chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáychuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáy chuyên đề đau vai gáychuyên đề đau vai gáy
Trang 1Thực hiện : Nhóm 1Thời gian : 17h thứ 3 ngày 16/01/2018Địa điểm : Giảng đường 2.08
Chuyên đề
ĐAU VAI GÁY
Trang 2Tổng quát chuyên đề
I Nhắc lại về giải phẫu vùng vai gáy.
II Nguyên nhân và triệu chứng của đau vai gáy theo
y học hiện đại.
III Đau vai gáy cấp theo y học cổ truyền.
IV Trong điều trị lâm sàng.
Trang 3I Nhắc lại về giải phẫu vùng vai gáy.
Khái quát cột sống cổ và xương đốt sống cổ
1 Có 7 đốt sống cổ ; 8 dây thần kinh.
2 Một đốt sống có :
- Rãnh cho thần kinh đi ra.
- Lỗ đốt sống cho tủy sống đi ra.
- Lỗ ngang cho động mạch đốt sống đi qua.
Trang 4 Cơ vùng cổ sau ( gáy )
Trang 5-• Lớp 2 :
- Cơ gối đầu : từ mỏm ngang C6- D2 bám vào nửa ngoài
đường cong châm trên
- Cơ gối cổ :từ mỏm gai D3-D5 bám vào mỏm ngang C1-C4
• Lớp 3: cơ dài đầu ; cơ dài cổ ; cơ bám gai
• Lớp 4 : cơ chéo đầu , cơ thẳng đầu
Trang 6 Cơ vùng cổ bên
Cơ ức đòn chũm
- Nguyên ủy :xương ức + xương đòn
- Bám tận :xương chũm + xương chẩm
Trang 7II Nguyên nhân và triệu chứng của đau vai gáy
theo y học hiện đại.
Đau vai gáy cấp Đau vai gáy mạnNguyên nhân - Do lạnh
- Thay đổi tư thế đột ngột
- Viêm cột sống, chấn thương vùng cổ
-Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ
-Tự phát không rõ nguyên nhân
- Ngồi làm việc, nghỉ ngơi sai
tư thế trong thời gian dài
- Thoái hóa đốt sống cổ
- Các dị tật bẩm sinh : cong vẹo, hẹp ống sống, hẹp lỗ tiếp hợp
Triệu chứng - Đau dữ dội vùng cổ gáy, cảm
giác cứng nhắc khó chịu, có khi đau nhói như điện giật
- Ấn cơ thang, cơ ức đòn chũm
có thể co cứng
Trang 8III Đau vai gáy cấp theo y học cổ truyền.
1 Nguyên nhân
- Phong hàn xâm nhập kinh mạch, cân cơ, xương khớp.
- Gánh mang vác nặng sai tư thế gây khí trệ huyết ứ.
- Thấp nhiệt: viêm nhiễm cột sống cổ và các cơ quan lân cận
Trang 92 Các thể bệnh.
• Thể phong hàn: sợ lạnh, rêu lưỡi trắng mỏng, mạch phù
• Thể khí trệ huyết ứ: đau cố định một chỗ,lưỡi có điểm tím ứ huyết, mạch sáp
• Thể thấp nhiệt: sưng nóng đỏ đau hạn chế vận động cổ vai gáy, sốt nhẹ, lưỡi đỏ rêu vàng, mạch phù sác
Có 3 thể bệnh :
Pháp: sơ phong tán hàn, thông kinh hoạt lạc
Pháp : hoạt huyết khứ ư, thư cân hoạt lạc
Pháp: khu phong trừ thấp, thanh nhiệt giải độc, hành khí hoạt huyết.
Trang 10IV Trong điều trị lâm sàng.
Bệnh nhân nam 23 tuổi đi mưa lạnh về, đột ngột thấy cổ vẹo sang phải, đau dữ dội vùng cổ vai gáy Đau khiến bệnh nhân không cúi, ngửa, quay
cổ được Cơ vùng cổ gáy co cứng, ấn đau chói, người bệnh sợ lạnh, sợ gió rêu lưỡi trắng mỏng, mạch phù khẩn Hãy chẩn đoán, điều trị và phòng bệnh cho bệnh nhân trên.
Tình huống
Trang 11• Vị trí : kinh mạch, cân cơ vùng vai gáy
• Nguyên nhân : ngoại nhân, phong hàn
Trang 122 Điều trị
Theo y học hiện đại : Giảm đau, giãn cơ
• diclofenac 50mg * 02 viên/ 2 lần/ngày
• myonal 50mg * 03 viên/ 3 lần/ ngày
Trang 13 Theo y học cổ truyền :
• Pháp : khu phong tán hàn – thông kinh hoạt lạc.
• Phương : Quyên tý thang
khương hoạt 8g chích hoàng kỳ 12g khương hoàng 12g chích cam thảo 6g xích thược 12g đại táo 12g
đương quy 12g sinh khương 4g
phòn phong 12g
sắc uống ngày 1 thang chia 2 lần, uống nóng.
Trang 14 Các phương pháp không dùng thuốc :
Trang 15 Bật gân
Dùng ngón tay trỏ sờ nhẹ vào cơ thang ngang đốt sống D6 - D7
(huyệt đốc du) sẽ thấy một dây nhỏ nằm chéo từ trên xuống dưới,
từ trong ra ngoài Dùng ngón tay cái ấn vào dây này, bật mạnh về phía cột sống rồi lại bật ra phía ngoài và day 1 phút tại chỗ đó.
Trang 16 Theo kinh nghiệm dân gian
Chườm nóng
Chườm ngải, muối rang
Trang 17Thực tế lâm sàng
• Bước 1 : ổn định tâm lý bệnh nhân.
• Bước 2 : chiếu đèn hồng ngoại, day bấm huyệt lạc chẩm đồng thời cho
bệnh nhân vận động cổ 1 cách từ từ nhẹ nhàng
• Bước 3 : tiến hành xoa bóp cho bệnh nhân.
• Bước 4 : châm cứu.
• Bước 5 : thủy châm vitamin B1
Trang 18- Bước 2 : chiếu đèn hồng ngoại, chiếu đèn hồng ngoại,
day bấm huyệt lạc chẩm đồng thời cho bệnh nhân vận động
cổ 1 cách từ từ nhẹ nhàng
Chiếu đèn hồng ngoại Day, bấm huyệt lạc chẩm
Trang 19Vận động vùng cổ gáy một cách nhẹ nhàng
Các động tác vận động cổ, cúi ngửa đầu, xoay đầu.
Trang 20- Bước 3 : tiến hành xoa bóp cho bệnh nhân
1 Xoa, xát vùng cổ gáy
2 Day cùng cổ gáy,động tác làm nhẹ nhàng
3 Lăn vùng tam giác : Đại chùy Phong trì, Kiên tỉnh, vừa làm vừa vận động cổ bệnh nhân nhẹ nhàng
4 Tìm điểm đau nhất dọc cơ ức đòn chũm và day, bật mạnh
5 Ấn các huyệt : Phong phủ, Phong trì, Giáp tích Đại chùy, Thiên tông a thị
và các huyệt thuộc kinh Thủ Dương minh đại trường
Xác định vị trí cơ ức đòn chũm
Trang 21- Bước 4 : Châm cứu ( Ôn châm )
Ta châm các huyệt : phong trì, kiên tỉnh, thiên trụ, thiên tông, đại trữ, dương lăng tuyền, liệt khuyết.
Trang 22- Bước 5 : thủy châm
Dùng vitamin b1, b6, b12 vào huyệt kiên trinh 0,5-1ml
Bệnh nhân đang được điều trị bằng phương pháp thủy châm
Trang 23Phòng bệnh
- Ngồi làm việc , nghỉ ngơi đúng tư thế
Trang 24- Khi ngủ nên nằm ngửa, gối không quá 10cm, phần trên vai nên đặt trên gối
Trang 25- Khi xem tivi nên tựa lưng vào đệm, đầu hơi ngửa ra sau thành ghế
Trang 26-Tránh lạnh đột ngột, mang vác sai tư thế
- Luyện tập vận động nhẹ nhàng vùng cổ: các động tác dưỡng sinh ưỡn cổ
và ngửa cổ, động tác tăng sức mạnh cơ vùng cổ.