Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh: * Đọc lại các văn bản: Cây dừa Bình Định1, Tại sao lá cây có màu xanh lục2, Huế3, Khởi nghĩa Nông Văn Vân4, Con giun đất
Trang 2KIỂM TRA MIỆNG
Câu 1: Thế nào là văn bản thuyết minh ? Nêu đặc điểm?
Câu 2: Hãy kể tên một vài văn bản
thuyết minh mà em biết.
Trang 3Câu 2: Những văn bản thuyết minh đã học:
- Cầu Long Biên chứng nhân lịch sử
- Thông tin về ngày trái đất năm 2000
- Đặc điểm của văn bản thuyết minh:
+ Trình bày đặc điểm tiêu biểu của sự vật, hiện tượng
+ Phương thức: Trình bày, giới thiệu, giải thích
+ Ngôn ngữ: Rõ ràng, chính xác, chặt chẽ và hấp dẫn
Trang 4Tiết 47 ;PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
* Đọc lại các văn bản: Cây dừa Bình Định(1), Tại sao lá
cây có màu xanh lục(2), Huế(3), Khởi nghĩa Nông Văn Vân(4), Con giun đất(5).
Trang 5Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích.
- Đối tượng thuyết minh: Huế (A)
- Đặc điểm của đối tượng thuyết minh: một trong những…(B)
- Đối tượng thuyết minh: Nông Văn Vân (A)
- Đặc điểm của đối tượng thuyết minh: tù trưởng…(B)
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
Trang 6a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích
Vai trò và đặc điểm: Quy sự vật được định nghĩa và
chỉ ra đặc điểm,công dụng riêng
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
Trang 7Lá là m tranh
Cọng lá chẻ nhỏ làm vách
Gốc dừa già làm chõ đồ xôi
Nước dừa để uống, để kho cá, kho thịt, nấu canh, làm nước mắm
- Kể ra lần lượt các công dụng của cây dừa.
- Làm nổi bật tính chất của sự vật.
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
Trang 8b/ Phương pháp liệt kê
Tác dụng: Giúp người đọc hiểu sâu sắc, toàn diện và có
ấn tượng về nội dung thuyết minh
a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
Trang 9Ngày nay, đi các nước phát triển ,đâu đâu cũng nổi lên chiến dịch chống thuốc lá Người ta cấm hút thuốc ở tất cả những nơi công cộng, phạt nặng những người vi phạm (ở Bỉ, từ năm 1987,vi phạm lần nhất phạt 40 đô la, tái phạm 500 đô la).
Ví dụ:
Phương pháp nêu ví dụ
a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
b/ Phương pháp liệt kê
Trang 10c/ Phương pháp nêu ví dụ
Vai trò: Các ví dụ cụ thể có tác dụng thuyết phục người đọc, khiến người đọc tin
a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
b/ Phương pháp liệt kê
Trang 11d/ Phương pháp dùng số liệu (con số)
Tác dụng: Số liệu phải chính xác, độ tin cậy cao, có
cơ sở thực tế
a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
b/ Phương pháp liệt kê
c/ Phương pháp nêu ví dụ
Trang 12e/ Phương pháp so sánh
Tác dụng: Đối chiếu hai hoặc hơn hai sự vật để làm nổi bật tính chất của đối tượng thuyết minh
d/ Phương pháp dùng số liệu (con số)
a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích.
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
b/ Phương pháp liệt kê
c/ Phương pháp nêu ví dụ
Trang 13g/ Phương pháp phân loại, phân tích
Tác dụng: Đối với những sự vật đa dạng, người ta chia ra từng loại để trình bày Đối với sự vật có nhiều bộ phận, người
ta chia ra từng bộ phận để thuyết minh
e/ Phương pháp so sánh
d/ Phương pháp dùng số liệu (con số)
a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích.
2 Phương pháp thuyết minh:
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
b/ Phương pháp liệt kê
c/ Phương pháp nêu ví dụ
* Ghi nhớ SGK/128.
Trang 14CÔNG TRÌNH KIẾN TRÚC
KẾT HỢP HÀI HOÀ
NÚI-SÔNG-BIỂN
SẢN PHẨM
Trang 15MÓN ĂN
Trang 16ĐẤU TRANH KIÊN CƯỜNG
Trang 17* Hãy chứng minh hai văn bản “Huế” có kết hợp nhiều phương pháp thuyết minh Tìm dẫn chứng cụ thể cho từng phương pháp.
g/ Phương pháp phân loại, phân tích
e/ Phương pháp so sánh
d/ Phương pháp dùng số liệu (con số)
a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích.
2 Phương pháp thuyết minh:
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:
b/ Phương pháp liệt kê
c/ Phương pháp nêu ví dụ
Trang 18trong xanh của Huế
Ph ương pháp
liệt kê.
Huế nổi tiếng với các lăng tẩm của các vua Nguyễn, với chùa Thiên
Mụ, chùa Trúc Lâm, với đài Vọng Cảnh, điện Hòn Chén, Chợ Đ«ng Ba
Ph ương pháp phân loại, phân tích
* ĐÑp với cảnh sắc sông ,núi
* Những công trỡnh kiến trúc nổi tiếng
Trang 19Bài tập 1: Tác giả bài “ Ôn dịch thuốc lá” đã nghiên
cứu, tìm hiểu rất nhiều để nêu lên yêu cầu chống nạn
hút thuốc lá Em hãy chỉ ra phạm vi tìm hiểu vấn đề thể hiện trong bài viết.
Kiến thức
của một bác
sỹ.
Kiến thức của người quan sát đời sống xã hội.
Kiến thức của một người có tâm huyết với những vấn đề xã hội bức xúc.
II Luyện tập
Tập làm văn: PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh
Trang 20Bài tập 2: Bài viết “Ôn dịch thuốc lá” đã sử dụng những phương pháp thuyết minh nào để nêu bật tác hại của viêc hút thuốc lá.
+ Tác hại đối với người bên cạnh + Tác hại đến nhân cách
+ Cách phòng chống.
Phương pháp liệt kê
+ Liệt kê tác hại của thuốc
lá đối với người hút
+ Liệt kê tác hại của
thuốc lá đối với người bên cạnh.
Phương pháp dùng số liệu
và nêu ví dụ.
( ở Bỉ, từ năm
1987, vi phạm lần thứ nhất phạt 40 đô la, tái phạm phạt
500 đô la).
Trang 21B A
Nối cụm từ ở cột A với cụm từ ở cột B để hoàn thiện câu:
d- chỉ ra bản chất của đối tượng thuyết minh bằng lời văn ngắn gọn, chính xác.
a- lần lượt chỉ ra các đặc điểm, tính chất của đối tượng thuyết minh theo một trình tự nhất định, giúp người đọc hình dung ra đối tượng thuyết minh.
b- dẫn ra các con số cụ thể để thuyết minh, làm cho văn bản thêm tin cậy
e- đối chiếu hai hoặc hơn hai sự vật để làm nổi bật tính chất đối tượng thuyết minh.
c- chia đối tượng ra từng loại, từng mặt để thuyết minh làm cho đối tượng trở nên cụ thể, rõ ràng hơn
Trang 22g ph¸p
thuyÕ
t minh
1 Phương pháp nêu định nghĩa
2 Phương pháp liệt kê
Trang 23* Đối với bài học tiết này:
+ Học thuộc ghi nhớ SGK/128.
+ Làm bài tập còn lại vào vở bài tập.
+ Tìm ví dụ có sử dụng các phương pháp thuyết minh.
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
* Đối với bài học ở tiết tiếp theo:
- ĐỀ VĂN THUYẾT MINH VÀ CÁCH