Phong cách lãnh đạo Lãnh đạo phục vụ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH VIỆN ĐÀO TẠO SAU ĐẠI HỌC Môn Lãnh Đạo PHONG CÁCH LÃNH ĐẠO PHỤC VỤ (SERVANT LEADERSHIP) GVHD TS Nguyễn Văn Thuỵ Nhóm 7 2 MỤC LỤC PHẦN 1 LÝ THUYẾT VỀ LÃNH ĐẠO PHỤC VỤ 1 1 1 Định nghĩa về lãnh đạo phục vụ 1 1 2 Những đặc điểm của một nhà lãnh đạo phục vụ 1 1 3 Lãnh đạo phục vụ trong phong cách lãnh đạo 4 1 4 Mô hình lãnh đạo phục vụ 5 PHẦN 2 ƯU.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

VIỆN ĐÀO TẠO SAU ĐẠI HỌC

MỤC LỤC

PHẦN 1 LÝ THUYẾT VỀ LÃNH ĐẠO PHỤC VỤ 1.1 Định nghĩa về lãnh đạo phục vụ

Có nhiều định nghĩa từ nhiều học giả khác nhau, tuy nhiên định về của Greenleaf

(1970) được tham chiếu thường xuyên nhất

Theo quan điểm của Greenleaf thì nhà lãnh đạo trước hết là người phục tùng, họ luônvượt qua các lợi ích của bản thân để đáp ứng mong muốn của những người khác bằngcách giúp họ phát triển tính chuyên nghiệp và cảm xúc Greenleaf ghi nhận nhận định củaông về vai trò lãnh đạo phục vụ trong cuốn tiểu thuyết Hành trình về phương Đông củaHermann Hesse (1956) Nó kể về câu chuyện của một nhóm du khách trong một cuộchành trình thần thoại, người được tháp tùng bởi một người phục vụ, người làm nhữngcông việc vặt vãnh cho các du khách nhưng cũng nâng đỡ họ bằng tinh thần và bài hátcủa anh ta Sự hiện diện của người phục vụ có tác động đặc biệt đến nhóm Khi ngườihướng dẫn bị lạc và biến mất khỏi nhóm, các du khách rơi vào trạng thái mất hứng thú và

từ bỏ cuộc hành trình Không có người phục vụ, họ không thể tiếp tục Đó là người phục

vụ cuối cùng là người lãnh đạo nhóm, nổi lên như một nhà lãnh đạo thông qua sự chămsóc quên mình của anh ta đối với các du khách

Ngoài việc phục vụ, Greenleaf tuyên bố rằng một nhà lãnh đạo phục vụ có trách nhiệm xãhội là phải quan tâm đến những điều “không nên làm” và những người ít được hưởng lợihơn Nếu những bất bình đẳng và bất công xã hội tồn tại, một nhà lãnh đạo phục vụ sẽ cốgắng loại bỏ chúng (Graham, 1991) Khi trở thành một nhà lãnh đạo phục vụ, một nhàlãnh đạo sử dụng ít quyền lực và sự kiểm soát của thể chế hơn trong khi chuyển giaoquyền lực cho những người được lãnh đạo Lãnh đạo phục vụ coi trọng cộng đồng vì nótạo cơ hội trực diện cho các cá nhân trải nghiệm sự phụ thuộc lẫn nhau, tôn trọng, tintưởng và phát triển cá nhân (Greenleaf, 1970)

1.2 Những đặc điểm của một nhà lãnh đạo phục vụ

Sau nhiều năm nghiên cứu kỹ lưỡng các tác phẩm của Greenleaf về lãnh đạo phục vụ,tác giả Larry C.Spears – CEO của trung tâm lãnh đạo phục vụ Robert K.Greenleaf đồngthời là biên tập viên của tờ báo phát hành theo quý của trung tâm Greenleaf có nhan đề

“Nhà lãnh đạo phục vụ” và hàng loạt bài báo về “Tiếng nói của việc lãnh đạo phục

vụ”-đã đưa ra cái nhìn khái quát về lãnh đạo phục vụ qua 10 đặc điểm chính sau trên tạp chíLeader to Leader

Lắng nghe: Các nhà lãnh đạo thực thụ là những nhà lãnh đạo được đánh giá cao vì kỹ

năng giao tiếp và ra quyết định Lắng nghe là một trong những kỹ năng quan trọng nângcao khả năng giao tiếp hiệu quả giữa nhà lãnh đạo với nhân viên, đồng thời thông quá đóbày tỏ sự tôn trọng với người khác giúp nhà lãnh đạo nắm chìa khóa xây dựng các mốiquan hệ một cách có ý nghĩa Kỹ năng lắng nghe của nhà lãnh đạo tốt tạo điều kiện để họhiểu được tâm tư, nguyện vọng của nhân viên của mình hơn từ đó điều chỉnh khả

năng tương tác với nhân viên một cách có hiệu quả nhất.Lắng nghe có lĩnh hội, cùng với

sự đáp lại, là cần thiết đối với sự phát triển của nhà lãnh đạo phục vụ

Cảm thông: Trong môi trường làm việc khắc nhiệt, những nhà lãnh đạo chỉ biết làm việc

theo lý trí và những con số thực tế dễ dàng cảm thấy bị cô lập trong một môi trường đềcao mối quan hệ giữa người với người như ngày nay Người lãnh đạo biết cảm thông làngười luôn giao tiếp một cách cởi mở, họ sẵn sàng trò chuyện với người khác, lắng nghe,cùng chia sẻ suy nghĩ và cảm xúc của mình với nhân viên Nhà lãnh đạo sẽ khuyến khíchcác nhóm và nhân viên của mình tích cực trao đổi, tạo ra môi trường làm việc năng động

và hiệu quả.Nhà lãnh đạo biết cảm thông sẽ là người giải quyết vấn đề, truyền đạt mọithông điệp một cách có hiệu quả hơn và tất nhiên sẽ được nhân viên kính trọng hơn

Hàn gắn: Một trong những điểm mạnh của nhà lãnh đạo phục vụ là khả năng hàn gắn

các mối quan hệ của chính mình với người khác

Nhận thức:Nhận thức chung, và đặc biệt là tự nhận thức, sẽ làm cho vai trò của nhà lãnh

đạo phục vụ được khẳng định Có sự hiểu biết sâu rộng giúp nhà lãnh đạo có cái nhìntoàn diện trong việc ra quyết định

Thuyết phục: Nhà lãnh đạo phục vụ là người luôn tìm cách để thuyết phục người khác

làm việc có hiệu quả hơn là tìm sự phục tùng từ họ

Khả năng thuyết phục là một trong những yếu tố giúp phân biệt giữa sự chuyên quyềntruyền thống trong lãnh đạo với lãnh đạo phục vụ.Đồng thời dễ dàng gây hiệu quả caotrong việc xây dựng sự đồng lòng trong nhóm

Tạo nên nhận thức:Một số nhà lãnh đạo phục vụ tìm cách nuôi dưỡng khả năng để“mơ

những ước mơ vĩ đại” Khả năng nhìn một vấn đề (hoặc một tổ chức) từ một tầm nhìnnhận thức, nghĩa là người đó phải nghĩ vượt lên những thực tế hàng ngày.Với nhiều nhàquản lý, đây là một đặc điểm mà đòi hỏi nguyên tắc và thực hành Nhà lãnh đạo phục vụcũng được kêu gọi để tìm kiếm sự cân bằng giữa suy nghĩ có nhận thức và các cách tiếpcận trọng tâm hàng ngày

Nhìn xa trông rộng: khả năng nhìn xa trông rộng giúp nhà lãnh đạo có cái nhìn cận thận,

suy xét mọi hậu quả lâu dài trong quyết định của mình Khả năng đó khuyến khích nhàlãnh đạo phục vụ hiểu đúc kết những kinh nghiệm đáng quý từ các bài học trong quá khứ,hiện tại.Nó cũng có nguồn gốc sâu sắc trong tư duy trực giác.Nhìn xa trông rộng duy trìmột lĩnh vực lớn chưa khám phá trong nghiên cứu lãnh đạo, như một điều đáng để lưu ý

Giữ cương vị quản lý: Peter Block đã xác định giữ cương vị quản lý là “nắm giữ điều gì

đó trong sự tin cậy của những người khác” Quan điểm của Robert Greenleaf cho rằng,cương vị quản lý phục vụ - giống như cương vị quản lý, đầu tiên đảm bảo sự cam kết vớiviệc phục vụ nhu cầu của những người khác.Nó cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của sựcởi mở và sự thuyết phục hơn là sự kiểm soát

Cam kết với việc phát triển con người:Các nhà lãnh đạo phục vụ tin rằng con người có

một giá trị bên trong vượt lên trên những đóng góp hữu hình của những nhân viên bìnhthường Kết quả là, nhà lãnh đạo phục vụ cam kết sâu sắc với sự phát triển của mỗi cánhân trong bộ phận.Nhà lãnh đạo phục vụ thừa nhận trách nhiệm để làm mọi thứ có thể

để nuôi dưỡng sự phát triển của nhân viên

Xây dựng cộng đồng: Nhận thức này khiến nhà lãnh đạo phục vụ tìm cách xác định một

số cách thức cho việc xây dựng cộng đồng giữa những người làm việc trong tổ chức.Việc lãnh đạo phục vụ gợi ý rằng, cộng đồng thực sự có thể được tạo ra giữa những ngườilàm việc trong các doanh nghiệp và các tổ chức khác Greenleaf nói: “Tất cả những điềucần thiết để tái thiết cộng đồng như một hình dạng cuộc sống cho nhiều người là do cácnhà lãnh đạo phục vụ chỉ đường, không bằng các phong trào hàng loạt, mà bằng việc mỗinhà lãnh đạo phục vụ chứng tỏ khả năng không giới hạn với cộng đồng cụ thể có liênquan đến tổ chức”

10 đặc điểm trên của nhà lãnh đạo phục vụ không hẳn là đã toàn diện, nhưng chúng phục

vụ để truyền đạt sức mạnh và sự cam kết, làm cho mọi người luôn cởi mở với lời mời vàthử thách của nó

Sự quan tâm đến ý nghĩa và khả năng vẫn dụng của thuyết lãnh đạo phục vụ đã khôngngừng được phát triển Minh chứng cho điều này là hàng trăm cuốn sách, bài báo, và bàiviết về chủ đề này đã được phát hành Nhiều công ty đã được vinh danh trong danh sách

“The 100 Best Companies to Work For - 100 công ty tốt nhất để làm việc” hàng năm trêntạp chí Foturne, đã áp dụng thuyết lãnh đạo phục vụ vào nền văn hóa của công ty Và hơnthế nữa nhiều tổ chức và cá nhân đã tìm cách áp dụng thuyết này vào thực tiễn

Đặc điểm của nhà lãnh đạo phục vụ xuất phát từ trong bản chất tự nhiên của mỗi cá nhân,

và theo khuynh hướng tự nhiên chúng có thể được khám phá và phát huy thông qua họctập và thực hành Lãnh đạo phục vụ mang niềm hy vọng lớn hướng đến một tương lai tốthơn, tươi sáng hơn trong mỗi tổ chức

1.3 Lãnh đạo phục vụ trong phong cách lãnh đạo

Việc phân chia phổ biến nhất của những phong cách lãnh đạo là sự tách biệt giữa phong cách lãnh đạo độc đoán, dân chủ và tự do Phong cách lãnh độc đoán yêu cầu giao việc vàgiám sát thực hiện và xác địnhkết quả rõ ràng Trách nhiệm ra quyết định thuộc về các giám đốc điều hành Trái ngược với độc tài, thực hiện một phong cách lãnh đạo có sự tham gia liên quan đến nhân viên trong việc ra quyết định.Nhiều nhiệm vụ quan trọng được giao Mức ảnh hưởng và trách nhiệm của người lao động gia tăng Phong cách lãnh đạo tự do là không đáng kể trong thực tế

Lãnh đạo phục vụ có thể có nhiều khả năng liên quan đến phong cách lãnh đạo có sựtham gia.Phong cách lãnh đạo độc tài không phù hợp với các nguyên tắc hướng dẫn Ưutiên cao nhất của một nhà lãnh đạo phục vụ là để khuyến khích, hỗ trợ và cho phép cấpdưới phát triển đầy đủ tiềm năng và khả năng của mình.Điều này dẫn đến việc bắt buộc

ủy thác trách nhiệm và tham gia vào việc ra quyết định.Tuy nhiên, đó là câu hỏi liệu mộtphong cách lãnh đạo có thể được khai báo là phổ quát và áp dụng phổ biến Cách tiếp cậnlãnh đạo lãnh đạo đi xa hơn hành vi của nhân viên liên quan và được cho là sự suy nghĩlại về mối quan hệ thứ bậc giữa lãnh đạo và cấp dưới Điều này không có nghĩa là lý

tưởng của một phong cách trong mọi tình huống có sự tham gia là để được thực thi,nhưng trọng tâm của trách nhiệm lãnh đạo là thúc đẩy hiệu suất và sự hài lòng của nhânviên.

1.4 Mô hình lãnh đạo phục vụ

Hầu hết các nhà nghiên cứu nhìn thấy lãnh đạo phục vụ như một triết lý cơ bản của lãnhđạo, thể hiện qua các đặc điểm và thực tế cụ thể Các khái niệm cơ bản được tìm thấytrong ba bài tiểu luận quan trọng đầu tiên của Greenleaf, “Nhà lãnh đạo như người phụcvụ” – The servant as leader, “The institution as servant”, và “Người phục vụ là ngườiđáng tin” – Trustees as servants

Mười đặc trưng của các nhà lãnh đạo phục vụ trong các tác phẩm của Greenleaf: Lắngnghe, Đồng cảm, Hàn gắn, Nâng cao nhận thức, Thuyết phục, Tạo nên nhận thức , Tầmnhìn xa, Quản lý, Cam kết sự phát triển của con người, và Xây dựng cộng đồng Cácchuyên gia lãnh đạo như Bolman, Deal, Covey, Fullan, Sergiovanni, và Heifitz cũng thamkhảo các đặc điểm như các thành phần thiết yếu của lãnh đạo hiệu quả

Trung tâm lãnh đạo phục vụ tại Viện Mục Vụ ở Georgia xác định lãnh đạo phục vụ nhưmột cuộc hành trình suốt đời, bao gồm khám phá ra chính bản thân mình, mong muốnphục vụ người khác, và cam kết dẫn dắt Nhà lãnh đạo phục vụ liên tục phấn đấu để đượcđáng tin cậy, tự nhận thức, khiêm tốn, chu đáo, tầm nhìn chiến lược, nâng cao vị thế,quan hệ, có thẩm quyền,người quản lý tốt, và xây dựng cộng đồng

Kent Keith, tác giả của“Tình huống lãnh đạo phục vụ ”, nói rằng lãnh đạo phục vụ là đạođức, thực tế, và có ý nghĩa Ông xác định bảy nhân tố chính của các nhà lãnh đạo phụcvụ: tự nhận thức, lắng nghe, thay đổi các “kim tự tháp”, phát triển các đồng nghiệp củamình, huấn luyện không phải kiểm soát, giải thoát năng lượng và trí tuệ của người khác

và tầm nhìn xa

James Sipe và Don Frick, trong cuốn sách của họ “Bảy trụ cột của Kỹ năng lãnh đạophục vụ”, nhà lãnh đạo phục vụ, các nhà lãnh đạo cá nhân của tính cách, đưa con ngườilên đầu tiên, có kỹ năng truyền thông, là cộng sự tốt, sử dụng tầm nhìn xa, là những hệthống tư tưởng, và thực hiện thẩ m quyền đạo đức

Không giống như các phương pháp tiếp cận lãnh đạo với một phong cách phân cấp từtrên xuống, lãnh đạo phục vụ thay vì nhấn mạnh sự hợp tác, tin tưởng, sự đồng cảm, vàviệc sử dụng đạo đức của quyền lực Tại trung tâm, các cá nhân là một người phục vụ đầutiên, đưa ra quyết định có ý thức để dẫn dắt phục vụ tốt hơn những người khác, không đểtăng sức mạnh riêng củ a họ.Mục tiêu là để nâng cao sự phát triển của các cá nhân trong

tổ chức và nâng cao tinh thần đồng đội và sự tham gia của cá nhân Một thử nghiệm hành

vi kinh tế gần đây cho thấy những lợi ích nhóm lãnh đạo phục vụ Đội bóng của các cầuthủ phối hợp hành động của họ tốt hơn với một nhà lãnh đạo phục vụ dẫn đến kết quả cảithiện cho những người đitheo (nhưng không cho chính các nhà lãnh đạo)

PHẦN 2 ƯU NHƯỢC ĐIỂM CỦA PHONG CÁCH LÃNH ĐẠO PHỤC VỤ 2.1 Ưu điểm

Phong cách lãnh đạo phục vụ nghĩa là việc phục vụ tổ chức phải được ưu tiên hàng đầurồi mới tới các nguyên tắc của lãnh đạo.Các nhà lãnh đạo trở thành một người quản lýcho tổ chức khác với những người làm chính trị.Khi làm chính trị, luật pháp có thể dễdàng bỏ qua vai trò lãnh đạo phục vụ.Nhưng phong cách lãnh đạo phục vụ có nhiều ưuđiểm không thể bỏ qua Nổi trội có những ưu điểm sau:

• Linh hoạt: Không có một nhà lãnh đạo nào có thể làm việc có hiệu quả trong môi

trường làm việc đa văn hóa bằng việc chỉ áp dụng một phong cách lãnh đạo

• Đa dạng: Cách tiếp cận của lãnh đạo phục vụ có thể có hiệu quả trong một môi trường

làm việc khác nhau Nếu như phong cách độc đoán của lãnh đạo có thể gây ra sự tha hóatrong nhân viên, hình thức dân chủ của lãnh đạo đôi khi có thể gây ra quan điểm không rõràng hoặc bị biến dạng để phù hợp với nhu cầu của các nhóm đối lập thì phong cách lãnhđạo phục vụ phục vụ từng thành viên của nhóm Điều này cho phép cá nhân hóa cáchthức quản lý mỗi thành viên của tổ chức và có thể giúp duy trì sự gắn kết trong tổ chức

• Lòng trung thành: Trong các hình thức khác của phong cách lãnh đạo, nhu cầu và tầm

nhìn của tổ chức được đặt lên trên hết so với nhu cầu của nhân viên.Với lãnh đạo phục

vụ, nhu cầu của nhân viên lại là quan trọng hàng đầu Điều này khiến cho nhân viên thấyđược vai trò quan trọng của bản thân, được sự quan tâm giúp đỡ từ phía người lãnhđạo◊hình thành nên lòng trung thành mạnh mẽ với tổ chức và sẽ hết lòng vì tổ chức

• Sự tham gia của các nhân viên: Không giống như một phong cách lãnh đạo dân chủ

nơi mà các quyết định được dựa theo quy tắc đa số, trong lãnh đạo phục vụ, tất cả các ýkiến, quan điểm đều có những đóng góp nhất định trong việc ra quyết định Bằng cáchnày, nhân viên có thể tham gia đóng góp ý kiến vào việc ra các quyết định cho tổ chức

• Hạn chế được việc lạm dụng quyền lực trong lãnh đạo tổ chức: Tính ưu việt của nó

vượt trội hơn hẳn phong cách lãnh đạo độc đoán đó là ngăn chặn và làm giảm tất cả cácloại vấn đề liên quan trực tiếp đến lãnh đạo chỉ huy và kiểm soát (theo Farling, Stone, &Winston,1999; Laub, 2003; Page & Wong, 2000; Russell & Stone, 2002; Sendjaya &Sarros, 2002)

• Năng suất: Theo giáo sư tâm lý học Paul TP Wong của Tyndale thuộc trường đại học

Toronto thì các nhà lãnh đạo theo phong cách lãnh đạo phục vụ có xu hướng nhận đượcrất nhiều sự tôn trọng và tin tưởng từ nhân viên của họ Điều đó thúc đẩy một ý thức tráchnhiệm làm việc cao, nhân viên hài lòng với công việc và tổ chức của họ, năng suất làmviệc tăng lên

Dựa trên việc phân tích lý thuyết, các nghiên cứu giả thiết và nghiên cứu thực tiễn, có đủbằng chứng cho chúng ta thấy lý thuyết lãnh đạo phục vụ hội tụ đầy đủ các điều kiện tốtnhất của một phong cách lãnh đạo trong mọi tình huống vì những lí do sau:

1 Thoát khỏi sự ích kỉ, như là sự tính toán cá nhân và sự thăng tiến của chính bản thânmỗi con người Các nhà lãnh đạo loại S có thể hướng toàn bộ sự quan tâm của họ vàoviệc phát triển nhân viên và xây dựng tổ chức

2 Các nhà lãnh đạo kiểu S có cái nhìn tích cực về người lao động và những cá nhân cókhả năng phát triển và hoàn toàn có thể trở thành những nhà lãnh đạo tiềm năng nếu họđược hỗ trợ và chăm sóc tốt về công việc và môi trường làm việc

3 Quan tâm tới nhu cầu cá nhân và có sự thông cảm về tính cách khác biệt của mỗi cánhân Những nhà lãnh đạo kiểu S có thể mang lại những điều tốt nhất cho các nhân viêntrong tổ chức

4 Là nhà lãnh đạo tình huống, các nhà lãnh đạo phục vụ nhận ra trong trường hợp vắngmặt quyền lực của họ lại tạo điều kiện cho sự tự quản lý và đạt hiệu quả trong công việc

5 Là người quản lý tốt Các nhà lãnh đạo loại S sẽ làm bất cứ điều gì cần thiết và phùhợp để tối đa hóa hiệu quả lãnh đạo trong mọi tình huống

6 Đặt công nhân làm trung tâm và định hướng phát triển, các nhà lãnh đạo Loại S có thểbiến người lao động bình thường trở thành các nhà lãnh đạo tương lai bằng cách pháttriển thế mạnh của họ

7 Lãnh đạo phục vụ như là một loại thuốc giải độc cho vấn đề tham nhũng và lạm dụngquyền lực

8 Lãnh đạo phục vụ giúp giảm tình trạng mệt mỏi và xây dựng một tổ chức lao độnglành mạnh

9 Lãnh đạo phục vụ tập trung vào nuôi dưỡng các nguồn lực nội tại trong tổ chức thôngqua việc truyền cảm hứng làm việc để nhân viên tin vào sự phát triển của mình, có hướng

đi và phát triển chung với mục đích của tổ chức

10 Lãnh đạo phục vụ thích hợp nhất cho các thế hệ tiếp theo của nhân viên, những ngườiđang rất hoài nghi về chính quyền và nhu cầu xác thực từ các ông chủ của họ

11 Lãnh đạo phục vụ có vẻ phù hợp nhất cho người lao động tri thức,độc lập và sáng tạo

12 Lãnh đạo phục vụ công nhận lãnh đạo là một quá trình hoạt động nhóm, mà khôngcần phải tập trung vào một hoặc hai cá nhân Do đó, lãnh đạo phục vụ dựa trên việc xâydựng nhóm

13 Lãnh đạo phục vụ có mối quan hệ mật thiết với giá trị nhân văn, tinh thần và đạo đức

14 Lãnh đạo phục vụlà cách tiếp cậntoàn diện và hiệu quả nhấttrong việc quản lý và pháttriển nguồn nhân lực

Lý thuyết lãnh đạo phục vụ được khá nhiều các nhà lãnh đạo áp dụng vào việc lãnh đạo,quản lý tổ chức.Và nó đã có hiệu quả rất tốt trong các hoạt động của tổ chức cũng nhưnhững hoạt động kinh doanh

Một ví dụ điển hình về phong cách lãnh đạo phục vụ Trong Thiên chúa giáo: Phong cáchlãnh đạo của chúa GIÊSU

- Chúa Giêsu đã sử dụng phong cách lãnh đạo phục vụ của mình trong việc đối xử với

các tông đồ và lãnh đạo những giáo dân của mình Người nói: “Ai muốn thành người cao

nhất trong số các anh em phải là tôi tớ của các anh em” (Giêsu, Matt 20:26) Hay hình ảnh chúa Giêsu rửa chân cho các môn đệ đã cho chúng ta thấy rất rõ về hình ảnh người lãnh đạo phục vụ - là mô hình Kitô giáo cổ điển về việc một nhà lãnh đạo phải là một đầy

tớ Một người lãnh đạo phục vụ cho những người nhân viên, cấp dưới của mình để tạo ra

sự thoải mái, nâng cao năng suất làm việc

- Sự vĩ đại trong tầm nhìn của Thiên Chúa không thể hiện ở việc phục vụ được bao nhiêungười mà thể hiện ở việc có bao nhiêu người trung thành với người lãnh đạo đó Cuộc đờiphục vụ của Đức Giêsu bắt nguồn từ mối quan hệ yêu thương của mình cho ThiênChúa.Có thái độ đúng đắn là chìa khóa cơ bản để trở thành người lãnh đạo phục vụ ChúaGiêsu là nhà lãnh đạo đã được chuẩn bị để phục vụ cho tất cả mọi người, ngay cả nhữngngười cuối cùng sẽ phản bội Ngài , bằng cách hy sinh tình yêu và mạng sống của bảnthân mình Việc rửa chân cho các môn đệ không làm giảm uy quyền mà ngược lại cònlàm tăng cường vị thế của chúa GiêSu trong lòng các môn đệ và những người theo Ngài

2.2 Nhược điểm

Lãnh đạo phục vụ dường như đã đưa ra câu trả lời cho những mối quan tâm gần đây vềcác vụ gây bức xúc trong đoàn thể, vấn đề môi trường làm việc độc hại và tình trạng vắtkiệt sức lao động của nhân viên Lập luận này khá hấp dẫn: bất kì nhà lãnh đạo nào có 10đặc điểm lãnh đạo phục vụ trên sẽ có khả năng cam kết tạo nên một môi trường làm việctích cực nhằm thúc đẩy tiềm năng của nhân viên

Lãnh đạo phục vụ đơn giản, nhưng nó có lẽ là loại sâu sắc và khó khăn nhất của lãnh đạo.Lý do chính cho sự khó khăn là nó không được dựa trên một tập hợp các kỹ năng - nó đòihỏi một sự thay đổi cơ bản về thái độ và một số loại biến đổi nội tâm.

Tiếp cận phong cách lãnh đạo phục vụ có những luồng ý kiến trái chiều Về cơ bản, cómột số các chỉ trích phổ biến:

+ Lãnh đạo phục vụ quá lí tưởng và chất phát Trong một văn hóa tiêu dùng cá nhân,nhiều người sẽ tận dụng sự tử tế của các nhà lãnh đạo phục vụ như điểm yếu(Johnson,2001)

+ Lãnh đạo phục vụ quá phi thực tế và viển vông Nó sẽ không hiệu quả trong nhiều tìnhhuống như các hoạt động quân sự hoặc các hệ thống nhà tù.( Bowie, 2000)

+ Phong cách này quá hạn chế, bởi vì chúng tôi cần tất cả các loại phẩm chất lãnh đạonhư trực giác, chấp nhận rủi ro và lòng can đảm

+ Nó là quá đạo đức giả - quá nhiều yêu cầu để trở thành các nhà lãnh đạo phục vụ nhưnghành xử như những kẻ độc tài

+ Nó là quá xa vời so với phong cách lãnh đạo của tôi – tôi chỉ đơn giản là không có chứcnăng như một nhà lãnh đạo nếu tôi áp dụng mô hình lãnh đạo phục vụ

Trong khó khăn và sụt giảm thế giới kinh doanh, ngay cả thuật ngữ “lãnh đạo phục vụ”nghe có vẻ như một nghịch lí Nhiều CEO sợ rằng họ sẽ bị coi như là yếu đuối và thiếuquyết đoán, nếu họ suy nghĩ và hành xử như một người phục vụ

2.3 Lợi ích của lãnh đạo phục vụ mang lại cho doanh nghiệp

Theo nhiều nghiên cứu của các học giả nổi tiếng về lý thuyết quản trị, phong cách servantleadership đang để lại những tác động vô cùng tích cực với doanh nghiệp nói chung vàcác nhân viên trong tổ chức nói riêng Nổi bật nhất là bài tiểu luận “Greenleaf ‘s ‘BestTest’ of Servant Leadership: A Multilevel Analysis” của Robert W Hayden, giáo sư hàngđầu của đại học Nebraska-Lincoln, Mỹ, khi ông đã chỉ ra được 5 điểm ưu việt của servantleadership so với các phong cách quản trị khác, bao gồm:

+ Khơi dậy lòng trung thành từ nhân viên: Trong các phong cách lãnh đạo thường

thấy, lợi ích của tổ chức luôn được đặt ưu tiên hàng đầu, “đè bẹp” nhu cầu thực tế củanhân viên Tuy nhiên, với servant leadership, nhu cầu của nhân viên mới là yếu tố quan

trọng hàng đầu Điều này khiến cho nhân viên thấy được vai trò của bản thân, được sựquan tâm giúp đỡ từ phía người lãnh đạo, từ đó hình thành nên lòng trung thành mạnh mẽvới tổ chức và sẽ hết lòng vì tầm nhìn họ theo đuổi.

+ Thúc đẩy nhân viên tham gia vào các hoạt động của doanh nghiệp: Servant

leadership cho phép nhân viên làm việc thoải mái và linh hoạt hơn trong các tác vụ củamình Đồng thời, họ cũng có nhiều quyền hơn trong việc ra quyết định, điều khôngthường thấy ở phong cách lãnh đạo chuyên quyền Ngoài ra, khi nhận được sự hỗ trợ tối

đa từ các nhà quản lý, việc cải thiện năng lực và kiến thức của mỗi nhân viên cũng hiệuquả hơn, khiến họ có thể dễ dàng tiếp cận những tác vụ nằm ngoài phạm vi làm việcthông thường của mình

+ Hạn chế được việc lạm dụng quyền lực: Khi nhà quản lý hoạt động theo phong cách

servant leadership, họ sẽ san sẻ thông tin và quyền quyết định cho nhân viên của mình.Điều này giúp ngăn chặn và làm giảm thiểu tất cả các vấn đề liên quan tới sự độc đoántrong các quyết định chuyên quyền, đồng thời giúp các ý tưởng mới mẻ và thú vị cónhiều chỗ đứng hơn trong doanh nghiệp

+ Cải thiện năng suất làm việc của nhân viên: Dựa theo nghiên cứu trước đó của giáo

sư Paul TP Wong của đại học Toronto, Robert nhận định lại: “Các nhà lãnh đạo theophong cách servant leadership có xu hướng nhận được rất nhiều sự tôn trọng và tin tưởng

từ nhân viên của họ Điều đó thúc đẩy một ý thức trách nhiệm làm việc cao, nhân viên hàilòng với công việc và tổ chức của họ, năng suất làm việc tăng lên.”

+ Thích hợp với môi trường làm việc đa dạng, đầy biến động trong các doanh

nghiệp lớn: Cách tiếp cận của servant leadership có thể có hiệu quả trong một môi

trường làm việc khác nhau Nếu như phong cách độc đoán của lãnh đạo có thể gây ra sựtha hóa trong nhân viên, hình thức dân chủ của lãnh đạo đôi khi có thể gây ra quan điểmkhông rõ ràng hoặc bị biến dạng để phù hợp với nhu cầu của các nhóm đối lập thì phongcách lãnh đạo phục vụ phục vụ từng thành viên của nhóm Điều này cho phép cá nhânhóa cách thức quản lý mỗi nhân viên và có thể giúp duy trì sự gắn kết trong tổ chức

Rõ ràng, việc sở hữu phong cách quản trị servant leadership đang đem lại những lợi íchkhông nhỏ cho bản thân nhà lãnh đạo cũng như doanh nghiệp và đội ngũ nhân viên Nóikhông ngoa, chúng còn có thể vực dậy cả một doanh nghiệp đang lao dốc thảm hại.

PHẦN 3 VẬN DỤNG THUYẾT LÃNH ĐẠO PHỤC VỤ VÀO TRONG

TỔ CHỨC DOANH NGHIỆP 3.1 Những thuận lợi

3.1.1 Lãnh đạo phục vụ đóng góp vào sự phát triển của tổ chức

Sức mạnh chính của lý thuyết lãnh đạo phục vụ là đón g góp vào sự phát triển của tổchức Các nhà lãnh đạo phục vụ đi theo hướng khác với phong cách lãnh đạo truyềnthống là thống trị cấp dưới và nói cho họ phải làm gì, thay vào đó là trao quyền cho cấpdưới và truyền cảm hứng cho họ thực hiện Lãnh đạo phục vụ đóng vai trò chủ độngtrong việc thiết lập đường đi và truyền cảm hứng cho nhân viên noi theo Điều này tạonên các nỗ lực tập thể mà kết quả của nó hiệu quả hơn nhiều so với việc tổng hợp lại nỗlực của từng cá nhân

Theo W Edwards Deming: “Đơn vị tiền tệ có giá trị nhất của bất kỳ tổ chức là chủ động

và sáng tạo của các thành viên” Mỗi nhà lãnh đạo có chuẩn mực trách nhiệm đạo đức đểphát triển tối đa sự chủ động sáng tạo đó trong mỗi thành viên của họ Đây là ưu tiên caonhất của nhà lãnh đạo.Đây chính xác là những gì lãnh đạo phục vụ muốn thực hiện.Khuôn khổ lãnh đạo phục vụ coi trọng tinh thần đồng đội và xây dựng mối quan hệ Mỗingười trong nhóm đóng vai trò khác nhau tại những thời điểm khác nhau dựa trên chuyênmôn của họ chứ không phải bằng cấp hay thứ bậc của họ Lý thuyết tạo điều kiện chomỗi thành viên đóng một vai trò quan trọng lan truyền sự nhiệt huyết giúp các tổ chứcthực hiện hoàn chỉnh các mục tiêu và nhiệm vụ của họ Giúp họ duy trì được sự gắn kết.McCrimmon (2006) ủng hộ một loại lãnh đạo mới trong tương lai.Lãnh đạo mới đókhông gắn liền với chức vụ, vị trí chính thức, đúng hơn nó là một hoạt động không chínhthức có thể được thực hiện bởi tất cả các nhân viên.Như vậy, mỗi công nhân có thể chỉcho người lãnh đạo bằng cách gợi ý các sản phẩm mới, dịch vụ tốt hơn và các quá trìnhlàm việc hiệu quả hơn Toyota và Sony là tấm gương sáng chói của loại hình lãnh đạo từdưới lên này