BÀI 25 PHUONG PHAP THUYET MINH

Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh: * Đọc lại các văn bản: Cây dừa Bình Định1, Tại sao lá cây có màu xanh lục2, Huế3, Khởi nghĩa Nông Văn Vân4, Con giun đấ

2 0 2 1

PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:

* Đọc lại các văn bản: Cây dừa

Bình Định(1), Tại sao lá cây có màu xanh lục(2), Huế(3), Khởi nghĩa Nông Văn Vân(4), Con giun đất(5).

Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích.

- Đối tượng thuyết minh: Huế (A)

- Đặc điểm của đối tượng thuyết minh: một trong những…(B)

- Đối tượng thuyết minh: Nông Văn Vân (A)

- Đặc điểm của đối tượng thuyết minh: tù trưởng…(B)

2 Phương pháp thuyết minh:

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

 Vai trò và đặc điểm: Quy sự vật được định nghĩa và chỉ

ra đặc điểm,công dụng riêng.

2 Phương pháp thuyết minh:

b/ Phương pháp liệt kê

 Tác dụng: Giúp người đọc hiểu sâu sắc, toàn diện và có

ấn tượng về nội dung thuyết minh.

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

2 Phương pháp thuyết minh:

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:

Ngày nay, đi các nước phát triển ,đâu đâu cũng nổi lên chiến dịch chống thuốc lá Người ta cấm hút thuốc ở tất cả những nơi công cộng, phạt nặng những người vi phạm (ở Bỉ, từ năm 1987,vi phạm lần nhất phạt 40 đô la, tái phạm 500 đô la).

Ví dụ:

Phương pháp nêu ví dụ

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

2 Phương pháp thuyết minh:

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:

b/ Phương pháp liệt kê

c/ Phương pháp nêu ví dụ

 Vai trò: Các ví dụ cụ thể có tác dụng thuyết phục người đọc, khiến người đọc tin.

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

2 Phương pháp thuyết minh:

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:

b/ Phương pháp liệt kê

d/ Phương pháp dùng số liệu (con số)

 Tác dụng: Số liệu phải chính xác, độ tin cậy cao, có

cơ sở thực tế.

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

2 Phương pháp thuyết minh:

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:

b/ Phương pháp liệt kê

c/ Phương pháp nêu ví dụ

e/ Phương pháp so sánh

 Tác dụng: Đ ối chiếu hai hoặc hơn hai sự vật để làm nổi bật tính chất của đối tượng thuyết minh.

d/ Phương pháp dùng số liệu (con số)

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích.

2 Phương pháp thuyết minh:

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:

b/ Phương pháp liệt kê

c/ Phương pháp nêu ví dụ

g/ Phương pháp phân loại, phân tích

 Tác dụng: Đối với những sự vật đa dạng, người ta chia ra từng loại để trình bày Đối với sự vật có nhiều bộ phận, người

ta chia ra từng bộ phận để thuyết minh.

e/ Phương pháp so sánh

d/ Phương pháp dùng số liệu (con số)

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích.

2 Phương pháp thuyết minh:

I Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để làm bài văn thuyết minh:

b/ Phương pháp liệt kê

c/ Phương pháp nêu ví dụ

* Ghi nhớ SGK/128.

BÀI TẬP 1: SGK/128

+ Khói thuốc lá có nhiều chất độc, thấm vào cơ thể, gây ho hen, viêm phế quản

+ Khói thuốc thấm vào

máu, không cho chúng tiếp cận ô-xi + Khói thuốc lá

gây ung thư vòm họng, ung thư phổi… + Chât ni-cô-tin trong

thuốc lá làm huyết áp tăng cao, tắc động mạch, nhồi máu cơ tim…

Tác giả bài “Ôn dịch thuốc lá” đã nghiên cứu, tìm hiểu rất nhiều để nêu lên yêu cầu chống nạn hút thuốc lá Em hãy chỉ ra phạm vi tìm hiểu vấn đề thể hiện trong bài viết.

1/ Kiến thức của một bác sĩ:

2/ Kiến thức của người quan sát đời sống xã hội:

3 / Kiến thức của một người có tâm huyết đối với các vấn đề xã hội và bức xúc:

+ So sánh việc hút thuốc ở Việt Nam với các nước Âu, Mỹ;

+ Tình hình chống hút thuốc lá ở các nước đang phát triển.

+ Hiểu một nét tâm lí: cho rằng hút thuốc lá là văn minh, sang trọng;

+ Hút thuốc thuốc lá ảnh hưởng tới những người không hút;

+ Ảnh hưởng đến thai nhi; nêu gương xấu.

B A

Nối cụm từ ở cột A với cụm từ ở cột B để hoàn thiện câu:

d- chỉ ra bản chất của đối tượng thuyết minh bằng lời văn ngắn gọn, chính xác.

a- lần lượt chỉ ra các đặc điểm, tính chất của đối tượng thuyết minh theo một trình tự nhất định, giúp người đọc hình dung ra đối tượng thuyết minh.

b- dẫn ra các con số cụ thể để thuyết minh, làm cho văn bản thêm tin cậy

e- đối chiếu hai hoặc hơn hai sự vật để làm nổi bật tính chất đối tượng thuyết minh.

TRÒ CHƠI TÌM Ô CHỮ MAY

MẮN

Hãy kể tên 6 phương pháp thuyết minh đã học trong

bài hôm nay? ĐÁP ÁN:

Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích; phương pháp liệt kê; phương pháp nêu ví dụ; phương pháp dùng số liệu; phương pháp so sánh; phương pháp phân tích, phân loại.

Câu 1:

Để làm tốt bài văn thuyết minh, cần phải

làm gì?

ĐÁP ÁN:

Quan sát, học tập, tích lũy tri thức…

Câu 2:

Ô chữ may mắn:

Bạn nhận được ánh mắt ngưỡng mộ từ các bạn trong lớp và nhận được một tràng vỗ tay

động viên, cổ vũ

Ô chữ may mắn:

Bạn nhận được ánh mắt ngưỡng mộ từ các bạn trong lớp và nhận được một tràng vỗ tay

động viên, cổ vũ

Để làm tốt bài văn thuyết minh, cần phải

làm gì?

ĐÁP ÁN:

Quan sát, học tập, tích lũy tri thức…

Câu 3:

Để làm tốt bài văn thuyết minh, cần phải

làm gì?

ĐÁP ÁN:

Quan sát, học tập, tích lũy tri thức…

Câu 4:

1 Phương pháp nêu định nghĩa

2 Phương pháp liệt kê

3 Phương pháp nêu ví dụ

5 Phương pháp so sánh

6 Phương pháp phân loại, ph ©n tích

4 Phương pháp dùng số liệu

- Kiểu câu trần thuật A là B

+ A: Đối tượng cần thuyết minh

+ B: Tri thức về đối tượng

+ là: biểu thị sự phán đoán

- Giúp người đọc có khái

niệm và hình dung được đối tượng (là ai, là gì)

2.Liệt kê -Kiểu câu: Câu có nhiều vế câu, có nhiều vị ngữ

- Phần liệt kê được đánh dấu bởi dấu hai chấm

- Kết hợp nhiều loại dấu câu: dấu phẩy, dấu hai chấm, dấu chấm phẩy, dấu ba chấm

- Kể ra những thuộc tính, biểu hiện cùng loại

- Giúp người đọc hiểu sâu sắc, toàn diện về đối tượng

3 Nêu ví dụ.

4 Dùng số liệu

* Nêu ví dụ: Từ ví dụ thường đặt trong dấu ngoặc đơn

*Dùng số liệu: Dùng các con số, số liệu chính xác

*Yêu cầu:Khách quan, chính xác, tin cậy, sát hợp, tiêu biểu

- Đối tượng thuyết minh

có độ tin cậy cao

5 So sánh -So sánh hai đối tượng có cùng thuộc tính - Nhằm làm nổi bật đối

tượng thuyết minh

B¶ng hÖ thèng c¸c ph u¬ng ph¸p thuyÕt minh