Các xung hiệu điện thꢀ cao này sẽ được phân bố đꢀn các buji của các xylanh đúng thời điểm để tạo tia lửa điện cao thꢀ đốt cháy hòa khí.. Tuy nhiên ngày nay, với sự phát triển của công ng
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KĨ THUẬT TP HỒ CHÍ MINH
KHOA ĐÀO TẠO CHẤT LƯỢNG CAO
BÁO CÁO
CHỦ ĐỀ 08 STUDY ON TRANSIENT PLASMA IGNITION
SVTH : LÊ THANH TỊNH
NGUYỄN TẤT THÀNH
- 20145633
- 20145615
Khóa : 2020 - 2024
Ngành : CNKT Ô TÔ - CLC TV
Mã lớp học : AEES330233_07CLC
GVHD: PGS TS ĐỖ VĂN DŨNG
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KĨ THUẬT TP HỒ CHÍ MINH
KHOA ĐÀO TẠO CHẤT LƯỢNG CAO
BÁO CÁO
CHỦ ĐỀ 08 STUDY ON TRANSIENT PLASMA IGNITION
SVTH : LÊ THANH TỊNH
NGUYỄN TẤT THÀNH
- 20145633
- 20135615
Khóa : 2020 - 2024
Ngành : CNKT Ô TÔ - CLC TV
Mã lớp học : AEES330233_07CLC
GVHD: PGS TS ĐỖ VĂN DŨNG
Trang 3CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT
NAM Độc lập – Tꢀ do – Hạnh phúc
- ***
-Tp Hồ Chí Minh, ngày 22 tháng 09 năm 2022
NHIỆM VỤ BÁO CÁO
MSSV:
Họ và tên sinh viên:
1
2
Lê Thanh Tịnh
Nguyễn Tất Thành
20145633 20145615
Giảng viên hướng dẫn: PGS.TS Đỗ Văn Dũng
1 Tên đề tài: STUDY ON TRANSIENT PLASMA IGNITION
Trang 4CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tꢀ do – Hạnh Phúc
*******
PHIꢁU NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN
Họ và tên Sinh viên: Lê Thanh Tịnh
Nguyễn Tất Thành Ngành: Công nghệ kỹ thuật ô tô
Tên đề tài: STUDY ON TRANSIENT PLASMA IGNITION
20145615 MSSV:
NHẬN XÉT
1 Về nội dung đề tài & khối lượng thực hiện:
2
3
4
Ưu điểm:
Khuyꢀt điểm:
Đề nghị cho bảo vệ hay không?
Đánh giá loại:
5
6 Điểm: (Bꢁng chữ )
Tp Hồ Chí Minh, ngày… tháng… năm 20….
Giáo viên hướng dẫn
Trang 5CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT
NAM Độc lập – Tꢀ do – Hạnh phúc
*******
PHIꢁU NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN
Họ và tên sinh viên: Lê Thanh Tịnh
Nguyễn Tất Thành
MSSV: 20145633 MSSV: 20145615
Ngành: Công nghệ kỹ thuật Ô tô
Tên đề tài: STUDY ON TRANSIENT PLASMA IGNITION
Họ và tên giáo viên phản biện:
NHẬN XÉT
1 Về nội dung đề tài & khối lượng thực hiện:
2
3
4
Ưu điểm
Khuyꢀt điểm:
Đề nghị cho báo cáo hay không?
Đánh giá phân loại:
5
6 Điểm:
Trang 6LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình học tập tại trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh Với sự giúp đỡ của nhà trường, khoa Đào tạo chất lượng cao và nhờ sự hướng dẫn thầy PGS.TS Đỗ Văn Dũng nhóm em đã hoàn thành được đề tài báo cáo về: “STUDY ON TRANSIENT PLASMA IGNITION”.
Để hoàn thành báo cáo này, nhóm chúng em xin chân thành cảm ơn quý Thầy
Cô khoa Cơ Khí Động Lực đã tận tình giúp đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi để nhóm chúng em hoàn thành báo cáo.
Xin chân thành cảm ơn thầy PGS TS Đỗ Văn Dũng đã giúp đỡ, định hướng
nghiên cứu cho nhóm chúng em trong suốt thời gian thực hiện đề tài Nhóm chúng
em không biết nói gì hơn ngoài bày tỏ sự biết ơn sâu sắc đến gia đình, thầy cô, anh chị và bạn bè đã luôn tạo điều kiện, quan tâm, giúp đỡ nhóm trong thời gian thực hiện bài báo cáo.
Xin chân thành cảm ơn Thầy phản biện đã dành thời gian và công sức để đọc và đóng góp ý kiến quý báu giúp nhóm chúng em hoàn thiện nội dung báo cáo.
Xin kính chúc quý thầy cô mạnh khoẻ, hạnh phúc và thành công trong sự nghiệp trồng người vinh quang.
Xin trân trọng cám ơn !
Tp Hồ Chí Minh, ngày 31 tháng 08 năm 2022
Nhóm sinh viên thực hiện
Nhóm 05
Trang 7MỤC LỤC
CHƯƠNG 1 MỞ ĐẦU 1
1 1 1 1 1 Giới thiệu đề tài 1
.2 Mục đích nghiên cứu 1
.3 Nội dung nghiên cứu 1
.4 Phương pháp 1
CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ THUYẾT 2
2 2 2 1 Khái niệm 2
.2 Ưu điểm của hệ thống đánh lửa plasma 3
.3 Phương pháp đánh lửa plasma 4
CHƯƠNG 3 KẾT LUẬN 9
Trang 8DANH SÁCH HÌNH ẢNH
Hình 2.1 Hệ thống đánh lửa plasma và hệ thống đánh lửa tia lửa điện 3 Hình 2.3.2.1 Low-Temp Plasma Ignition 6 Hình 2.3.2.2 So sánh hệ thống tuần hoàn khí thải giữa TPS và Spark Ignition 7 Hình 2.3.3.1 Hệ thống Ionfire Plasma Ignition 8 Hình 2.2.3.2 Sơ đồ lắp đặt dây hệ thống Ionfire Ignition 8
Trang 9CHƯƠNG 1 MỞ ĐẦU
1.1 Giới thiệu đề tài
Hệ thống đánh lửa có nhiệm vụ biꢀn nguồn điện một chiều có hiệu điện thꢀ
thấp (12V hoặc 24V) thành các xung hiệu điện thꢀ cao (từ 12.000V đꢀn 50.000V) Các xung hiệu điện thꢀ cao này sẽ được phân bố đꢀn các buji của các xylanh đúng thời điểm để tạo tia lửa điện cao thꢀ đốt cháy hòa khí Tuy nhiên ngày nay, với sự phát triển của công nghệ đã thúc đẩy ngành ô tô phát triển nhanh chóng, cùng với đó các hãng đã đua nhau cải tiꢀn các hệ thống trong ô tô, trong đó có hệ thống đánh lửa plasma
1.2 Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu về hệ thống đánh lửa plasma
Mục tiêu: là nguồn tài liệu học tập và tra cứu quý giá góp phần cho quá trình học tập của sinh viên ngành ô tô
.3 Nội dung nghiên cứu
Trình bày cơ bản được khái niệm, ưu điểm, các phương pháp đánh lửa
1
plasma
1.4 Phương pháp
Trong quá trình nghiên cứu thực hiện đề tài nhóm chúng em có sử dụng một
số phương pháp nghiên cứu sau:
Tra cứu trong các tài liệu, giáo trình kỹ thuật, sách vở,…
Tìm kiꢀm thông tin trên mạng Internet, các website trong và ngoài nước So sánh và chắt lọc để sử dụng những thông tin cần thiꢀt và đáng tin cậy
Tổng hợp và phân tích các nguồn dữ liệu thu thập được, từ đó đưa ra những đánh giá và nhận xét của riêng mình
Trang 10CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ THUYꢁT 2.1 Khái niệm
Bên cạnh 3 trạng thái của vật chất là rắn, lỏng, khí thì vẫn còn tồn tại một trạng thái vật chất thứ 4 là trạng thái plasma Plasma là một trạng thái vật chất trong
đó một chất khí bị ion hóa trở nên dẫn điện cao đꢀn mức điện trường và từ trường tầm xa chi phối hoạt động của vật chất
Các nhà nghiên cứu của tập đoàn sản xuất link kiện ô tô khổng lồ Federal-Mogul đang phát triển một loại bu-gi mới phát ra những tia chớp plasma để đốt cháy nhiên liệu trong buồng đốt Bu-gi plasma kích thích các phân tử hòa khí ở gần phóng thích các điện tử để trở thành các ion Những ion trái dấu khi tương tác kꢀt hợp với nhau sẽ tạo nên phản ứng cháy
Federal-Mogul cho biꢀt, công ty đã có những nguyên mẫu bu-gi plasma và hiện đã có 10 công ty sản xuất ô tô đang dùng thử thiꢀt bị tạo ra dòng điện cao tầng cường độ mạnh có tên Advanced Corona Ignition System (ACIS) để kích hoạt
bu-gi plasma
Bu-gi tia lửa điện (còn được gọi là bu-gi hồ quang điện) hiện đang sử dụng rộng rãi ở động cơ xăng đã ra đời từ cách đây 100 năm Bu-gi tia lửa điện tạo ra 1 tia hồ quang giữa 2 điện cực và tia hồ quang chỉ dài khoảng 1 mm Trong khi đó
bu-gi plasma tạo ra được nhiều tia plasma với chiều dài mỗi tia 25 mm bu-giúp đốt cháy trọn vẹn hòa khí với tốc độ nhanh hơn
Trang 11Hình 2.1: Hệ thống đánh lửa plasma và hệ thống đánh lửa tia lửa điện
2.2 Ưu điểm của hệ thống đánh lửa plasma
Bu-gi thuyền thống tạo ra mồi lửa bꢁng cách phóng dòng điện cao áp qua hai điện cực Quá trình cháy lan dần ra từ vị trí phóng điện ra bên ngoài Áp suất khí tăng dần theo tốc độ cháy, đẩy pít-tông đi xuống trong kỳ cháy giãn nở ACIS tạo ra một nguồn châm cháy rộng dưới dạng plasma khí (một dạng tồn tại của vật chất, ở
đó nguyên tử, phân tử mất đi hầu hꢀt các electron)
Quá trình ion hóa kích thích hỗn hợp hòa khí trong buồng đốt khiꢀn chúng bắt lửa và tốc độ cháy lan rộng nhanh chóng Nhiệt độ của plasma cực cao, cho dù hỗn hợp nghèo nhiên liệu cũng có thể cháy được dễ dàng tạo ra hiệu suất nhiên liệu cao, động cơ cháy sạch hơn
Theo Federal-Mogul những ưu điểm của ACIS là:
Trang 12thải CO và NO , ACIS có thể giúp tăng tỷ lệ khí thoát (EGR) trong hòa khí từ2 2
25% lên 35%
Tăng chỉ số λ từ 1.5 lên 1.8
Plasma tồn tại trong thời gian ngắn nhưng mạnh Trong khi bu-gi truyền thống cần đꢀn 2 hoặc 3 mi-li giây để châm cháy thì plasma chỉ cần 100 – 200 mi-crô giây
Rút ngắn góc đánh lửa sớm hơn hay chậm hơn 5 độ
Với tính chất phóng nhanh và đốt nhanh của tia plasma, ACIS cho phép phát huy tối đa hiệu quả của hệ thống đánh lửa tối ưu (Ignition Optimization System)
Ngoài việc lắp ráp bộ cung cấp điện cao tần cường độ mạnh thay cho
bô bin hiện thời và thay đổi đường kính vị trí gắn bu-gi 14 mm hiện thời thành
12 mm, cấu trúc động cơ xăng hiện tại hoàn toàn phù hợp để sử dụng bu-gi plasma
2.3 Phương pháp đánh lửa plasma
Phương pháp thay đổi cách đánh lửa truyền thống thay vì sử dụng bu-gi đánh lửa, sẽ sử dụng 1 thiꢀt bị (module, không dùng bu-gi) để tạo ra 1 chùm tia plasma có nhiệt độ cao hoặc vẫn sử dụng bu-gi nhưng đổi tụ hoặc sử dụng hệ thống đánh lửa Ionfire
Để có thể điều chỉnh ngọn lửa ấy và hạn chꢀ tình trạng lượng nhiên liệu cháy không sạch, người ta dùng phương pháp Plasma Ignition nhꢁm làm cho ngọn lửa tăng lên gấp bội lần
2.3.1 Bugi điều chỉnh tụ
Hệ thống đánh lửa tiêu chuẩn có thể đạt hiệu suất thấp tới 0,01% trong việc chuyển đổi công suất thành tia lửa điện tại khoảng trống, sử dụng hầu hꢀt các động
cơ chạy b ng xăng trên th giới Tuy nhiên, với việc sử dụng tụ điện trong việc
Trang 13chuyển đổi công suất đánh lửa tiêu chuẩn thành tia lửa điện, hiệu quả đã được nâng lên đꢀn 50%
Ở cách Bugi điều chỉnh tụ xuất hiện nhiều chùm tia lửa điện (tia plasma) tăng lên rất cao Việc điều chỉnh ngọn lửa này có giới hạn bởi vì nꢀu lạm dụng sẽ làm cho chân bu-gi nóng chảy Một phần vật liệu thiꢀt kꢀ bugi không thể chịu được
đꢀn nhiệt độ đó Vì thꢀ, cách làm này có thể gây cháy xupap, cháy miệng piston Cách làm này người ta mắc nối tiꢀp 3 tụ 220pf/15kV Nꢀu muốn tăng lửa hơn nữa,
ta cần mắc song song 3-4 dàn tụ trên Khi mắc đꢀn chuỗi thứ 4, bugi bị chảy và hư hỏng
2.3.2 Low-Temp Plasma Ignition
Đó là sử dụng cáp kꢀt nối TPS nối với Ignition Module (Plasma Plugs) Tất
cả sẽ được điều chỉnh bởi 1 hộp đen TPS Power Supply dành riêng cho hệ thống đánh lửa, việc điều chỉnh được quyꢀt định bởi hộp ECU của động cơ Phương pháp đánh lửa này không làm nhiệt độ buồng đốt tăng cao, nhiệt độ bốc cháy chỉ ở mức dưới 600 độ C, nhưng bù lại sự lan truyền ngọn lửa nhanh hơn nhiều lần so với bugi truyền thống Do đó, lượng hoà khí bên trong xy lanh được đốt cháy triệt để hơn Khí NOx sinh ra sẽ ít hơn và hình thành muội than gần như không đáng kể Phương pháp này được biꢀt đꢀn như cách làm phá vỡ cấu trúc và thu nhỏ hạt NOx giống như
O2 Từ đó, nhiệt toả ra ít hơn, hiệu suất nhiệt phanh được cải thiện, giảm lượng khí thải CO và NOx, và khả năng chạy nhiều tuần hoàn khí thải
Tuy nhiên, hệ thống mới chỉ được thử nghiệm bởi phòng thí nghiệm quốc gia Argonne trong động cơ Cummins I6 Mặc dù hệ thống đánh lửa TPS có thể đốt cháy hỗn hợp nhiên liệu không khí có tỷ lệ 25: 1, nhưng lượng không khí dư thừa đó
Trang 14Hình 2.3.2.1: Low-Temp Plasma Ignition
Cách làm này không gây mất mát nhiều công suất động cơ Bộ đánh lửa Plasma TPS cũng có thể tăng sức mạnh Quá trình đốt cháy nhanh hơn cho phép giảm lượng tia lửa trước Do đó, quá trình đốt cháy xảy ra ít hơn trong khi piston vẫn di chuyển lên trong xi lanh, để lại nhiều áp suất kỳ nổ nhiều hơn Hệ thống này
sẽ thay thꢀ cuộn dây và bu-gi đánh lửa, có thể tiꢀt kiệm nhiên liệu từ 10 đꢀn 15% Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều công việc phát triển trong tương lai về hệ thống này và
độ tin cậy vẫn chưa được xác thực chính thống Các plasma Plugs này không thể chịu được lõi điện trở, do đó sẽ cần phải có lớp cách điện khác để ngăn nhiễu sóng
vô tuyꢀn (điều mà ở bu-gi đã có lớp gốm sứ cách điện)
Trang 15Hình 2.3.2.2: So sánh hệ thống tuần hoàn khí thải giữa TPS và Spark
Ignition
2.3.3 Ionfire Plasma Ignition
Ionfire là một bộ khuꢀch đại tia lửa điện áp cao DC xung, được thiꢀt kꢀ để hoạt động với bất kỳ hệ thống đánh lửa ô tô hiện nay
Tia lửa điện đánh lửa thông thường là một tia plasma mỏng được tạo thành
từ các phân tử không khí bị ion hóa chạy vòng quanh các điện cực của bu-gi Thông thường, tia lửa điện cao thꢀ này có dòng điện cực đại khoảng 200 miliampe Hệ thống Ionfire bao gồm một module điều khiển năng lượng tạo ra một xung dòng điện cao khoảng 135 ampe qua khe hở tia lửa mỗi khi tia lửa điện áp cao đi đꢀn qua các bugi
Trang 16làm tăng mã lực và công suất, thích hợp cho các xe đua, xe cơ bắp hay xe sử dụng nhiên liệu CNG Điểm khác biệt của Ionfire Plasma là ở số vòng quay động cơ càng cao, chất lượng chùm tia lửa càng cao và tia lửa càng nhiều Số vòng quay động cơ tối thiểu để có thể hiệu quả ở phương pháp đánh lửa này là 3000 RPM trở lên
Hình 2.3.3.1: Hệ thống Ionfire Plasma Ignition
Trang 17CHƯƠNG 3 KꢁT LUẬN
Hệ thống đánh lửa Plasma đem lại nhiều ưu điểm vệ mặt tiꢀt kiệm nhiên liệu, tốc độ đánh lửa nhưng hệ thống này vẫn chưa được sử dụng rộng rãi bởi khả năng đốt sạch của nó, dẫn đꢀn sự ngưng tụ carbon và muội than ít hơn so với hệ thống đánh lửa
bꢁng tia lửa điện Hầu hꢀt các hãng xe đều kiꢀm lợi nhuận bꢁng các bảo dưỡng, sửa chữa, thay thꢀ những vấn đề do muội than gây ra bên cạnh việc bán xe Hệ thống Plasma này không phải không phổ biꢀn, nó đã từng xuất hiện ở cuối những năm
1970 và được nhiều dòng xe độ công suất cao sử dụng Tuy nhiên, với xe hiện đại ngày này, phương pháp này không còn hiệu quả và phổ biꢀn nữa