TIỂU LUẬN vấn đề THẤT NGHIỆP của SINH VIÊN

Đề tài của em gồm 3 chương: Chương 1: Giới thiệu chung Chương 2: Cơ sở lý luận về vấn đề thất nghiệp Chương 3: Thực trạng về vấn đề thất nghiệp của sinh viên sau khi ra trường Chương 4:

BỘ TÀI CHÍNH TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI CHÍNH –MARKETING



TIỂU LUẬN

TIN HỌC ĐẠI CƯƠNG

SINH VIÊN THỰC HIỆN: TRẦN NHẬT QUANG GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN: PHẠM THỦY TÚ

TP.HCM, THÁNG 5, NĂM 2022

TIỂU LUẬN VẤN

ĐỀ THẤT NGHIỆP

CỦA SINH VIÊN

17/05/2022

MỤC LỤC

A LỜI CAM KẾT 3

B LỜI CẢM ƠN 4

C LỜI NÓI ĐẦU 5

D NỘI DUNG 5

CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU CHUNG 6

1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 6

1.2 MỤC ĐÍCH VÀ MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 6

1.2.1 MỤC ĐÍCH 6

1.2.2 MỤC TIÊU 6

1.3 GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI 6

1.3.1 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 6

1.3.2 PHẠM VI NGHIÊN CỨU 6

1.4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 6

CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VẤN ĐỀ THẤT NGHIỆP CỦA SINH VIÊN SAU KHI RA TRƯỜNG 7

2.1 KHÁI NIỆM THẤT NGHIỆP 7

2.2 PHÂN LOẠI THẤT NGHIỆP 7

2.3 NGUYÊN NHÂN GẮN VỚI LOẠI HÌNH THẤT NGHIỆP 9

2.4 TỶ LỆ THẤT NGHIỆP 9

2.4.1 KHÁI NIỆM TỶ LỆ THẤT NGHIỆP 9

2.4.2 CÔNG THỨC TÍNH TỶ LỆ THẤT NGHIỆP 11

2.5 TỶ LỆ THẤT NGHIỆP TƯ NHIÊN 13

2.6 CÁC YẾU TỐ XÁC ĐỊNH TỶ LỆ THẤT NGHIỆP 13

CHƯƠNG 3 TÌNH TRẠNG THẤT NGHIỆP CỦA SINH VIÊN SAU

3.1 TÌNH TRẠNG 14

3.2 CÁC NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN TÌNH TRẠNG THẤT NGHIỆP CỦA SINH VIÊN SAU KHI RA TRƯỜNG 18

CHƯƠNG 4 BIỆN PHÁP ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ THẤT NGHIỆP CỦA SINH VIÊN VÀ MỘT SỐ Ý KIẾN ĐÓNG GÓP 22

4.1 BIỆN PHÁP ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ THẤT NGHIỆP CỦA SINH VIÊN SAU KHI RA TRƯỜNG 22

4.2 MỘT SỐ Ý KIẾN ĐÓNG GÓP 22

E KẾT LUẬN 24

F TÀI LIỆU THAM KHẢO 25

G PHỤ LỤC 25

LỜI CAM KẾT

Em xin cam đoan bài tiểu luận này là do bản thân thực hiện cùng sự

hỗ trợ, tham khảo từ các tư liệu, giáo trình liên quan đến đề tài nghiêncứu và không có sự sao chép y nguyên các tài liệu đó

Người cam kết Trần Nhật Quang

LỜI CẢM ƠN

Em xin chân thành cảm ơn cô Phạm Thủy Tú và trường Đại Học Tài Chính – Marketing đã tạo điều kiện cho em được học hỏi tiếp thu kiến thức đến hôm nay Do kiến thức của em còn hạn hẹp và vẫn còn tồn tại một số thiếu xót em mong nhận được ý kiến đóng góp của thầy cô và các bạn để đề tài của em được hoàn thiện hơn Em xin chân thành cảm ơn.

NỘI DUNG Lời nói đầu

Sinh viên ra trường hiện nay thất nghiệp đang là vấn đề đáng báođộng trong xã hội hiện nay Câu hỏi đặt ra ở đây là nguyên nhân củatình hình thất nghiệp của sinh viên hiện nay là do đâu? Hậu quả để lại

là gì? Vấn đề đó đã gây thiệt hại gì cho nền kinh tế nước nhà? Vàchúng ta phải làm gì để khâc phục tình trạng trên? Vấn đề này đượcnhìn từ nhiều góc độ khác nhau và mỗi người một quan điểm khácnhau Tuy nhiên giải pháp nhằm đặt ra gấp để giải quyết vấn đề laođộng trong xã hội cũng như đảm bảo công ăn việc làm cho hàng nghìnsinh viên mỗi năm ra trường Vấn đề này cần sự quan tâm của Đảng vàNhà nước ta, và nó không nằm ngoài sự quan tâm của em vì vậy emchọn đề tài “Vấn đề thất nghiệp của sinh viên sau khi ra trường” đểnghiên cứu Đề tài của em gồm 3 chương:

Chương 1: Giới thiệu chung

Chương 2: Cơ sở lý luận về vấn đề thất nghiệp

Chương 3: Thực trạng về vấn đề thất nghiệp của sinh viên sau khi

ra trường

Chương 4: Biện pháp để giải quyết vấn đề thất nghiệp của sinh viên

và Một số ý kiến đóng góp

Chương 1 GIỚI THIỆU CHUNG

1.1.Lý do chọn đề tài

Vấn đề thất nghiệp của sinh viên sau khi ra truờng là vấn đề đáng báođộng Nguyên nhân vấn đề này là do đâu và đã có những biện pháp gì đểgiải quyêt Đó là một trong số lý do em chọn đề tài “ Vấn đề thất nghiệp củasinh viên sau khi ra trường”

1.2.Mục đích và mục tiêu của nghiên cứu đề tài

1.3.Giới thiệu của đề tài

1.3.1.Đối tượng nghiên cứu

Sinh viên chuẩn bị ra truờng và sinh viên sau khi ra truờng

1.3.2.Phạm vi nghiên cứu

Tìm hiểu sinh viên tại một số truờng đại học nói chung và sinh viêntrường Đại học Nội vụ Hà Nội cơ sở miền Trung nói riêng

1.4.Phương pháp nghiên cứu

Chủ yếu sử dụng phương pháp lý luận

Chương 2

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VẤN ĐỀ THẤT NGHIỆP SINH VIÊN SAU KHI

RA TRƯỜNG 2.1.Khái niệm thất nghiệp

Thất nghiệp có nghĩa là một bộ phận lao đông không được thuêmướn( không có việc làm)

Người trong tuổi lao động: là những người ở độ tuổi có nghĩa vụ và quyền lợi lao động được quy định trong hiến pháp Nữ 18->55

Nam 18->60

Người ngoài tuổi lao động = dân số - tuổi lao động

-Người trong tuổi lao động có hai loại Lực lượng

lao động:

+Người có việc làm : làm trong hoạt động kinh tế xã hội

+Người thất nghiệp:người ko có việc làm nhưng mong muốn tìm được việclàm

2.2.Phân loại thất nghiệp

Theo các nhà khoa hoc thì thất nghiệp được chia thành các loại sau:

Trong các sách báo kinh tế chúng ta thường gặp rất nhiều những tên gọikhác nhau về các lọai hình thất nghiệp Thực tế đó bắt nguồn từ những quanniệm không thống nhất về thất nghiệp hoặc dựa trên những tiêu chuẩn phân

loại khác nhau Chúng ta hay gặp các thuật ngữ : Thất nghiệp tạm thời, Thất

nghiệp tự nhiên, Thất nghiệp tự nguyện, Thất nghiệp không tự nguyện, Thất nghiệp cơ cấu, Thất nghiệp công nghệ, Thất nghiệp mùa vụ, Thất nghiệp hữu hình, Thất nghiệp trá hình, Thất nghiệp ngắn hạn, Thất nghiệp trung hạn, Thất nghiệp dài hạn, Thất nghiệp từng phần (bán thất nghiệp), Thất nghiệp toàn phần, Thất nghiệp chu kỳ, Thất nghiệp nhu

cầu, Thất nghiệp kinh niên, Thiếu việc làm hữu hình, Thiếu việc làm vô hình, Thừa lao động, Lao động dôi dư

Tuy nhiên nội hàm của những thuật ngữ đã nêu không được phân biệt mộtcách rõ ràng Chẳng hạn, thất nghiệp tự nhiên chủ yếu là do thiếu thông tinthị trường lao động và do sự di chuyển của người lao động trên thị trường,như vậy lọai hình này gồm một phần là thất nghiệp tạm thời và một phần làthất nghiệp cơ cấu Đến lượt mình, một bộ phận của thất nghiệp cơ cấu lại làkết quả của việc không đáp ứng yêu cầu về tay nghề và nghiệp vụ do tiến bộ

kỹ thuật đòi hỏi Ở đây không nói đến khía cạnh thay đổi công nghệ làmgiảm nhu cầu lao động mà đề cập đến yêu cầu nâng cao kiến thức, kỹ nănghoặc phải thay đổi một số nghề và nghiệp vụ Hay là, do không có thông tinđầy đủ về thị trường lao động nhiều người tự nguyện thất nghiệp không đitìm việc làm, họ mong đợi vào những điều kiện lao động và thu nhập khôngthực tế ("ảo") trong tương lai, và sự kém hiểu biết đã lấy di những cơ hộiviệc làm của họ

Nhiều tranh luận cũng xảy ra với trường hợp thất nghiệp mùa vụ Do thấtnghiệp mùa vụ liên quan đến tính chất thời vụ và thời gian kéo dài của nónên cũng được coi là một phần của thất nghiệp cơ cấu Ngoài ra, đặc điểmcủa sản xuất nông nghiệp chỉ ra rằng thất nghiệp mùa vụ thường thấy dướihình thức trá hình Thất nghiệp trá hình xảy ra khi giảm nhu cầu về lao độngkhông tương ứng với giảm số nơi làm việc Thất nghiệp trá hình cũng có thểxảy ra khi tuyển quá số lao động nhưng không đạt yêu cầu về tay nghề vàkhi tuyển những người không phù hợp về chuyên môn, nghiệp vụ

Để đỡ phức tạp và có cách hiểu đồng nhất, thuận lợi cho việc xác địnhnguyên nhân và đề xuất những công cụ, giải pháp thích hợp, chúng tôi đềxuất chia các loại hình thất nghiệp đã nêu thành 3 nhóm : thất nghiệp tạmthời, thất nghiệp cơ cấu và thất nghiệp nhu cầu

Thất nghiệp tạm thời là tình trạng không có việc làm ngắn hạn do không

có đầy đủ thông tin về cung - cầu lao động, hoặc chờ đợi vào những điềukiện lao động và thu nhập không thực tế hoặc liên quan đến sự di chuyểncủa người lao động giữa các doanh nghiệp, giữa các vùng và lĩnh vực kinhtế

Thất nghiệp cơ cấu là tình trạng không có việc làm ngắn hạn hoặc dài

hạn do không phù hợp về qui mô và cơ cấu cũng như trình độ của cung laođộng theo vùng đối với cầu lao động (số chỗ làm việc) Sự không phù hợp

có thể là do thay đổi cơ cấu việc làm yêu cầu hoặc do biến đổi từ phía cungcủa lực lượng lao động

Ở nước ta thất nghiệp cơ cấu biểu hiện rõ nhất trong những năm khi mà GDPtăng trưởng cao nhưng thất nghiệp giảm không đáng kể, thậm trí còn trầm trọnghơn với một số đối tượng như thanh niên, phụ nữ, người nghèo và với những thànhphố lớn

Thất nghiệp nhu cầu là trình trạng không có việc làm ngắn hạn hoặc dài

hạn do giảm tổng cầu về lao động và làm nền kinh tế đình đốn hoặc suythoái, dẫn đến giảm hoặc không tăng số việc làm

2.3.Nguyên nhân gắn với loại hình thất nghiệp

Hiệu quả can thiệp của Chính phủ vào lĩnh vực lao động - việc làm đểđảm bảo an sinh xã hội hoặc tạo điều kiện tăng độ linh hoạt mềm dẻo của thịtrường lao động-nhằm mục tiêu việc làm đầy đủ, việc làm bề vững và cóhiệu quả - phụ thuộc trước hết vào việc đánh giá đúng những nguyên nhângây ra từng loại hình thất nghiệp và lựa chọn những công cụ, giải pháp phùhợp

Trên cơ sở những nghiên cứu về thất nghiệp và tổng hợp ý kiến của nhiềunhà kinh tế trên thế giới có thể phân loại những nguyên nhân thất nghiệp vàđánh giá mức độ ảnh hưởng của chúng đến từng loại hình thất nghiệp theobảng

2.4.Tỷ lệ thất nghiệp

2.4.1.Khái niệm

Tỷ lệ thất nghiệp là phần trăm số người lao động không có việc làm tính trêntông số lao động trong xã hội.

Thất nghiệp xảy ra khi một người có khả năng làm việc và sẵn sàng làmviệc nhưng không có việc làm Thất nghiệp thường được đo lường bằng việc

sử dụng tỷ lệ thất nghiệp, được xác định bằng tỷ lệ phần trăm của những laođộng không có việc làm Tỷ lệ thất nghiệp cũng được sử dụng trong cácnghiên cứu kinh tế và các chỉ số kinh tế chẳng hạn như Chỉ số về các Chỉtiêu dẫn đầu của Ban quốc hội Mỹ được sử dụng như một thước đo tình hìnhkinh tế vĩ mô

Kinh tế học chủ đạo cho rằng thất nghiệp là không thể tránh khỏi, và mộtđiều không muốn nhưng phải chấp nhận là phải ngăn chặn lạm phát; đây làvấn đề gây tranh cãi trong một số trường kinh tế không chính thống Nguyênnhân của thất nghiệp vẫn còn đang gây tranh cãi Kinh tế học Keynes nhấnmạnh rằng thất nghiệp là do nhu cầu về hàng hóa và dịch vụ trong nền kinh

tế không đủ (thất nghiệp chu kỳ) Những người khác cho rằng đó là do vấn

đề cơ cấu và tính không hiệu quả trong thị trường lao động; thất nghiệp cơcấu liên quan tới sự không phù hợp giữa cung và cầu đối với lao động cónhững kỹ năng cần thiết, đôi khi bị ảnh hưởng bởi công nghệ hỏng hoặc quátrình toàn cầu hóa Kinh tế cổ điển hoặc tân cổ điển có xu hướng bác bỏnhững giải thích này, và tập trung nhiều hơn vào những quy định cứng nhắc

áp đặt cho thị trường lao động, chẳng hạn như tổ chức công đoàn, luật vềlương tối thiểu, thuế, và các quy định khác làm giảm việc thuê lao động (thấtnghiệp theo lý thuyết cổ điển) Tuy nhiên những người khác cho rằng thấtnghiệp phần lớn là do sự lựa chọn tự nguyện của những người không có việclàm và thời gian cần để tìm kiếm một công việc mới (thất nghiệp do chuyển

nghề) Kinh tế học hành vi nêu bật các hiện tượng như tiền lương cứng nhắc

và tiền lương hiệu quả mà có thể dẫn đến thất nghiệp

Cũng có bất đồng về quan điểm làm thế nào để đo lường chính xác tỷ lệ thấtnghiệp Các nước khác nhau có tỷ lệ thất nghiệp khác nhau; Theo truyềnthống, tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ thấp hơn so với các nước thuộc liên minhchâu Âu, mặc dù cũng có sự khác nhau về tỷ lệ thất nghiệp giữa các nướcnày, các nước như Anh và Đan Mạch hoạt động tốt hơn Ý và Pháp và tỷ lệthất nghiệp cũng thay đổi theo thời gian (ví dụ cuộc Đại suy thoái) trongsuốt chu kỳ kinh tế

2.4.2.Công thức tính tỷ lệ thất nghiệp

Mặc dù nhiều người quan tâm đến số lượng người thất nghiệp, nhưng cácnhà kinh tế học chỉ tập trung vào tỷ lệ thất nghiệp Cách tính này chính xáckhi có sự gia tăng thông thường số lượng người thất nghiệp do tăng dân số

và tăng lực lượng lao động liên quan tới sản xuất Tỷ lệ thất nghiệp được thểhiện dưới dạng tỷ lệ %, và được tính như sau:

Tỷ lệ thất nghiệp = Số lượng công nhân bị thất nghiệp/Tổng lực lượng laođộng

Theo định nghĩa của Tổ chức Lao động Quốc tế, “công nhân bị thất nghiệp”

là những người hiện không làm việc nhưng sẵn sàng và có thể làm việc đểđược trả lương, hiện tại sẵn có khả năng làm việc, và tích cực tìm kiếm việclàm Những người tích cực tìm kiếm việc làm phải nỗ lực: trong việc liên hệvới chủ lao động, tham gia các cuộc phỏng vấn xin việc, liên hệ với các cơquan cung ứng việc làm, gửi sơ yếu lý lịch, nộp đơn xin việc, đáp lại những

bốn tuần Việc xem quảng cáo việc làm mà không đáp lại sẽ không được coi

là tích cực tìm kiếm việc làm Bởi vì không phải tất cả những trường hợpthất nghiệp có thể “lộ ra” và được các cơ quan chính phủ biết tới nên số liệuthống kê chính thức về thất nghiệp có thể không chính xác

ILO chỉ ra 4 phương pháp khác nhau để tính tỷ lệ thất nghiệp:

Cuộc điều tra về thực trạng lao động là phương pháp tính tỷ lệ thất nghiệpđược ưa chuộng nhất bởi vì chúng cho ra kết quả đầy đủ nhất và có thể tính

tỷ lệ thất nghiệp theo nhiều loại nhóm khác nhau chẳng hạn như chủng tộc

và giới tính Đây là phương pháp được sử dụng nhiều nhất cho việc so sánh

tỷ lệ thất nghiệp giữa các nước trên thế giới

Những dự đoán chính thức về tỷ lệ thất nghiệp được đưa ra bằng sự kết hợpthông tin của một hoặc nhiều hơn trong số 3 phương pháp khác nhau

Việc sử dụng phương pháp này làm giảm tác dụng của những Cuộc điều tra

về thực trạng lao động

Số liệu thống kê về Bảo hiểm xã hội chẳng hạn như trợ cấp thất nghiệp,được tính toán dựa trên số lượng người được bảo hiểm, đại diện cho tổng lựclượng lao động và số lượng người được bảo hiểm mà đang nhận trợ cấp.Phương pháp này bị chỉ trích rất nhiều do thời hạn hưởng trợ cấp kết thúctrước khi người ta tìm được việc làm

Số liệu thống kê của Phòng lao động là ít có tác dụng nhất bởi vì họ chỉ tínhđến số lượng người thất nghiệp hàng tháng, những người đến các Phòng laođộng để tìm việc làm Phương pháp này cũng kể đến cả những người thấtnghiệp mà theo định nghĩa của ILO họ không bị thất nghiệp

Tỷ lệ thất nghiệp = 100% Số người không có việc làm

Tổng số lao động xã hội

Tử số: Không tính những người không cố gắng tìm việc

Mẫu số: Tổng số lao động xã hội = Số người có việc làm + số ngườikhông có việc làm nhưng tích cực tìm việc

2.5.Tỷ lệ thất nghiệp tự nhiên

Là tỷ lệ thất nghiệp mà nền kinh tế đạt được ứng với mức sản lượng

tiềm năng

2.6.Yếu tố tác động đến tỷ lệ thất nghiệp tự nhiên

- Tiền lương cứng nhắc: Khi nghành đóng tàu gặp khủng hoảng,chủ doanh

nghiệp sẽ đứng trước hai lựa chọn một là giảm tiền lương(vì lúc này nhiều côngnhân nghành đóng tàu bị sa thải cung lớn hơn cầu doanh nghiệp có thể giảm tiềnlương xuống mức cân bằng) hai là giảm số công nhân làm việc Vì các hượp đồnglao động đã quy định mức tiền lương và đã được ký kết nên ngay lập tức DN kothể chọn cách một các DN chọn cách hai và cách này làm tăng tỷ lệ TNTN,giả sửdoanh nghiệp chọn cách thứ nhất thì tỷ lệ thất nghiệp sẽ điều chỉnh dần về tỷ lệTNTN vì tiền lương dần tiến về mức cân bằng

Chương 3

THỰC TRANG VỀ VẤN ĐỀ THẤT NGHIỆP CỦA SINH

VIÊN SAU KHI RA TRƯỜNG

3.1.Tình trạng thất nghiệp của sinh viên ra trường:

Hiện nay hầu hết sinh viên khi ra trường, nhất là các sinh viên học tại các thành phố lớn, đều bắt đầu đôn đáo kiếm một công việc tạm thời nào

đó để làm lấy tiền trụ lại thành phố xin việc ổn định sau, mà không phải xin tiền bố mẹ Các công việc mà họ làm đa phần là không cần đến bằng cấp như: Bưng bê tại các quán café, quán ăn hay làm nhân viên trực ngheđiện thoại, đi gia sư…Chỉ là những công việc đơn giản như thế, lương không đủ ăn nhưng để xin được một chỗ làm ổn định cũng không phải

Tình trạng ấy không chỉ xảy ra với các sinh viên có bằng loại khá, trung bình khá mà thậm chí cả những sinh viên ra trường với tấm bằng loại giỏivẫn loay hoay không biết phải đi đâu, về đâu trong tình trạng ở các công

ty, các cơ quan lúc nào cũng chồng đống những xấp hồ sơ xin việc Nên

có không ít bạn sinh viên sau khi học xong Cao đẳng hay Đại học do không xin được việc đã chọn giải pháp là học tiếp, học liên thông hay họcvăn bằng hai để lại được bố mẹ nuôi như tâm sự của một số bạn sinh

viên: “Mình chán cảnh phải ngồi chầu chực xin việc ở các trung tâm mà

cuối cùng lại về không nên mình đã bảo bố mẹ rồi, mình sẽ học lên Cao học Hy vọng với tấm bằng thạc sĩ thì ra trường sẽ suôn sẻ hơn”.