QUY PHẠM PL VÀ NHỮNG VÍ DỤ VỀ QUY PHẠM

PHÁP LUẬT ĐẠI CƯƠNG PHÁP LUẬT ĐẠI CƯƠNG 1 KHÁI NIỆM QUY PHẠM PHÁP LUẬT Quy phạm pháp luật là các quy tắc hành vi, có tính bắt buộc chung, được biểu thị bằng hình thức nhất định do nhà nước đặt ra hoặc.

PHÁP LUẬT ĐẠI CƯƠNG

1 KHÁI NIỆM QUY PHẠM

PHÁP LUẬT

Quy phạm pháp luật là các quy tắc hành vi, có tính bắt buộc chung, được biểu thị bằng hình thức nhất định do nhà nước đặt ra hoặc thừa nhận và bảo đảm, nhằm mục đích điều

chỉnh các quan hệ xã hội

- (Khoản 1 Điều 102 Bộ Luật hình sự 1999)-

“Người nào thấy người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, tuy có điều kiện mà không cứu giúp dẫn đến hậu quả người đó chết, thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến hai

năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến hai năm ”

VÍ DỤ

SƠ ĐỒ HÓA CẤU TRÚC CỦA QUY PHẠM PHÁP

LUẬT

02

KHÁI NIỆM CÁC BỘ PHẬN CẤU THÀNH

Giả định Quy định Chế tài

CẤU TRÚC CỦA QUY PHẠM PHÁP

LUẬT

Giả định xác định

Quy định tùy nghi

Quy định xác định

Giả định đơn giản

Giả định xác định tương đối

là cơ cấu

bên trong, là

các bộ phận

hợp thành

quy phạm

pháp luật ở

dạng chung

nhất.

Quy định mẫu Giả định

trừu tượng

Giả định

cụ thể

Giả định phức tạp

Quy định đơn giản Quy định chi tiết

Chế tài xác định

Chế tài xác định tương đối Chế tài lựa chọn

VÍ DỤ QUY PHẠM PHÁP LUẬT TRONG CÁC BỘ LUẬT CỦA NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT

NAM

03

QUY ĐỊNH

- Bộ phận quy định trả lời cho câu hỏi: Phải làm gì? Được làm gì? Không được làm gì? Làm như thế nào?

- Thông qua bộ phận quy định của quy phạm pháp luật các chủ thể pháp luật mới biết được

là nếu như họ ở trong hoàn cảnh, điều kiện đã nêu trong phần giả định của quy phạm thì họ phải làm gì? Được làm gì? Hoặc không được làm gì?

Ví dụ 1:

Điều 1, Pháp lệnh thuế nông nghiệp có viết: “Mọi tổ chức và cá nhân sử dụng đất nông nghiệp và các loại đất khác vào sản xuất nông nghiệp thì phải nộp thuế nông nghiệp.”

+ Trong quy phạm này bộ phận quy định (phải làm gì?) là: “phải nộp thuế nông nghiệp” + Thông qua bộ phận quy định của quy phạm pháp luật các chủ thể pháp luật ( mọi tổ chức

và cá nhân ) mới biết được nếu như họ muốn sử dụng đất nông nghiệp và các loại đất khác vào sản xuất nông nghiệp thì họ bắt buộc phải nộp thuế nông nghiệp thì mới được sử dụng

Ví dụ 2:

Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định: “Khi việc kết hôn trái pháp luật bị hủy thì hai bên kết hôn phải chấm dứt quan hệ như vợ chồng”

+ Trong quy phạm này bộ phận quy định (phải làm gì?) là: “phải chấm dứt quan hệ như vợ chồng”

+ Thông qua bộ phận quy định của quy phạm pháp luật các chủ thể pháp luật mới biết được nếu như khi việc kết hôn trái pháp luật đã bị hủy thì bắt buộc họ phải chấm dứt quan hệ vợ chồng

GIẢ ĐỊNH

● Phần giả định của quy phạm pháp luật trả lời cho câu hỏi: Tổ chức, cá nhân nào? Trong những tình huống (hoàn cảnh, điều kiện) nào?

● Thông qua phần giả định của quy phạm pháp luật chúng ta biết được tổ chức, cá nhân

nào? khi ở vào những hoàn cảnh, điều kiện nào? thì chịu sự tác động của quy phạm pháp luật đó

● Ví dụ 1:

Bộ luật hình sự quy định: Người nào dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác trái với ý muốn của nạn nhân, thì bị phạt tù từ 02 năm đến

07 năm

-> Bộ phận giả định của quy phạm là: “Người nào dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác trái với ý muốn của nạn nhân”

Ví dụ 2

Khoản 1 Điều 102 Bộ luật hình sự Việt Nam 1999 quy định: “Người nào thấy người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, tuy có điều kiện mà không cứu giúp dẫn đến hậu quả người

đó chết, thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến hai năm”

-> Hoàn cảnh ở đây là: “người nào thấy người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng”, nhưng chủ thể chịu sự tác động của quy phạm này không phải là tất cả những người trong hoàn cảnh đó mà chỉ gồm những người: “tuy có điều kiện mà không cứu giúp dẫn đến hậu quả người đó chết”

CHẾ TÀI

● Bộ phận chế tài trả lời cho câu hỏi: Hậu quả sẽ như thế nào nếu vi phạm pháp luật, không thực hiện đúng những mệnh lệnh của nhà nước đã nêu ở bộ phận quy định của quy phạm pháp luật

● Ví dụ 1:

 Khoản 1 Điều 100 Bộ luật hình sự 1999 đã nêu: “Người nào đối xử tàn ác, thường xuyên

ức hiếp, ngược đãi hoặc làm nhục người lệ thuộc mình làm người đó tự sát, thì bị tù từ hai năm đến bảy năm.”

- Bộ phận chế tài của quy phạm này là “ bị tù từ hai đến bảy năm”

- Chế tài ở đây là biện pháp của Nhà nước tác động đến chủ thể vi phạm pháp luật

- Nếu như đối xử tàn ác, ức hiếp, ngược đãi người lệ thuộc mình dẫn đến làm người đó tự sát thì sẽ bị phạt đi tù từ hai đến bảy năm

Ví dụ 2:

Điều 155, Bộ luật Hình sự 2015 có nêu: “Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm”

+ Bộ phận chế tài của quy phạm này là: “bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm”

+ Chế tài ở đây là biện pháp của Nhà nước tác động đến chủ thể vi phạm pháp luật + Nếu dám xúc phạm nghiêm trọng về nhân phẩm, danh dự của người khác thì sẽ bị phạt theo ba mức: phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm

CREDITS: This presentation template was created by

Slidesgo, including icons by Flaticon and infographics &

images by Freepik

THANK

S

DO YOU HAVE ANY

QUESTIONS?