- Mỗi vết cắt trong trái tim tôi tượng trưng cho một người mà tôi yêu, không chỉ là những cô gái mà còn là cha mẹ, anh chị, bạn bè… Tôi xé một mẩu tim mình trao cho họ, thường thì họ cũn
Trang 1PHÒNG GD - ĐT TP NAM ĐỊNH
TRƯỜNG THCS TRẦN ĐĂNG NINH
ĐỀ KIỂM TRA CHẤT LƯỢNG HỌC KÌ I
NĂM HỌC 2022 – 2023 MÔN NGỮ VĂN LỚP 8
Thời gian làm bài: 90 phút
(Đề kiểm tra gồm 02 trang)
Phần I: Tiếng Việt (2,0 điểm) Hãy chọn phương án trả lời đúng và viết chữ cái đứng trước
phương án đó vào bài làm.
Câu 1 Trong các câu dưới đây, từ “những” ở câu nào là trợ từ ?
A Những ý tưởng ấy tôi chưa lần nào ghi lên giấy, vì hồi ấy tôi không biết ghi và ngày nay tôi không nhớ hết.
B Tôi nhớ mãi những kỉ niệm thời niên thiếu.
C Tôi nhắc anh những ba bốn lần mà anh vẫn quên.
D Vì chung quanh là những cậu bé vụng về lúng túng như tôi cả
Câu 2 Cho biết trong đoạn văn sau có bao nhiêu từ tượng hình ?
“ Tôi xồng xộc chạy vào Lão Hạc đang vật vã ở trên giường, đầu tóc rũ rượi, quần áo xộc xệch, hai mắt long sòng sọc Lão tru tréo, bọt mép sùi ra, khắp người chốc chốc lại bị giật mạnh một cái, nảy lên (Nam Cao, Lão Hạc)
Câu 3 Từ “Này” trong đoạn văn sau thuộc từ loại nào ?
“Này ! Ông giáo ạ ! Cái giống nó cũng khôn ! Nó cứ làm in như nó trách tôi; nó kêu ư ử, nhìn tôi, như muốn bảo tôi rằng: “A ! Lão già tệ lắm ! ” (Nam Cao, Lão Hạc)
Câu 4 Từ “đi” ở câu nào dưới đây có sử dụng biện pháp nói giảm nói tránh ?
A Từ bến cảng Nhà Rồng, Bác đã đi tìm đường cứu nước.
B Bác đã đi rồi sao Bác ơi ?
C Đi trên sông Vàm một đêm trăng rằm.
D Con đường này tôi đã quen đi lại lắm lần.
Câu 5 Trong các phương án sau, phương án nào sắp xếp các từ đúng với trường từ vựng “văn
học” ?
A Tác giả, tác phẩm, văn bản, tiết tấu, xung đột kịch, giọng điệu, hư cấu, nhân vật trữ tình
B Tác giả, tác phẩm, nhân vật trữ tình, cốt truyện, tứ thơ, người kể chuyện, câu văn, câu thơ
C Tác giả, tác phẩm, bút vẽ, cốt truyện, tứ thơ, người kể chuyện, nhân vật trữ tình, câu thơ
D Tác giả, tác phẩm, biên đạo múa, nhân vật, cốt truyện, hư cấu, câu văn, câu thơ, văn bản
Câu 6 Các từ: trẫm, khanh, ngai vàng, long bào, ngự giá thuộc biệt ngữ của tầng lớp xã hội nào
trong các trường hợp sau ?
A Biệt ngữ của những người buôn bán, kinh doanh
B Biệt ngữ của tầng lớp học sinh, sinh viên
C Biệt ngữ của những người theo đạo thiên chúa
D Biệt ngữ của tầng lớp vua chúa, quan lại thời phong kiến
Câu 7 Trong các câu dưới đây, câu nào có sử dụng tình thái từ cầu khiến ?
A Hôm qua cậu có chuyện gì muốn nói với tớ hả ?
B Bác làm ơn cho cháu mượn cái xe một lúc ạ !
C Anh đưa khách về nhà đi Tuổi già cần nước chè: ở Lào Cai đi sớm quá.
D Ông nhà tôi không sang bên nhà bác à ? Không biết là tìm ông ấy ở đâu cơ chứ lị ?
Câu 8 Trong những trường hợp sau, trường hợp nào không sử dụng phép nói quá ?
A chưa ăn đã hết B đẹp tuyệt vời C Một tấc đến giời D cười vỡ bụng
Phần II: Đọc - hiểu văn bản (2,0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu nêu dưới đây:
Trang 2“Có một chàng thanh niên đứng giữa thị trấn và tuyên bố mình có trái tim đẹp nhất vì chẳng hề có một tì vết hay rạn nứt nào ( ) Bỗng một cụ già xuất hiện và nói: “Trái tim của anh không đẹp bằng trái tim tôi” ( )
Chàng trai cười nói:
- Chắc là cụ nói đùa! Trái tim của tôi hoàn hảo, còn của cụ chỉ là những mảnh chắp vá đầy sẹo và vết cắt.
- Mỗi vết cắt trong trái tim tôi tượng trưng cho một người mà tôi yêu, không chỉ là những
cô gái mà còn là cha mẹ, anh chị, bạn bè… Tôi xé một mẩu tim mình trao cho họ, thường thì họ cũng sẽ trao lại một mẩu tim của họ cho tôi đắp vào nơi vừa xé ra Thế nhưng những mẩu tim chẳng hoàn toàn giống nhau ( ) Không bằng nhau nên chúng tạo ra những nếp sần sùi mà tôi luôn yêu mến vì chúng nhắc nhở đến tình yêu mà tôi đã chia sẻ Thỉnh thoảng tôi trao mẩu tim của mình nhưng không hề được nhận lại gì, chúng tạo nên những vết khuyết Tình yêu đôi lúc chẳng cần sự đền đáp qua lại Dù những vết khuyết đó thật đau đớn nhưng tôi vẫn luôn hy vọng một ngày nào đó họ sẽ trao lại cho tôi mẩu tim của họ, lấp đầy khoảng trống mà tôi luôn chờ đợi.
Chàng trai đứng yên với giọt nước mắt lăn trên má Anh bước tới, xé một mẩu từ trái tim hoàn hảo của mình và trao cho cụ già Cụ già cũng xé một mẩu từ trái tim đầy vết tích của cụ trao cho chàng trai Chúng vừa nhưng không hoàn toàn khớp nhau, tạo nên một đường lởm chởm trên trái tim chàng trai Trái tim của anh không còn hoàn hảo nhưng lại đẹp hơn bao giờ hết vì tình yêu từ trái tim của cụ già đã chảy trong tim anh…”
(Trích theo “Trái tim hoàn hảo” – Khuyết danh)
Câu 1 (0,5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản trên ?
Câu 2 (0,75 điểm) Theo em, hành động của chàng trai: “bước tới, xé một mẩu từ trái tim hoàn
hảo của mình và trao cho cụ già” có ý nghĩa gì ?
Câu 3 (0,75 điểm) Em có đồng tình với ý kiến: “Tình yêu đôi lúc chẳng cần sự đền đáp qua lại”
không ? Lí giải tạo sao ?
Phần III: Tập làm văn (6,0 điểm).
Câu 1 (1,5 điểm)
Từ nội dung văn bản ở phần Đọc - hiểu, hãy viết một đoạn nghị luận có độ dài từ 12 - 15 câu (có đánh số thứ tự các câu) câu trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của sự hi sinh trong cuộc sống
Câu 2 (4,5 điểm)
Trong cuộc sống hàng ngày, có rất nhiều những đồ dùng hữu ích phục vụ nhu cầu sinh hoạt của con người
Em hãy viết bài thuyết minh giới thiệu về một trong những đồ dùng đó ?
-HẾT -Họ và tên học sinh: Số báo danh:………
Trang 3Họ, tên, chữ kí giám thị:………
PHÒNG GD - ĐT TP NAM ĐỊNH
TRƯỜNG THCS TRẦN ĐĂNG NINH
ĐÁP ÁN BÀI KIỂM TRA HỌC KÌ I NĂM HỌC 2022 – 2023 MÔN: NGỮ VĂN LỚP 8 Phần I: Trắc nghiệm (2,0 điểm)
Mỗi câu trả lời đúng của HS đạt 0,25 điểm
Phần II: Đọc – Hiểu văn bản: (2,0 điểm)
Câu 1.
(0,5 điểm)
Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản trên là: Tự sự
- HS trả lời đúng đáp án đạt 0,5 điểm
- HS trả lời sai PTBĐ, không cho điểm
Câu 2.
(0,75 điểm)
Hành động của chàng trai: “bước tới, xé một mẩu
từ trái tim hoàn hảo của mình và trao cho cụ già”
có ý nghĩa:
- Thể hiện sự thay đổi về nhận thức của chàng trai
vì cụ già đã giúp anh nhận ra trái tim đẹp nhất không phải là trái tim không tì vết mà là trái tim đầy những tổn thương vì đã sống cho người khác
- Cho thấy sự xúc động của chàng trai trước hành động cao đẹp của cụ già và tình yêu thương mà cụ
đã dành cho mọi người
- Thể hiện lòng kính trọng, tình yêu thương chân thành của chàng trai với cụ già
- HS trả lời mỗi ý đúng đạt 0,25 điểm
- HS có ý sáng tạo ngoài những
ý trên, nếu hợp lí giám khảo vẫn cho điểm
Câu 3.
(0,75 điểm)
* HS bày tỏ quan điểm của bản thân: đồng tình,
không đồng tình hoặc chỉ đồng tình một phần (0,25 điểm)
* Lí giải (0,5 điểm)
Chấp nhận những cách lí giải khác nhau, miễn là hợp lí và thuyết phục Dưới đây là một số định hướng:
- Nếu trả lời đồng tình với ý kiến trên, HS có thể đưa ra một số lí do sau:
+ Vì bản chất của tình yêu là sự cho đi không tính toán Vì thế, được trao đi yêu thương và nhìn thấy người khác được hạnh phúc cũng là một niềm hạnh phúc lớn
- HS bày tỏ quan điểm của bản thân đạt 0,25 điểm
- HS trả lời được 2 ý nêu trong đáp án đạt 0,5 điểm
- HS chỉ trả lời 1 ý nêu trong đáp
án đạt 0,25 điểm
- HS có ý sáng tạo nằm ngoài đáp án, nếu hợp lí GV vẫn tính điểm
Trang 4+ Tình yêu là cảm xúc, nó xuất phát từ những cung bậc sâu thẳm trong trái tim Và trái tim hoạt động theo quy luật của riêng nó, không phụ thuộc vào lí trí
nên đôi khi người cho đi không thể ép buộc sự đáp lại của người nhận
+………
- Nếu trả lời không đồng tình với ý kiến trên, HS
có thể đưa ra một số lí do sau:
+ Có những tình cảm cần phải có sự nảy nở và chân thành từ hai phía như tình bạn, tình yêu nam nữ
thì tình cảm ấy mới đẹp và lâu bền
+ Nếu tình cảm chỉ xuất phát từ phía người trao mà không có sự đáp lại của người nhận thì đôi khi sẽ dẫn tới cách sống vô tâm, bội nghĩa
+………
- Nếu chỉ đồng tình một phần: HS có thể kết hợp
hai cách lí giải trên
………
III Tập làm văn: (6,0 điểm)
Câu 1.
(1,5 điểm)
a Đảm bảo hình thức và dung lượng đoạn văn:
(0,25 điểm)
- Đảm bảo đúng hình thức 01 đoạn văn, đủ số câu theo yêu cầu của đề bài, có đánh số thứ tự các câu đạt 0,25 điểm
b HS xác định đúng vấn đề nghị luận: ý nghĩa của
sự hi sinh trong cuộc sống (0,25 điểm)
- Xác định đúng vấn đề nghị luận đạt 0,25 điểm
c Triển khai vấn đề nghị luận:(1,0 điểm)
HS biết kết hợp giữa lí lẽ và dẫn chứng để làm nổi bật vấn đề Dưới đây là một số gợi ý:
- Khẳng định: sự hi sinh có ý nghĩa to lớn trong cuộc sống:
+ Sự hi sinh thể hiện phẩm chất đạo đức cao đẹp ở mỗi con người Đó là hành động tự nguyện vì người khác, không vụ lợi cá nhân, luôn biết đặt lợi ích của người khác lên trên lợi ích của bản thân
+ Hi sinh có ý nghĩa lan tỏa những điều tốt đẹp, nhân văn trong cuộc sống bởi thực tế vẫn có những người có hoàn cảnh khó khăn, thiếu may mắn, bất hạnh rất cần sự giúp đỡ, sẻ chia, đồng cảm
+ Hi sinh còn góp phần mang đến cơ hội sống tốt đẹp cho những người xung quanh
Cách cho điểm:
- Mức 1,0 điểm: nếu đạt được từ
04 ý, có dẫn chứng thuyết phục
- Mức 0,75 điểm: nếu đạt được
từ 03 ý, có dẫn chứng thuyết phục
- Mức 0,5 điểm: đạt được 02 ý,
có dẫn chứng đáp ứng đúng yêu cầu của đề bài
- Mức 0,25 điểm: đạt được 01 ý,
Trang 5+ Hi sinh còn là sợi dây gắn kết con người trong các mối quan hệ xã hội, giúp họ sống gần gũi, yêu thương nhau hơn từ đó khơi dậy những tình cảm tốt đẹp, chân thành giữa con người với con người
+ Người có đức tính hi sinh sẽ luôn nhận được sự tôn trọng, yêu quý từ những người xung quanh
(HS biết đưa dẫn chứng phù hợp để làm rõ lập luận Trường hợp không có dẫn chứng trừ 0,25 điểm )
có dẫn chứng nhưng chưa thật sự thuyết phục
Câu 2
(4,5 điểm)
a Đảm bảo đúng cấu trúc của bài văn thuyết minh: có
mở bài - thân bài - kết bài hợp lí (0,25 điểm)
Đảm bảo đúng cấu trúc đạt 0,25 điểm
b Xác định đúng yêu cầu của đề bài: thuyết minh về một đồ dùng hữu ích phục vụ nhu cầu sinh hoạt của con người (0,25 điểm)
Xác định đúng yêu cầu của đề bài đạt 0,25 điểm
c Triển khai: (3,75 điểm)
1 Giới thiệu vấn đề: (0,25 điểm)
Giới thiệu khái quát về 1 đồ dùng hữu ích trong sinh hoạt
- Đáp ứng đúng yêu cầu đạt 0,25 điểm
2 Triển khai vấn đề: (3,25 điểm)
a Nguồn gốc ra đời của thứ đồ dùng
b Cấu tạo, phân loại
c Cách thức sử dụng và bảo quản
d Vai trò, tác dụng của đồ dùng trong cuộc sống
- Từ 3,0 – 3,25 điểm: HS thuyết minh đầy đủ các ý theo yêu cầu, diễn đạt mạch lạc, hành văn lưu loát
- Từ 2,25 – 2,75 điểm: Cơ bản đáp ứng đủ các ý theo yêu cầu, diễn đạt mạch lạc, hành văn lưu loát
- Từ 1,5 – 2,0 điểm: Chỉ đáp ứng được ½ yêu cầu, một số phần thuyết minh còn sơ sài, mắc lỗi diễn đạt
- Từ 0,75 – 1,25 điểm: Đáp ứng 1/3 yêu cầu, thuyết minh rất sơ sài, mắc nhiều lỗi diễn đạt
- Từ 0,25 – 0,5 điểm: Không đáp ứng được yêu cầu hoặc chỉ giới thiệu được 1 vài ý ngắn gọn
3 Kết thúc vấn đề: (0,25 điểm)
Khẳng định vai trò, ý nghĩa, giá trị của đồ dùng đó trong cuộc sống
Đáp ứng đúng yêu cầu đạt 0,25 điểm
d Sáng tạo, chính tả, dùng từ, đặt câu (0,25 điểm) - Có sự sáng tạo trong bài làm,
không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu đạt 0,25 điểm