Tiet 23 tro tu than tu

Vì sao có sự khác nhau * Câu 2: Thêm từ những, ngoài thông báo khách quan còn thêm thông tin bộc lộ, nhấn mạnh, đánh giá việc nó ăn hai bát cơm là.?. đối với sự vật, sự việc đ ợc nói đế

Kiểm tra bài cũ

Câu hỏi: Thế nào là từ ngữ địa ph ơng và biệt ngữ xã hội ?

TiÕt 23

? Nghĩa của các câu d ới đây có gì khác nhau ? Vì sao có sự khác nhau đó ?

- Nó ăn hai bát cơm.

- Nó ăn những hai bát cơm.

- Nó ăn có hai bát cơm.

? Nghĩa của các câu d ới đây có gì khác nhau ? Vì sao có sự khác nhau

* Câu 2: Thêm từ những, ngoài thông báo

khách quan còn thêm thông tin bộc lộ, nhấn mạnh, đánh giá việc nó ăn hai bát cơm là

đối với sự vật, sự việc đ ợc nói đến trong câu …)

- Nó ăn những hai bát cơm.

? Các từ những và có trong các câu đã cho đi kèm từ ngữ nào trong câu và biểu thị thái độ gì của ng ời nói đối với sự việc ?

* Các từ những và có đi kèm với những từ ngữ sau nó để bày tỏ thái độ đánh giá

đối với sự việc đ ợc nói đến

- Những hàm ý hơi nhiều( so với bình th ờng)

- Có hàm ý hơi ít (so với bình th ờng)

1 Các từ này , a , vâng trong đoạn trích sau

đây biểu thị điều gì ?

a, Này ! ông giáo ạ ! Cái giống nó cũng khôn ! Nó

cứ nằm in nh nó trách tôi; nó kêu ử, nhìn tôi nh muốn bảo tôi rằng: A ! Lão già tệ lắm ! Tôi ăn ở với lão nh thế mà lão xử với tôi nh thế này à ?

B, - Này , bảo bác ấy có trốn đi đâu thì trốn

Chứ cứ nằm đấy, chốc nữa họ vào thúc s u,

không có, họ lại đánh trói thì khổ Ng ời ốm rề

rề nh thế, nếu lại phải một trận đòn, nuôi mấy tháng cho hoàn hồn.

- Vâng , cháu cũng đã nghĩ nh cụ Nh ng để

cháo nguội, cháu cho nhà cháu ăn lấy vài húp cái

đã.

1 Các từ này , a , vâng trong đoạn

trích sau đây biểu thị điều gì ?

a, Này ! ông giáo ạ ! Cái giống nó cũng khôn ! Nó cứ nằm in nh nó trách tôi; nó kêu ử, nhìn tôi nh muốn bảo tôi rằng:

A ! Lão già tệ lắm ! Tôi ăn ở với lão nh thế mà lão xử với tôi nh thế này à ?

 a, - Này là tiếng thốt ra để gây sự chú ý của ng ời đối thoại ( còn gọi là hô ngữ )

- A là tiếng thốt ra để biểu thị sự tức giận khi nhận ra một điều gì đó không

tốt.

* Ngoài ra a còn dùng để biểu thị sự vui mừng, sung s ớng nh : “ A ! Mẹ đã về !”

a, - Này là tiếng thốt ra để gây sự chú ý

của ng ời đối thoại

- A là tiếng thốt ra để biểu thị sự tức

giận khi nhận ra một điều gì đó không tốt.

1 Các từ này , vâng trong đoạn trích sau đây biểu thị điều gì ?

b, - Này , bảo bác ấy có trốn đi đâu thì

trốn Chứ cứ nằm đấy, chốc nữa họ vào

thúc s u, không có, họ lại đánh trói thì

khổ Ng ời ốm rề rề nh thế, nếu lại phải một trận đòn, nuôi mấy tháng cho hoàn hồn.

1.a, - Này là tiếng thốt ra để gây sự chú ý

của ng ời đối thoại (còn gọi là hô ngữ )

- A là tiếng thốt ra để biểu thị sự tức

giận khi nhận ra một điều gì đó không tốt.

1.b, Từ vâng là tiếng đáp lại lời ng ời khác

biểu thị thái độ lễ phép

1 a, - Này là tiếng thốt ra để gây sự chú ý

của ng ời đối thoại (còn gọi là hô ngữ )

- A là tiếng thốt ra để biểu thị sự tức giận

khi nhận ra một điều gì đó không tốt.

1.b, Từ vâng là tiếng đáp lại lời ng ời khác

biểu thị thái độ lễ phép

Qua ph©n tÝch ng÷ liÖu cho biÕt:

- Th¸n tõ lµ g×? §Æc tÝnh ng÷ ph¸p cña th¸n tõ ?

- Th¸n tõ gåm mÊy lo¹i ?

cảm, cảm xúc của ng ời nói hoặc dùng

để gọi đáp Thán từ th ờng đứng ở đầu câu, có khi nó đ ợc tách ra thành một

câu đặc biệt

lộ tình cảm, cảm xúc; thán từ gọi đáp.

1, Trong các câu sau đây, từ

nào( trong các từ in đậm) là trợ từ, từ nào không phải là trợ từ ?

a) Chính thầy hiệu tr ởng đã tặng tôi quyển

sách này.

b) Chị Dậu là nhân vật chính của tác phẩm tắt

đèn.

c) Ngay tôi cũng không biết đến việc này.

d) Anh phải nói ngay điều này cho cô giáo biết e) Cha tôi là công nhân.

g) Cô ấy đẹp ơi là đẹp.

h) Tôi nhớ mãi những kỉ niệm thời niên thiếu.

i) Tôi nhắc anh những ba bốn lần mà anh vẫn

quên.

2) Giải thích nghĩa của các trợ từ in

đậm trong các câu sau?

a) Nh ng đời nào tình th ơng yêu và

lòng kính mến mẹ tôi lại bị những rắp tâm tanh bẩn xâm phạm đến…mặc dầu non một năm ròng mẹ tôi không gửi cho tôi lấy một lá th nhắn ng ời thăm tôi lấy

một lời và gửi cho tôi lấy một đồng quà

 Trợ từ lấy có ý nghĩa nhấn mạnh

2) Giải thích nghĩa của các trợ từ

in đậm trong các câu sau?

b) Hai đứa mê nhau lắm Bố mẹ đứa con

gái biết vậy, nên cũng bằng lòng gả Nh ng

họ thách nặng quá: nguyên tiền mặt phải một trăm đồng bạc, lại còn cau, còn r ợu…cả

c ới nữa thì mất đến cứng hai trăm bạc.

Nguyên : Chỉ tính có đến nh thế, không

có thêm, không có gì khác.

Đến :Biểu thị ý nhấn mạnh mức độ cao 

ngạc nhiên

2) Gi¶i thÝch nghÜa cña c¸c trî tõ

in ®Ëm trong c¸c c©u sau?

c) TÝnh ra cËu vµng cËu Êy ¨n khoÎ h¬n

3) Chỉ ra các thán từ trong các câu d ới

đây

a) Đột nhiên lão bảo tôi:

- Này ! Thằng cháu nhà tôi, đến một năm

nay, chẳng có giấy má gì đấy, ông giáo ạ !

à ! Thì ra lão đang nghĩ đến thằng con

lão.

 Thán từ : này, à

b) Con chó là của cháu nó mua đấy chứ ! …Nó

mua về nuôi, định để đến lúc c ới vợ thì giết thịt…

ấy ! Sự đời lại cứ th ờng nh vậy đấy Ng ời ta

định rồi chẳng bao giờ ng ời ta làm đ ợc.

 Thán từ: ấy

3) Chỉ ra các thán từ trong các câu d ới

đây

d) Chao ôi ! đối với những ng ời ở quanh ta nếu ta không cố tìm mà hiểu họ, thì ta chỉ thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện, xấu xa, bỉ ổi…toàn những cớ để cho ta

Lũ chuột bò lên chạn, leo lên bác Nồi

đồng Năm sáu thằng xúm lạihúc mõm vào,

cố mãi mới lật đ ợc cái vung nồi ra “ Ha ha ! Cơm nguội ! Lại có một bát cá kho ! Cá rô

kho khế : vừa dừ vừa thơm Chít chít,

anh em ơi, lại đánh chén đi thôi !”

 Thán từ ha ha bộc lộ cảm xúc khoái chí

4) Các thán từ in đậm trong các câu sau bộc

lộ cảm xúc

gì ?

Bác nồi đồng run nh cầy sấy :“ Bùng

boong ái ái ! Lạy các cậu, các ông , ăn thì

ăn, nh ng đừng đánh đổ tôi xuống đất Cái chạn cao thế này, tôi ngã xuống không vỡ

cũng bẹp chết mất !”

 Thán từ ái ái : bộc lộ cảm xúc, thái độ khó

chịu, đau đớn đột ngột do tác động của

sự vật hiện t ợng từ bên ngoài đến  đau

đớn, van xin

c) Than ôi ! Thời oanh liệt nay còn đâu ?

 Than ôi : Bộc lộ cảm xúc buồn bã , nuối

tiếc.

5) - §Æt n¨m c©u víi n¨m trî tõ kh¸c

nhau

(Nhãm 1)

- §Æt n¨m c©u víi n¨m th¸n tõ kh¸c nhau

Ngoµi ra c©u tôc ng÷ cßn phª ph¸n nh÷ng

ng êi chØ biÕt nghe lêi mét c¸ch m¸y mãc

Cñng cè

- ThÕ nµo lµ trî tõ, th¸n tõ ?

- §Æt hai c©u cã dïng trî tõ vµ th¸n tõ ?

vµ