Phân tích truyện ngắn thuốc của lỗ tấn

Phân tích truyện ngắn Thuốc của Lỗ Tấn Thư viện Đề thi Trắc nghiệm Tài liệu học tập miễn phí Trang chủ https //vndoc com/ | Email hỗ trợ hotro@vndoc com | Hotline 024 2242 6188 Phân tích truyện ngắn T[.]

Phân tích truyện ngắn Thuốc của Lỗ Tấn - Ngữ văn 12

A Dàn ý truyện ngắn Thuốc của Lỗ Tấn

I Giới thiệu

1 Tác giả Lỗ Tấn

- Lỗ Tấn (1881-1936) tên thật là Chu Thụ Nhân, quê ở phủ Thiệu Hưngtỉnh Chiết Giang, Trung Quốc Năm 13 tuổi, chứng kiến cảnh người chalâm bệnh mà chết vì không có thuốc, Lỗ Tấn ôm ấp nguyện vọng họcnghề thuốc, để chữa bệnh cho những người nghèo như cha mình

- Tuổi trẻ Lỗ Tấn nhiều lần đổi nghề để tìm con đường cống hiến chodân tộc: nghề hàng hải, khai mỏ rồi chuyển sang nghề y Đang họcnghành y ở Nhật, một lần xem phim ông thấy những người Trung Quốckhoẻ mạnh hớn hở đi xem quân Nhật chém một người Trung Quốcchống Nhật Ông giật mình nhận ra rằng: Chữa bệnh thể xác không quantrọng bằng chữa bệnh tinh thần Và thế là ông chuyển sang làm văn nghệ

để phanh phui căn bệnh tinh thần của quốc dân, lưu ý mọi người tìmcách chạy chữa Con đường gian nan chọn nghề của Lỗ Tấn vừa mangđậm dấu ấn của lịch sử Trung Hoa thời cận hiện đại vừa nói lên tâmhuyết của Lỗ Tấn với dân tộc

- Lỗ Tấn là nhà văn cách mạng lỗi lạc của Trung Quốc đầu thế kỉ XX:

“Trước Lỗ Tấn , chưa hề có Lỗ Tấn, sau Lỗ Tấn, có vô vàn Lỗ Tấn”(Quách Mạc Nhược ) Ông được tôn vinh là linh hồn dân tộc Ôngchuyên vạch trần những thói hư tật xấu của nhân dân để mọi người tìmcách chạy chữa, tự phấn đấu vươn lên, tự cường dân tộc Tác phẩmchính của Lỗ Tấn là AQ chính truyện, Cố hương…

2 Tác phẩm

a Hoàn cảnh ra đời

Truyện ngắn Thuốc của Lỗ Tấn viết năm 1919, đúng vào lúc cuộc vậnđộng Ngũ Tứ (Phong trào đấu tranh đòi tự do dân chủ của học sinh, sinhviên Bắc Kinh) bùng nổ

b Tóm tắt tác phẩm

Một đêm mùa thu gần về sáng, Lão Hoa đem số tiền vợ chồng dành dụmđược ra pháp trường, gặp đao phủ mua một cái bánh tẩm máu tử tù vềcho thằng Thuyên, con trai lão ăn để chữa bệnh lao (Mua thuốc, uốngthuốc) (người kể chuyện là lão Hoa)

Trời sáng, quán trà của vợ chồng lão Hoa đông khách dần, mọi ngườibàn tán về cái chết của tử tù Tử tù là Hạ Du, một người cách mạng bị xửchém vì chống Nhật Mọi người cho Hạ Du là thằng điên, thằng khốnnạn và khen Cụ Ba là khôn vì đã tố cáo cháu mình để lấy tiền thưởng

Họ cũng cho vợ chồng lão Hoa là may vì tìm được máu để tẩm bánh baolàm thuốc (bàn về thuốc) (người kể chuyện biết tuốt)

Tiết thanh minh vào mùa xuân năm sau, bà Hoa đi thăm mộ con (thằngThuyên vẫn chết vì bệnh lao dù đã ăn bánh bao tẩm máu người) Bà gặp

bà mẹ của Hạ Du Mẹ Hạ Du lúc đầu còn ngại ngùng, nhưng sau đó bàHoa đã bước qua ranh giới phân chia khu nghĩa địa dành cho dành chongười nghèo sang khu dành cho ngưòi chết chém để an ủi mẹ Hạ Du Cảhai bà mẹ đều hết sức kinh ngạc khi thấy trên mộ Hạ Du có một vònghoa (hậu quả của thuốc) (người kể chuyện là bà Hoa)

II Phân tích:

1 Ý nghĩa nhan đề “Thuốc” và hình tượng chiếc bánh bao tẩm máungười:Nhan đề thiên truyện là Thuốc (nguyên văn là Dược) Thuốc ởđây chính là chiếc bánh bao tẩm máu người mà lão Hoa đã mua về chothằng Thuyên ăn để chữa bệnh lao Nhan đề này có nhiều nghĩa

- Tầng nghĩa thứ nhất của Thuốc là nghĩa tường minh, chỉ phương thuốcchữa bệnh lao bằng chiếc bánh bao tẩm máu người Đây là một phươngthuốc mê tín lạc hậu tương tự như hai vị thuốc mà ông thầy lang đã bốccho cho bố Lỗ Tấn để chữa bệnh phù thủng là rễ cây mía đã kinh sương

ba năm và một đôi dế đủ con đực con cái dẫn đến cái chết của ông cụ

- Tầng nghĩa thứ hai của Thuốc là nghĩa hàm ẩn, đó là phương thuốc đểchữa bệnh tinh thần: căn bệnh gia trưởng, căn bệnh u mê lạc hậu về mặt

khoa học của người dân Trung Quốc Bố mẹ thằng Thuyên vì lạc hậu vàgia trưởng đã áp đặt cho nó một phương thuốc là chiếc bánh bao tẩmmáu người dẫn đến cái chết của nó Rồi tất cả đám người trong quán tràcũng sai lầm như vậy Chiếc bánh bao tẩm máu vô hại kia đã trở thànhmột thứ thuốc độc vì người ta quá tin vào nó mà không lo tìm một thứthuốc khác Người dân Trung Quốc phải tỉnh giấc, không được “ngủ mêtrong cái nhà hộp bằng sắt không có cửa sổ”.

- Tầng nghĩa thứ ba của Thuốc, của chiếc bánh bao tẩm máu người làphương thuốc nhằm chữa căn bệnh u mê lạc hậu về mặt chính trị củangười dân Trung Quốc và căn bệnh xa rời quần chúng của người cáchmạng Trung Quốc thời bấy giờ Máu để tẩm chiếc bánh bao là dòng máungười chiến sĩ cánh mạng Hạ Du đã đổ xuống để giải phóng cho nhândân Thế mà nhân dân lại u mê cho anh là làm giặc, là thằng điên và muamáu anh để tẩm bánh bánh bao Còn Hạ Du làm cách mạng cứu nước,cứu dân mà lại quá xa rời quần chúng để nhân dân không hiểu anh đãđành mà mẹ anh cũng không hiểu (đỏ mặt xấu hổ khi thăm mộ con gặp

bà Hoa) còn chú anh thì tố cáo cháu để lấy tiền thưởng

Tóm lại: Nhan đề truyện và hình ảnh chiếc bánh bao tẩm máu người đãthể hiện chủ đề tư tưởng tác phẩm: Lỗ Tấn đã đau nỗi đau của dân tộcTrung Hoa thời cận đại : nhân dân thì “ngủ say trong một cái nhà hộpbằng sắt” còn người cách mạng thì “bôn ba trong chốn quạnh hiu”

2 Các nhân vật:

a Hình ảnh đám đông quần chúng:

- Buổi sáng sớm, ở pháp trường, lão Hoa đi mua bánh bao tẩm máu tử tù

về chữa bệnh cho con thì bị một đám đông xô đẩy nhau ào ào,chen bậtlão suýt ngã Đó là những người đi xem hành hình nhà cách mạng Hạ Du.Đám đông này khiến ta liên tưởng đến đám đông đi xem hành hình mộtngười Trung Quốc chống Nhật khiến Lỗ Tấn đi đến quyết định: Chữabệnh thể xác không quan trọng bằng chữa bệnh tinh thần cho quốc dân

- Khi trời sáng hẳn, ở quán trà đã đông khách của lão Hoa, Cậu Năm Gù,

Cả Khang, người râu hoa râm… cùng bàn tán về cái chết của Hạ Du với

thái độ miệt thị Họ cho anh là cái “thằng khốn nạn”, “hắn điên thật rồi”.

Và họ cho rằng trong cái chết của Hạ Du có hai người gặp may Maynhất là Cụ Ba nhờ tố cáo cháu mình nên được thưởng một số tiền lớn màgia đình khỏi bị liên luỵ, còn lão Hoa thì có máu Hạ Du để chấm bánhbao làm thuốc chữa bệnh cho thằng Thuyên

Tóm lại, qua hai sự việc trên,và bằng ngôn ngữ của người kể chuyện, tathấy đám đông quần chúng thật là mê muội Sự hiểu biết và thái độ của

họ về những vấn đề của đất nước, về bệnh tật, về cuộc đời còn quá hạnchế Nói như Lỗ Tấn thì họ đang “ngủ quên trong một cái nhà hộp bằngsắt không có cửa sổ Phải làm thế nào đó để thức tỉnh họ.Ta cũng thấynhân vật Hạ Du là một người yêu nước nhưng anh cũng thật cô đơn

Nhưng anh rất cô đơn, không ai hiểu anh kể cả mẹ anh Anh đã đổ máu

vì quần chúng thế mà họ lại lấy máu anh để tẩm bánh bao chữa bệnh lao

Hạ Du chính là hình ảnh tượng trưng của cuộc cách mạng Tân Hợi, mộtcuộc cách mạng góp phần đánh đổ chế độ phong kiến Trung Quốcnhưng lại xa rời quần chúng nên thất bại.Qua hình tượng Hạ Du, Lỗ Tấnmuốn bày tỏ lòng kính trọng với cuộc cách mạng này

3 Cảnh hai bà mẹ đi thăm mộ con:

- Thời gian nghệ thuật của truyện tiến triển từ mùa thu Hạ Du bị hànhhình đến mùa xuân trong tiết thanh minh năm sau lúc hai bà mẹ đi thăm

mộ con.Cái chết của hai người con cũng như chiếc lá rời cành để tíchnhựa cho một mùa xuân hi vọng Thời gian nghệ thuật đã thể hiện mạchsuy tư lạc quan của tác giả

- Nghĩa địa của làng mộ dày khít như bánh bao nhà giàu ngày mừng thọ,

có một con đường mòn ở giữa chia làm hai: Nghĩa địa người chết chém

phía bên trái nghĩa địa người nghèo phía bên phải Con đường mòn làbiểu tượng cho một tập quán xấu đã trở thành thói quen Hai bà mẹ đãbước qua con đường mòn để đến gặp nhau vì đồng cảm ở tình thươngcon sâu sắc.

- Cả hai bà mẹ cùng rất kinh ngạc khi thấy trên mộ Hạ Du có một vònghoa: “hoa trắng hoa hồng nằm khoanh trên nấm mộ khum khum” Bà mẹ

Hạ Du cứ lẩm bẩm câu hỏi “Thế này là thế nào?” Câu hỏi vừa hàm chứa

sự sửng sốt, vừa ẩn giấu niềm vui vì có người đã hiểu con mình Đồngthời đã là câu hỏi thì đòi hỏi có câu trả lời Việc làm của Hạ Du đã khiếnmọi người phải suy nghĩ một cách nghiêm túc Với vòng hoa, Lỗ Tấn đãbày tỏ sự trân trọng và tiếc thương đối với người chiến sĩ cách mạng tiênphong

- Cách kể chuyện theo ngôi thứ ba truyền thống nhưng nhiều đoạn đãchuyển điểm nhìn trần thuật sang nhân vật làm cho truyện sinh động vàgiàu chất trữ tình hơn

B Phân tích ruyện ngắn Thuốc của Lỗ Tấn

tạp văn với các đề tài chính trị, xã hội, văn chương… ông xứng đáng làngọn cờ đầu của văn học Trung Quốc hiện đại.

Truyện ngắn Thuốc sáng tác năm 1919 là tác phẩm thể hiện khá rõnhững băn khoăn, day dứt của Lỗ Tấn trước những vấn đề quan trọngcủa xã hội Trung Quốc đương thời Tác giả phê phán sự lạc hậu, mêmuội đáng thương của số đông dân chúng và thái độ xa rời thực tế xa rờiquần chúng của những người khởi xướng và tham gia cuộc cách mạngNgũ Tứ lúc bấy giờ Đồng thời ông cũng gửi gắm trong truyện niềm hivọng vào tương lai Trung Quốc sẽ có một cuộc cách mạng triệt để củaquần chúng và vì quần chúng Bối cảnh của truyện là xã hội tăm tối, ngộtngạt dưới ách thống trị của triều đình Mãn Thanh trước khi nổ ra phongtrào cách mạng Ngũ Tứ - sự kiện mở đầu cho lịch sử Trung Quốc hiệnđại

Sự xâm chiếm và can thiệp thô bạo của một số đế quốc như Anh, Pháp,

Mĩ, Nhật đã biến Trung Quốc thành một nước nửa phong kiến, nửathuộc địa Thời vàng son của các triều đại vua chúa đã ở vào dĩ vãng.Thay vào đó là một xã hội đình trệ, suy thoái mà theo nhận định của LỗTấn: So với tiến bộ thì đình trệ cũng gần với con đường diệt vong rồi.Nội dung truyện xoay quanh chủ đề Thuốc - một thứ “thuốc” kinh khủng,gớm ghiếc hiếm có xưa nay Đó là bánh bao tẩm máu tươi của những kẻ

tử tù bị chém đầu, đem nướng lên cho người bệnh ăn Thiên hạ đồn rằngthứ thuốc ấy chữa khỏi được cà những bệnh thuộc “tứ chứng nan y” nhưphong, lao, cổ, lại Vợ chồng lão Hoa chủ quán trà gom góp số tiền tíchcóp đã lâu và lão Hoa đích thân đến tận pháp trường để mua “thuốc" chocon trai bị bệnh lao nặng, với hi vọng là nó sẽ khỏi bệnh Nhưng đau xótthay, máu của tử tù chết chém không chữa được bệnh lao! Thế là tiềnmất tật mang, cuối cùng đứa con trai độc đinh của vợ chồng lão Hoa vẫnchết

Ngòi bút của Lỗ Tấn đã đề cập tới một vấn đề đáng lo ngại là tập quánchữa bệnh phản khoa học - một trong những biểu hiện của tình trạng lạchậu về mặt khoa học ở Trung Quốc, cũng như trong dời sống tinh thần

của dân chúng mà nhân vật Thuyên chỉ là một trong muôn ngàn nạnnhân của tập quán hủ lậu ấy.

Tuy nhiên, Lỗ Tấn còn kín đáo gửi gắm dụng ý của mình trong nghĩahàm ẩn của truyện Con bệnh trầm kha không phải là anh chàng Thuyêntội nghiệp mà lò đầu óc mê muội của vợ chồng lão Hoa nói riêng và sốđông dân chúng nói chung Theo nhận xét của tác giả thì cả xã hội TrungQuốc thời ấy giống như một người mắc bệnh nặng, đòi hỏi phải có mộtthứ “thuốc” đặc trị thì mới có thể chữa khỏi; đồng thời ông cũng chỉ rarằng con đường đi của dân tộc Trung Hoa lúc này đã lâm vào ngõ cụt,cần phải nhanh chóng phát quang mọi con đường mới

Truyện ngắn Thuốc giống như một vở kịch ngắn gồm bốn cảnh:

Cảnh thứ nhất: Lão Hoa mang tiền đến pháp trường để mua chiếc bánhbao tẩm máu tử tù

Cảnh thứ hai: Vợ chồng lão Hoa cho con trai (Thuyên) ăn bánh bao tẩmmáu nướng

Cảnh thứ ba: Khách khứa tụ tập bàn tán ở quán trà lão Hoa

Cảnh thứ tư: Tiết Thanh minh, mẹ Thuyên ra thăm mộ con, tình cờ gặp

mộ của tử tù bữa trước

Mở đầu tác phẩm, tác giả tả cảnh lão Hoa chủ quán trà dậy thật sớm, bảo

vợ đưa tiền để đến pháp trường mua chiếc bánh bao tẩm máu tử tù vềlàm thuốc chữa bệnh lao cho đứa con trai duy nhất Lỗ Tấn có cách kểchuyện xen miêu tả rất tự nhiên, sinh động Nhiều chi tiết nhỏ nhưng lại

có tác dụng kết nối, tạo mạch cho câu chuyện tiếp diễn theo trình tự thờigian Chẳng hạn tràng ho không dứt của thằng Thuyên như thúc giục lãoHoa nhanh chóng lên đường lúc trời chưa sáng; hay lòng thương con vàniềm hi vọng con sẽ khỏi bệnh khiến cho lão Hoa bước nhanh hơn

Lão Hoa mê muội tin vào thứ thuốc chữa bệnh lao quái dị: bánh bao tẩmmáu tử tù nên cố lách vào đám đông hỗn độn đang xô đẩy nhau ào ào để

mua cho bằng được thứ mà lão coi như thuốc tiên, cổ thể cứu mạng đứacon trai của mình Thứ “thuốc” đáng sợ và hiếm có ấy được rao bán nhưbán các món hàng bình thường khác Ngòi bút tả thực sắc sảo của LỗTấn khiến người đọc cảm thấy như cảnh tượng hãi hùng ấy đang diễn ratrước mắt.

Có một chi tiết mang ý nghĩa ẩn dụ là không phải chỉ một mình lão Hoavội vàng đi mua bánh bao tẩm máu tử tù để chữa bệnh mà rất nhiềungười khác cũng có ý định như lão Qua chỉ tiết này, Lỗ Tấn muốn nóiđến thực trạng đáng lo ngại: số đông dân chúng Trung Quốc đương thờivẫn tin vào những điều nhảm nhí không có cơ sở khoa học, bởi thói mêtín dị đoan đã tiêm nhiễm vào đầu óc họ, trở thành một căn bệnh tinhthần khó chữa

Ở cảnh hai, niềm hân hoan, tin tưởng và hi vọng của lão Hoa mỗi lúcmột dâng cao Về đến nhà, lão cùng với vợ vội vàng chế biến “thuốc cải

tử hoàn sinh” rồi cho con trai ăn chiếc bánh bao tẩm máu nướng đen thui.Thuyên cầm chiếc bánh lên nhìn, có cảm giác rất lạ không biết thế nào

mà nói, như đang cầm tính mệnh của chính mình trong tay Y bẻ đôi ra,rất cẩn thận…

Không bao lâu, chiếc bánh đã nằm gọn trong bụng… Lão Hoa đứng mộtbên, bà Hoa đứng một bên, trố mắt nhìn con như muốn rót vào ngườicon một cái gì, đồng thời cũng muốn lấy ra một cái gì

Tác giả đã thể hiện tài tình diễn biến tâm trạng của từng nhân vật trongđoạn văn này Cha mẹ Thuyên nhìn con ăn chiếc bánh bao mà lòng khấpkhởi hi vọng, tin rằng con sẽ nhanh chóng khỏi bệnh Họ muốn rót vàongười con sự sống, đồng thời cũng muốn lấy ra căn bệnh lao đáng sợ màngười đời đã liệt vào hàng “tứ chứng nan y", ai mắc phải là cầm chắc cáichết Vợ chồng lão Hoa là những nhân vật vừa đáng thương vì tình phụ

tử, mẫu tử của họ thật cảm động, nhưng lại vừa đáng giận bởi họ mê tínđến ngu muội

Hình ảnh đám đông trong quán trà của lão Hoa cũng phản ánh rất chânthực về “căn bệnh tinh thần” của người trung Quốc Quán trà lão Hoa là

nơi tụ họp thường xuyên của khách bình dân Tại đây, lượng thông tinchẳng những rất phong phú mà còn rất thật.

Khách uống trà gồm một người râu hoa râm, cậu Năm Gù, bác cả Khang,một anh chàng hơn hai mươi tuổi… và một số người khác Họ là nhữngngười thuộc số đống dân chúng Trung Quốc lúc bấy giờ Quán trà củalão Hoa giống như xã hội Trung Quốc thu nhỏ

Đám khách uống trà bàn tán xoay quanh hai sự kiện nóng hổi: Thứ nhất

là chuyện lão Hoa mua được “thần dược”; thứ hai là chuyện Hạ Du bịchết chém “Thuốc tiên” để trị “bệnh quỷ” mà người Trung Quốc vẫntôn sùng lúc bấy giờ chính là bánh bao tẩm máu tử tù Bánh bao thì luônluôn có sẵn, nhưng còn máu tử tù? Máu tử tù không sẵn nhưng cũngkhông phải là hiếm, chì cẩn có tiền là mua được, nhất là vào đúng dịp có

tử tù bị chém Lão Hoa có con mắc bệnh lao nặng, may mắn gặp ngaydịp Hạ Du bị chém đầu Cho nên hôm ấy ở quán trà nhà lão Hoa, người

ta chỉ bàn đến hai chuyện ấy cũng là điều dễ hiểu, vấn đề quan trọng ởđây là thái độ của họ trước hai sự kiện này ra sao?

Về sự kiện thứ nhất, mọi người đều mừng cho lão Hoa đã may mắn muađược “thần dược” và họ đặt niềm tin tuyệt đối vào phương thuốc kì quái

ấy Chỉ trong một đoạn văn ngắn mà có tới sáu lần nhắc lại câu: Camđoan thế nào cũng khỏi, giống lời khẳng định chắc chắn như đinh đóngcột

Về sự Kiện thứ hai, mọi người đều tỏ thái độ khinh bỉ, dè bỉu và dùngnhững lời lẽ xấu xa nhất để gọi Hạ Du: tên phạm, thằng quỷ sứ, thằngnhãi con, thằng khốn nạn… Họ coi anh là giặc, là dám vuốt râu cọp, làđiên Họ cho rằng anh bị chém đầu là đích đáng Họ hả hê như chínhmình vừa trừ khử được một kẻ tội đồ Khi nghe kể đến đoạn Hạ Du bịlão Nghĩa quản ngục đánh cho hai cái bạt tai vì dám rủ lão “làm giặc” thì

họ thú quá, cứ nhao nhao nói nói cười cười Trong khi đó, họ lại xuýtxoa khen cụ Ba đã sáng suốt đem nộp cháu mình cho nhà chức trách,vừa không bị mất đầu vì chứa chấp một tên phản nghịch, vừa đượcthưởng hai mươi lạng bạc

Qua cuộc bàn luận của đám đông ở quán trà, Lỗ Tấn khéo léo phơi bàythực trạng tinh thần u mê tăm tối của phần lớn dân chúng Trung Quốcthời đó Cách mạng Tân Hợi là một cuộc cách mạng không triệt để.Người dân chưa được tuyên truyền, giác ngộ nên họ coi những ngườilàm cách mạng là làm giặc” Họ càng không hiểu gì về mục đích cao cảcủa cách mạng.

Lỗ Tấn nhận thức rất rõ “căn bệnh tinh thần” của người Trung Hoa đãđến mức trầm trọng Đã đến lúc phải khẩn cấp tìm ra một phương thuốc

“đặc hiệu” để chữa trị căn bệnh ấy Nhưng đó là phương thuốc nào?

Lúc này, cách mạng Trung Quốc đang dò dẫm tìm đường, Lỗ Tấn cũngđang tìm đường, ông chưa thể đưa ra một giải pháp chính xác, nhưngông đã dự cảm được một điểu gì đó Dự cảm ấy phần nào được thể hiệnqua hình tượng nhân vật Hạ Du

Hạ Du tuy không dược tác giả miêu tả trực tiếp nhưng nhân vật này đóngvai trò quan trọng là mắt xích tiên kết toàn bộ câu chuyện và chi phốicác sự kiện trong tác phẩm Hạ Du là một chiến sĩ cách mạng có ý chíkiên cường, dám chấp nhận thử thách, hi sinh Đến phút chót anh vẫntuyên truyền cách mạng Hạ Du bộc lộ nỗi đau xót trước tình trạng mêmuội của dân chúng Nhưng thật đáng buồn là ý chí, mục đích và hànhđộng của anh lại bị mọi người hiểu một cách sai lạc Cụ Đa là người thâncho rằng anh “làm giặc” nên đã tố giác anh để láy tiền thưởng Dânchúng thì chờ anh bị chém đầu để lấy máu anh tẩm vào bánh bao làmthuốc chữa bệnh Với những tôn đao phủ tàn bạo, tham lam thì máu Hạ

Du là một món hàng đem lại lợi nhuận béo bở Với đám dông dân chúng,

Hạ Du là đối tượng để cho họ chế giễu và khinh bỉ Thậm chí đến cả mẹanh cũng không hiểu đúng về con trai mình

Xây dựng nhân vật Hạ Du, tác giả vừa bày tò thái độ trân trọng và kínhphục, vừa ngầm phê phán những người làm cuộc cách mạng Ngũ Tứ xarời và chưa giác ngộ được quần chúng Thật xót xa và đau đớn trướchình ảnh người chiến sĩ cách mạng không hòa hợp được với quần chúng

và còn bị dân chúng nhìn bằng con mắt miệt thị và giễu cợt Chính vì thế

mà sự hi sinh của họ trở nên vô nghĩa

Trong phần cuối của truyện, khung cảnh nghĩa địa được Lỗ Tấn miêu tảrất kĩ: Miếng đất dọc chân thành phía ngoài cửa Tây vốn là đất công Ởgiữa là con đường mòn nhỏ hẹp, cong queo, do những người hay đi tắtgiẫm mãi thành đường Đó cũng là cái ranh giới tự nhiên giữa nghĩa địanhững người chết chém hoặc chết tù, ở về phía tay trái, và nghĩa địanhững người nghèo, ở về phía tay phải Cả hai nơi, mộ dày khít, lớp nàylớp khác, như bánh bao nhà giàu ngày mừng thọ Hình ảnh con đườngmòn ở đây không chỉ đơn thuần là một ranh giới tự nhiên mà nó còn làranh giới vô hình của lòng người, của những định kiến xã hội Cảnhnghĩa địa trong đoạn văn mang nhiều ý nghĩa Thứ nhất: Dư luận xã hộikhông hề có sự phân biệt giữa những người làm cách mạng hi sinh vì đấtnước với những kẻ tội đồ Như vậy thì những chiến sĩ cách mạng cũng bịcoi là “giặc” Thứ hai: số người bị chết chém hoặc chết tù cũng nhiềunhư số người bị chết vì nghèo đói Hình ảnh những ngôi mộ ở nghĩatrang nhiều như bánh bao nhà giàu ngày mừng thọ là một hình ảnh sosánh mỉa mai, gợi lên thực trạng xã hội phong kiến Trung Hoa vừa đentối vừa tàn bạo thời ấy

Lỗ Tấn còn gửi gắm một hàm ý khác nữa trong hình ảnh con đường mònchia đôi nghĩa địa: ranh giới giữa người nghèo và người cách mạng rấtgần Những người làm cách mạng là ai nếu không phải là tầng lớp nghèokhổ bị áp bức, bóc lột đến cùng cực, không còn con đường nào khác làphải tự vùng lên để giải phóng cuộc đời mình? Nếu như lúc còn sống họchưa thật sự hiểu nhau, gắn bó với nhau thì lúc chết, nghĩa địa này là nơi

họ được ở gần nhau

Hai bà mẹ cùng ra thăm mộ con trong tiết Thanh minh Đó là bà Hoa,

mẹ của Thuyên và bà mẹ của Hạ Du – tử tù chết chém Bà Hoa đặt lễ vậttrước mộ con, khấn vái rồi khóc lóc một hồi Bà kia cũng làm như vậytrước mộ con mình, chỉ khác là mộ của Thuyên ở bên phải đường mòn,còn ngôi mộ kia thì nằm bên trái đường mòn, gần như đối diện nhau

Tình huống này đã tác động rất mạnh tới suy nghĩ và cảm xúc của ngườiđọc Cả những người đã chết và những người đang sống đều là nạn nhânđau khổ, đáng thương của xã hội phong kiến Trung Quốc hủ bại, bế tắcđương thời.

Câu hỏi đẩy ngạc nhiên và băn khoăn của bà mẹ Hạ Du: Thế này là thếnào ? khỉ nhìn thấy trên nấm mộ con trai mình có những cánh hoa trắnghoa hồng… không nhiêu lắm, xếp thành vòng tròn tròn, không lấy gì làmđẹp, những cũng chỉnh tề lặp lại hai lần gợi nhiều day dứt Câu hỏi ấythể hiện thái độ khó hiểu của bà mẹ trước hành động tham gia cáchmạng và cái chết bi thảm của con trai mình; đồng thời chất chứa cảmxúc chua xót, đau khổ và tự trách

Đó không chì là câu hỏi dành riêng cho bà mẹ Hạ Du mà còn dành chotất cả mọi người Ai đã đến đây? Chắc chắn đó là đồng chí của Hạ Du,hoặc là người có cảm tình với cách mạng Họ đã bất chấp luật lệ nghiệtngã của chính quyền, vẫn can đảm bày tỏ tỉnh cảm của mình đối vớicách mạng Họ dám đến viếng mộ anh và còn kính cẩn đặt lên đó mộtvòng hoa tươi: … hoa trắng hoa hồng xen lẫn nhau, nằm khoanh trênnấm mộ khum khum

Một trong số những người không sợ liên liên chính là Lỗ Tấn Nhà văn

đã bày tò thái độ kính trọng đối với các chiến sĩ của phong trào cáchmạng Ngũ Tứ Ông đã đặt vòng hoa tưởng niệm trên mộ Hạ Du Đócũng là cách ông nêu ra vấn đề cấp thiết là phải có một phương thuốcđặc trị để cứu chữa “căn bệnh tinh thần” của người Trung Quốc Phươngthuốc đó quyết không phải là cái gì khác ngoài con đường cách mạng,nhưng không nửa vời như cuộc cách mạng Tân Hợi mà là cuộc cáchmạng triệt để của quần chúng và vì quần chúng

Hình ảnh vòng hoa trên mộ Hạ Du còn chứng tỏ nhà văn Lỗ Tấn vẫn ấp

ủ hi vọng vào ngày mai tươi sáng, cho đù những người tham gia phongtrào cách mạng Ngũ Tứ đang bị chính quyền ráo riết khủng bố và bảnthân tác giả cũng đang ở tâm trạng đau đớn, bàng hoàng Nó làm cho cáichết của Hạ Du bớt phần bi thảm bởi vì dù sao thì cũng có người xúc

động và hiểu được phần nào ý nghĩa cái chết của anh Đó cũng là niềm

an ủi cho những dũng sĩ đang bôn ba trong chốn quạnh hiu (Cách gọicủa Lỗ Tấn đối với những người tham gia phong trào cách mạng NgũTứ)

Câu chuyện về Thuốc được miêu tả ở hai thời điểm là mùa thu và mùaxuân Hạ Du và Thuyên chết vào mùa thu, đồng nghĩa với sự tàn lụi Haicái chết của hai người trai trẻ có số phận khác nhau và cách họ chết cũngkhông giống nhau Thế nhưng, đến mùa xuân, hai bà mẹ có chung nỗiđau mất con dường như đã đồng cảm với nhau Đặt câu chuyện vào thờiđiểm của hai mùa : một mùa có tính chất tàn tạ, một mùa có tính chất hồisinh, tốc giả dường như muốn gửi gắm vào đó niềm hi vọng về sự đổithay tất yếu Dù không có những biểu hiện thật rõ ràng, song với cáchkết cấu và thời gian nghệ thuật đầy ý nghĩa tượng trưng, tác giả đã gieovào lòng người đọc một niềm tin, một niềm hi vọng về tương lai tươisáng của dân tộc mình

Truyện ngắn Thuốc tiêu biểu cho bút pháp hiện thực tỉnh táo, kháchquan của Lỗ Tấn Cốt truyện dung dị nhưng độc đáo ở khả năng lựachọn các tình tiết, ở cách sắp xếp thời gian nghệ thuật và đặc biệt là ởkhả năng tạo ra tính đa nghĩa của ngôn từ và hình tượng Câu chuyện cóchung một âm điệu trầm buồn thể hiện sự suy tư, lo lắng, day dứt đầytinh thần trách nhiệm của Lỗ Tấn trước số phận và tương lai của dân tộcmình Có thể coi tác phẩm này giống như con dao mổ sắc bén trong taymột bác sĩ tài ba, mạnh dạn cắt bỏ những khối u ác tính về tinh thần của

xã hội đương thời để cứu lấy dân tộc Trung Hoa Nhà văn Lỗ Tấn xứngđáng là cây đại thụ của văn học Trung Quốc và Danh nhân văn hóa thếgiới

Bài làm 2

1 Ý nghĩa nhan đề “Thuốc” và hình tượng chiếc bánh bao tẩm máu người:

Nhan đề thiên truyện là Thuốc (nguyên văn là Dược) Thuốc ở đâychính là chiếc bánh bao tẩm máu người mà lão Hoa đã mua về cho thằngThuyên ăn để chữa bệnh lao.Nhan đề này có nhiều nghĩa.

Nghĩa tường minh, chỉ phương thuốc chữa bệnh lao bằng chiếc bánh baotẩm máu người Đây là một phương thuốc mê tín, lạc hậu tương tự nhưhai vị thuốc mà ông thầy lang đã bốc cho cho bố Lỗ Tấn để chữa bệnhphù thủng là rễ cây mía đã kinh sương ba năm và một đôi dế đủ con đực ,con cái dẫn đến cái chết của ông cụ

Nghĩa hàm ẩn, đó là phương thuốc để chữa bệnh tinh thần: căn bệnh giatrưởng, căn bệnh u mê lạc hậu về mặt khoa học của người dân TrungQuốc Bố mẹ thằng Thuyên vì lạc hậu và gia trưởng đã áp đặt cho nómột phương thuốc là chiếc bánh bao tẩm máu người dẫn đến cái chết của

nó Rồi tất cả đám người trong quán trà cũng sai lầm như vậy Chiếcbánh bao tẩm máu vô hại kia đã trở thành một thứ thuốc độc vì người taquá tin vào nó mà không lo tìm một thứ thuốc khác Người dân TrungQuốc phải tỉnh giấc , không được “ngủ mê trong cái nhà hộp bằng sắtkhông có cửa sổ”

Tầng nghĩa thứ ba của Thuốc, của chiếc bánh bao tẩm máu người làphương thuốc nhằm chữa căn bệnh u mê lạc hậu về mặt chính trị củangười dân Trung Quốc ( đám đông quần chúng không hiểu gì về Cáchmạng nên mới xem HD là giặc …) và căn bệnh xa rời quần chúng củangười cách mạng Trung Quốc thời bấy giờ Hạ Du vì xa rời quần chúngnên sự hi sinh của anh thật đáng thương hại Tóm lại: Nhan đề truyện vàhình ảnh chiếc bánh bao tẩm máu người đã thể hiện chủ đề tư tưởng tácphẩm: Lỗ Tấn đã đau nỗi đau của dân tộc Trung Hoa thời cận đại : nhândân thì “ngủ say trong một cái nhà hộp bằng sắt” còn người cách mạngthì “bôn ba trong chốn quạnh hiu”

2 Các nhân vật:

a Hình ảnh đám đông quần chúng:

-Buổi sáng sớm, ở pháp trường , lão Hoa đi mua bánh bao tẩm máu tử tù

về chữa bệnh cho con thì bị một đám đông xô đẩy nhau ào ào,chen bậtlão suýt ngã Đó là những người đi xem hành hình nhà cách mạng Hạ

Du Đám đông này khiến ta liên tưởng đến đám đông đi xem hành hìnhmột người Trung Quốc chống Nhật khiến Lỗ Tấn đi đến quyết định :Chữa bệnh thể xác không quan trọng bằng chữa bệnh tinh thần cho quốcdân

-Khi trời sáng hẳn, ở quán trà đã đông khách của lão Hoa , Cậu Năm

Gù ,Cả Khang ,người râu hoa râm…cùng bàn tán về : công hiệu củabánh bao tẩm máu người có thể chữa bách bệnh, họ tin rằng thằngThuyên ăn vào “thế nào cũng khỏi” Họ rất hăng say bàn về cái chết của

Hạ Du với thái độ miệt thị Họ cho anh là cái “thằng khốn nạn”, “hắnđiên thật rồi”.Và họ cho rằng trong cái chết của Hạ Du có hai người gặpmay May nhất là Cụ Ba nhờ tố cáo cháu mình nên được thưởng một sốtiền lớn mà gia đình khỏi bị liên luỵ, còn lão Hoa thì có máu Hạ Du đểchấm bánh bao làm thuốc chữa bệnh cho thằng Thuyên Tóm lại, qua hai

sự việc trên,và bằng ngôn ngữ của người kể chuyện , ta thấy đám đôngquần chúng thật là mê muội về khoa học Sự hiểu biết và thái độ của họ

về những vấn đề của đất nước,về bệnh tật ,về cuộc đời còn quá hạn chế.Nói như Lỗ Tấn thì họ đang “ngủ quên trong một cái nhà hộp bằng sắtkhông có cửa sổ”.Phải làm thế nào đó để thức tỉnh họ

b.Nhân vật Hạ Du:

Nhân vật Hạ Du không xuất hiện trực tiếp trong tác phẩm mà được giớithiệu thông qua các nhân vật khác và qua thái độ của người kể chuyện

Hạ Du là một người yêu nước, một nhà cách mạng tiên phong, dũng cảm

xả thân vì nghĩa lớn Nhưng anh rất cô đơn ,không ai hiểu anh kể cả mẹanh Anh đã đổ máu vì quần chúng thế mà họ lại lấy máu anh để tẩmbánh bao chữa bệnh lao Hạ Du chính là hình ảnh tượng trưng của cuộccách mạng Tân Hợi, một cuộc cách mạng góp phần đánh đổ chế độphong kiến Trung Quốc nhưng lại xa rời quần chúng nên thất bại.Quahình tượng Hạ Du, Lỗ Tấn muốn bày tỏ lòng kính trọng với cuộc cách

mạng này Ta cũng thấy nhân vật Hạ Du là một người yêu nước nhưnganh cũng thật cô đơn.

3.Cảnh hai bà mẹ đi thăm mộ con: Các hình ảnh mang ý nghĩa biểutượng: a Hình tượng chiếc bánh bao tẩm máu người: “Bánh bao tẩmmáu người”, nghe như chuyện thời trung cổ nhưng vẫn xảy ra ở nướcTrung Hoa trì trệ Tầng nghĩa thứ nhất – nghĩa đen của tên truyện là:thuốc chữa bệnh lao Thứ mà ông bà Hoa Thuyên xem là “tiên dược” đểcứu mạng thằng con “mười đời độc đinh” đã không cứu được nó màngược lại đã giết chết nó – đó là thứ thuốc mê tín

+ Trong truyện, bố mẹ thằng Thuyên đã áp đặt cho nó một phương thuốcquái gở Và cả đám người trong quán trà cũng cho rằng đó là thứ thuốctiên Như vậy, tên truyện còn hàm nghĩa sâu xa hơn, mang tính khai sáng:đây là thứ thuốc độc, mọi người cần phải giác ngộ ra rằng cái gọi làthuốc chữa bệnh lao được sùng bái là một thứ thuốc độc Người TrungQuốc cần phải tỉnh giấc, không được ngủ mê trong cái nhà hộp bằng sắtkhông có sửa sổ

+ Chiếc bánh bao – liều thuốc độc lại được pha chế bằng máu của ngườicách mạng – một người xả thân vì nghĩa, đổ máu cho sự nghiệp giảiphóng nông dân… Những người dân ấy (bố mẹ thằng Thuyên, ông Ba,

cả Khang…) lại dửng dưng, mua máu người cách mạng để chữa bệnh….Với hiện tượng chiếc bánh bao tẩm máu Hạ Du, Lỗ Tấn đã đặt ra mộtvấn đề hết sức hệ trọng là ý nghĩa của hi sinh Tên truyện vì thế mangtầng nghĩa thứ ba: Phải tìm một phương thuốc làm cho quần chúng giácngộ cách mạng và làm cho cách mạng gắn bó với quần chúng Chiếcbánh bao thấm máu Hạ Du khi nướng lên lại tỏa mùi hương ngào ngạt cảquán lão Thuyên Mùi thơm ở dây là mùi thơm của tinh thần và khíphách Hạ Du Bằng chi tiết này ,tác giả đã gián tiếp ca ngợi Hạ Du mộtcách kín đáo Ca ngợi tinh thần , khí phách và phê phán sự xa rời quầnchúng của Hạ Du

b Hình ảnh con đường: Tác giả còn phác họa hình ảnh con đường dẫnđến khu nghĩa địa này : có một con đường mòn ở giữa chia làm hai: Ởgiữa có con đường nhỏ hẹp , cong queo, do những người hay đi tắc dẫmmãi thành đường Nghĩa địa người chết chém phía bên trái nghĩa địangười nghèo phía bên phải Con đường mòn là biểu tượng cho một tậpquán xấu đã trở thành thói quen Là cái ranh giới tự nhiên để phân cáchngăn cách giữa những người chiến sĩ cách mạng như Hạ Du với quầnchúng , như gia đình Hoa Thuyên , cả Khang ,Năm Gù … Không chỉsống họ mới cách biệt nhau mà cho đến khi chết họ cũng cách biệt nhaubởi con đường mòn nhỏ hẹp , cong queo ấy c Vòng hoa trên mộ Hạ Du– Cả hai bà mẹ cùng rất kinh ngạc khi thấy trên mộ Hạ Du có một vònghoa : “hoa trắng hoa hồng nằm khoanh trên nấm mộ khum khum…

+ Việc làm của Hạ Du đã khiến mọi người phải suy nghĩ một cáchnghiêm túc.Với vòng hoa, Lỗ Tấn đã bày tỏ sự trân trọng và tiếc thươngđối với người chiến sĩ cách mạng tiên phong Đồng thời cũng thể hiện sựtraân trọng của ông với cuộc cách mạng Tân Hợi

+ Rõ ràng vòng hoa trên nấm mộ Hạ Du như muốn khẳng định một chân

lý lịch sử và cách mạng: Trong trạng thái mê muội, tê liệt của quầnchúng thuở ấy, vẫn có người nhớ đến, tiếc thương ngưỡng mộ và quyếttâm noi gương người cách mạng tiên phong đã ngã xuống vì đại nghĩa.Vòng hoa thể hiện cho xu thế cách mạng, cho niềm lạc quan đối với tiền

đồ cách mạng Vòng hoa trong truyện “Thuốc” là một dự cảm về conđường bão táp, một tia lửa hôm nay sẽ báo hiệu một đám cháy ngàymai!

+ Vòng hoa trên mộ Hạ Du: Có thể xem vòng hoa là cực đối lập của

“chiếc bánh bao tẩm máu” Phủ định vị thuốc là bằng chiếc bánh baotẩm máu, tác giả mơ ước tìm kiếm một vị thuốc mới- chữa được cảnhững bệnh tật về tinh thần cho toàn xã hội với điều kiện tiên quyết làmọi người phải giác ngộ cách mạng, phải hiểu rõ “ý nghĩa của sự hisinh” của những người cách mạng

+ Nhờ chi tiết vòng hoa trên mộ Hạ Du chủ đề tư tưởng tác phẩm mớiđược thể hiện trọn vẹn, nhờ đó mà không khí của truyện vốn rất u buồntăm tối song điều mà tác giả đưa đến cho người đọc không phải là tưtưởng bi quan d Hình ảnh những nấm mộ như những chiếc bánh baocủa người giàu trong ngày mừng thọ Nghĩa địa này là nghĩa địa Cổ HiênÐình Khẩu – nơi chôn xác những người nghèo như cu Thuyên và nhữngngười hoạt động Cách mạng như Hạ Du Tác giả đã so sánh ngôi mộ ởnghĩa địa Cổ Thiên Ðình Khẩu : như những chiếc bánh bao của ngườigiàu trong ngày mừng thọ.

Nghĩa thứ nhất đầy thương cảm: người chết nhiều ( chết vì lạc hậu u mê,tăm tối) Nghĩa thứ hai: Ðây là lối so sánh rất sâu rất đau , hàm chứa một

ý nghĩa tố cáo rất gay gắt Lối so sánh này cũng tạo nên một sự đối lập

để làm nổi bật sự tham lam tàn ác của giai cấp thống trị Những ngườinằm dưới những ngôi mộ này như cu Thuyên và Hạ Du đều là nhữngngười chết trẻ , chết non ,chết yểu Vậy mà mộ của họ lại được so sánhnhư như những chiếc bánh bao của những kẻ giàu có , sống lâu trongngày mừng thọ Một đằng là chết non , chết yểu , một đằng là mừng thọsống cao tuổi Ðó là sự đối lập hoàn toàn Từ đó tác giả tố cáo tội ác củagiai cấp thống trị : sống phè phỡn , sống sung sướng trên xương xươngmáu của những người nghèo và chiến sĩ cách mạng Nghĩa thứ ba: Phêphán người dân TQ u mê về chính trị, không biết phân biệt đâu chínhđâu tà Họ đã để mộ Hạ Du chung với những kẻ chết chém vì ăn cướp e.Thời gian nghệ thuật của truyện Tiến triển từ mùa thu Hạ Du bị hànhhình đến mùa xuân trong tiết thanh minh năm sau lúc hai bà mẹ đi thăm

mộ con.Cái chết của hai người con cũng như chiếc lá rời cành để tíchnhựa cho một mùa xuân hi vọng dự báo về một tương lai sáng sủa chocách mạng Trung Hoa Thời gian nghệ thuật trong truyện “Thuốc” vậnđộng từ mùa thu đến mùa xuân, từ lúc tử tù bị chém, thằng Thuyên holao rồi chết đến tiết thanh minh, trên ngôi mộ Hạ Du có vòng hoa, mộtthằng Thuyên và những nấm mộ khác “lác đác vài nụ hoa bé tý, trăngtrắng, xanh xanh”, trên cành dương liễu đã đâm ra “những mầm non

bằng nửa hạt gạo” Đó là mầm xanh của mùa xuân hy vọng, hứa hẹn mộtngày mai ấm áp hơn.

Bài làm 3

Lỗ Tấn một trong những nhà văn xuất sắc nhất của văn học Trung Quốc.Ông chủ trương lấy tác phẩm của mình để chữa trị căn bệnh tinh thầncho người dân Trung Hoa lúc bấy giờ Thuốc là một trong những tácphẩm tiêu biểu nhất của ông, được sáng tác năm 1919 khi cuộc vận độngNgũ Tứ bùng nổ

Tác phẩm có nhan đề là Thuốc, đồng thời đây cũng là hình tượngtrung tâm được phản ánh trong tác phẩm Thuốc ở đây chính là chiếcbánh bao tẩm máu người tử tù mà lão Hoa ra pháp trường mua bằng tất

cả số tiền dành dụm được để mang về chữa bệnh cho con trai Chiếcbánh bao này, trong quan niệm lúc bấy giờ của người Trung Hoa làphương thuốc hữu hiệu và đắc dụng nhất để chữa căn bệnh lao nguyhiểm Từ quan điểm đó đã cho thấy sự cổ hủ, lạc hậu và mê tín mùquáng của những con người thiếu hiểu biết Đồng thời cũng cho ngườiđọc thấy, đó chính là hình ảnh đất nước Trung Quốc đình đốn, trì trệ lúcbấy giờ và đặt ra vấn đề cần phải chống lại căn bệnh mê tín dị đoan đã

ăn sâu vào suy nghĩ của những người thiếu hiểu biết Nhưng bên cạnh đó,

Lỗ Tấn còn muốn đề cập đến phương thuốc chữa bệnh tinh thần chongười dân Trung Hoa: đầu tiên là căn bệnh gia trưởng, u mê, lạc hậu vềmặt khoa học Đặt ra vấn đề người Trung Quốc cần phải tỉnh táo, khôngđược tiếp tục ngủ mê trong cái nhà hộp bằng sắt không có cửa sổ nhưvậy nữa Chữa căn bệnh thứ hai là căn bệnh u mê lạc hậu về mặt chínhtrị của người dân Trung Quốc Và căn bệnh cuối cùng là căn bệnh xa rờiquần chúng của người cách mạng đương thời Qua đó, Lỗ Tấn đã làmnổi bật chủ đề tư tưởng của tác phẩm là nỗi đau của đất nước TrungQuốc đương thời: Nhân dân đang ngủ mê trong cái nhà hộp bằng sắtkhông có cửa sổ, u mê lạc hậu về khoa học, về chính trị, còn người chiến

sĩ cách mạng bôn ba trong chốn quạnh hiu, không được sự trợ giúp từcác lực lượng xã hội khác Như vậy, bằng một nhan đề hết sức ngắn gọn,