Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1

Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1 Dược Tính Chỉ Nam Quyển 1

la)

a KRULL

Ca Ay 001151)

Be 2

a Ai

BAI BAT

Những loài câu có kim thạch cầm thủ ở trong hoan vil, xtrng quanh chúng ta, từ đồng nội đến núi sông, từ uườn ruộng cho đến rừng rú, thường có nhiều thứ đề làm thuốc hau, như

đã giúp ích cho sự sinh lồn chúng (a nói riêng, uà nhân loại nói chung Nếu biết đem những năng chất của nó mà chỉ phối,

mà sử dụng, thì ích lợi biết dường nào ?

Nhưng cũng chỉ 0i íL người đề 9, hay it ai hiều biết, nén

đã coi thường, đó cũng là viée dang tiée vay

Đồng Y cũng như Tây Y đều là biến chế Irong những phương thuốc hau, các thuốc hau ấu bởi đâu mà ra? Chắc cùng không ngoài các thứ thảo mộc kim thach cam thi Theo Đông g học có trên ngàn thứ thuốc, thuốc các loại

đã được nghiên cứu biết rõ tính chất của nó, va đã úp dụng trong ngành ụ học lừ xưa đến naụ

Nhưng các sách nở đề tham khảo phần nhiều oiết bằng chữ tán, đối vdi nền oăn học Việt Xam hiện tại khó bề phồ biến" Xưa naụ có nhiều bậc danh ụ cao kiến, nhiều bác lúc

nho cũng hằng lưu tâm đến tương lai của nền ụ học Đông

phương, muốn phiên dịch sách thuốc ra quốc bản, những rất liếc chưa có qỉ thực hiện được Vì điều kiến nàự hay điều kiện khác, có khả năng lại thiếu phương liên, nên chưa có lập được lính nào dịch ra quốc ngữ mà đầu đủ rõ ràng

Viết đến đâu tôi tu van luong tâm cũng là cựu nho, cũng

la dong y si, bdy tam mươi tuồi rồi cũng đã từng hành nghề

trên bốn năm mươi năm mà cũng chưa giúp ích được phần nào trong sự dich thuật

Ngó trước nhìn sau xiết bao mong mỏi Ï

Mau thau, cụ Hạnh Lâm bạn đồng nghiệp thật có công đầu oừa cho tỏi xem trọn bộ Dược tính hơn nghìn trang, cả hơn nghin vi thuốc, đủ các loại mà cụ đã dịch ra quéc van,

0à ngoại quốc danh từ cùng như chữ La Tỉnh Ánh ngữ, chữ Hán, tuụ buồi đầu chưa được nutời phần hoàn hảo, nhưng cũng đáp lại được sự như cầu ngày naụ Và sau nữa theo thiền kiến của tỏi Lhì cũng chưa có bộ Dược tính quốc băn nào đầu đủ hơn

Cụ Hạnh Lâm hoàn thánh va pho biến được bộ Dược lính chỉ nam nảy, một phần cũng ở các bực lão thành tán dương khuuến khích, thái đáng công phu cụ đã cé giing, ra sức sưu (ầm, cũng không ngoài mục đích là giúp ích đồng bao va cho Adu tiến có chỗ nghiên cửu học hành, hơn thế nữa nó côn giản tiếp bảo lồn nên ụ học nước nhà, giữa lúc chữ lidn mong manh nghiêng ngửa

Hộ Dược Tính Chỉ Nam nàu có thề nói được rằng -

Nó như sợi dây tính thần liên lạc giữa cổ và kim Vay ai là những người hâm mộ học nên có một bộ sách này.ở trong gia đình, chẳng những bồ ích cho những

khi có người lâm bệnh, mà còn là phương tiện thiết thực trong sự học hồi va suy nghiệm mãi lên

Sau nữa nó còn góp phản oào một ngay tương lai ma Y giới Việt Nam được chấn hưng trên toàn lãnh thồ nước nhà ấu

là lòng nguyễn oọng thiết tha mong mỗi của kẻ oiết bài nay vay

Trung phần Quảng Tin tỉnh Tam Ky quan lao Y VU.DAN-SO'N Kính bút

Ngày Đại Hội VIỆT NAM KỲ LÃO ÁI HỮU

2 H 1 ở

puoc TINH CHI NAM

LỜI NÓI ĐẦU

Đông-Y Bảo Giám chép rồng: Hiên Kỳ Hiên Kỳ Thượng cùng thiên kỷ hạ cực nhân lý» nghĩa là: thánh vay thay Ì Hiên-Ký, trên thấu cơ trời, dưới suối lẽ người, Hiến-

Kỳ muôn đời

Xét trong y-học phương Đông, xưa ngy giúp ích cho người không phải nhỏ, thột lö một công trình vĩ đại vô song Sách vở lưu truyền đề cho người sau nghiên cứu, những phương kinh nghiệm tỉnh vi, có thề nói là phái minh trước nhất trong lịch sử y-khoa

Giữa lúc Đông Tây chung sống, mới cũ đồi thay, phải chang vì tình thế sui nên, hay vì hoàn cônh bó buộc, mà những phương pháp tài tình, những triết lý cao siêu về dịch lý cũng nhự vộn khí uyên thâm của cóc bậc đại tài Chong ta có thể

tự hào là y-học đông phương tiến triền trên trình độ khá cao trước Au-Mỹ vậy

Thương Hàn Luận của Trương-trạng-Cảnh tiên-sinh sóu kinh biến hóa nhiệm màu, Mọch Thái Tố của cụ Dương-Thượng sáu

bộ uyên vi Y-Tông-Tâm lĩnh của cụ Hỏi-Thượng ôm dương thủy hỏa diệu huyền, chồng phải là những bộ sách quí báu có một không hơi rụ ?

Đóng lẽ ra sự nghiệp thiêng liêng ấy Công trình vĩ đại

ấy, đương nhién ta được thừa hưởng đời đời, không vì một

lẽ nào ta giám thờ ơ, mà còn phổi lo sao cho bền ving, va sáng tỏ thêm lên mới phải

Trông lên dĩ vãng, ngắm về tương lai : lòng riêng riêng những bàn hoàn † Vàng mười nấu chưa đủ lửa, ngọc qui sao

cỏ quanh nhỏ mà cũng đủ chữa khỏi rốt là thần hiệu | Chứng nhũ-ung, chứng tràng-nhạc dùng: một vài thứ lá có thé tan ngoy, người bị rắn cắn ngắt đi, cồng chỉ một vòi miếng vỏ cây nơi bờ ruộng cứu sống lại như chơi

Những môn thuốc vô cùng hiệu nghiệm áy, chẳng phải

ở đâu xo mà chỉ ở lòng ta có công có chí nghiên cứu tìm lòi

ra cỏ Y-khoa : học nhự hỏi dụng như châm, đọc suốt thiên kinh vạn điền rút lại cũng chỉ là đem ra tế thế độ nhân Người xưa đã nói : « Dục học lương y tiên độc bản thảo

đĩ trị dược lính » nghĩa là muốn làm thay hay trước nên đọc bản thảo cho rõ tính thuốc

Bản thẻo là lắm gương sóng trong nền y-học vậy, kia như những sách : Cương mục Bản thảo, Thần nông Bản thảo, Y-học Nhập môn Bản thảo, Y-học Phương châm bản thảo, Tuệ tinh Lan éng bản thảo, y-học đại toàn bản thảo, Đông-y Bảo giám Bản thỏo, Cầu-chân bản thảo, Dược học Đợi Tự điền Bản thảo, đại yếu và Trung dược dược học đại tự điền, Tðng chú bản thao Trung dược dược tính, năng chú y dược nghiên cứu thự xõ v.v Đều dạy !qg những tính chất các vị thuốc của thảo mộc kim thạch cầm thú, dạy !a cách bào chế tầm sao,

đề cho hợp với thực hự lọng phủ của con người, hồu giúp cho sự trị liệu, hoặc bồi bồ tâm can cho khỏe mạnh, thật là bao công phu nghiên cứu của cò nhân

Dược phảm Đông hoy Tôy : tựu trung cũng đều chế biến

ở thảo mộc kim thạch mà ro, duy có điều trị liệu, hoặc bảo chế khóc nhou thôi

Vì những ý nghĩ lo âu, và tắm lòng thơ thiết về y-đạo chúng tôi xin theo các bộ sách kẻ trên soạn dịch ra đôy gọi là DƯỢC TÍNH CHỈ NAM đề cống hiến đồng bảo, mong góp phần xây dựng nền y-học đông phương trong muôn một vộy, hoặc có chỗ nào lồm lỗi xin quí vị cao mỉnh vui lòng chỉ giáo giùm cho, chúng tôi xin hết lòng cảm l1g

Kính bạch HẠNH-LÂM

LỜI GIỚI THIỆU

Vua Thẩn-Nơng xưa nềm cỏ cây chia ra vị lành vị độc, lam ra bộ Thắn-Nơng Bản Thảo Hiên-Viên Hồng đề cùng với ơng Kỳ-Bí làm ra bộ Thái Dược đơi, Ơag Đồng Quân làm ra bộ

Thái Dược Biệt Lục, K} đĩ ơng Lơi Cơng làm ra bộ Lơi Cơng

Bào-chề, Đền thời Ảa ơng Y-Dộn làm ra bộ Thang-Dịch-Bân,Thảo»* Nhà Đường ơng Mạnh-Sản làm ra bộ Thực-Liệu-Bản-Thảo, Ơng Trin.Tang-Khi làm ra bộ Bản-Thảo-Thập-Di Nhà Tồng ơng Bàng Thời làm ca bộ Bản-Thảo-Bỏ-Di Nhà Nguyên ơng Vương-Hiều-Cổ

làm ra bộ Bản-Thảo-Tập.Yêu, Ay là kể sơ qua những sách Bản

thảo, cịn sách thuốc thì rất nhiều

Nĩi tĩm lại các bậc Hiển thánh đã bao cơng nghiên cứu bản thảo cũng như các phương thuộc sách vở lưu truyển để cho người

sau ứng dụng, đã từng giúp ích cho đời biết bao nhiêu

Nước ta cụ Tuệ-Tĩnh, cụ Lãn Ơng soạn nhiều sách thuốc va

bản thảo, những thẩn phương điệu quyết ầy đền nay vẫn là cẩn thiết Y-Học Âu Tây ngày nay cũng cơng nhận là hay Tiệc rằng

sách Việt văn hãy cịn lt ỏi

Nay được ơng Hạonh-Lâm là bạn đồng nghiệp

Ơng HẠNH-LÂM là một nhà thâm thúy nho y để tâm nghiên cứu Đơng-ÝY-Học đã lâu, dịch ra quyền Dược Tính Chỉ Nàm này Ơng cĩ nhà ý đưa tơi xem nhận thây cơng việc ơng làm rầt là quí hĩa, ai kem cũng đếu bỗ ích, bởi vì ơng là thấy thuộc, giàu kinh nghiệm từng trải lịch duyệt trong nghề thuốc, am hiểu cách

sử dụng các vị thuốc

Vậy tơi xin trần trọng giới thiệu cùng qui vị thân mền,

mong sự phổ biền được sâu rộng, chẳng những người xem cĩ ích,

mà người cĩ bệnh cũng được nhờ nhiều,

Đơng-y cao điệu lắm thay,

luyện rên kinh chỉ cho hay, giúp người,

Chỉ Nam Dược lính kịp thời,

Cĩp cơng xây dựng muơn đời mai sau,

Đọc rồi mách bảo dùm nhau

Nay kính QUẤT HIẾN Đăng-Y.S¡

VŨ DUY THIỆN

Gỗ pữn Têng Hội Đơng-Y-Hac Việt-Nam Agnucn Chính Hội Trưởng ÝY — Dược Nam.Định

Sách DƯỢC TÍNH CHỈ NAM

của cụ HANH-LAM

Trén dn coi nhw sin cb thay,

Muán nghìn tính ược tuết xwa nay,

Dich sang ViệL ngữ tỉnh tường thÁI

Mừng thấy đúng y tiếu triển thay,

Gidp bac lio thành cối cũng tién,

Khuyến người thiểu luấm đạc thêm hay,

Soau theo phwong phip nh từ điển,

Đáng dược kho tang div ca day

mùa thu aim nhâm dần

la Giang BÍCH PHONG

BINH QUOC KHANH kinh dé

Caung qui vi dée gid than mén, Kính thưa quí vị,

« Dược Tính Chi Nam » tập nhất cu khi đã phát bình được quí

vi tin yêu, nhiều thư gửi lại yêu cầu tiếp tục tập bai cho trọn bộ Thật

là một khích lệ lớn lao cho chúng tôi

Muốn dfn dip tim thjnh tinh Zy, ching tôi khổng quản tài sơ tri thifa, cổ gắng sưu tầm, chỉ mong hoàn thành được sứ mệnh Thưa qui vị, tập lÍ cũng theo thứ tự ABC tiếp từ vẫn H đía vần X là trọn bệ

Mục lục gẽ in ở cau

Qui vị muốn tra cứu vị gì, xia theo vần số và trang, tự khíc thấy ngay rất dĩ dàng,

Vị thuốc đã đề tên chữ Việt và chữ Hán, ngoại quốc danh từ chữ

La tinh chữ Anh lại chua tên những vị thuốc ta đã có như :

Tin hd: RG cây chỉ thiên — Xạ can : Củ cây rẻ quạt — Đông qua : qui bí đao v v

Và những tên khác trong chữ Hản

Thí dụ: Hươag nhu tức là hương nhự

Bạch chỉ tức là phương hương bay trạch phần

Thiên ma tức là độc giao chỉ, hay quỷ đắc thảo, hay định phong thìo v, v

ĐỂ tiga việc nghiên cứu, đọc qua có thể biết ngay những chữ trong đơn (toa) thuốc xưa nay, và biết được vị ấy tioh chit thé nao là tốt, bào chế phải làm sao mới bay

Những bệnh nào nên dùng

Những người nào phải kiêng, rõ ràng tính chỉ: từng vị một, tùy nghỉ sử dụng, châm chước thực hư

Sau này chúng tôi sẽ tiếp tục ra những sách thuốc, sách mạch Thả;

Tả, sách mạch Vương Thúc Hòa, để phân biệt nội thương, ngoại cẩm, phong hàn thử thấp, biểu lý căn do cho rõ bệnh cơ

Những vị có thiện chi hay him mộ đạo Y, cảng nền thể nhận nhiệt tầm ưu ái, cứu nhân độ thể của thánh hiền đã vì nhận đạo ma dé lại biết bao sách vỡ, trước là bọc cho biết để giữ gìa thân thể cho khỏc mạnh, saugiúp đỡ bà coa trong cơa nguy cấp Nhất là các vị có triển vọng cao bơn, đọc nhiều cing quí, như những bộ Nội Kính, Đảng Y Bảo Giám

Hoàng bản y học, Thương Hàn của cụ Trương Trọng Cảnh Y Tông Tầm Lĩnh của cụ Lăn ông, gia công nghiên cứu tỉnh vị, chấc rằng dược tính đã thông thì lựa phương cũng dễ, lo gì những bệnh nan nguy, ưng biến tùy cơ, quân thin tá sứ, bệnh nào thuốc ấy không sai

Cuổi sách có phụ thêm ít nhiều bài thuốc, cốt để nghiên cứu những cách dùng thuốc uyên thâm của cổ nhân còn để lại

Sau lai ghi thêm phương phấp vệ sinh, những thức ăn uống bÌng ngày, thức gì phải kiêng, không được ăn lấn với nhau có bại, mặc dầu cũng có khi an vin không sao, nhưng cái hại ngấm ngầm mình khêng để ý, hoặc không biết rõ đó thôi, bìng chứng biển nhiên xia để các ngài xét đoán ‡ Ngày xưa thời đại thả sơ, nào có cao lương mỹ vị gì đầu, mà khốc mạnh sống lầu, ít có bệnh tật, Trải lại ngầy nay văn minh tiến bộ,

khoa boc tinb vi, chữa bệnh bằng quang tuyển, giúp thể có máy hơi, ăn nguyên cao lương mỹ vị, thuốc thuần rượu dược linh đơn, mà kết quả

ta thấy bệnh càng ngày cảng nhiều, nhà thương không đủ chế nằm, lại còn nấy ra những bệnh quải gở dị kỳ, mưa nay chưa từng có, nìo đìn

bà chửa ngoai bọc thai, nào người khỏe ngủ rồi chết không kịp chối, nào

găng mạch máu, nào bạch huyết cầu, vạn trạng thiên hình kẾ sao cho xiẾt,

phải chăng vì người ta đã quá thiên về vật chất, mà quên đạo dưỡng sinh chăng ?

Người xưa nói rằng :

Sang khău thực da đương tác bệnh,

R # $ ý 5Š Ít 8

Khoái tâm tự quá khủng sinh ương

fF os + l8 78 4 #

Xin tạm dịch :

ấn cần ngon miệng e sinh bệnh

sướng àu thương tâm sợ mắc dau

Kính thưa qui vi: Ÿ họ: sách nhiều đều in bằng chữ Hán, nỀn nhân

ưu ải tỉa đem diễn dịch chữ ta, riêng những sợ là tính thần chưa hết ý, Giám mong quí vị cao minh chỉ giáo giủm cho những điều thiểu xót, Những ước ao sao : Rừng không bỏ hư gỗ quí, bề không rhí mất ngọc châu, đó là điRu thiết tha nguyện vọng

Kính thưa quí vị, tôi trộm nghĩ : KẾ VÃNG KHAI LAI lúc nìo

chúng ta cũng không dám quên ; bởi vì chúng ta là những người thừa kế của tiền nhân, chúng ta phải cộng sự với đương thời và khai thác cho hậu tiến

kính bạch HẠNH-LÂM

ALATA

X H j ở

TÌM HIU TÍNH THUẾ

Theo phương pháp cồ truyền dược tính chịa làm 5 loại :

Tân Cam Hàm Toan Khổ

Tuy nhiên mỗi thử cỏ một công dụng riêng của nó khi dùng tất phải biết nó còn có những năng lực khác nhau Thị dụ: Những vị toan tính nó sáp cho nên hay thư liễm Những vị khồ (đắng) tính nó tả cho nên thanh Những vị hàm (mặn) tính nó nhuyễn làm mềm các thử

Những vị cam (ngọt) tính tình hòa hoãn làm cho các sức mạnh giảm di

Những vị tân (cay) có Linh tán làm cho tan ra

Cô nhân cũng có khi nỏi vị đạm tính nó thấm lợi như lợi tiều tiện

Sách nội kinh nói rằng:

Trời nuôi người ta bằng lục khí

Thí dụ như : Những vị nặng tính chìm thuộc âm Những

vị thuộc âm phần nhiều đi vào tạng phủ

Những vị nhẹ thuộc dương Những vị thuộc dương phần nhiều đi ra tấu lý (thớ thịt) và chân tay

Những thuốc thuộc loài thảo mộc có khi trong một cây mà tính nó cũng khác nhau

Thí dụ như : cành nhánh đi ra chân tay, da vỗ đi ra bì phu ruột và thân cây đi vào tạng phủ,

Lại như những chất nhẹ dễ vào tìm vào phôi, những chất

nặng dễ vào gan vào thận, những thứ ruột rỗng hay phát tán bên ngoài mà nhữog thứ đặc thi chuyên trị bên trong, những thứ thuốc khỏ ráo hay vào khí phần

Những thử thuốc ầm ướt hay vào huyết phần,

Công hiệu của thuốc có khi thứ nọ phải nương nhờ thir kia, như Tri-mẫu với Hoàng-Bá, Hồ đào nhục với phá cố chỉ

Có khi vị này sợ vị khác hoặc là vị khác có thể ehế được

Những vị thuốc nào kiêng kị nhau

Dưới đây chúng lôi xin biên rõ những vị phần nhau, Nhân sâm, huyền sâm, sa sâm, tử sâm, đan sắm, tế tân bạch thược và khô sâm Tám vị này phải kiêng không được dùng chung với lê lô, nếu uống phải nó phẩn nhau làm chết người

—17—

Những vị bạch cập, bạch liễm, bán hạ, qua lâu, bối mẫu, năm vị này không được dùng chung với ô đầu và ô trác vì nó tương phần với năm vị kia dùng chung với hai vị ấy là chết người

Những vị Đại kich nguyên hoa Hải tảo cam toại bốn vị này không được dùng chung với cam thảo

Mật ong, sắp ong không được dùng chung với hành Lưu huỳnh nguyên nó thuộc về hỏa tỉnh rất ky phác tiêu Thủy ngân rất ky thạch tin (nhân ngôn) (phẻ sương), Lang độc rất ky mật dà tăng

Ba đậu kiếng ky khiên ngưu

Định hương kiêng ky uất kim,

Nha liêu kiêng ky tam lăng

Xuyên 6 và thảo ô kiêng ky tê giác

Nhân sâm kiêng ky ngũ linh chỉ

Quan quế kiêng ky thạch chỉ

Ta còn phải cần biết những bệnh nảo kiêng những vị gì Dưới đây là bài ngũ cấm

1.) Vị mặn hay hại huyết, khi có bệnh huyết không nén

ăn nhiều những vị mặn, vì huyết bị mặn, bệnh càng thêm nguy kịch

2.) Những vj ding hay hại xương, khi có bệnh xương không nên dùng nhiều vị đẳng, xương bệnh bị đắng cảng thêm

nặng nề nguy hiểm,

3.) Những vị cay hay hại khi, khi có bệnh khi không nên dùng nhiều vị cay Bệnh khi mà bị cay cảng thêm bốc hao tán

4) Những vị chua hay hại gân khi có bệnh gân cần kiêng những vị chua, vì bệnh gân mà bị chua càng thêm

co quắp lại

5.) Những vị ngọt bay hại thịt, khi có bệnh về da thịt không nên dùng ngọt nhiều vi bệnh thịt mà bị phải chất ngọt thì càng sưng tức lên

JR # &

Khi dùng thuốc có những vị gì cần phải kiêng những thứ gì: Thí dụ : như khi uống thuốc mà trong có bạch truật thì phải kiêng ăn qua man quả đào thịt chim sẻ, hồ tuy (mùi tui) hay

là đại toán (củ tỏi) thanh ngư (cá trim)

Trong thuốc uống có vị lẻ lô không dược ăn thịt ly, (con ly giống con mèo người ta thường gọi nó là con cáo), Trong thuốc có ba đậu không được ăn canh măng hay thịt lợn rừng

Trong thuốc có hoàng liên kiết cánh không được ăn thịt heo (lợn)

Trong thuốc có địa hoàng thì phải kiêng vô di

Trong thuốc có bán hạ bay xương bồ, phải kiêng không

ăn kẹo mạch nha và thịt dê

Trong thuốc có tế tân kiêng ăn rau sống,

Có cam thảo dừng ăn tùng thái (dấp cá) và hải tảo (rong bề)

— 19 —

Có mẫu đơn đừng ăn hồ tuy sống (mùi tuï)

Có thương lục đừng ăn thịt chó

Có thường sơn đừng ăn rau sống và hànb tôi

Có vị không-thanh và châu sa đừng ăn thứ vật huyết sống

Có phục-linh phải kiêng ăn những thức ăn có giấm chua

Có biết-giáp hay thịt ba-ba thì phải kiêng ăn rau sam

Có thiên môn thì phải kiêng ăn cá chép

Vả lại trong khi nống thuốc không nên ăn nhiều rau sống, nhất là hành tỏi, và lả mùi và cũng nên kiêng ăn những giống sống, giống lạnh, hoa quả khó tiêu, Những nấu nướng sào rắn quá nhiều dầu mỡ, người yếu dương uống thuốc kiếng ăn thịt chó

dé 14 ‡ |

Đàn bà khi đương có thai phải kiêng

Có thai kiêng những vị nào ?

Ngưu-tất giải-trảo (chân cua) nhân-đào can-khương Mang-tiêu ba đậu xạ-hương,

Phụ-tử thông-thảo kiêng thường nha-tiêu,

[am-lăng cù mạch ban miêu

Nam-tinh tạo-giác chúng đều trụy thai

Mau don bin ha che sai,

Dia dém ¥ ri cé thai cim dùng,

Ô-dầu ba-kích ngô công

Nguyên hoa thủy diệt cấm không được dùng

Khiên ngưu đại giả thiên hùng

Mỗ sa can tất manh trùng thủy ngân

Hòe hoa đã cát xa gần

Ai không cần thận át thân không lành

mình người ta, tạng nào đối với vị nào cũng có thứ có phần yêu ghét

1) Tâm ghét hoãn nên cần dùng những vị toan để thu liễm nó như là ngũ vị tử

Tâm muốn mềm nhuyễn cần dùng những vị hàm dễ mềm

nó như là mang tiêu

Dùng hàm đề bồ nó như là trạch tả, dùng cam đề tả nó

như là sâm ky cam thảo

2) Can ghét cấp bách, thì cần dùng cam đề hoãn nó như

là cam thảo, can muốn phát tán, thì cần dùng tân đỀ tán đi như

là vị xuyên khung, dùng tân đề bồ nó như là tế tân, dùng toan

đề tỏa nó như là bạch thược

3) Tỷ ghét ầm ướt, thì cần dùng khồ đề ráo nó đi như

là bạch truật, tỳ thích hoãn thì dùng cam đề hoãn nỏ như là cam thảo, dùng cam đề bỏ nở như là nhân sâm, dùng khô đề

tả nó như là hoảng liên

4) Phế ghét khi nghẽn xông ngược lên, thì cần dùng những vị khồ đề mà tả nó cho khi xuống, như là hoàng cầm phế muốn thu liễm thì cần dùng những vị toan đề thu liém

nó, như là bạch thược, dùng toan đề mà bồ nó, như là: ngũ

vị tử, dùng những vị tân đề mà tả nó như là tang bach bi 3) Thận ghét khô ráo, thì cần dùng những vị tân đế nhuận nó như là trí mẫu hoàng bá Theo lời chủ rằng: Khai thông tấu lý đề cho tân dịch được thông hoạt khí hóa, vì thận

ghét khô ráo mà ưa cứng rắn, cho nên bồ thận thì dùng những

vị khô như là trị mẫu cho chắc, dùng những vị khồ đề bồ nó

như là hoàng bả, dùng những vị bàm để tả nó nhự là trạch tả

Trên dây là nói về bồ tả của năm tạng vậy.

21

PHÉP BÀO CHẾ CÁC VỊ THUỐC

Bào chế, Tảm sao, Ôi đoán, Chử chiên, Chưng sái

Theo phép bảo chế thuốc, nấu thuổc, sắc thuốc, tầm sao,

nướng, chưng, phơi, lọc, viên, tán,

kỹ chế kỹ Còn những thuốc thuộc về loại phat tan thong lợi thì

không lo gì không dược chế kỹ nấu lâu, miễn là làm thế nào cho

nó đúng phép dễ thông lợi được thì thôi

Phàm những vị thuốc gì, trước khi dùng: thì trước hết phải rửa cho sạch sẽ, như vị đỗ trọng vỏ nó dầy thì phải gọt bớt

vỏ thô ngoài Tri mẫu hương phụ nó có lông cô rễ nhỏ thì phải

nhồ sạch hoặc phải đốt cho chảy hết lông lá ; Những vị dắn chắc quá phải xấp nước đề cho mềm mà thái vị nào có lõi thì phải

rút lõi đi như là mạch môn, phần nhiều các vị thuốc người ta thái nhỏ phơi khô có vị sao khong, có vị phải sao với cám, vị thì

tầm rượu mà sao, hoặc tầm với nước muối sao khó đề dùng Những vị bằng lông như là lóc thì phải đốt chảy ra than, hoặc sao cho kỹ, như là xuyên sơn giáp Vị nào bằng xương hoặc, bằng sừng thì phải mài như tê giác, hay là hồ cốt, vị nào bằng các thứ đá thì phải nung cho đỏ (hỏa bà) vị nào bằng nhân thi phải giã nát ra, vị nào bằng hột cũng phải nghiền cho nát

Những năng lực của sự bào chế

Thí dụ : như những vị tầm rượu: là đề cho nó hành huyết, đề cho nó dẫn lén, và giảm bởt tính lạnh của nó như

là hoàng cầm, hoàng-liên, đại-hoàng, bạch-thược, xich-thược, mẫu-đơn thắng-ma, xuyên khung, tục-đoạn,

Những vị tầm nước gừng mà sao đề cho nó tiên đờm nhự : sâm cac-ly, dẳng-sâm, bố-chinh-sâm, Hậu-phác, bối-mẫu trần bi bản hạ thần-khúc

Những vị tầm muối đề mà sao cho nó nhập thận như

đỗ-trọng, trạch-tả, ba kích, cố-chỉ

Những vị tầm đồng tiện (nước tiều tiện của trẻ con) đề

mà sao cho nó giảng hỏa như : sơn chỉ, can-khương, bach thược, hương phụ :

Những vị tầm với giấm thanh đề mà sao cho nó thu liễm

lại như thanh-bì biết-giáp thường-sơn lôi.-hoàn bạch-thược tam- lăng nga-truật

Những vị tầm với mật hoặc mật ong hay mật mía đềƒmà

sao hoặc nướng như : hoàng-kỳ tang-bạch-bì cốt toái bồ hoàng

bá bách-bộ ngũ vị

Lại có những vị phải sao lẫn với gạo nếp đề cho nó nhập

ty như : hoài-sơn mạch-môn bạch-truật

—23—

Có những vị lại phải sao với bột hoặc là lộc giáng sương

đề cho nó khỏi dính như : A-giao hay là lộc-giao

Có những vị phải sao đen gần cháy như lệ hạch táo nhân, sơn-tra mạch-nha thán khương sơn-chi-nhân tạo giác can-tat

Có những vị phải sao cho nó vàng như ; biển đậu ý-rT trin-bi thanh-bi can-khuong

Có những vị chỉ sao cho khô không thôi như : sa-nhân chỉ-xác chỉ-thật bạch thược,

Có những vị phải nung cho đỗ như :Đại-giả-thạch xiích- thạch-chỉ thạch cao mẫu lệ thạch-quyết- minh long-cốt thanh méng-thach thach-tin

Những vị phải mài như trầm-hương quan-qué méc-buong

tê-giác linh-dương giác hồ cốt trợng-nha

Những vị phải nấu với rượu như: nhục-thong-dong sơn thủ

Có những vị phải bọc vải đề mà đập nát ra cho được lấy bớt dầu di như Bá-tử-nhân hạnh nhân đào nhân ba dau nhuc- dau-khau

Có những vị phải bọc giấy ướt dé mà vùi trong bếp gio nướng như nhục-đậu-khấu đại-hoàng chích-cam-thảo

Di van vat chi tinh hoa

Cung nhân sinh chỉ dược phầm

Ton Vu tru chi tink hoa

Ứng doanh hoàn chỉ uy linh

—27—

FT #8

1 A GIAO:

Là một thứ cao nấu bằng da lừa

Ngoại quốc danh từ

Ehi bình, vị cam, không độc

Tinh nó làm cho mát phôi giúp ích cho gan, nuôi thận

và bồ khi, hòa huyết bồ âm, trừ gió độc, hóa đờm nhuận táo khỏi xuyên, thông lợi đại tiều trường

Chữa được những chứng : đồ máu cam, hay là chứng

tiều tiện ra từng giọt có lẫn huyết, đại tiện ra huyết, cùng là vì mắc bệnh thương hàn khí nhiệt bị hãm ở trong mà thành ra ly,

và dàn bà có thai mắc bệnh đi ly ra huyết, đều phải dùng đến

vị này Các bệnh đau lưng mỏi xương vì huyết khô, kinh nguyệt không đều, bay là chứng động thai băng huyết, đái hạ dùng vị này cũng hay

Cách chế :

Vị này nấu bằng da con lừa mà thành ra cao, thứ nào trong như hồ phách, hoặc đen nhánh như sơn then mà không

cỏ mùi tanh hôi là tốt,

Dùng vào thuốc thang thì khi sắc thuốc được rồi mới

bỏ vào mà đun thêm, còn dùng vào thuốc bột hay thuốc viên thì phẩi bổ lận trên bội cáp phấn mà sao cho thành châu mới tán được

Giao: nghĩa là keo, cứ phép nấu nó, người la lấy da con lừa ngảm năm ngày năm đêm, rồi rửa cho thật sạch, thải nhỏ bỏ

vào nồi đất đồ nước đun mãi cạn lại thêm nước sôi vào chừng

hai ngày thấy da lừa đã rừ hết sẽ lọc, đề cho nguội cắt thành miếng đề mà dùng

Có khi người ta nấu cả da trâu da bò dùng cũng được nhưng không tốt bằng thật da lừa, thứ tốt người ta gọi là Cống-

giao nghĩa là thứ a-giao rất tốt dùng đề cống Vua.

"Những phương giên dị

mà hiệu nghiệm : Một phương chữa được người bị phôi và thận hư, ho hing

ra huyết, thồ ra huyết, khạc ra huyết

Dùng a giao làm dầu, rồi cùng với thiên mòn thiên hoa phấn, ngũ vị tử, tang bạch bị, bách dược tử, tiễn thảo, sinh địa hoàng, cầu kỷ tử, bách bọ, tô tử bạch thược, các vị đều bằng nhau, tất cả chừng ba lạng Nước sắc kỹ ba lần, hòa đều rồi chia ra làm ba phần mà uống, lúc còn hơi nóng

Một phương chữa người đản bà bị chứng băng trung lậu huyết,

Dùng a giao cùng với đỗ trọng, cầu kỷ tử, bạch thược, hoài sơn, mạch môn, sinh địa hoàng, hoàng kỳ, cùng với sâm

hoa kỳ, hoặc sảm cao ly thật tốt, cùng với thanh hao tục đoạn lại gia hoàng bà một chút, nước sắc kỹ ba lần, rồi chia làm ba phần

Một phương chữa người giả cả bị chứng hư bỉ

Dùng a giao hai đồng cân, cùng với hành trắng ba củ, nước nấu cho nó chảy tan hết agiao ra thì cho vào hai thìa mật ong tốt, lại đun nóng lên mà uống rất hay,

Xuất trực chỉ phương Một phương chữa người bị chứng trường vị khí hư, nóng lạnh không thường, cho nên làm ra chứng ha ly xích bạch đới

hạ, bên trong thì đau đồn đi cầu vội vả, nhưng đi đến nơi thì

cứ ngồi ÿ ra mả rặn hoài không sao đi ra được, bụng đã đau, mà đại tiều tiện lại không thông

Dùng a giao hai lạng, cùng với tửn sao hoàng liên ba lạng, bạch linh hai lạng, đều làm ra bột, luyện làm hồ mà viên

to bảng hạt ngô, mỗi lần uống hai mươi viên, dùng nước cơm làm thang mà uống ngày ba lần là khỏi

Hòa tế cục phương: Một phương chữa người bị chứng thô ra huyết hoài mà không khỏi,

Dùng a giao sao bai lạng bồ hoàng ba bát, sinh địa hoàng

ba lạng, nước năm bát, nấu kỹ cạn chỉ còn ba bat chia ra mà uống dần

Bai nay còn có thề chữa được cả chứng ra máu cam (máu

ra đẳng mũi)

Xuất thiên kim đực phương Một phương chữa người dàn bà có thai ra huyết mãi mà không khỏi

[Dùng a giao ba lạng, nướng cho thật kỹ, rồi làm ra bột, lấy rượu ngon một bát, nấu cho nó chảy tan ra mà uống thì khỏi ngay Xuất mai sư phương Lại một phương nữa cũng trong bài này nhưng lại gia thêm nước cốt của sinh dịa hoàng, hòa vào mà uống thì cảng hay Một phương chữa người có thai ra huyết,

Dùng a giao, cùng với ngải diệp, mỗi thứ đều hai lạng,

cùng với hành trắng một bát con, nước chừng bốn bát, nấu cho thật kỹ, cạn chỉ còn hơn một bát chia ra làm ba lần mà uống là khỏi

Xuất sản bảo phương

— 31 — Một phương chữa người bị chứng phi vì cảm phải giỏ độc

phát ra chứng ho suyễn, thở róc, ở cô sò sẻ những đờm, suyễn len, bai mắt trợn ngược

Dùng a giao cực tốt, chọn lấy thứ trong vắt sáng suốt như gương, thải nhỏ ra lừng miếng mà sao rồi dùng tử tô, ô mai, bồi khô, ba thử bằng nhau, nước sắc kỹ mà uống là khỏi

Xuất trực chỉ phương Một phương chữa người bị chứng bào thai chuyền động phát ra chứng di đái són, buồn phiền bức túc,

Dùng a giao ba lạng, nước hai bát, nấu kỹ chỉ còn bảy phân mà uống là khỏi,

Xuất thiên kim phương Một phương chữa người bị chứng thô ra huyết mãi không khỏi, bài này kiêm chữa cả người lớn và trẻ con bi chirng thd

ra huyết rất hay,

A giao sao với bột cáp phấn một lạng rồi gia thêm vào một chút thần sa làm ra bột, Giã lấy nước cốt của nưó sen hòa với mật ong mà uống là khỏi

Kinh nghiệm phương Một phương chữa người bị chứng phỏi vì bị dánh đập hay

vấp ngã, đến nỗi lồn thương, úa ra huyết hoặc thồ ra huyết

À giao sao ba đồng cân, mộc hương tốt một đồng, gạo nếp một bát, đều làm ra bột, mỗi lần uống chừng một đồng cân, hòa với nước sôi dun kỷ mà uống, mỗi ngày ba lần,

Xuất phổ tế phương Một phương chữa người bị chứng ra máu eam dir qua, ra

cả dàng miệng lưỡi, lỗ tai, lỗ mũi đều ra huyết cả.

Dùng a giao nướng với bồ hoàng chừng một lạng mỗi lần dùng hai đồng cân, nước một chén, nước cốt sinh địa hoàng một bát, cùng bỏ cả vào mà đun nấu kỹ cạn chỉ còn sáu phân

mà tống nóng

Nhưng ở bèn ngoài phải dùng vải bông mà đắp vào chỗ ngực, đắp kín cả hai vú hoặc buộc chắc lấy ngực lấy vú thì càng hay

Xuất thánh huệ phương Một phương chữa người bị chứng kinh nguyệt không đều Dùng a giao hai đồng cân, cùng với cáp phấn sao kỹ thành châu, rồi ngbiền ra bột, dùng rượu đương nóng mà uống thì khỏi ngay

Lại một phương nữa chữa cũng như trên nhưng gia thêm vào đó một đồng cân bột thần sa mà uống thì rất hay,

Một phương chữa người bị chứng cỏ tháng kinh nguyệt

ra hoài, dong mãi, lai rai không hết,

Dùng a giao sao khô làm ra bột, rồi dùng rượu lâm thang

mà uống hai đồng cân rất hay,

Xuất bí uấn phương Một phương chữa người đàn bà có thai mà di đái ra thấy

có huyết, a giao sao khô vàng làm ra bột trước khi ăn cơm dùng nước chảo làm thang mà uống hai đồng cân rất hay

Xuất thánh huệ phương Một phương chữa người đàn bà có thai bị chứng huyết

ly, dùng a giao 2 lạng, rượu l chén rươi, nấu cạn còn phân nửa, uống hết là khỏi

Một phương chữa người sau khi sinh con ra rồi bị chứng

hư phiền buồn bực không chịu nôi

~ 33 —

A giao sao, chỉ xác sao, mỗi thứ đều 1 lạng, hoạt thạch ba đồng cân, tất cả đều làm ra bột, dùng mật ong tốt làm hồ mà viên, to bằng hạt ngô, mỗi lần uống ba mươi viên, dùng nước nóng làm thang mà uống, nếu chưa khỏi thì lại uống thêm

tất khỏi

Xuất hòa tế cục phương Một phương chữa người bị chứng ho dã lâu năm mà chưa khỏi,

Dang a giao sao cho vào cùng với sâm hoa kỳ tốt, mỗi thử đều hai lạng, làm ra bột, mỗi lần uống chừng ba đồng cân, dùng nước đậu kỹ thang một chén, dùng với một chút thông bạch cho nước vào nấu kỹ mà uống ngày ba lần là khỏi,

Xuất thánh tế tổng lục phương Trường hợp phải kiếng q giao

Phàm những người nào vốn đã có chứng hư; như tỳ vị

hư yếu, bạc nhược quả rồi, hay là những người di tả tháo chảy

như chứng đường tiết, hay là chứng thô tẩ, cùng là những người

ủa thồ cũng như những người ăn uống vào khó tiêu hỏa được hay là những người không được khỏe mạnh về bộ tiêu hỏa, đều phải kiêng a giao không nên dùng,

Tinh nó sợ, nhất là đại hoàng, a giao mà được hoài sơn làm sử thì rất tốt, giống nó nếu được hơi lửa thì càng hay

S0

“Tinh chất: Khí ôn vị tân không độc,

Chủ trị tiêu được những chất thịt bị tịch ở trong bung, sát được các trùng nhỏ, trừ được mùi hỏi, giải được chết độc của các thứ húng, nấm và thịt loài trâu, ngựa tự chết, Trị được các chứng bệnh vi lạnh mà dau bụng sốt rét, đi lv, ^am giun, cùng các chứng kết hòn kết khối

Người nào đã bị hư khí yếu thì kiêng không nên dùng Cách chế :

A-nguy là nhựa của cây A-ngu, sản guất ở nước Ba-tư cảs

nhà buôn thuốc ở Tầu thường dùng vật khác làm giả Muốn

— 35—

thử lấy một cục nhỏ đề vào mâm đồng hoặc chậu đồng một đêm sáng mai thấy hoen ra và trắng như bạc đúc chây là thực, Khi dùng lấy bát nghiền nhỏ đốt rượu cho chảy thành ngọn lửa mà hơ lên trên,

Thôi hành công soạn yếu phương Một phương chữa người bị chứng ác kìi thí chú đau bụng quả không thể chịu nồi,

Dùng a ngụy làm ra bột lấy rượu nóng mà uống 1,2 đồng cân khỏi ngay lập tức

Xuất vĩnh loại phương Một phương chữa người bị chứng thi chủ, Lúng ác, bởi tại gần thay người chết, ác khi chạy vào bụng rồi suốt dời đau hoài không khỏi

Dùng a ngụy 3 lạng làm ra bột mỗi lần dùng 2 đồng vần B~

luyện vào với bún viên vào như bánh bao chừng 10 chiếc rồi

đem nấu chin mà ăn, mỗi ngày 3 lần in dén 2X7=14 ngay 1a khéi

Nhưng phải kiêng ăn các thứ dầu dầu mỡ, những thức tân tán ngũ vị thơm tho

Thánh huệ phường Một phương chữa người đàn ông bị chứng đồi sán (ẨŸ

#W) bởi vi cố nén nhịn không cho tỉnh nó xuất ra tự nhiên, nên cải bại tỉnh nó đóng trệ ở dấy thành ra khi sấu đúc kết lại ở

âm nang mà làm ra bệnh

Dùng a ngụy 2 lạng dùng giấm hòa với bột gạo kiều mạch làm thành bánh bọc với a ngụy rồi đem nướng chín Một bên dùng 2 quả cau to khoét lỗ nạo bớt trong đi rồi rót chẩy đầy nhũ hương vào trong, vít kin dùng bột gạo kiều mạch làm như bánh bao kin nướng chín sau mới thêm vio 1 đồng cân bột lỗ sa ,Ø3 4}) bột xích thược dược 1 lạng làm

hồ mã viên to bing bạt cây ngô đồng, mỗi lần trưở: khi ăn cơm l giờ dùng rượu mà uống 30 viên

Nguy thị đắc hiệu phương Một phương chữa chứng tiều nhi bị chứng ban trang nội điểu bụng đau gò ruột lại, miệng há hốc ra chẳng thuốc

nào khỏi

Dung a ngụy làm ra bột, tỏi to nửa củ, boc nuéng chin nghiền nhỏ hòa với bột a ngụy mà viên to bằng hạt vừng, mỗi lần uống 5 viên nước nấu lá ngải làm thang mà uống

Tông vị luận phương Một phương chữa người bị chứng tỳ kích kết khối Dùng 5 cái trứng gà cùng với a ngụy, 5 phân, hoàng lạp

1 lạng, nấu chảy chia làm 10 lần mà uống đương lúc lòng không nhai nhỏ nuốt với nước trường lưu thủy.

— 37 — Không phải kiêng gì cả

Uống rồi nếu trong bụng có dau cũng không sao, sau 10 ngày dại tiện đi ra có huyết đó là cải tích nó hóa ra vậy

Bảo thọ đường kinh nghiệm phương Một phương chữa chứng tích kết thành khối bĩ

Dùng a ngụy 5 đồng cân ngũ linh chỉ 5 đồng sao kỹ hết khồ mới thôi, làm ra bột dùng nước mật con chó đực vàng hòa làm hồ mà viên, to bằng hạt ngô, uống lúc lòng không nhai rồi nuốt với nước bọt chừng 30 viên

Phải kièug ăn thịt đẻ, kiêng ăn bún, và những thử pha giấm

Xuất phù thọ tỉnh phương Một phương chữa chứng sốt rét có báng tích,

Dùng a giao cùng với yên chỉ mỗi thứ bằng bạt đậu lớn,

nghiền đều rồi dùng củ tỏi giã thật nát gio như cao hòa với 2 vị kia làm như miếng cao mà gián lên trên chỗ huyệt hò khầu, trai tay trái, gái tay mặt, rất hay

Thánh tế phương Một phương chữa chứng răng sâu dau nhức

Dùng a ngụy xủ hoàng 2 thử bằng nhau làm ra bọt hồ làm ra viên to bằng hạt đậu xanh, mỗi lần dùng 1 viên gói vào bồng tùy theo trai tay trái gái tay mặt mà nhét vào lỗ tai

Thánh huệ phương Một phương chữa được hết thấy các thứ thịt, an vào kết rắn thành tích,

Dùng a ngụy, nhàn sâm, quất hồng, kinh tam làng, bồng nga mậu, sa nhân cho vào với thuốc cao cùng xạ hương lưu

hoàng tô hợp, hòa với dầu mà gián, chữa được mọi chúng bỉ khối Một phương chữa chứng thi chú ác khi

Dùng angụy cùng với an tức hương bách bộ thanh đại đan sa

Dụng lượng khi phải dùng đến a ngụy thì dùng từ 5 phản, dến 8 phân

Trường hựp phải kiêng a ngụy

Phàm những người mà tỳ vị vốn đã có chứng hư yến, thi phải kiếng không nên dùng a ngụy

— 39 — Tinh chất: Khi én vi cay ding không độc,

Chủ trị những chứng vì bị ác khi, làm ra đau bụng chứng đau bụng hoắc loạn, chứng đàn ông di tỉnh, chứng dân bà sau khi để bị huyết bốc lên, sinh ra chóng mặt

An-tức-hương là nhựa của cây tịch-tà-thụ đốt nhựa này trừ được ma tà giảng được quỉ thần,

Những phương giản dị

mà hiệu nghiệm : Một phương chữa những chứng qui cha thi cha Tinh

nó sắt được trùng ho lao, chữa được chứng ngủ mơ ma đè, hay

là người hay quên cùng những người lớn trẻ con thốt nhiên trúng phải tà khi ác khí

Dùng an tức hương cùng với quỉ cữu tẻ giác, ngưu hoàng phấn, đan sa, nhũ hươag, tô hợp hương, long sĩ, hùng hoàng,

xạ hương, tất cả làm ra bột mà uống hoặc làm thuốc viên cũng tốt

Một phương chữa người thốt nhiên bị chứng tàm thống

hoặc là người dã làu năm có chứng dan tỉm tự nhiền bạt phát,

Dùng an (ức hương làm ra bột, dùng nước sỏi mà uống nửa dồng cân là khỏi

Nguy thị kỳ hiệu phương

Mọt phương chữa chứng trẻ con dau bụng, đau gò ruột

lại, dến nòi nó bất tréo vặn chân lại mà khóc

Dùng an tức hương cho vào rượu mà chưng mãi thành cao Hồi thêm trầm hương, mộc hương, dinh hương, bắc giác hồi hương, hoắc hương, mỗi thử đều 3 đồng cản, hương phụ tử

súc sa nhân, chích cam thảo, mỗi thử đều 5 đồng cân, làm ra bột cả, dùng cao an tức hương trên kia hòa luyện với mật mà viên, to bằng hạt súng mỗi lần uống một đồng cân, nước nấu

tử tô làm thang mà uống

Toàn ấu tâm giám phương Một phương chữa được chứng tiều nhỉ kinh tà

Dung an tire hương to bằng hạt đậu lớn dùng than lửa đốt

an tử hương mà xông cho nó, thì có thể trừ được mọi chứng kính tà, chứng sài đẹn, hay khóc đếm khách ngõ,

Kỳ hiệu lương phương Mot phương chữa dược hết thấy mọi chứng dau dire trong các dối xương, bởi tại chứng phong

Dùng tỉnh thịt lợn 1 lạng thái miếng gói vào với an tức hương 2 lạng cho vào cái bình hoặc cái ống đề lên trên hỏa lò than lửa, nhưng phải đề cách thêm một miéng diag to dun cho

cháy dược an tức hương đề lấy khói mả hun, khi đề đã phải

có ý miệng bình hoặc ống thẳng vào chỗ đau, cốt làm thế nào cho khói xông vào được những chỗ đau dừng để tiết mất hơi di

vô Ích thì mới hay.-

Thánh huệ phương Dụng lượng khi phải đùng đến an tức hương thì chỉ dùng tir 5 phản đến 1 đồng cân rưỡi

Trưởng hợp phái kiêng an lức hương

Paam những chứng gì xét ra không phải là tà khi, hay ac kbi, qui chủ phí thi, thì không nên dùng An-lức-hương

%