d./c 3,0 -Nhưng cũng có những ước mơ nhỏ bé, bình dị thôi cũng khó có thể đạt được đói với những người kém may mắn, người khuyết tật....Song họ vẫn ấp ủ những ước mơ, hi vọng và họ khôn
Trang 1ĐỀ KHẢO SÁT HSG TX SƠN TÂY
Năm học 2017 – 2018
Môn: Ngữ văn 8
Thời gian làm bài: 120 phút
Câu 1: (8 điểm)
Trình bày suy nghĩ của em về ý kiến sau:
“Ở trên đời, mọi chuyện đều không có gì khó khăn nếu ước mơ của mình đủ lớn.”
Câu 2: (12 điểm)
“Một nghệ sĩ chân chính phải là một nhà nhân đạo từ trong cốt tủy.”
(T Sêkhốp) Qua truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao, em hãy chứng minh
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM HSG VĂN 8
CÂU 1: (8 điểm)
a/ Hình thức:
- Biết cách viết bài văn nghị luận xã hội
- Bố cục rõ ràng, lập luận chặt chẽ, có sức thuyết phục
- Văn viết mạch lạc, trong sáng, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt
câu
1,0
b/ Nội dung:
Mở bài:
- Dẫn dắt giới thiệu câu nói
- Dẫn câu nói
0,5
Thân bài:
Giải thích:
- Ước mơ là những điều tốt đẹp mà con người mong muốn, khao khát
đạt được
- Ước mơ đủ lớn là ước mơ được trải qua một quá trình nuôi dưỡng,
phấn đấu vượt qua mọi khó khăn trở ngại để trở thành hiện thực
->Trong cuộc sống con người cần có ước mơ; dám nuôi dưỡng, theo đuổi ước
mơ bằng ý chí, nghị lực, niềm tin và hành động đúng đắn để biến ước mơ
thành hiện thực thì mọ khó khăn đều sẽ vượt qua
2,0
Phân tích, chứng minh, bình luận:
-Cuộc sống sẽ thật tẻ nhạt, vô nghĩa khi cuộc đời không có những ước mơ
Có những ước mơ nhỏ bé, bình dị (d/c); nhưng cũng có hững ước mơ lớn lao,
cao cả; có những ước mơ vụt đến rồi vụt đi, có những ước mơ đi theo cả cuộc
đời con người
-Nhưng để ước mơ đủ lớn thì không đơn giản, dễ dàng mà phải trải qua
bao thăng trầm, khó khăn, thử thách, thậm chí cả những thất bại đắng cay mới
có được
-Nếu con người biết nuôi dưỡng ước mơ bằng niềm say mê, ý chí kiên
trung, nghị lực và hành động mạnh mẽ sẵn sàng vượt qua những trở ngại đó thì
ước mơ, khát vọng, lí tưởng đó sẽ trở thành hiện thực (d./c)
3,0
-Nhưng cũng có những ước mơ nhỏ bé, bình dị thôi cũng khó có thể đạt
được đói với những người kém may mắn, người khuyết tật Song họ vẫn ấp ủ
những ước mơ, hi vọng và họ không bao giờ để ước mơ của mình bị tàn hay
mất đi Vì thế, cuộc sống của họ trở nên thật ý nghĩa và những ước mơ ấy trở
thành động lực giúp họ vượt qua mọi khó khăn
Trang 3-Tuy nhiên trong cuộc sống còn có những con người sống không có lí
tưởng, thiếu ý chí, hay có ước mơ nhưng không dám theo đuổi, không hành
động thì ước mơ của họ cũng không trở thành hiện thực Họ sẽ luôn ngại khó,
ngại khổ, không dám đương đầu khó khăn và mọi việc sẽ không bao giờ thành
công (d/c)
Bài học liên hệ bản thân:
- Mỗi con người cần phải có ước mơ, hi vọng, lí tưởng, mục đích sống
tốt đẹp trong cuộc đời
- Cần nỗ lực phấn đấu, học tập, rèn luyện, trau dồi kiến thức, kinh
nghiệm, bản lĩnh để ước mơ trở thành hiện thực
1,0
Kết bài:
- Khẳng định ý nghĩa, giá trị của câu nói
- Liên hệ ước mơ khát vọng của bản thân
0,5
Câu 2 (12 điểm)
a/ Kĩ năng:
- Hiểu đúng yêu cầu của đề bài Biết cách làm bài văn nghị luận văn
học Biết cách chọn lọc dẫn chứng để làm sáng tỏ vấn đề
- Lập luận chặt chẽ, diễn đạt tốt (có suy nghĩ, đánh giá, cảm xúc )
- Kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu loát, bố cục rõ ràng, mạch lạc, không
mắc lỗi về chính tả, dùng từ và ngữ pháp
1,0
b/ Nội dung:
Mở bài:
- Dẫn dắt để dẫn đến VĐNL
- Trích dẫn ý kiến
1,0
Thân bài:
1 Giải thích:
-Người ngHệ sĩ chân chính: là người nghệ sĩ trong quá trình sáng tạo, tác
phẩm của họ sinh ra là vì con người, hướng đến cuộc sống tốt đẹp của con
người
-Là nhà nhân đạo từ trong cốt tủy có nghĩa là người nghệ sĩ phải có tấm
lòng nhân ái, yêu thương con người Tinh thần nhân đạo là phẩm chất bắt buộc
phải có trong mỗi người cầm bút Đó là tình cảm có chiều sâu từ trong cốt tủy
chứ không chỉ là tình cảm nông cạn, hời hợt, mơ hồ
Ý nghĩa câu nói khẳng định nhà văn chân chính là nhà văn phải
có cái nhìn, tấm lòng nhân ái, yêu thương đối với mỗi con người
-Trong truyện ngắn “Lão Hạc”, tấm lòng nhân đạo sâu sắc của tác giả
Nam Cao chính là sự đồng cảm, yêu thương, trân trọng, ngợi ca những con
người lao động nghèo khổ trong XHPK
2,0
2 Phân tích, chứng minh:
Lòng nhân đạo của nhà văn trước hết thể hiện ở sự đồng cảm với những 2,0
Trang 4cuộc đời, số phận nghèo khổ qua các nhân vật trong truyện.
-Lão Hạc một người nông dân có cuộc đời nghèo khổ, cô độc: vợ mất sớm
ở vậy nuôi con, khi con lớn không đủ tiền lấy vợ nó phẫn chí bỏ đi phu đồn điền
bỏ lão một mình với con chó Vàng; đói kém, bệnh tật, lão cùng đường không
còn gì để sống và vì muốn giữ trọn mảnh vườn cho con lão phải chọn cái
chết Cuộc đời của lão thật bi thảm
-Ông giáo- một tri thức nghèo cũng không khỏi cảnh nghèo khó, khốn cùng
phải bán đi cả những cuốn sách quý giá cuối cùng của cuộc đời vì con.
Các nhân vật trong truyện được Nam Cao miêu tả không chỉ phản
ánh chân thực số phận con người mà trong mỗi lời văn còn thẫm đẫm sự cảm thông, chia sẻ, thấu hiểu những nỗi cùng cực của người dân Việt Nam trước CM
Từ sự cảm thông sâu sắc ấy, nhà văn tố cáo XHPK với
những hủ tục lạc hậu đã đẩy người dân đến bước đường cùng
Tấm lòng nhân đạo của Nam Cao còn là sự ngợi ca, trân trọng những vẻ
đẹp của con người Việt Nam trong hoàn cảnh bần hàn, cơ cực nhất
-Tấm lòng nhân hậu của lão Hạc qua cách đối xử của lão với con chó Vàng
đầy tình thương (d/c) Lão trăn trở, buồn đau, day dứt khi phải bán nó (d/c)
-Lòng tự trọng, sự lương thiện sáng ngời ngay cả khi nghèo đói, cơ cực
nhất Lão thà nhịn đói chứ nhất quyết không dựa vào lòng tốt của ông giáo “lão
từ chối gần như hách dịch ”; không muốn phiền lụy đến hàng xóm , gửi tiền lại
“lo hậu sự”; thà chết chứ không chịu ăn cắp như Binh Tư, không tiêu vào tiền
bòn vườn của con Nam Cao không chỉ nhận thấy mà còn chỉ ra cho người đọc
thấy trong cái hình hài gầy gò, già nua khắc khổ của lão nông ấy là một tâm hồn
cao thượng biết bao nhiêu
-Trong cảnh đời nghèo khổ của những con người lao động, nhà văn cũng
khắc họa được vẻ đẹp cao quý nhất của con người, đó là tình yêu thương:
+ Đó là tình làng xóm sâu đậm Ông giáo dù nghèo đến khánh kiệt vẫn
muốn được sẻ chia, giúp đỡ, an ủi, động viên lão Hạc
+ Đó là tình thương yêu sâu nặng của người cha suốt đời hi sinh vì con
của lão Hạc (d/c)
2,5
Lòng nhân đạo của tác giả còn được thể hiện ở thái độ trân trọng những
ước mơ, khát vọng của con người về một tương lai tốt đẹp
-Mặc dù tác phẩm có một cái kết đau thương: lão Hạc chết, hay như người
ta vẫn nói “cao su đi dễ khó về ”, nhưng Nam Cao cùng nhân vật tin tưởng và
hi vọng về những điều tốt đẹp
-Đó là niềm hi vọng của lão Hạc về cuộc sống cho đứa con trai “đến lúc
nó về có chút vốn mà làm ăn” Niềm khao khát, hi vọng ấy được gửi gắm cho
ông giáo “lão đừng lo khi con trai lão về tôi sẽ trao cho hắn ”
1,5
Trang 5Bằng cách kể chuyện tự nhiên, hấp dẫn trong cách chọn ngôi kể, kết hợp
nhuần nhuyễn kể với miêu tả, biểu cảm và bình luận; cách xây dựng nhân vật
đến mức điển hình, nhà văn Nam Cao đã thể hiện tấm lòng nhân đạo khi viết về
con người Việt Nam trong xã hội trước CM Ông không chỉ nhìn, miêu tả họ
bằng cái nhìn nhân ái mà ông còn khẳng định về một thái độ sống, một cách
ứng xử nhân đạo Và ông cũng giúp cho người đọc biết đặt mình vào những
cảnh ngộ cụ thể để cảm thông, thấu hiểu, trân trọng, nâng niu những điều đáng
quý ở những con người quanh ta
Kết bài:
- Khẳng định vai trò, ý nghĩa trách nhiệm của người nghệ sĩ chân
chính
- Liên hệ bản thân về cách nhìn, cách cảm, cách ứng xử với mọi người
trong cuộc sống
1,0
Trang 6TRƯỜNG THCS SƠN TÂY ĐỀ KHẢO SÁT HSG
Năm học 2017 – 2018
Môn: Ngữ văn 6 Ngày thi: 5/5/2018 Thời gian làm bài: 120 phút
Câu 1: (6 điểm)
ÔM ƯỚC MƠ ĐI VỀ PHÍA BIỂN
Mùa hè này, những học trò nghèo của làng chài bãi ngang xã Phổ Châu, huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi, ngày nào cũng xuống biển bắt cua, sò, ốc để kiếm vài nghìn ít
ỏi nuôi mơ ước đến trường Từng giọt mồ hôi “non nớt” sớm rơi trên gành đá, hòa vào lòng biển vì ước mong có được bộ sách, cái cặp cho năm học mới Đồng hành với khát khao của con trẻ, những người mẹ nghèo của vùng đất này cũng nói với con: “Ăn khổ mấy
má cũng chịu, miễn con có sách vở, quần áo mới tới trường là má vui rồi! ”
(Theo báo Thanh niên)
Hãy viết bài văn ngắn (khoảng 01 trang giấy thi) trình bày suy nghĩ của em được gợi ra từ câu chuyện trên
Câu 2: (14 điểm)
Trong thiên nhiên, có nhiều sự biến đổi thật kì diệu: mùa đông, lá bàng chuyển màu
đỏ rồi rụng hết; sang xuân, chi chít những mầm non nhú lên, tràn trề nhựa sống
Em hãy tưởng tượng và viết thành một câu chuyện có các nhân vật: Cây Bàng, Đất
Mẹ, Lão già Mùa Đông, Nàng tiên Mùa Xuân để gợi ra điều kì diệu ấy của thiên nhiên
Trang 7HƯỚNG DẪN CHẤM HSG VĂN 6
Câu 1 (6 điểm)
a/ Nội dung:
Câu chuyện nói về những mảnh đời nghèo khó, không may mắn Bên
cạnh những bạn học sinh được chăm lo đầy đủ còn có những học sinh
phải nỗ lực đến tận cùng để kiếm vài ngàn ít ỏi nuôi mơ ước được đến
trường Những giọt mồ hôi “non nớt” sớm rơi trên gành đá hòa vào lòng
biển vì mong ước có được bộ sách, cái cặp Đồng hành cùng những ước
mơ bình thường mà thấy xót đau ấy là tấm lòng của người mẹ dành cho
con Họ sẵn sàng chịu đựng khổ sở đến cùng cực để cho con được cắp
sách tới trường
1,5
Suy nghĩ về nội dung câu chuyện:
- Câu chuyện đã làm xúc động người đọc về ước mơ bình dị và sự nỗ
lực đến tận cùng của các bạn học sinh có hoàn cảnh khó khăn
- Ước mơ bình dị trong điều kiện đói nghèo và tấm lòng của người mẹ
là biểu tượng đẹp khá phổ biến trong những gia đình nghèo Việt
Nam
- “Ôm ước mơ đi về phía biển” là một biểu tượng nghệ thuật đẹp đẽ
của ý chí và khát vọng vươn lên trên nền tối là sự đói nghèo và thiếu
thốn khiến cho người đọc cảm phục
- Câu chuyện là một bài học cho các bạn học sinh, cho mỗi người
trong cộng đồng
- Phải biết trân trọng những gì mình đang có, biết chia sẻ và cảm
thông với những người cùng lứa tuổi nhưng không có điều kiện như
mình Từ đó, cần phải nỗ lực hơn trong việc học tập và góp phần
nhỏ bé của mình để chia sẻ với các bạn nghèo
0,5
0,5
0,5
0,5 1,0
b/ Kĩ năng:
- Viết một bài văn ngắn khoảng 1 trang giấy thi
- Lí lẽ và lập luận chặt chẽ, thuyết phục
- Văn viết lưu loat , có cảm xúc
Trang 8(Lưu ý: điểm toàn câu là điểm cả kiến thức và kĩ năng)
Câu 2: (14 điểm)
Yêu cầu chung:
- Đề bài yêu cầu HS kể câu chuyện tưởng tượng về sự biến đổi kì
diệu của thế giới thiên nhiên
- Đề mở, chỉ gợi ý về các nhân vật, về tình huống, người kể tự xác
định nội dung
- Dù chọn nội dung nào thì câu chuyện cũng phải có một ý nghĩa
nhất định (ca ngợi Đất Mẹ, ca ngợi Mùa Xuân, ca ngợi sức sống
của cỏ cây, hoa lá )
- Ngôi kể: Ngôi thứ nhất hoặc ngôi thứ ba
Cụ thể:
Mở bài:
- Giới thiệu hoàn cảnh xảy ra câu chuyện
- Giới thiệu khái quát nhân vật
1,0
Thân bài:
- Các nhân vật phải được đặt trong tình huống cụ thể với sự dẫn dắt
câu chuyện từ mùa đông chuyển sang mùa xuân, cây cối như được
tiếp thêm sức sống mới
- Kết hợp vừa kể chuyện vừa miêu tả nhân vật, khung cảnh:
+ Cây Bàng về mùa đông: trơ trụi, gầy guộc, run rẩy cầu cứu Đất
Mẹ
+ Đất Mẹ điềm đạm, dịu dàng động viên Cây Bàng dũng cảm chờ
đợi Mùa Xuân va dồn chất cho cây
+ Lão già Mùa Đông: già nua, xấu xí, cáu kỉnh
+ Nàng tiên Mùa Xuân trẻ trung, tươi đẹp, dịu dàng
- Thông qua câu chuyện (có thể xây dựng mâu thuẫn, lời đối thoại,
suy nghĩ của nhân vật) làm rõ sự tương phản giữa một bên là sự
biến đổi kì diệu của thiên nhiên, của sự sống và một bên là sự khắc
nghiệt, lạnh lẽo
2,5
7,0
2,5
Kết bài:
- Khẳng đinh lại sự biến đổi kì diệu của thiên nhiên
- Có thể phát biểu cảm xúc, suy nghĩ của em về mùa xuân, về thiên
nhiên
1,0