MỤC LỤCTrang CHƯƠNG 1:GIỚI THIỆU VỀ NHÀ MÁY CHẾ BIẾN TINH BỘT SẮN YÊN CHƯƠNG 2: VẤN ĐÈ AN TOÀN LAO ĐỘNG VÀ VỆ SINH MÔI TRƯỜNG Ở NHÀ MÁY CHẾ BIẾN TINH BỘT SẮN YÊN THÀNH – NGHỆ AN 5... Kh
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM HUẾ
Khoa Cơ Khí – Công Nghệ
- -BÀI TIỀU LUẬN
Tên đề tài: “Anh (chị) hãy tìm hiểu vấn đề an toàn lao động và vệ sinh
môi trường ở một nhà máy thực phẩm mà anh chị biết”.
Bộ môn: Kĩ thuật an toàn môi trường GVHD: Nguyễn Thị Diễm Hương SVTH: Nguyễn Thị Huyền
Huế, tháng 12, năm 2015
Trang 2MỤC LỤC
Trang
CHƯƠNG 1:GIỚI THIỆU VỀ NHÀ MÁY CHẾ BIẾN TINH BỘT SẮN YÊN
CHƯƠNG 2: VẤN ĐÈ AN TOÀN LAO ĐỘNG VÀ VỆ SINH MÔI TRƯỜNG
Ở NHÀ MÁY CHẾ BIẾN TINH BỘT SẮN YÊN THÀNH – NGHỆ AN 5
Trang 3ĐẶT VẤN ĐỀ
Ngày nay với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ hiện đại và óc sáng tạo của con người các nhà máy sản xuất cơ giới hóa, tự động hóa đang dần thay thế hình thức lao động thủ công trong mọi lĩnh vực trong đó có công nghệ thực phẩm Không thể phủ nhận lại hiệu quả của các công ty, nhà máy sản xuất mang lại như: đa dạng hóa sản phẩm, tăng năng suất, tao việc làm ổn định cho công nhân Tuy nhiên vấn đề đặt ra là an toàn lao động và vệ sinh môi trường trong mỗi nhà máy Nó không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng, năng suất mà còn ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe công nhân và môi trường xung quanh
Xuất phát từ nhu cầu thực tế, yêu cấu của môn học: KĨ THUẬT AN TOÀN
VÀ MÔI TRƯỜNG, sau khi tìm hiểu nhà máy em tiến hành làm bài tiểu luận với đề tài: TÌM HIỂU VẤN ĐỀ AN TOÀN LAO ĐỘNG VÀ VỆ SINH MÔI TRƯỜNG Ở NHÀ MÁY CHẾ BIẾN TINH BỘT SẮN YÊN THÀNH- NGHỆ
AN với mong muốn đem lại cái nhìn cụ thể nhất về công tác đảm bảo an toàn
và vệ sinh trong nhà máy
Tuy đã cố gắng nhiều nhưng điều kiện và năng lực còn hạn chế nên chắc chắn bài báo cáo sẽ có những sai sót Em kính mong cô và các bạn đọc đóng góp ý kiến để bài làm được hoàn thiện hơn
Trang 4CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU VỀ NHÀ MÁY CHẾ BIẾN TINH BỘT SẮN
YÊN THÀNH
1.1 Giới thiệu chung về nhà máy
1.1.1 Vị trí:
Nhà máy chế biến tinh bột sắn huyện Yên Thành, Nghệ An được xây xựng ở gần trung tâm xã Công Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An, nằm ngay quốc lộ 7A nối liền quốc lộ 1A với nước bạn Lào
1.1.2 Lịch sử hình thành và phát triển:
Nhà máy tinh bột sắn Yên Thành là chi nhánh của tổng công ty máy động lực
và máy nông nghiệp tại Nghệ An được thành lập vào ngày 16/1/2003 theo quyết định số 03/MDL-MNN của chủ tịch hội đồng quản trị tổng công ty máy động lực
và máy nông nghiệp Việt Nam Nhà máy được đầu tư xây dựng với dây chuyền hiện đại có công suất 50 tấn/ ngày.Tháng 10/2003 nhà máy hoàn thành và chạy thử thành công với tổng chi phí 15,2 tỉ đồng
Năm 2004 nhà máy chính thức đi vào hoạt động, sản phẩm đạt chất lượng cao nhanh chóng chiếm lĩnh thị trường, được Vinacoltrol cấp chứng chỉ đạt tiêu chuẩn xuất khẩu Trải qua 12 năm hình thành và phát triển nhà máy đã và đang có đóng góp to lớn cho sự phát triển của huyện Yên Thành nói riêng và tỉnh Nghệ An nói chung
1.1.3 Mặt bằng tổng thể nhà máy :
Nhà máy được xây dựng trên mặt bằng diện tích 6,5 ha trong đó bao gồm: 2
ha nhà xưởng, phòng ban, sân bãi; 2 ha hồ chứa nước; 1 ha xây dựng công trình xử
lí nước thải và 1,5 ha còn lại cho cây xanh và thảm cỏ sinh thái
Trang 51.1.4 Cơ cấu tổ chức:
1.2 Quy trình sản xuất tinh bột sắn:
Củ sắn tưoi Bóc vỏ Băm, nghiền Tách bã Tách dịch Tách nước Sấy khô Đóng bao
Tinh Bột sắn
Nướ
c
Dd
SO2
Nước thải
Nước thải Nước thải Bã
PGĐ SẢN XUẤT
PGĐ ĐIỀU HÀNH
PHÒNG
KẾ
HOẠCH
PHÒNG MÔI TRƯỜNG
PHÒNG KCS
XƯỞNG
CƠ ĐIỆN
PHÒNG TCHC
PHÒNG
KẾ TOÁN
XƯỞNG SẢN XUẤT GIÁM ĐỐC
Trang 6CHƯƠNG 2: VẤN ĐỀ AN TOÀN LAO ĐỘNG VÀ VỆ SINH MÔI TRƯỜNG Ở NHÀ MÁY CHẾ BIẾN TINH BỘT
SẮN YÊN THÀNH- NGHỆ AN:
2.1 An toàn lao động
Trong nhà máy an toàn lao động là vấn đề được đặt lên hàng đầu Nó ảnh hưởng rất lớn đến quá trình sản xuất, sức khỏe và tính mạng của công nhân cũng như tình trạng máy móc thiết bị Do đó nhà máy luôn đề cao tinh thần phổ biến và tuyên truyền rộng rãi cho cán bộ và công nhân viên hiểu biết và vận dụng một cách
có hiệu quả
2.1.1 Nguyên nhân và biện pháp:
Tai nạn xảy ra do các nguyên nhân sau:
Tổ chức lao động và sự liên kết giữa các bộ phận không chặt chẽ
Các thiết bị bảo hộ lao động còn thiếu hoặc không đảm bảo an toàn
Ý thức chấp hành kỉ luật của công nhân chưa cao
Vận hành thiết bị máy móc không đúng quy trình kĩ thuật
Trình độ lành nghề và nắm vững quy trình kĩ thuật của công nhân còn yếu
Các thiết bị máy móc được trang bị không tốt hoặc chưa hợp lí
Những biện pháp hạn chế tai nạn lao động tại nhà máy:
Tại phân xưởng phải có tờ hướng dẫn về quy trình vận hành thiết bị
Phải đeo bảo hộ lao động khi làm việc
Thường xuyên kiểm tra mạch điện, hệ thống dây dẫn
An toàn tuyệt đối với người và máy móc
Các đường ống hơi phải có lớp bảo ôn, áp kế
Làm tốt công tác vệ sinh cá nhân và vệ sinh công nghiệp
Thực hiện tốt công tác phòng cháy chữa cháy
Trang 72.1.2 Những yêu cầu cụ thể về an toàn lao động:
Cấm công nhân đang có mùi bia rượu vào môi trường làm việc, trong điều kiện không bố trí được công nhân thay thế hoặc các vị trí khác không đảm bảo
an toàn vận hành thì trưởng ca chủ động dừng dây chuyền
Tổ trưởng cơ điện kiểm tra lại các vị trí lan can, bao che bảo hộ, có kế hoạch gia cố an toàn, đóng mở van thùng rửa củ
Trưởng ca, công nhân máy mài và chặt gốc lưa ý: không được vào thao tác mở cửa 2 van xả của thùng rửa củ tránh trường hợp trượt chân ngã vào thùng trong khi máy đang hoạt động
Chỉ có công nhân vận hành xe xúc lật, xe unload, cấm các trường hợp khác vận hành (trừ khi có yêu cầu trực tiếp của ban giám đốc)
Các vị trí vận hành đặc biệt lưu ý: Kiểm tra bằng mắt trước khi khởi động các thiết bị nhất là băng tải, thùng rửa củ, máy chặt củ
Không được đứng dưới hoặc đi ngang dưới băng tải xếp bột
Phòng cháy chữa cháy:
- Nhà máy quy định không hút thuốc tại kho nguyên liệu, xăng dầu, gara ôtô
- Trang bị bình chữa cháy liên động tại các cụm điểm trong công ty Thường xuyên kiểm tra bình chữa cháy, đường ống nước và có sự diễn tập công tác phòng cháy chữa cháy theo định kì
An toàn về việc sử dụng thiết bị: Nhà máy có đội ngũ theo dõi sự hoạt động của máy móc, đảm bảo hoạt động đúng chu kỳ và công suất, có sự bàn giao máy móc sau mỗi ca
An toàn về điện:
- Công tắc điện được bố trí phù hợp
- Bão dưỡng điện định kì Trong quá trình sữa chữa, bão dưỡng luôn đảm bảo đảm an toàn, khi cắt điện phải có biển báo và mang dụng cụ bảo hộ Có hệ thống báo điện khi xảy ra sự cố
Điều kiện ánh sáng:
Trang 8- Nhà máy vận dụng triệt để nguồn ánh sáng tự nhiên.
- Trong các khu vực nằm sâu trong nhà máy hệ thống điện cung cấp đầy đủ và đúng cường độ đảm bảo cho công nhân làm việc
- Tuy nhiên ban lãnh đạo nhà máy đang xem xét hoàn thiện và thay đổi hệ thống chiếu sáng nhân tạo mới ít tốn năng lượng mà đem lại hiệu quả cao hơn
Bảo hộ lao động: Công nhân làm việc trong nhà máy được trang bị quần áo bảo hộ, găng tay, ủng, khẩu trang Tuy nhiên việc chấp hành mang đồ bảo hộ còn hạn chế do ý thức của công nhân
Biển báo an toàn: Nhà máy có hệ thống biển báo an toàn, nguy hiểm, cấm hút thuốc, không phận sự miễn vào được bố trí cạnh các thiết bi và các khu vực nhạy cảm
2.2 Các vấn đề môi trường của nhà máy:
Chất thải từ các nhà máy tinh bột sắn nói chung và nhà máy chế biến tinh bột sắn Yên Thành nói riêng luôn là vấn đề búc xúc của quốc gia, không chỉ ảnh hưởng tới môi trường đất, nước, không khí, làm mất mĩ quan khu vực xung quanh
mà còn gây hại cho sức khỏe cộng đồng.Công nghệ sản xuất tinh bột sắn làm phát sinh cả 3 dạng chất thải: khí thải, nước thải, chất thải rắn
2.2.1 Ô nhiễm môi trường không khí:
Thực trạng: Do chưa được quan tâm đúng mức, tình trạng ô nhiễm không khí vô cùng nghiêm trọng Theo phản ánh của người dân địa phương ở đây mùi hôi thối rất khó chịu và bụi bao phủ không ngớt
Nguồn gốc: Bụi phát sinh trong quá trình chuyên chở nguyên liệu, bụi cực nhỏ của thành phẩm trong quá trình đóng bao, khí thải của các lò đốt; hỗn hợp khí độc SO2, NO2, CO2
Tác hại: ăn mòn thiết bị; gây ra các bệnh về đường hô hấp, phổi cho con người; gây ô nhiễm môi trường một cách nghiêm trọng
Biện pháp khắc phục:
Trang 9- Phun nước làm ẩm không khí chứa bụi.
- Sử dụng các thiết bị xử lí bụi: buồng lắng, thiết bị lọc bui xyclon
- Xây dựng ống khói nhà máy cao
- Thay đổi công nghệ
- Công nhân làm việc được trang bị đồ bảo hộ lao động và được khuyến cáo mang khẩu trang trong khi làm việc
- Trồng cây xanh quanh khu vực nhà máy Theo quy hoạch nhà máy có 1.5
ha trồng cây xanh và thảm cỏ tự nhiên và càng ngày càng được mở rộng
- Nhà máy đang cải thiên, sử dụng hệ thống thông gió tự nhiên, nhân tạo
2.2.2 Ô nhiễm nguồn nước
Thực trạng: Nước thải của nhà máy một phần chưa qua xử lí hoặc xử lí chưa sạch chảy tràn lan ra ngoài gây ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt người dân và làm hủy hoại môi trường sinh thái.Theo thống kê hiện nay có 4 người đã chết do căn bệnh ung thư vì sống chung với môi trường ô nhiễm UBND huyện Yên Thành
đã từng có quyết định đình chỉ hoạt động của nhà máy trong một thời gian
Giải pháp:
- Hiện tại nhà máy đang đầu tư xây dựng hệ thống xử lí nước thải UASB Xử lí nước thải bằng phương pháp kị khí có sử dụng bùn hoạt tính và thu hồi khí metan.
- Hệ thống hồ lắng sinh học sử dụng cây lục bình để giảm ô nhiễm hữu cơ cho nước thải trước khi đưa ra môi trường
2.2.3 Ô nhiễm do chất thải rắn:
Nguồn gốc: Trong sản xuất tinh bột sắn bằng củ mì tươi chất thải rắn chủ yếu là từ công đoạn rửa củ, bóc vỏ, tách chiết bao gồm đất cát, vỏ gỗ, vỏ lụa,1 phần thịt củ bị vỡ, sắn nguyên liệu bị thối, chất thải từ công đoạn tách bã
Giải pháp:
- Bã sắn ngay sau khi qua dây chuyền sản xuất bán cho các cơ sở sử dụng bã dùng cho mục đích khác
- Sử dụng bã và vỏ sắn làm phân compost
Trang 10- Các rác thải của công nhân và văn phòng được thu gom và giải quyết hợp lí.
2.2.4 Rung động và tiếng ồn:
Nguồn gốc: Âm thanh của xe cơ giới chở nguyên liệu, thành phẩm vận chuyển liên tục; âm thanh của máy móc thiết bị trong nhà máy như thiết bị trích li,
li tâm Tiếng ồn và rung động trong nhà máy ảnh hưởng đến hiệu quả làm việc và sức khỏe của công nhân, về lâu dài gây cảm giác mệt mỏi, khó chịu, mất ngủ, tâm
lí khó chịu, dẫn đến nguy cơ gây tai nạn trong khi lao động
Giải pháp:
- Lắp các thiết bị hút âm, cách âm xung quanh các thiết bị gây ồn
- Thường xuyên bảo trì và thay mới máy móc, bôi trơn.Trang bị dụng cụ bảo vệ cho công nhân trong nhà máy
- Chỗ nghĩ ngơi phải cách âm với nơi sản xuất
2.2.5 Sản xuất sạch hơn(SXSH):
Trước khi tiến hành SXSH, vấn đề môi trường Công ty thường xuyên gặp phải là ô nhiễm do nước thải Nước thải từ các quá trình lọc, lắng tinh bột có chỉ số BOD5 vượt 2.1 lần so với TCVN 5945-2005 (mức B) và COD vượt 2.11 lần Toàn
bộ nước thải của nhà máy đang được tập đoàn AES (Mỹ) đầu tư xây dựng hệ thống
xử lý tận thu biogas áp dụng theo nguyên tắc của dự án CDM Tuy nhiên, lượng bột và nước rò rỉ từ bã thải cũng là một yếu tố gây ô nhiễm môi trường và thất thoát nguyên liệu Để giải quyết vấn đề này, năm 2008 Công ty đã tiếp cận Hợp phần Sản xuất sạch hơn trong công nghiệp của Bộ Công Thương
Những lợi ích cụ thể do SXSH mang lại:
Giảm 0.99% lượng
nguyên liệu sắn củ/đơn
vị sản phẩm
CO2/năm
Trang 11Giảm 1.31% suất tiêu
thụ điện
Tiết kiệm 18.25 triệu
đồng
Các biện pháp SXSH điển hình của nhà máy:
Nhóm giải pháp
1
Kiểm soát lượng tạp chất: đất, cát lẫn vào trong
sắn nguyên liệu trước khi nhập: thời điểm thu
mua nguyên liệu, quy định tạp chất khi thu mua
nguyên liệu, kiểm soát nguyên liệu sắn của khi
nhập
Không tốn chi phí
Giảm 1,1% tạp chất trong nguyên liệu nhập hàng ngày, tương đương 2,133 triệu VNĐ/ngày
QLNV
2 Kiểm soát các vị trí rò rỉ của đường ống nước 0.3 triệuđồng Tránh rò rỉ, thấtthoát nước QLNV
3 Thay và vít chặt lại các dây curoa chùng ở các động cơ 0.6 triệuđồng Giảm 25m3/tấn SP TĐTB
4 Kiểm tra trạm hạ áp và yêu cầu hạ điện áp 1 mức 6 triệuđồng
Giảm 1% tiêu thụ điện Tiết kiệm VNĐ/kWh
= 0,126 triệu VNĐ/ngày
QLNV
5 Vít chặt các vị trí tiếp xúc điện tại trạm hạ áp để tránh hiện tượng mô ve gây thất thoát điện 0.5 triệuđồng Tiết kiệm điện QLNV
6 Thay dần bóng đèn chiếu sáng bằng các bóng
đèn tiết kiệm điện năng
2.4 triệu đồng
Tiết kiệm 0,042 triệu
QLNV
Trang 127
Kiểm tra quá trình vận hành lò đốt: không khí
cấp cho quá trình đốt, thao tác công nhân vận
hành lò
Không tốn chi phí
Tiết kiệm nhiệt năng, nâng hiệu suất đốt
QLNV
8
Sử dụng lượng vỏ và cùi thải này để làm phân vi
sinh cung cấp cho vùng nguyên liệu và bán ra
thị trường
2.8 tỷ đồng
Lợi nhuận thu được 1.6 tỷ đồng/năm (Dự kiến)
THTSD
9
Lắp đặt thiết bị tách bã đồng thời có hệ thống
sấy để giảm hàm lượng ẩm xuống 12% bán cho
các cơ sở chế biến thức ăn gia súc
3.6 tỷ đồng
Lợi nhuận thu được 1.5 tỷ đồng/năm (Dự kiến)
THTSD
Ghi chú: QLNV: Quản lý nội vi; TĐTB: Thay đổi thiết bị; TĐQT: Thay đổi quá
trình; THTSD: Tuần hoàn tái sử dụng; TĐNVL: Thay đổi nguyên vật liệu
Trang 132.3 Vệ sinh xí nghiệp:
Nhà máy chế biến tinh bột sắn Yên Thành - Nghệ An coi trọng công tác vệ sinh
xí nghiệp Nếu tiêu chuẩn vệ sinh trong nhà máy không đảm bảo sẽ tạo điều kiện cho vi sinh vật phát triển làm ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm, sức khỏe người tiêu dùng và công nhân
2.3.1 Vệ sinh cá nhân của công nhân:
Công nhân phải ăn mặc quần áo sạch sẽ, khi vào sản xuất phải mặc đồng phục
của nhà máy, đội mũ, đeo khẩu trang, đi ủng, găng tay
Không được ăn uống, hút thuốc trong khu vực sản xuất
Thực hiện chế độ khám sức khỏe công nhân theo định kì 6 tháng 1 lần
Trong nhà máy có đầy đủ nhà vệ sinh, nhà tắm cho công nhân
2.3.2 Vệ sinh nhà xưởng, máy móc, thiết bị:
Theo định kì máy móc sẽ được vệ sinh sạch sẽ
Kiểm tra, lau chùi thường xuyên để đảm bảo vệ sinh
Trong phân xưởng sản xuất sau mỗi ca phải làm vệ sinh khu làm việc
Thường xuyên kiểm tra việc thực hiện vệ sinh trong và ngoài phân xưởng
Trang 14KẾT LUẬN
Để đảm bảo một nhà máy, công ty hoạt động tốt ngoài việc áp dụng công nghệ trang thiết bị hiện đại, an toàn lao động và vệ sinh môi trường cũng là vấn đề được quan tâm hàng đầu hiện nay.Nó không chỉ mang lại sức khỏe tốt cho người lao động tăng năng suất làm việc, bảo vệ môi trường mà còn tạo hình ảnh tốt với người tiêu dùng.Đi đôi với nâng cấp dây chuyền công nghệ nhà máy tinh bột sắn Yên Thành – Nghệ An cũng đang tuân thủ đúng nguyên tắc và áp dụng các biện pháp cụ thể trong công tác đảm bảo an toàn lao động và vệ sinh môi trường Tuy còn nhiều thiếu sót nhưng không thể phủ nhận hiệu quả mà nó mang lại Qua thời gian tìm hiểu thực tế cùng với kiến thức thu nhận được từ bộ môn kĩ thuật an toàn và môi trường
em đã hoàn thành bài tiểu luận này Qua đây e xin chân thành cảm ơn các thầy cô, các anh chị khóa trên đã cung cấp cho em nhiều kiến thức bổ ích để hoàn thành tốt bài làm của mình