải đào tạo một mớ cán bộ phụ trách có gan
Trang 7làm việc, ham làm việc Có thế đảng mới thành công Nếu đào tạo một mớ cán bộ nhát gan,dễ bảo "đập đi, hò đứng, không dám phụ trách nh thế là
một viêc thát bại cho Đảng"( Hồ Chí Minh, Toàn tập,T.5,tr.281).
3.3.Không nên tự tôn, tự đại , mà phải nghe, phải hỏi ý kiến của cấp dới
Tã đã bàn đến bệnh tự cao tự đại Nnguy hiểm của bệng này không phải là ở chỗ tự đề cao mình, mà là ở chỗ tự cho mình cái quyền đã là lãnh
đạo là đúng hết, có quyền này, quyền nọ Cấp cao thì cho mình quyền to, cấp thấp thì quyền nhỏ Thậm chí cả quyền "phùng mang trợn mắt, quở trách, giễu cợt"
Khéo dùng cán bộ thì trớc hết tự mình phải tiêu diệt bệnh đó Và"nếu
ý khiến các đồng chí cấp dới đúng, ta phải nghe theo, khuyên họ thờng đề xuất thêm ý kiến, để nâng tinh thần và sáng kiến của họ Nếu ý kiến của họ không đúng, ta nên dùng thái độ thân thiết, giải thích cho họ hiểu…Nếu họ phê bình ta, ta vui vẻ thừa nhận Không nên tỏ vẻ bất bình, để lần sau họ
không dám phê bình nữa".( Hồ Chí Minh Toàn tập,T.5,tr.281)
4.Phải có gan cất nhắc cán bộ
Cất nhắc cán bộ là vấn đề hệ trọng, liên quan đến việc thực hiện nhiệm vụ chính trị Bởi vậy, Hồ Chí Minh xác định rõ mục đích "cất nhắc cán bộ, phải vi công tác, tài năng, vì cổ động cho đồng chí khác thêm hăng hái Nh thế, công việc nhất định chạy
Nếu vì lòng yêu ghét, vì thân thich, vì nể nang nhất định không ai phục…, ma gây nên mối lôi thôi trong Đảng Nh thế là có tội với Đảng, có tội với đông bào" Hồ Chí Minh luôn nhắn nhở các cấp ủy đảng phải năm vững tiêu chuẩn khi cất nhắc cán bộ, nhăm nâng cao chất lợng cán bộ ngoài phẩm chất chính trị, đạo dức cách mạng, Bác Hồ còn yêu cầu " khi cất nhắc cán bộ, phải xem xét kết quả học tập cũng nh kết quả công tác khác mà định"." Nếu cất nhắc không cẩn thận, không khỏ đem ngời bô lô
ba la, chỉ nói mà không biết làm, vào những địa vị lãnh đạo Mỗi cán bộ
đều có năng lực, sở trờng, do đó phải biết tùy tài mà dùng ngời Không thể: Thợ rèn thì bảo đi đóng tủ, thợ mộc thì bảo đi rền dao Trao đổi, gặp gỡ can
bộ, năm tâm t nguyện vọng của họ là một yêu cầu cần thiết trong sử dụng cán bộ Theo Bác khi cất nhắc,đề bạc mà xem thấy cán bộ không có khả năng đảm đơng công việc "cần phải bàn kỹ với cán bộ Nếu họ gánh không
nổi, chớ miên cỡng trao việc đó cho họ".(Hồ Chí Minh Toàn tập, T.10,
Trang 8Một yêu cầu không thể thiếu khi cất nhắc cán bộ là phải tham khảo ý kiến quần chúng và "khi cất nhắc một cán bộ, cân phải xét rõ ngời đó có gần gũi quần chúng, có đợc quần chúnh tin cậy và mến phục không" Hồ Chí Minh không chỉ coi trọng cán bộ trong Đảng, Ngời luôn tập hợp, phát huy vai trò của cán bộ ngoài Đảng-một nguồn lực rất lớn để thúc đẩy nhiệm
vụ chính trị, xây dựng quê hơng, đất nớc Ngời yêu cầu "phong troa giải phong sôi nổi, nảy nở ra rất nhiều nhân tài ngoài Đảng Chúng ta không đợc
bỏ rơi họ, xa cách họ Chúng ta phải thật thà đoàn kết với họ, nâng đỡ họ"
Hồ Chí Minh nhắc nhở khi sử dụng cán bộ cần phòng tránh óc bè phải, chủ nghĩa cá nhân "Chớ vì bà con bàu bạn, mà kéo vào chức nọ chức kia Chớ vi
sợ mất địa vị mà dìm nhuãng kẻ có tài hơn mình", chớ vì "Ai hẩu với mình thì dù nói không đúng cũng nghe, tài không có cũng dùng Ai không hẩu với mình thì dù có tài cũng dìm họ xuống, họ phải mấy cũng không nghe"
(Hồ Chí Minh, Toàn tập.T10, tr 72)
Vì vậy, "đối với cán bộ, chẵng những phải xem xét rõ ràng trớc khi cất nhắc Mà sau khi cất nhắc phải giúp đỡ họ, khuyên gắng họ, vun trồng
lòng tự tin, tự trọng của họ" (Hồ Chí Minh,Toàn tập, T.5, tr.282)
5 Cách đối với cán bộ
Cách lựa chọn cán bộ theo quan điểm của Hồ Chí Minh trên cơ sở những tiêu chí chất lợng, cần xóa bỏ óc hẹp hòi,mmmmở rộng cửa để liên lạc, hợp tác với những ngời có đạo dức, tài năng ở ngoài Đảng Đảng không thể cô độc.Muốn thế cần xóa bổ óc khinh ngời, bệnh "kiêu ngạo cộng sản", cho ai cũng không cách mạng, không khôn khéo bằng mình Hồ Chí Minh chỉ rõ: "Phong trào giải phóng sôi nổi, nảy nở rất nhiều tài năng ngoài
Đảng chúng ta không… Phải thân thiết với họ, gần gũi họ, đem tài năng của họ giúp ích vào công cuộc kháng chiến cứu nớc Chúng ta phải tẩy sạch các bệnh kiêu ngạo, bệnh hẹp hòi, bệnh bao biện"
Tuy đã chọn đúng cán bộ theo những "khuôn khổ" nhất định, nhng
nh thế không có nghĩa là cán bộ trớc sau giữ mãi đợctiêu chí đó Trong quá trình làm việc ở những vị trí, cơng vị mới, khác nhau sẽ có nhiềuvấn đề phất sinh Vì vậy còn phải có cách xử sự, quản lý đối voéi các hạng cán bộ: Trong Đảng, ngoài Đảng; có khuyết điểm, có thành tích; sự quan tâm với tình cảm, đời sống gia đình.v.v… Theo quan điểm của Hồ Chí Minh, có
Trang 9năm cách đối với cán bộ:
Một là cải tạo: khi đã có đờng lối của Đảng, những đờng hớng lơns
đã quyết định, những điểm chính đã đợc vạch ra, dự kiến các tình huống… thì có thể "thả cho họ làm, thả cho phụ trách Không phải việc gì cấp trên cũng nhúng tay vào,biến cán bộ cấp dới nh cái máy, việc gì cũng chò mệnh lệnh,sinh ra ỷ lại, mất hết sáng kiến"
Cách chỉ đạo tức là tùy theo hoàn cảnh mà bày vẽ cho họ về phơng h-ớng công tác, cách thức tiến hành công tác,chứ khong phải tạo ra cơ chế
"xin ý kiến", "chờ mệnh lệnh", bao biện làm thay Mục đích của chỉ đạo của Đảng là để phát triển năng lực và sáng kiến của cán bộ đúng với đờng lối của Đảng
Hai là nâng cao: Mỗi cán bộ không thể tự mình thỏa mãn dừng lại
mà phải có ý von lên đáp ứng yêu cầu, đòi hỏi của sự nghiệp cách mạng nhng cán bộ tự nâng cao cha đủ Ngời lãnh đạo phải luôn tìm cách cho họ học thêm lý luận và cách làm việc, làm cho t tởng, năng lực của họ ngày càng tiến bộ Nâng cao cũng là quy luật trong công tác cán bộ Bởi vì không tiến bộ thì sẽ thoái bộ Mà thoái bộ thì công việc cách mạng sễ vợt qua Mình trở thành vật cản trên con đờng phát triển
Ba là kiểm tra: Kiểm tra là một mắt xích trong quy trình công tác cán
bộ Lãnh đạo mà không kiểm tra coi nh không lãnh đạo Vì vậy kiểm tra phải trở thành nề nếp Muón kiểm tra có kết quả tốt phải có hai điều: một
là, việc kiểm tra phải có hệ thống, phải thờng làm Hai là, ngời đi kiểm tra phải là những ngời rất có uy tín Chúng ta đang bàn tới kiểm tra trong khuôn khổ "cách đối với cán bộ", tức là một chiều tren xuống Nừukiểm tra trong công tác đảng nói chung, còn một cách nữa là từ dới lên Tức là quần chúng và cán bộ kiểm tra sự sai lầm của lãnh đạo và bày tỏ cách sửa chữa sai làm đó Hồ Chí Minh cho "cách này là cách tốt nhất để sửa chữa các
nhân viên" (Hồ Chí Minh Toàn tâp, T.5, tr.288).
Bốn là cải tạo:đây thực chất là đối với cán bộ sai lầm Điểm xuất
phát của vấn đề là ngời đời ai cũng có khuyết điểm, có làm việc thì có sai lầm Hồ Chí Minh viết: "Bất cứ một ngời lao động nào, dù thông minh đến
đâu, đôi lúc cũng có thể sai lầm chỉ có những kẻ ngồi không mới không sai lầm mà thôi nhng lam việc mà có sai lầm còn hơn là sợ sai lầm mà khoanh
tay ngồi không!" (Hồ Chí Minh Toàn tập, T.2, tr.165).
Khi cán bộ có khuyết điểm phải biết phân loại, sự phân loại đó giúp
ta có thái độ đúng với những cán bộ sai lầm Tóm lại, phải phê bình cho
Trang 10đúng, dùng cách "thuyết phục" cho họ sửa chữa Hồ Chí Minh viết: "nếu nhất luận không xử phạt thì sẽ mất cả kỷ luật, thì sẽ mở đờng cho bọn cố ý phá hoại Vì vậy, hoàn toàn không dùng xử phạt là không đúng Mà chút gì cũng dùng đến xử phạt cũng không đúng
Năm là phải yêu thơng giúp đỡ cán bộ: Hồ Chí Minh luôn nhắc nhở,
theo dõi, giúp đỡ cán bộ là trách nhịêm thờng xuyên của tổ chức, ngời đứng
đầu nhằm khích lệ lòng tự tin, bản lĩnh của họ "nhng thơng yêu không phải
là vỗ về, nuông chiều thả mặc" mà "phải luôn luôn dùng lòng thân ái mà giúp đỡ họ, lãnh đạo cán bộ Giúp họ sửa chữa những chỗ sai lầm Khen ngợi họ khi họ làm đợc việc Và phải luôn luôn kiểm soát cán bộ" "thơng yêu là luôn chú ý đến công tác của họ, kiểm thảo họ Hễ thấy khuyết điểm thì giúp họ sửa chữa ngay, để vun trồng cái thói có gan phụ trách, có gan làm việc của họ" Đối với những cán bộ mắc phải sai lầm, khuyết điểm, phải chỉ dẫn thấu tình đạt lý, không vội quy chụp, công kích họ, bởi ngời
đời ai cũng có khuyết điểm Có làm việc thì có sai lầm" Do vậy "ta phải dùng thái độ thân thiết, giúp họ tìm ra cái cớ vì sao mà sai lầm? Làm thế nào mà sửa chữa? Tóm lại phải phê bình cho đúng" Hồ Chí Minh lu ý các cấp ủy, thủ trởng cơ quan cần khắc phục bệnh quan liêu, thiếu sâu sát, kiểm tra cán bộ: "Giao công việc mà không kiểm tra, đến lúc thất bại mới chú ý
đến Thế là không biết yêu dấu cán bộ" (Hồ Chí Minh toàn tập, T.5, tr.283)