Cơ quan chủ quản Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam SỐ 17 THÁNG 06/2017 NÔNG SẢN VIỆT TRANG 43 TRÁI VẢI TRANG 13 TÍCH TỤ RUỘNG ĐẤT, ĐƯỢC & MẤT? CHUYÊN ĐỀ TRANG 9 PHẢI XEM XÂY DỰNG N[.]
Trang 1NÔNG SẢN VIỆT
CHUYÊN ĐỀ
TRANG 9
PHẢI XEM XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI
LÀ MỘT CUỘC CÁCH MẠNG LÂU DÀI
VƯƠNG ĐÌNH HUỆ ỦY VIÊN BỘ CHÍNH TRỊ, PHÓ THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ
KHAI TRƯƠNG CHỢ ĐẦU MỐI NÔNG SẢN DẦU GIÂY
TRANG 12
Trang 4- Bảo vệ người lao động, các công trình, tài sản liền kề.
- Tạo ra một rào cản thị giác an toàn cho người lao động.
- Chất liệu: HPE mới 100%
- Chiều rộng: 0.5m - 6m
- Chiều dài, Màu sắc, UV: theo yêu cầu khách hàng.
- Lưới chắn côn trùng có mật độ kết cấu ô lưới dày, độ bền kéo đứt cao, sợi lưới đồng đều sáng.
- Lưới chắn côn trùng được dùng để che phủ quanh vườn, chồng trại, vườn rau sạch, lót nuôi cá… chống côn trùng xâm nhập như bướm, sâu, ong, muỗi, ruồi, … làm ảnh hưởng đến cây trồng, vật nuôi và con người.
- Chất liệu: HPE mới 100%
Minh Hưng đã đạt Thương
hiệu Quốc gia 2016, để đạt được
Thương hiệu Quốc gia, các doanh
nghiệp phải đáp ứng được các tiêu chí
“Chất lượng - Đổi mới - Sáng tạo -
Năng lực tiên phong” và trở thành doanh
nghiệp dẫn đầu trong ngành, lĩnh vực đang
kinh doanh, sản xuất dựa trên việc không
ngừng đổi mới, sáng tạo và nâng cao
chất lượng sản phẩm Đây là phần
thưởng xứng đáng cho sự lao động
miệt mài, sức sáng tạo đột phá
không ngừng của tập thể
Minh Hưng Group
Trang 5VŨ THÀNH TỰ ANH - TS PHẠM PHÚ NGỌC TRAI - CHUYÊN GIA KINH TẾ
VÕ TRỌNG NGHĨA - KIẾN TRÚC SƯ
Tổng biên tập
NGUYỄN ĐỨC QUANG
Phó Tổng biên tập
NGUYỄN THỊ QUỐC HƯƠNG
Cơ quan chủ quản: Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam
Trang 6Ảnh bìa: Ngày đầu khai trương chợ đầu mối Nông sản Thực phẩm Dầu Giây, Đồng Nai Ảnh: Phú Khuynh.
Giấy phép xuất bản số 06/GP-BTTTT do Bộ TT&TT cấp ngày 7/1/2016 In tại Công ty TNHH Quảng cáo và Thương mại Dương Phong Khổ
in (21x 29)cm, 68 trang Phát hành hàng tháng.
Với sự tham gia của: Hồ Xuân Hùng, TS Nguyễn Sĩ Dũng, TS Nguyễn Đức Kiên, Cao Thị Hoàng, DS.Bàng Cẩm,
Hương Uyên, Lê Huy, Trần Toàn, Anh Hùng, Vi Quân, Đỗ Quang Tuấn Hoàng, Văn Phúc Hậu, Mộc Miên, Phú Li, Vũ Văn Trung, Thu Cúc, Kiến Hưng, Phú Khuynh, Trung Hưng, Ngọc Phương, Ngọc Bách, Minh Tùng, Anh Khôi, Uyên Linh, Tân Hưng, Phát Hưng, Điền Hưng, Cảnh Hưng, Quốc Hưng, HAN, Q.V, Chấn Hưng, T.R, Benny Marty
39 THÁNG 5 TRÁI VẢI VÀO MÙA
44 Câu chuyện từ cây vải tổ
46 Đặc sản vải chín sớm Phương Nam
47 Vải bổ máu, dưỡng nhan sắc
CHUYÊN ĐỀ NÔNG SẢN VIỆT: TRÁI VẢI
30 Ưu đãi cho Nông nghiệp công nghệ cao: Vốn chưa “chảy” mạnh, do đâu?
CHUYÊN TRANG TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG
24 “HEO Ứ HÀNG - HẬU QUẢ CỦA
NỀN CHĂN NUÔI TỰ PHÁT”
THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP:
“PHẢI XEM XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI LÀ
MỘT CUỘC CÁCH MẠNG LÂU DÀI”
Ông VƯƠNG ĐÌNH HUỆ, UV Bộ Chính trị,
Phó Thủ tướng Chính phủ
Trang 7rong hơn 40 năm xây dựng và phát triển đất
nước (từ sau năm 1975 đến nay), Đảng và Nhà
nước ta luôn quan tâm đến đổi mới và phát
triển nông nghiệp (NN), nông thôn (NT) Đặc biệt, trong
giai đoạn này, Chương trình Mục tiêu Quốc gia xây dựng
Nông thôn mới đã trở thành chương trình trọng điểm và
được phát triển mạnh trên khắp cả nước.
Tuy nhiên, chính sách đất nông nghiệp còn nhiều
hạn chế về thúc đẩy sản xuất hàng hóa tập trung, có
năng suất, chất lượng cao và hiệu quả sử dụng; chưa có
các biện pháp bảo vệ đất để sản xuất sạch và đảm bảo
an toàn thực phẩm Chính sách đầu tư phát triển NN, NT,
chưa đáp ứng được yêu cầu đầu tư kết cấu hạ tầng và
sản xuất kinh doanh trong NN, NT
Để khắc phục những hạn chế nêu trên, cần tiếp tục
đổi mới chính sách đối với nông nghiệp, nông thôn Theo
đó, các chính sách lớn phát triển NN, NT cần định hướng
hoàn thiện bao gồm: Chính sách đất nông, lâm, thủy sản;
Chính sách khoa học và công nghệ (KH&CN) đối với NN,
NT; Chính sách thị trường nông sản và vật tư phục vụ sản
xuất trong NN, NT; Chính sách đầu tư kết cấu hạ tầng và
đầu tư sản xuất - kinh doanh; Chính sách tín dụng phục
vụ sản xuất kinh doanh và phát triển NN, NT; Chính sách
xã hội nông thôn
Đối với chính sách đất nông, lâm, thủy sản, cần sớm
xóa bỏ sự khác biệt về thời gian sử dụng các loại đất
nông nghiệp hiện nay để thống nhất thời gian sử dụng
đối với đất nông nghiệp nói chung là 70 năm hoặc không
thời hạn tính từ năm 2014 nhằm tạo ra sự bình đẳng
giữa các chủ thể sử dụng đất và tạo ra sự yên tâm của
người sử dụng trong đầu tư cải tạo, xây dựng các công
trình hạ tầng cần thiết theo quy hoạch đã được Nhà nước
phê duyệt.
Cần giữ hạn mức giao đất nông nghiệp cho hộ gia
đình, cá nhân như Luật Đất đai hiện hành và số diện tích
sử dụng vượt hạn mức áp dụng chính sách thuê đất Từ
năm 2021 trở đi chuyển sang chế độ thuê đất sẽ bỏ quy
định hạn điền; Không hạn chế trang trại nhận chuyển
nhượng hoặc thuê lại đất của các hộ để sản xuất nông
nghiệp hàng hóa theo quy hoạch.
Đối với chính sách khoa học và công nghệ (KH&CN)
đối với NN, NT, cần đổi mới cơ chế khuyến nông theo
dân và người sản xuất trong NN, NT để đưa các sản phẩm KH&CN vào sản xuất, không dừng lại ở các điểm trình diễn như hiện nay.
Xây dựng và áp dụng chính sách: tổ chức hoặc cá nhân tạo ra công nghệ mới được tạo ra từ ngân sách nhà nước có quyền định giá bán sản phẩm KH&CN, lợi nhuận thu được từ bán sản phẩm KH&CN chia 50/50 giữa nhà nước và tổ chức, cá nhân tạo ra sản phẩm KH&CN và chuyển giao thành công vào thực tiễn.
Về chính sách thị trường nông sản và vật tư phục vụ sản xuất trong NN, NT, cần xây dựng các chuỗi giá trị sản phẩm gắn sản xuất với chế biến và thị trường tiêu thụ, khép kín từ cung ứng đầu vào tới tiêu thụ cuối cùng có
sự kiểm soát thường xuyên và hữu hiệu của Nhà nước, đáp ứng nhu cầu thị trường về khối lượng, chất lượng, độ đồng đều Bên cạnh đó, khẩn trương xây dựng “nguồn gốc” và “chỉ dẫn” cho các sản phẩm hàng hóa đưa ra thị trường theo chuẩn mực quốc tế, nhất là hàng lương thực, thực phẩm chủ lực
Với chính sách đầu tư kết cấu hạ tầng và đầu tư sản xuất - kinh doanh, phân định rõ hơn các mức ưu đãi, hỗ trợ về: nộp tiền sử dụng đất, tiền thuê đất của Nhà nước, tiền thuê đất của hộ gia đình; các hỗ trợ trong đào tạo lao động, trong áp dụng KH&CN, trong phát triển thị trường, trong tiếp cận các dịch vụ tư vấn và cước phí vận tải theo quy mô vốn đầu tư vào NN, NT và theo thời gian hoạt động trong NN, NT Cải tiến cơ chế huy động, phân
bổ và quản lý nguồn lực cho giảm nghèo theo hướng xã hội hóa, coi trọng nguồn lực tại chỗ của từng địa phương; phối hợp với hỗ trợ của các tổ chức quốc tế tạo nguồn lực tài chính dồi dào hơn cho các vùng nghèo.
Bên cạnh đó, tăng cường năng lực và thẩm quyền quản lý và điều hành thực hiện chương trình giảm nghèo cho tỉnh, huyện; làm rõ quyền và trách nhiệm của người nghèo, hộ nghèo, xã nghèo trong giảm nghèo, khắc phục
tư tưởng ỷ lại; Nâng cao nhận thức của người dân, cán
bộ trong giảm nghèo đa chiều và nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là ở cơ sở làm công tác giảm nghèo, thiết lập hệ thống theo dõi, giám sát, đánh giá ở
cả 4 cấp.
Cùng với đó là việc hình thành các cơ sở sản xuất của đối tượng yếu thế với một số chính sách ưu đãi đặc biệt về
Tiếp tục đổi mới
chính sách phát triển nông nghiệp, nông thôn
HỒ XUÂN HÙNG
T
Trang 8THỜI SỰ TRONG KỲ
Tạp chí Nông thôn Việt
8
VIỆT NAM Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh:
Mọi thành phần kinh tế đều bình đẳng, không phân biệt công hay tư
Theo đó, xóa bỏ sự ưu ái, thu hồi nguồn lực và các tài nguyên đang được sử dụng kém hiệu quả, lãng phí để tái phân bổ lại cho mọi chủ thể, đối tượng dựa trên hiệu quả cạnh tranh Đất nước không thể giàu mạnh nếu cộng đồng doanh nghiệp yếu kém Chính phủ đã ra Chỉ thị 20/CT-TTg yêu cầu khi xây dựng, phê duyệt kế hoạch thanh tra hàng năm không để xảy ra tình trạng thanh tra, kiểm tra quá 01 lần/năm đối với doanh nghiệp…
Ngày 25/5, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã có kết luận về
phương án đầu tư dự án đường bộ cao tốc Bắc Nam Theo đó, Thủ tướng thống nhất phương án 1 theo
đề nghị của Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải, tức là xây dựng mới
và mở rộng 684 km cao tốc trong giai đoạn 1 đến năm 2022 Tổng mức đầu tư hơn 140.000 tỷ đồng, trong đó nhà nước hỗ trợ 55.000 tỷ đồng giải phóng mặt bằng, tái định
cư, xây dựng công trình, còn lại là vốn xã hội hóa Đường cao tốc Bắc - Nam thực hiện nguyên tắc đấu thầu rộng rãi, công khai, minh bạch, không thực hiện chỉ định thầu
Ông Phí Thái Bình, nguyên Chủ tịch HĐQT Tổng Công ty Vinaconex, nguyên Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội đã bị Cơ quan
Cảnh sát điều tra Bộ Công an ra quyết định khởi tố bị can vào chiều 22/5, vì những sai phạm khi làm Chủ tịch HĐQT Vinaconex, đơn vị chủ đầu tư dự án đường ống nước sông Đà, một công trình bị vỡ hàng chục lần
Chỉ trong ngày 29/5, đã có 7 người chết tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Hòa Bình do tai biến khi đang
chạy thận Sự cố khiến 18 người bị tai biến này được đánh giá là tai biến khoa lớn nhất từ trước đến nay
Bộ Y tế đã phải vào cuộc, chuyển hơn 100 bệnh nhân đang chạy thận tại bệnh viện này về bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội và các bệnh viện khác Ngay ngày hôm sau, Công an tỉnh Hòa Bình đã khởi tố vụ án để điều tra nguyên nhân
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc
đã bắt đầu chuyến thăm chính thức
Hoa Kỳ từ ngày 28/5 Tại New York,
Thủ tướng đã gặp Tổng Thư ký Liên
Hợp Quốc Antonio Guterres, dự lễ
kỷ niệm 40 năm Việt Nam gia nhập
Liên Hợp Quốc, dự tọa đàm bàn tròn
về hợp tác đầu tư Việt Nam-Hoa Kỳ,
tiếp một số doanh nhân, trí thức gốc
Việt, tiếp một số tập đoàn Hoa Kỳ…
Tại Washington, Thủ tướng Nguyễn
Xuân Phúc đã có cuộc hội đàm với
Tổng thống Donald Trump; dự tọa
đàm với Phòng Thương mại Hoa Kỳ
và Hội đồng Kinh doanh ASEAN-Hoa
Kỳ và dự lễ trao các văn bản thỏa
thuận về thương mại, đầu tư
Ông Đinh La Thăng, Ủy viên Bộ
Chính trị, Bí thư Thành ủy TP.HCM
đã bị Ban Chấp hành Trung ương
Đảng quyết định kỷ luật bằng hình
thức cảnh cáo và cho thôi chức Ủy
viên Bộ Chính trị, với hơn 90% phiếu
đồng ý vào ngày 7/5, tại Hội nghị lần
5 Nguyên nhân bị kỷ luật là do trong
những năm 2009-2011, khi làm Chủ
tịch Hội đồng thành viên PVN, ông
Đinh La Thăng đã mắc những khuyết
điểm, vi phạm rất nghiêm trọng
Ngày 10/5, ông Nguyễn Thiện
Nhân, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ
tịch Ủy ban Trung ương MTTQ
Việt Nam đã được Bộ Chính trị trao
quyết định phân công làm Bí thư
Thành ủy TP.HCM Bộ Chính trị
cũng có quyết định phân công ông
Đinh La Thăng, giữ chức Phó Ban
Kinh tế Trung ương, sau khi thôi
giữ chức Bí thư Thành ủy TP.HCM
(nhiệm kỳ 2015 - 2020)
Ba nghị quyết quan trọng về
phát triển kinh tế đã được BCH
Trung ương Đảng nhất trí thông qua
tại phiên họp bế mạc Hội nghị lần
5 ngày 10/5 Đó là các nghị quyết:
Hoàn thiện thể chế kinh tế thị
trường định hướng XHCN; Tiếp tục
cơ cấu lại, đổi mới và nâng cao hiệu
quả doanh nghiệp nhà nước; Phát
triển kinh tế tư nhân trở thành một
động lực quan trọng của nền kinh tế
thị trường định hướng XHCN
Ngày 17/5, phát biểu kết thúc
hội nghị đối thoại với cộng đồng
doanh nghiệp, Thủ tướng Chính phủ
Ông Emmanuel Macron đã
đánh bại thủ lĩnh phe cực hữu,
bà Marine Le Pen, trong cuộc bầu
cử ở Pháp khi giành được hơn 65% số phiếu bầu, chính thức trở thành Tổng thống Pháp từ ngày 14/5 Ông Macron là Tổng thống Pháp trẻ nhất kể từ thời Napoleon Trong quá trình tranh cử, ông Macron cam kết sẽ giảm chi tiêu công, đẩy mạnh toàn cầu hóa và thúc đẩy vai trò của các doanh nghiệp trong nước
Ông Moon Jae-in đắc cử Tổng thống Hàn Quốc với tỷ lệ ủng hộ
cách biệt so với các đối thủ Ông
Tổng thống Mỹ Donald Trump
có chuyến công du nước ngoài đầu tiên sau 4 tháng trở thành chủ nhân Nhà Trắng Ông Trump chọn Saudi Arabia làm điểm dừng chân đầu tiên nhằm phát thông điệp mạnh
mẽ đến nước đồng minh rằng sẽ tiếp tục gắn chặt quan hệ hai nước
Mỹ cũng đã đạt thỏa thuận bán vũ khí cho Saudi Arabia trị giá 350
tỷ USD trong 10 năm, trong đó có
110 tỷ USD có hiệu lực ngay lập tức Kể từ thời ông Jimmy Carter, Tổng thống Donald Trump là người đầu tiên không công du nước ngoài trong 100 ngày đầu nhiệm kỳ
Ngày 9/5, Giám đốc FBI James Comey bất ngờ bị Tổng thống Mỹ
Donald Trump sa thải với lý do ông này không còn lãnh đạo cơ quan hành pháp trên một cách hiệu quả Tuy nhiên, truyền thông Mỹ cho rằng chính việc ông James Comey
có phản ứng mạnh và theo đuổi việc điều tra mối quan hệ giữa cựu
cố vấn an ninh quốc gia Michael Flynn với nước ngoài đã khiến ông Trump không vừa ý
QUỐC TẾ
Trang 9HƯƠNG UYÊN thực hiện
“PHẢI XEM XÂY DỰNG
NÔNG THÔN MỚI
LÀ MỘT CUỘC CÁCH MẠNG LÂU DÀI”
ÔNG VƯƠNG ĐÌNH HUỆ
ỦY VIÊN BỘ CHÍNH TRỊ, PHÓ THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ
Ông Vương Đình Huệ
Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ
Mục tiêu Chương trình MTQG Xây dựng NTM giai đoạn 2016-2020
XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI ĐỂ
NÂNG CAO ĐỜI SỐNG VẬT CHẤT
VÀ TINH THẦN CHO NGƯỜI DÂN;
CÓ KẾT CẤU HẠ TẦNG KINH TẾ - XÃ
HỘI PHÙ HỢP; CƠ CẤU KINH TẾ VÀ
CÁC HÌNH THỨC TỔ CHỨC SẢN XUẤT
HỢP LÝ, GẮN PHÁT TRIỂN NÔNG
NGHIỆP VỚI CÔNG NGHIỆP, DỊCH
VỤ; GẮN PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
VỚI ĐÔ THỊ; XÃ HỘI NÔNG THÔN
DÂN CHỦ, BÌNH ĐẲNG, ỔN ĐỊNH,
GIÀU BẢN SẮC VĂN HÓA DÂN TỘC;
MÔI TRƯỜNG SINH THÁI ĐƯỢC BẢO
VỆ; QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH,
TRẬT TỰ ĐƯỢC GIỮ VỮNG”
“
Sau hơn 6 năm triển khai Chương trình Mục tiêu Quốc gia xây dựng Nông thôn mới (Chương trình NTM), đất nước chúng ta đã có được một bộ mặt nông thôn thật sự mới Những thành công từ chương trình này đã làm rất nhiều người ngỡ
ngàng Tuy nhiên, trao đổi với Nông thôn Việt về
những công việc cần tập trung trong giai đoạn tới, ông Vương Đình Huệ, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó
Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương các Chương trình Mục tiêu Quốc gia, lại bắt đầu với những thách thức
Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nêu một loạt tồn tại của chương trình như: Sự quan tâm thực hiện chương trình có nơi, có lúc còn thiếu sâu sát, chưa thường xuyên và thiếu chặt chẽ; Nguồn lực đầu tư chưa đáp ứng yêu cầu, công tác chỉ đạo, điều hành sử dụng vốn của một
số địa phương còn kém hiệu quả, còn trông chờ vào nguồn lực của Trung ương; Kết quả đạt được trong xây dựng NTM chưa đồng đều, còn khoảng cách lớn giữa các địa phương
và vùng, miền; Việc tổ chức thực hiện một số cơ chế, chính sách chưa thực sự quyết liệt, thiếu đồng bộ; Một số văn bản hướng dẫn chưa sát thực tế, lại chậm bổ sung, sửa đổi;
Tổ chức sản xuất trong nông nghiệp còn chưa liên kết bền vững, cơ cấu lại sản xuất nông nghiệp gắn với xây dựng NTM còn hạn chế; Ở một số địa phương, việc xây dựng đời sống văn hóa còn hình thức, môi trường nông thôn vẫn tiếp tục bị đe dọa; Biểu hiện bệnh thành tích làm cho không ít địa phương lạm dụng Bộ tiêu chí NTM để đầu tư quá mức vào hạ tầng, có nơi huy động người dân đóng góp quá sức, gây bức xúc trong nhân dân; Việc đánh giá, công nhận xã đạt chuẩn NTM ở một số nơi còn hình thức, chưa thực chất; một số địa phương có dấu hiệu chững lại, cầm chừng
Trang 10NÔNG THÔN MỚI
Tạp chí Nông thôn Việt
10
Thưa ông, với những tồn
tại mà ông vừa nêu thì xem
ra còn quá nhiều việc phải
làm trong thời gian tới?
này đã góp phần làm thay đổi
căn bản diện mạo nông thôn
cả nước, từng bước làm giảm
khoảng cách giữa nông thôn với
đô thị Trong các thành công,
cần đặc biệt nhấn mạnh đến
sức mạnh của công tác tuyên
tuyền, vận động của toàn hệ
ở các cấp được phát huy, dân
chủ ở nông thôn được nâng lên
về chất Ở những nơi xây dựng
NTM thành công, niềm tin của
người dân vào sự lãnh đạo của
Đảng và Nhà nước được nâng
cao; nhân dân hăng hái thi đua lao động sản xuất, tình làng nghĩa xóm trong cộng đồng dân
cư ngày càng gắn bó, sâu sắc hơn
Đó chính là nền tảng để chúng ta bước vào giai đoạn
2016 - 2020, giai đoạn mà Thủ tướng Chính phủ đặc biệt chú trọng:“Phát triển sản xuất gắn với tái cơ cấu ngành nông nghiệp, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, nâng cao thu nhập cho người dân”
Xin ông cho biết những việc gì sẽ được tập trung triển khai trong thời gian tới?
Để thực hiện mục tiêu đến năm 2020 có 80% số xã đạt chuẩn tiêu chí số 10 về thu nhập và tiêu chí số 12 về tỷ lệ lao động có việc làm thường xuyên, 85% số xã đạt tiêu chí
số 13 về hình thức tổ chức sản xuất, chúng tôi đã xác định 6 nội dung quan trọng Đó là: (1) Triển khai có hiệu quả Đề án tái
cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng liên kết chuỗi giá trị để nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững; (2) Tiếp tục thực
hiện có hiệu quả Chương trình khoa học, công nghệ phục vụ xây dựng NTM giai đoạn 2016-2020; tăng cường công tác khuyến nông; đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, nhất là công nghệ cao vào sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp; (3) Tiếp tục thúc đẩy liên kết theo chuỗi giá trị gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm; thu hút doanh nghiệp đầu
tư vào địa bàn nông thôn, trong đó chú trọng công nghiệp chế biến nông sản và công nghiệp thu hút nhiều lao động; (4) Tiếp tục đổi mới tổ chức sản xuất trong nông nghiệp, thực hiện Quyết định số 2261/QĐ-TTg ngày 15/12/2014 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình hỗ trợ phát triển hợp tác
xã giai đoạn 2015-2020; (5) Phát triển ngành nghề nông thôn, trong đó chú trọng bảo tồn
và phát triển làng nghề gắn với phát triển du lịch sinh thái; khuyến khích phát triển “mỗi làng một nghề”; hỗ trợ xây dựng thương hiệu, chỉ dẫn địa lý, cải tiến mẫu mã bao bì sản phẩm cho sản phẩm làng nghề; (6) Tiếp tục nâng cao chất lượng đào tạo nghề cho lao động ở nông thôn
Cụ thể là những giải pháp nào, thưa ông?
Để khắc phục những tồn tại, hạn chế và bất cập hiện nay, tôi nhấn mạnh một số định hướng và giải pháp lớn sau: Một là, nâng cao hơn nữa vai trò, trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền các cấp và cả hệ thống chính trị trong xây dựng NTM, nhất là vai trò của
Tạp chí Nông thôn Việt
10
Cỏ đậu phộng phủ đẹp các tuyến đường
huyện Tân Phú, Đồng Nai
Ảnh: Tây Hưng.
Trang 11người đứng đầu, phải xem xây
dựng NTM là một cuộc cách
mạng, một nhiệm vụ chính trị
trọng tâm cần thực hiện kiên trì,
kiên nhẫn, thường xuyên và liên
tục Hai là, tiếp tục triển khai
sâu rộng và thiết thực phong
trào thi đua “Cả nước chung sức
xây dựng NTM” với nội dung,
hình thức phong phú, đa dạng,
chú trọng phát huy sức sáng tạo
của các tầng lớp nhân dân; đẩy
mạnh công tác tuyên truyền từ
Trung ương đến địa phương về
Chương trình xây dựng NTM,
nhằm kịp thời phát hiện và biểu
dương các mô hình hay, cách
làm mới, các điển hình tiên
tiến Ba là, Chính phủ, các Bộ,
ngành, địa phương tập trung rà
soát lại tất cả các cơ chế, chính
sách để thực hiện chương trình
hiệu quả; có cơ chế, chính sách
thích hợp và đủ mạnh để thực
sự khuyến khích việc ứng dụng
khoa học - công nghệ, thu hút
doanh nghiệp đầu tư vào địa
bàn nông thôn; chú trọng công
nghiệp chế biến nông sản và
công nghiệp thu hút nhiều lao
động nhằm chuyển dịch cơ cấu
lao động và kinh tế nông thôn;
có chính sách cụ thể đối với các
vùng đặc thù (miền núi, biên
giới, hải đảo, bãi ngang ven biển …) Bốn là, tập trung chỉ đạo phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập cho cư dân nông thôn, nhất là việc ứng dụng tiến
bộ kỹ thuật, công nghệ cao vào sản xuất để nâng cao năng suất, chất lượng và đảm bảo vệ sinh
an toàn sản phẩm đồng thời thích ứng với biến đổi khí hậu;
có giải pháp hỗ trợ hình thành liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị bền vững với quy mô sản xuất hàng hóa lớn đối với các nhóm sản phẩm chủ lực (cấp
xã - huyện, cấp tỉnh và cấp quốc gia), giải pháp đẩy mạnh chuyển đổi sang mô hình hợp tác xã kiểu mới theo Luật Hợp tác xã năm 2012 Năm là, các địa phương cần quan tâm chỉ đạo thực hiện chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn gắn với xây dựng NTM và quá trình đô thị hóa một cách hợp lý, phù hợp với tình hình thực tiễn từng vùng, miền, thích ứng với biến đổi khí hậu; khắc phục triệt để tình trạng ô nhiễm môi trường đang có chiều hướng gia tăng, ảnh hưởng nguy hại đến đời sống của người dân nông thôn
Sáu là, đối với việc thực hiện Bộ tiêu chí NTM, từng địa phương
phải xác định rõ tiêu chí bức xúc, trọng tâm
để tập trung chỉ đạo, trong đó chú trọng các tiêu chí về đời sống người dân, an ninh, an toàn xã hội, văn hóa, môi trường và sự vững mạnh của hệ thống chính trị Bảy là, tiếp tục tăng cường và đa dạng hóa các nguồn vốn huy động để thực hiện Chương trình Tăng cường các hình thức hợp tác công tư và xã hội hóa để thu hút đầu tư vào bảo vệ và xử
lý môi trường, giao thông nông thôn, hạ tầng thương mại, cung cấp nước sạch, dịch vụ văn hóa - thể thao, dịch vụ y tế Tám là, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát trong xây dựng NTM; tiếp tục phát huy vai trò phản biện, giám sát của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và cộng đồng dân cư đối với xây dựng NTM Định kỳ, tổ chức điều tra về sự hài lòng của người dân đối với tiến
độ và kết quả xây dựng NTM trên địa bàn
Thưa ông, vấn đề nguồn nhân lực triển khai Chương trình NTM được nhận định là giữ vai trò hết sức quan trọng, quyết định sự thành công của Chương trình
Xin ông cho biết chủ trương của Ban Chỉ đạo Trung ương đối với vấn đề này?
Hiện nay cả nước đã hình thành bộ máy chỉ đạo và tham mưu giúp việc đồng bộ từ Trung ương đến cơ sở, hoạt động ngày càng chuyên nghiệp, là nòng cốt tổ chức thực hiện Chương trình NTM hiệu quả, chất lượng
Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ kiện toàn Ban Chỉ đạo các Chương trình MTQG ở các cấp địa phương, trong đó Trưởng Ban Chỉ đạo là Bí thư cấp ủy hoặc Chủ tịch UBND cùng cấp Song song đó, kiện toàn và nâng cao năng lực bộ máy giúp việc theo hướng chuyên trách, chuyên nghiệp Bố trí đội ngũ cán bộ, công chức chuyên trách về xây dựng NTM phải giỏi về chuyên môn, có tâm huyết
để đáp ứng yêu cầu công việc, nhưng đảm bảo nguyên tắc không làm tăng biên chế của từng cấp, từng ngành Xây dựng NTM là một cuộc cách mạng to lớn, lâu dài, đòi hỏi
sự vào cuộc tích cực của toàn xã hội Tôi tin tưởng rằng, giai đoạn 2016 - 2020, Chương trình xây dựng NTM sẽ đạt được nhiều kết quả to lớn hơn nữa, đóng góp xứng đáng cho
sự nghiệp phát triển nông nghiệp, nông thôn bền vững
Cám ơn Phó Thủ tướng đã dành cho Nông thôn Việt cuộc trao đổi này
MỘT SỐ CHỈ TIÊU ĐẾN NĂM 2020
- Khoảng 50% số xã đạt tiêu chuẩn NTM;
- Mỗi tỉnh, thành phố trực thuộc Trung
ương có ít nhất 01 huyện đạt chuẩn NTM;
- Bình quân cả nước đạt 15 tiêu chí/xã;
không còn xã dưới 5 tiêu chí;
- Cơ bản hoàn thành các công trình thiết
yếu đáp ứng yêu cầu phát triển sản xuất
và đời sống của cư dân nông thôn: giao
thông, điện, nước sinh hoạt, trường học,
trạm y tế xã; nâng cao chất lượng cuộc
sống của cư dân nông thôn; tạo nhiều mô
hình sản xuất gắn với việc làm ổn định
cho nhân dân, thu nhập tăng ít nhất 1,8
lần so với năm 2015
Trang 12THỜI LUẬN
Tạp chí Nông thôn Việt
12
ân Đồn, Bắc Vân Phong và
Phú Quốc là ba địa phương
vấn đề hoàn toàn không dễ
Trước hết, cơ cấu tổ chức của một
đơn vị hành chính - kinh tế đặc
biệt như vậy đã được Luật Tổ chức
Chính quyền địa phương xác định
từ trước Và theo quy định của Luật
này thì có vẻ chúng chẳng có gì
đặc biệt Nghĩa là chính quyền
của các đơn vị này vẫn sẽ gồm Hội
đồng Nhân dân và Ủy ban Nhân
dân như bất kỳ một đơn vị hành
chính nào khác
Thứ hai, đề xuất của Bộ KH-ĐT về
những ưu tiên về kinh tế- xã hội cao
hơn so với quy định của pháp luật
hiện hành cũng không chắc làm
cho chúng trở nên đặc biệt Bởi vì
rằng ưu tiên có cao đến mấy, thì
tính chất thể chế hiện hành vẫn
không hề thay đổi Mà tính chất thể
chế không hề thay đổi, thì chẳng
thể có gì đặc biệt Ngược lại, sự ưu
tiên, ưu đãi có thể dẫn đến những
khuyến khích méo mó Và những
địa phương phát triển nhanh hơn
nhờ được ưu tiên, ưu đãi sẽ chẳng
có gì đặc biệt Địa phương nào
được ưu tiên, ưu đãi mà không phát
triển nhanh?! Ngoài ra, với sự thâm
hụt ngân sách và với sự hạn chế
của các nguồn lực khác, ưu tiên cho địa phương này chỉ có nghĩa là phải cắt giảm của các địa phương khác mà thôi Thực tế là chúng ta
sẽ không thể có đủ nguồn lực để
ưu tiên, ưu đãi cho tất cả các địa phương nhằm tạo ra sự công bằng, cũng như thúc đẩy phát triển
Có lẽ, muốn làm cho Vân Đồn, Bắc Vân Phong và Phú Quốc thật sự trở thành các đơn vị hành chính - kinh
tế đặc biệt, chúng ta cần có một sự đột phá về tư duy ở đây
Trước hết, đặc biệt thì phải là đặc biệt về thể chế Kinh nghiệm của thế giới cho thấy thể chế là yếu tố quan trọng nhất quyết định sự thịnh vượng của các cộng đồng dân cư
Nước Nhật đã trở nên giàu có, hùng cường là vì Minh Trị Thiên Hoàng
đã cho nhập khẩu thể chế của nước ngoài vào nước mình Những nước giàu có, thịnh vượng nhất thế giới hiện nay như Mỹ, Úc, Canada, Singapore, New Zealand,… đều là những nước đã nhập khẩu thể chế của Anh Malaysia thậm chí chỉ quy định là trong lĩnh vực thương mại, nếu không có quy định của pháp luật Malaysia thì có nghĩa là áp dụng luật của Anh Tại sao chúng
ta lại không thể làm như vậy?! Hãy cho Phú Quốc được áp dụng luật thương mại của Anh Hãy cho Vân Đồn được áp dụng luật công ty của Mỹ… Bởi vì rằng luật thương mại của Anh được cho là tốt nhất thế
giới Cũng tương tự là sự đánh giá
về luật công ty của Mỹ Làm như thế này, chúng ta sẽ không phải tốn kém công sức để phát hiện ra châu
Mỹ một lần nữa Mà việc thu hút các doanh nghiệp nước ngoài cũng
sẽ dễ dàng hơn rất nhiều Thực tế
là hiện nay các doanh nghiệp nước ngoài tốn hàng năm trời vẫn không lần ra mối với hệ thống pháp luật của chúng ta, nhưng họ đều biết rất rõ luật thương mại của Anh, luật công ty của Mỹ
Tất nhiên, chúng ta không nhất thiết phải nhập khẩu tất cả các thể chế của nước ngoài cho các đơn
vị hành chính-kinh tế đặc biệt Nguyên tắc là những gì liên quan đến kinh doanh và thương mại, chúng ta có thể nhập khẩu thể chế của nước ngoài; những gì liên quan đến văn hóa, xã hội chúng ta giữ nguyên thể chế của Việt Nam.Cuối cùng, Hiến pháp quy định:
“Đơn vị hành chính-kinh tế đặc biệt do Quốc hội thành lập” (Khoản
1, Điều 110, Hiến pháp 2013) Như vậy, Quốc hội cần phải ban hành một đạo luật để thành lập các đơn
vị hành chính-kinh tế đặc biệt Đạo luật này hoàn hoàn có thể sửa đổi Điều 75 của Luật Tổ chức chính quyền địa phương (quy định về cơ cấu tổ chức của các đơn vị hành chính-kinh tế đặc biệt) và kiến tạo một mô hình chính quyền hiệu năng hơn
TS NGUYỄN SĨ DŨNG
V
ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH
- KINH TẾ ĐẶC BIỆT
Trang 13ĐƯỢC & MẤT?
Tích tụ ruộng đất,
Tích tụ ruộng đất”
là chủ đề được nhắc đến rất nhiều khi bàn về phát triển nền nông
nghiệp của Việt Nam hiện nay
Các chuyên gia kinh tế cho rằng
muốn đẩy mạnh tái cơ cấu ngành
nông nghiệp theo hướng nâng
cao giá trị gia tăng và phát triển
bền vững, thì tích tụ ruộng đất
là hướng đi tất yếu Tuy nhiên,
tích tụ ruộng đất có thực sự là
giải pháp giúp cho nông nghiệp
Việt Nam cất cánh? Ruộng đất
tích tụ về một số ít người, vậy số
đông người lao động nông nghiệp
ở nông thôn sẽ như thế nào khi
không còn ruộng đất? Làm thế
nào để tích tụ ruộng đất không trở thành lá bùa hộ mệnh cho hành vi đầu cơ đất đai ?
Trong chuyên đề “Tích tụ, tập trung đất đai như thế nào?”
đăng trên số 16 (phát hành tháng 05.2017), Tạp chí Nông thôn Việt
đã chuyển tải nhiều ý kiến xác đáng của các chuyên gia kinh tế
về vấn đề này và được rất nhiều độc giả quan tâm chia sẻ Để tiếp tục tập hợp ý kiến của của các chuyên gia, các nhà quản lý, các doanh nghiệp và nông dân nhằm góp phần khẳng định những yếu
tố tích cực, đồng thời cảnh báo về những cản ngại, tiêu cực của một
chủ trương lớn ảnh hưởng đến hàng triệu nông dân; xác định các bước
đi đúng đắn trong quá trình tích tụ ruộng đất xây dựng một nền nông nghiệp sản xuất tập trung quy mô lớn, sáng 29/05/2017, Tạp chí Nông thôn Việt đã tổ chức buổi tọa đàm với chủ đề “Tích tụ ruộng đất, được & mất?”
Buổi tọa đàm đã diễn ra tại khách sạn Rex, quận 1 TPHCM với
sự tham dự của nhiều chuyên gia, doanh nghiệp hàng đầu trên lĩnh vực này cùng đông đảo các báo đài Trong số này, Tạp chí Nông thôn Việt xin giới thiệu toàn bộ diễn biến của buổi tọa đàm này
Trang 14CHUYÊN ĐỀ: TÍCH TỤ RUỘNG ĐẤT, ĐƯỢC & MẤT?
Tạp chí Nông thôn Việt
14
NÔNG THÔN VIỆT NAM, NGUYÊN THỨ TRƯỞNG BỘ NÔNG NGHIỆP & PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN GỢI Ý: “30 - 40 NĂM NAY AI CŨNG BẢO DỒN ĐIỀN ĐỔI THỬA LÀ ĐIỀU CẦN THIẾT TUY NHIÊN, NẾU CHÚNG TA NÓI RẤT NHIỀU ĐẾN MẶT TÍCH CỰC CỦA DỒN ĐIỀN ĐỔI THỬA THÌ HẦU NHƯ CHƯA AI NÓI ĐẾN MẶT TIÊU CỰC, HAY NHỮNG NGUYÊN NHÂN KHIẾN CHO NGƯỜI DÂN KHÔNG ỦNG HỘ CHỦ TRƯƠNG NÀY CHÚNG
TA CẦN XEM XÉT ĐẾN KHÍA CẠNH DỒN ĐIỀN ĐỔI THỬA CÓ LỢI CHO NGƯỜI NHIỀU RUỘNG NHƯNG CÒN NGƯỜI ÍT RUỘNG THÌ SAO? CÓ LỢI CHO NGƯỜI LÀM HÀNG HÓA ĐỂ BÁN, CÒN NGƯỜI LÀM TỰ TÚC, PHẢI ĐA DẠNG SẢN PHẨM
ĐỂ TỰ LO LẤY THỨC ĂN HOẶC NHỮNG LAO ĐỘNG LẤY CÔNG LÀM LÃI THÌ CÓ ĐÁP ỨNG ĐƯỢC? TRƯỜNG HỢP CÁN
BỘ CƠ SỞ THƯỜNG DÀNH “MIẾNG ĐẤT NGON” CHO NGƯỜI THÂN THÌ SAO? TÔI CŨNG ĐỀ NGHỊ CÁC ĐẠI BIỂU CHO
Ý KIẾN VỀ HAI KHÁI NIỆM MÀ THEO TÔI
LÀ ĐANG CÓ SỰ NHẦM LẪN: TÍCH TỤ RUỘNG ĐẤT VÀ TẬP TRUNG RUỘNG ĐẤT”!
PHÁT BIỂU ĐỀ DẪN TỌA ĐÀM, ÔNG
NGUYỄN ĐỨC QUANG, TỔNG BIÊN TẬP TẠP CHÍ NÔNG THÔN VIỆT CHO RẰNG, TÍCH TỤ ĐẤT ĐAI ĐANG LÀ VẤN ĐỀ RẤT “NÓNG”, THU HÚT NHIỀU
SỰ QUAN TÂM THỰC TẾ NHIỀU NĂM QUA, PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP CHƯA TƯƠNG XỨNG VỚI TIỀM NĂNG CÓ NHIỀU NGUYÊN NHÂN, NHƯNG NHIỀU Ý KIẾN CHO RẰNG CHÍNH QUY ĐỊNH VỀ HẠN ĐIỀN LÀ MỘT TRONG NHỮNG NGUYÊN NHÂN LỚN LÀM CẢN TRỞ SỰ PHÁT TRIỂN CỦA NÔNG NGHIỆP ÔNG ĐẶT CÂU HỎI:
“TÍCH TỤ RUỘNG ĐẤT ĐÓNG VAI TRÒ NHƯ THẾ NÀO ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN CỦA NÔNG NGHIỆP NƯỚC NHÀ, NÓ
CÓ THẬT SỰ GIÚP CHO NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM CẤT CÁNH? VÀ ĐIỀU ĐÁNG LO NGẠI LÀ, NẾU NHƯ RUỘNG ĐẤT VÀO TAY MỘT SỐ NGƯỜI THÌ NGUY CƠ NÔNG DÂN MẤT ĐẤT CANH TÁC SẼ GÂY RA HỆ
LỤY XÃ HỘI RẤT LỚN VẬY ĐÂU LÀ LỜI GIẢI CHO BÀI TOÁN NÀY”?
TIẾP LỜI ÔNG NGUYỄN ĐỨC QUANG, ÔNG HỒ XUÂN HÙNG, CHỦ TỊCH TỔNG HỘI NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN
Sản xuất lớn cần diện tích đất lớn Ảnh: Phú Khuynh
Trang 15iến sĩ Trần Đình Thiên, Viện
trưởng Viện Kinh tế VN, cho
rằng nền nông nghiệp Việt
Nam đang phát triển trên những
mảnh ruộng manh mún, không đáp
ứng được những yêu cầu về sản xuất
của thị trường thế giới Vì vậy tích
tụ ruộng đất là một chủ trương phù
hợp Vấn đề phải bàn là xu hướng
doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực
quốc gia - đất đai - như thế nào? Có
hai điểm cơ bản Thứ nhất, bàn đến
vấn đề tích tụ ruộng đất tức là bàn
đến cách doanh nghiệp tiếp cận
với nguồn lực quốc gia Khái niệm
đất đai, cần nhìn dưới hai góc độ là
lãnh thổ quốc gia và nguồn lực, vốn
dĩ rất khác nhau Lãnh thổ là khái
niệm rất thiêng liêng, nên chỉ có nhà
nước quản lý Nhưng dưới góc độ là
nguồn lực thì chủ thể sử dụng đất
đai phải được toàn quyền với nguồn
lực ấy thì mới vận hành tốt được
Hiện nay, nguồn lực đất đai chưa
T
nên thuận theo tự nhiên Tích tụ ruộng đất
Các đại biểu trao đổi trong buổi tọa đàm Ảnh: Hưng Việt
được khai thác tốt xuất phát từ góc nhìn về “đất đai - nguồn lực” chưa được rõ ràng Ông bày tỏ sự băn khoăn: “Nếu “lùa” doanh nghiệp
“xuống” đất đai là đưa doanh nghiệp vào thế rủi ro về sở hữu tài sản, vì quyền quyết định khi có sự
cố xảy ra như quyền thu hồi, quyền định giá đất, quyền chuyển đổi mục đích sử dụng đất thì doanh nghiệp không có đầy đủ Do vậy, muốn giải quyết triệt để thì phải bàn lại về quyền sở hữu đất đai”
Theo ông Thiên, tích tụ và tập trung đất đai khác nhau vì cho kết quả sở hữu khác nhau Trên thực
tế, tập trung là gom lại những người tham gia sản xuất cùng, còn tích tụ
là mua dần Nếu tập trung đất thì việc thực hiện sẽ nhanh hơn Vấn
đề khó hiểu là hiện nay thường chỉ nói đến tích tụ, trong khi trên thực
tế cần tập trung là chính
Về vấn đề này, TS Nguyễn Sĩ Dũng, nguyên Phó Chủ nhiệm VP Quốc hội, nhận định: “Tích tụ hay Tập trung đất đai cuối cùng là bảo đảm quyền tự do tài sản Ngàn đời nay đã như vậy, không khác được
Chỉ khi quyền tự do tài sản được đảm bảo thì doanh nghiệp mới mạnh dạn đầu tư Doanh nghiệp, nếu mua đất mà không có lợi thì họ
sẽ không mua, tương tự người nông dân nếu “bán đất” mà không có lợi thì họ cũng không bán Đó là triết
lý cơ bản, đơn giản nhất mà chúng
ta cần phải tuân thủ Tuy nhiên, nếu nông dân “bán đất” ồ ạt cho doanh nghiệp thì rủi ro cũng rất lớn Bởi khi đó nợ công cũng sẽ rất lớn Mà nông dân không còn đất thì đồng nghĩa với việc không còn chỗ “ẩn nấp” Và như vậy thì từ bất ổn về
an ninh kinh tế sẽ dẫn đến bất ổn
về an ninh chính trị, và hậu quả sẽ khôn lường
Ông nhấn mạnh: “Chúng ta đừng áp đặt một cách máy móc kỹ thuật vào quyền sở hữu tài sản của dân, doanh nghiệp Ngay cả giá đất đai cũng phải theo thị trường, không
Là người tham gia làm Luật Đất đai từ năm 1993, TS Trần Du Lịch, Chuyên gia Kinh tế, cho rằng nói về đất đai thì Nhà nước hiện nay như
“đười ươi giữ ống nứa” Bởi đất công, nói một cách chính xác là hiện không
Trang 16CHUYÊN ĐỀ: TÍCH TỤ RUỘNG ĐẤT, ĐƯỢC & MẤT?
Tạp chí Nông thôn Việt
16
có Nhà nước không có đất trong tay,
tất cả đều thuộc tư nhân, muốn làm
gì cũng phải bỏ tiền ra, nhất là ở khu
vực phía Nam Ông lấy ví dụ bây giờ
nhà nước muốn có một miếng đất ở
Thảo Điền (TPHCM) để làm trường
học cũng không có Vấn đề đáng
nói là người sử dụng đất có 8 quyền
theo Luật Đất đai, nhưng đó chưa là
quyền tài sản Vì thế vướng rất nhiều
“Hiện nay ở Lâm Đồng, người ta cho
thuê đất nông nghiệp cả trăm triệu/
năm/công, nên không doanh nghiệp
nào thuê nổi Những nơi có thể làm
được nông nghiệp công nghệ cao thì
dân đã làm hết, vì họ có khả năng
làm Tôi cũng không biết gói 100.000
tỷ đồng ưu đãi cho vay đầu tư vào
NNCNC sẽ giải ngân ra sao, vì quy
hoạch 19 vùng nông nghiệp công
nghệ cao chỉ có giá trị trên giấy, do
không còn đất trống”!
Theo ông Nguyễn Thế Trung,
Ủy viên Hội đồng lý luận Trung
ương, nguyên Bí thư Tỉnh ủy tỉnh
Nghệ An, nguyên Phó Ban Dân
vận Trung ương, hai trở ngại lớn
của nông nghiệp Việt Nam hiện
nay cần giải quyết để phát triển tốt,
đó là: đẩy nhanh quá trình tích tụ
ruộng đất và khuyến khích doanh
nghiệp đầu tư vào nông nghiệp
Chắc chắn không cách nào nông
nghiệp phát triển được nếu không đẩy mạnh tích tụ ruộng đất Nếu muốn nông nghiệp phát triển bền vững, phát triển xanh và theo hướng công nghệ cao, nâng cao giá trị sản xuất nông nghiệp, thì phải tích tụ ruộng đất Ông Nguyễn Thế Trung nhận định: “Lâu nay đất đai vẫn là vấn đề khó, còn nhiều lúng túng
Theo dõi nhiều quốc gia mới thấy,
ít có quốc gia nào lại thay đổi nhiều lần về quy định quản lý đất đai như Việt Nam, mà đến nay vẫn chưa hoàn thiện Trên thực tế, trên dưới 70% khiếu nại của dân đều liên quan đến đất đai, chưa kể đến có điểm tranh chấp nóng về đất đai gần đây giữa người dân và chính quyền Cái mất nếu tích tụ đất, là một bộ phận nông dân sẽ mất đất, thiếu việc làm Khả năng rất có thể xảy ra là một bộ phận doanh nghiệp lợi dụng chủ trương tích tụ để đầu
cơ không chính đáng, gắn với cán
bộ chính quyền xin dự án, từ đất nông nghiệp sang đất thương mại
Nếu quản lý nhà nước chặt chẽ thì không được để xảy ra tình trạng này
Phải tăng cường quản lý nhà nước
về đất đai Phải cho doanh nghiệp
có tâm huyết làm thì mục đích tích
tụ đất đai mới đạt được Chỉ sợ mình làm nông nghiệp theo phong trào thì chắc chắn thất bại”!
Kể lại câu chuyện 17 năm trước từng có bài viết về việc bỏ hạn điền
mà suýt bị kỷ luật, PGS.TS Võ Trí Hảo, Phó Trưởng khoa Luật trường Đại học Kinh tế TPHCM, cho biết,
từ đó đến nay ông luôn cho rằng bỏ hạn điền, chấp nhận tích tụ đất đai
là việc cần thiết Theo ông, nền kinh
tế của chúng ta là nền kinh tế hàng hóa, mọi quy luật phải theo quy luật thị trường Mà kinh tế thị trường thì phải cạnh tranh để tạo ra giá trị Do vậy, tích tụ ruộng đất, bỏ hạn điền là phù hợp thực tế “Vấn đề là chúng
ta phải tích tụ như thế nào để đảm bảo an toàn tài sản tối đa cho dân và doanh nghiệp Hãy để các bên đến với nhau một cách tự nhiên, tránh tích tụ bằng công cụ hành chính, tránh việc dùng cách phân phối lại, hay là dùng chính sách thu hồi giao cho doanh nghiệp Tất cả ai có nhu cầu tích tụ ruộng đất đều được mua, không bị hạn chế vì hộ khẩu hay bất
cứ lý do gì Khả năng tiếp nhận hàng hóa càng tốt thì hàng càng có giá trị, đất đai cũng như vậy”!
CHÚNG TA ĐỪNG ÁP ĐẶT MỘT CÁCH MÁY
MÓC KỸ THUẬT VÀO QUYỀN SỞ HỮU TÀI
SẢN CỦA DÂN, DOANH NGHIỆP NGAY CẢ
GIÁ ĐẤT ĐAI CŨNG PHẢI THEO THỊ TRƯỜNG,
KHÔNG CÓ CHUYỆN ĐỨNG IM MỘT CHỖ
CHÚNG TA CẦN “MỞ” ĐẦU ÓC ĐỂ CON
CHÁU CHÚNG TA CÓ CUỘC SỐNG TỐT ĐẸP,
ĐÓ LÀ HÃY BẢO VỆ QUYỀN TÀI SẢN ĐẤT ĐAI
CỦA NGƯỜI DÂN, DOANH NGHIỆP ĐÂY LÀ
VẤN ĐỀ CỐT YẾU, PHẢI NHÌN NHẬN QUYỀN
SỞ HỮU, NHÀ NƯỚC PHẢI ĐẢM BẢO QUYỀN
TỰ DO TÀI SẢN, ĐÓ MỚI LÀ CHÌA KHÓA GỠ
ĐƯỢC CÁI VÒNG KIM CÔ LÀM CẢN TRỞ SỰ
PHÁT TRIỂN LÂU NAY
Trang 17không gian sinh tồn
Cần tính đến
au khi lắng nghe các ý kiến
phát biểu, ông Phan Chánh
Dưỡng, Giảng viên Chương
trình Giảng dạy Kinh tế
không gian sinh tồn của họ Tôi cho
rằng đất đai gồm có hai yếu tố quan
trọng, thứ nhất là yếu tố kinh tế, thứ
hai là yếu tố xã hội - chính là không
gian môi trường sinh sống Chúng
ta không thể lấy hiệu quả sử dụng
đất để đánh giá giá trị của miếng
đất đối với con người, vì mỗi góc
nhìn sẽ đánh giá giá trị sử dụng của
miếng đất khác nhau Ví dụ người làm nông nghiệp sẽ đánh giá khác với người làm công nghiệp, càng khác với người coi miếng đất là nơi sinh sống của cả gia đình Do đó chúng ta không thể lấy giá trị kinh
tế để đẩy người nông dân ra khỏi miếng đất của mình Vấn đề tích
tụ, tập trung đất đai như là hai mặt của một tờ giấy, trong đó một mặt là kinh tế, một mặt là xã hội Cái lợi của không gian sinh tồn được tính theo chuẩn khác chứ ko phải bằng tiền Tóm lại, lý do chính mà các chính sách liên quan đến tích tụ đất đai bị chống đối là do chúng ta mãi
lo vấn đề kinh tế mà ít quan tâm vấn đề xã hội”
Tiếp lời ông Phan Chánh Dưỡng, ông Huỳnh Văn Thòn, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Lộc Trời, bày tỏ: “Cả hai cách tích
tụ và tập trung đều cho đất quy
mô lớn để sản xuất lớn, là yếu tố cần thiết để làm thương hiệu, thị trường cho nông nghiệp Không đẩy mạnh tích tụ ruộng đất thì nông nghiệp khó mà phát triển được, nên chúng ta phải chấp nhận một sự mất mát nào đó Nói thật là doanh nghiệp muốn làm
ăn, muốn tồn tại thì trước hết phải tính hiệu quả kinh tế Tuy nhiên, tôi thực sự thấm thía không gian sinh tồn của nông dân, bởi thế
mà doanh nghiệp chúng tôi luôn
có tâm thế làm gì cũng nghĩ cho người nông dân Nếu người dân không có miếng đất để đi về, thì trách nhiệm của chúng ta là phải xây dựng cho người dân cuộc sống tốt hơn”
Ông Võ Quan Huy, Giám đốc Công ty TNHH Huy Long An, người
có hơn 40 năm làm nông nghiệp, cũng đồng tình với các ý kiến cho rằng không thể dùng mệnh lệnh hành chính để lấy đất đai của dân được Nếu người nông dân muốn giữ đất thì cần có hành lang pháp lý để không ai ép được họ, lấy đi không gian sinh tồn do cha ông họ để lại Ông đánh giá: “Nông dân hiện nay rất sáng tạo, họ có thể tạo ra giá trị nhiều tỷ đồng trên 1ha đất, nên nhà nước không thể can thiệp bằng biện pháp hành chính để lấy đất của
họ Và khi người nông dân biết tạo
ra giá trị gia tăng trên mảnh đất thì quyền tài sản của họ đối với đất đai
là bất khả xâm phạm Chỉ có tôn trọng quyền này thì mới tránh tình trạng kiện tụng, khiếu nại kéo dài, phức tạp xảy ra như lâu nay”
S
Trang 18CHUYÊN ĐỀ: TÍCH TỤ RUỘNG ĐẤT, ĐƯỢC & MẤT?
Tạp chí Nông thôn Việt
18
TS.TRẦN ĐÌNH THIÊN,
Viện trưởng Viện Kinh tế VN:
“Tích tụ đất đai liên quan đến sở hữu đất đai Một chân lý đã rõ: Nếu chỉ
có nông dân
và Nhà nước
ôm lấy nhau thì chắc chắn nông nghiệp không phát triển được, dù Nhà
nước có nhân đạo đến mức nào
Phải lấy doanh nghiệp làm trọng
tâm để gỡ vấn đề Chúng ta đang
liên tục phải “giải cứu nông sản”
Theo tôi muốn thoát khỏi cảnh
đó thì phải “giải cứu” cho doanh
nghiệp Chỉ có doanh nghiệp mới
có thể kéo lao động về lại nông
thôn Vì vậy phải có chính sách
hỗ trợ doanh nghiệp Có một
bất hợp lý là xã hội muốn dân
giàu nhưng trong hành xử chính
sách thì lại ghét người giàu! Vì
vậy ngay doanh nghiệp cũng sợ
làm giàu Về nguyên tắc, nên bỏ
hạn điền (về cả quy mô và thời
gian) Lợi ích của tích tụ đất đai
là vì hướng đến sản xuất theo thị
trường, song cần xác định rõ đó là thị trường hiện đại, toàn cầu hoá!
Ông NGUYỄN THẾ TRUNG, Ủy viên Hội đồng lý luận TW, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An, nguyên Phó Ban Dân vận TW:
“Hiện nay
có nhiều hình thức tích tụ ruộng đất Một
là nông dân cho doanh nghiệp thuê đất; hai là nông dân góp vốn bằng đất cùng doanh nghiệp chia lợi nhuận; ba là chính quyền cho thuê trung gian; bốn
là nông dân bán đất cho doanh nghiệp Riêng tôi, tôi ủng hộ hình thức doanh nghiệp thuê đất của dân Khi để doanh nghiệp thuê đất của dân thì phải tăng cường quản lý nhà nước về đất đai, Nhà nước phải
có chế tài cho cả bên thuê và bên cho thuê Phải chọn doanh nghiệp
có tâm huyết và có điều kiện thì mới được tham gia Vì mối lo lớn nhất là doanh nghiệp chỉ tích tụ đất theo phong trào”
TS NGUYỄN SĨ DŨNG, nguyên Phó Chủ nhiệm VP Quốc hội:
“Khi chúng ta chuyển sang nền kinh tế thị trường, thì đất đai “bỗng nhiên” trở thành tài sản
Mà đã là tài sản thì không chỉ để ở, để trồng trọt, mà còn để hưởng mọi thứ lợi có được
từ đất đai (kể cả từ vị trí của đất
đai), kể cả để được chuyển đổi, được quản lý Các giá trị tài sản của đất đai làm cho đất đai trở nên vô cùng quý giá Trong lúc đó, thực thi quyền chủ sở hữu đối với đất đai của cả quốc gia vẫn chỉ là một nhóm quan chức rất nhỏ Nếu các quan chức có liên quan liêm chính tối đa, tài giỏi tối đa, thì bất bình
và bất ổn xã hội cũng sẽ không đến nỗi căng thẳng và bùng nổ Vấn đề thứ hai là các quyền độc đoán của các quan chức thực thi quyền chủ
sở hữu Đáng nói nhất trong các quyền này là quyền thu hồi đất, quyền cho phép chuyển đổi đất và quyền áp giá đất Nghịch lý hiện nay là chế định đất đai thuộc sở hữu toàn dân vẫn không thay đổi, nhưng trên thực tế, trong quá trình đổi mới và cải cách, các quyền tài sản đối với đất đai về cơ bản đã được trả về cho các thể nhân và các pháp nhân - cho những người dân Chính sự tréo ngoe này đã khiến các vấn đề liên quan đến đất đai trở nên phức tạp, khó xử lý
PGS.TS VÕ TRÍ HẢO, Phó Trưởng khoa Luật trường Đại học Kinh tế TPHCM:
“Về sở hữu đất đai, chúng
ta không thể đồng nhất
“quyền sở hữu”
và “quyền sử dụng” đất, như thế không chỉ sai về lý luận,
mà dẫn đến người dân, toàn xã hội gánh chịu hai bất lợi Thứ nhất, nếu ghi nhận người dân
có “quyền sở hữu” thì bất cứ chủ thể nào cần đất của người dân đều phải qua chuyển nhượng hoặc thủ tục truất hữu Thủ tục truất hữu khó hơn
Giải pháp nào cho
Trang 194 giải pháp của TS Trần Du Lịch
1 Chấp nhận một bộ phận nông dân sẽ bị mất đất và bộ phận đó sẽ được bổ sung vào thị trường lao động Vấn đề đặt ra là làm sao để bộ phận này rời đất một cách chủ động chứ không
bị cưỡng ép Thực tế hiện nay không có lao động cho nông nghiệp, vậy nên một bộ phận thoát ly
để trở thành người làm thuê là điều cần thiết
2 Tất cả động thái tích tụ và tập trung đều nên thực hiện bằng chính sách phù hợp Cái sai hiện nay là nhà nước muốn gom hết đất về mình để phân phát mà không dùng công cụ thị trường
3 Về mặt chính sách, nếu khuyến khích thì khuyến khích tập trung, nên để tích tụ tự nhiên và tách biệt với tập trung Lấy ví dụ toàn
bộ các trang trại Bắc Âu với quy mô khoảng 20-30ha thì có 70% diện tích là thuê của nông dân, doanh nghiệp chỉ sở hữu 30% Nếu thực hiện theo cách này sẽ khuyến khích người nông dân chấp nhận làm thuê trên mảnh đất của mình, vì họ sẽ có thu nhập, về già họ sẽ có tiền bảo hiểm
và tiền thuê đất để trang trải cuộc sống Bên cạnh đó, ta sử dụng công
cụ thuế để khuyến khích tập trung theo quy mô cần thiết Cụ thể, doanh nghiệp nào thuê đất của nông dân thì phần đất thuê được miễn thuế, chỉ phải đóng thuế phần đất sở hữu Doanh nghiệp trên thực tế cũng không
có tiền để mua đất, vậy nên chính sách cho thuê là hướng tốt nhất Tôi
đề nghị nên có 2 cơ chế: doanh nghiệp nào không có đất thì nhà nước lấy đất công giao và giao có mức độ, còn phần đất bỏ tiền mua thì nhà nước phải công nhận quyền sử dụng Như vậy mới tạo được tính công bằng giữa các doanh nghiệp
4 Vai trò quan trọng nhất của nhà nước là tổ chức hệ thống phân phối làm sao để giảm chi phí lưu thông Quản lý nhà nước phải tính đầu ra cho hàng nông nghiệp công nghệ cao Hiện nay nội công nghệ chưa cao đã cung thừa cầu, vì vậy tìm đầu ra cho hàng nông nghiệp công nghệ cao là điều phải tính đến
thủ tục “thu hồi quyền sử dụng đất”
rất nhiều Thông qua thủ tục “thu
hồi quyền sử dụng đất”, Nhà nước,
nhà đầu tư lấy đất rất dễ, không
nhất thiết ngang giá với thị trường
Điều đó sẽ gây ra sự phản kháng
từ nông dân, bất bình trong xã
hội Thứ hai, việc chính quyền địa
phương các cấp không có “quyền
sở hữu” đất công, mà chỉ có quyền
“quản lý”; dẫn tới, khi một nhà đầu
tư muốn lấy đất công ở địa phương,
nếu bị ngăn cản, thì họ sẽ điều
chỉnh quy mô dự án to lên, và đẩy
thẩm quyền quyết định dự án lên
cấp trên Lấy đất xong, “bóc” lấy
“phần nạc”, họ lại điều chỉnh quy
mô dự án về như ban đầu, trả lại
“phần xương” cho địa phương Nếu
mỗi cấp chính quyền địa phương
là một pháp nhân công quyền, có
quyền sở hữu tài sản đối với công
sản, bao gồm công viên, quảng
trường, bến cảng thì nhà đầu tư,
thậm chí chính quyền trung ương,
muốn lấy đất công của địa phương
cũng phải theo nguyên tắc thỏa
thuận, “ngang giá”, cho dù cách bù
đắp giá trị có thể khác với đất tư
Ông NGUYỄN VĂN THIỆP,
Bí thư Huyện ủy Cần Giuộc,
Long An:
“Thực ra, nút thắt của vấn
đề tập trung ruộng đất là ở doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp chứ không phải ở nông dân Theo tôi, phải cho doanh nghiệp quyền chuyển nhượng
sử dụng đất gồm cả đất lúa Mình
đừng sợ người dân mất đất, đừng quá
cứng nhắc với khẩu hiệu “người cày
có ruộng”, nếu không giải bài toán
này thì chúng ta vẫn quẩn quanh
với những mảnh đất manh mún như
bao lâu nay Quyền sở hữu đất đai
cần phải rõ ràng thì doanh nghiệp
mới mạnh dạn đầu tư Nhiều ý kiến
chuyên gia, nhà quản lý đã nói từ lâu
4 đề xuất của ông Nguyễn Thế Trung
1 Nhà nước phải bổ sung hoàn chỉnh luật pháp về đất đai, phải
là trách nhiệm của những người đứng đầu!
Trang 20CHUYÊN ĐỀ: TÍCH TỤ RUỘNG ĐẤT, ĐƯỢC & MẤT?
Tạp chí Nông thôn Việt
20
nay cần rạch ròi 3 hình thức sở hữu:
nhà nước, tập thể và tư nhân Có như
vậy quyền về tài sản mới được đảm
bảo không bị xâm phạm, người ta
mới mạnh tay bỏ vốn đầu tư sản xuất
Nếu chúng ta không hóa giải vấn đề
sở hữu thì rất khó bàn chuyện đầu tư
vì đó là cái gốc của mọi vấn đề về
đất đai Nói chung quyền sử dụng
hay quyền sở hữu đất đai mà không
đi vào cụ thể thì nông nghiệp mình
cứ lẩn quẩn không phát triển được
Khi chúng ta thống nhất hình thức
sở hữu, thì việc mở rộng hạn điền để
tăng quy mô sản xuất là điều tất yếu
nhưng phải kèm điều kiện để kiểm
soát, nhằm ngăn chặn trường hợp
doanh nghiệp đề nghị giao đất làm
nông nghiệp nhưng được vài năm xin
đổi quy hoạch phân lô bán nền thu
lợi khủng”
Ông TRẦN THẾ NGỌC,
nguyên Bí thư Tỉnh ủy tỉnh Tiền Giang,
nguyên Thứ trưởng Bộ TN-MT:
“Chủ trương tích tụ đất đai đã manh nha từ lâu, từ đại hội Đảng lần thứ XI, XII
và đã được thể chế trong pháp luật So với trước đây, hiện nay hạn
mức sở hữu đất đai đã được nâng lên Tuy nhiên, chính sách về tích
tụ ruộng đất vẫn còn tồn đọng nhiều điểm chưa phù hợp với điều kiện kinh tế, xã hội hiện nay
Chúng ta cần giải quyết nhiều vấn
đề như: có cần thiết phải đặt hạn mức đất đai không, nên bỏ hạn mức hay chỉ cần nâng hạn mức,
và nâng hạn mức đến đâu thì phù hợp? Thời hạn sử dụng đất 50 năm đã phù hợp chưa? Ngay cả vấn đề quy hoạch đất cũng chưa
ổn định, đang cần điều chỉnh thêm bởi tích tụ đất đai không hề
dễ Văn hóa giữ làng giữ đất còn
in đậm trong tâm trí của người dân, để vận động tích tụ, tập trung đất đai một cách tự nguyện cần có sự hỗ trợ của Nhà nước”
Ông PHAN CHÁNH DƯỠNG, Giảng viên Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright:
“Đất đai là một tư liệu sản xuất, về mặt chính sách, nó cần được thúc đẩy
để chuyển đổi từ người này qua người khác, để cuối cùng chuyển đến người sử dụng nào có khả năng làm giá trị của miếng đất
trở nên cao nhất Vấn đề là thúc đẩy như thế nào, phải làm sao
để người “sở hữu đất” tự nhận ra
mà nhường lại miếng đất và vẫn yên tâm về quyền lợi của mình! Giải quyết vấn đề cân bằng giữa lợi ích kinh tế và không gian sống của con người là việc không thể làm trong thời gian nhất thời mà phải lâu dài, một cách tự nguyện, không thể cưỡng chế”
Ông HUỲNH VĂN THÒN, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Lộc Trời:
“Tích tụ là một phần của tập trung Nên đẩy mạnh tích tụ, nhưng để tự nhiên theo quy luật thị trường Còn tập trung đất đai là điều cần thiết để thật sự có sản xuất lớn Để tập trung đất đai diễn
ra tốt, tránh lặp lại tình trạng HTX trước đây thì Nhà nước phải có chính sách để khuyến khích Để chính sách không trở thành “thất sách” thì phải đảm bảo hài hoà lợi ích của các bên: nông dân - doanh nghiệp - nhà nước Đôi khi chúng
ta cũng phải chấp nhận hy sinh, chứ mọi thiệt hại đều đổ về một phía thì cũng sẽ không khả thi
Sản xuất nông nghiệp
trên diện tích lớn
đang là nhu cầu của
nhiều doanh nghiệp.
Ảnh: Phú Khuynh
Trang 21đủ Do đó dù có nói gì đi nữa nhưng nếu chính sách đất đai không thay đổi thì chúng ta
sẽ mãi ca bài “quanh quẩn”
thôi Cần tạo điều kiện để doanh nghiệp khai thác đất đai, nhưng cần có hành lang pháp lý bảo vệ cả nông dân lẫn doanh nghiệp”
Ông LÂM ĐẠO HƯNG, Chủ tịch Hội đồng quản trị
Minh Hưng Group:
“Thực tế, người nông dân hiện đại rất thông minh, có sự thích nghi và phát triển rất nhanh, đầu tư khôn ngoan không kém gì doanh nghiệp
Do vậy, chúng ta không cần phải quá lo lắng về việc người nông dân bị mất đất và cũng không cần phải lo lắng về việc người nông dân bị thất nghiệp, vì hiện tại các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp như tôi vẫn còn rất thiếu lao động Tại nhà máy của Minh Hưng ở Tiền Giang, 100% lao động trong nhà máy là người trong huyện Người già không còn sức lao động thì mở nhà trọ, làm dịch vụ để phục vụ cho công nhân nhà máy Để góp phần nâng cao đời sống người dân địa phương, chúng tôi còn kết hợp với chính quyền để xây dựng đường sá, cầu cống”…
Sau khi lắng nghe ý kiến phát biểu của các nhà quản lý, chuyên gia kinh tế, các doanh nghiệp ông Hồ Xuân
Hùng, Chủ tịch Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam, chia sẻ: “Sắp tới, Chính phủ sẽ có
quy định mới với nhiều thay đổi liên quan đến đất đai Mục tiêu chung là tăng hiệu quả trong sử dụng đất đai,
và tạo điều kiện để doanh nghiệp về với nông thôn, đầu tư vào nông nghiệp Chính phủ kỳ vọng các thay đổi
trong chính sách đất đai sẽ được ban hành trong tháng 9 tới, để đến tháng 1/2018 sẽ có hiệu lực”.
Phát biểu kết luận, ông Nguyễn Đức Quang, Tổng Biên tập tạp chí Nông thôn Việt, cho rằng: “Những ý kiến
của các đại biểu trong buổi tọa đàm hôm nay rất sâu sát, gắn với tình hình thực tế Tạp chí Nông thôn Việt,
thông qua Tổng hội NN&PTNT, sẽ tập hợp thành kiến nghị để đề đạt lên Chính phủ, nhằm góp phần làm sáng
tỏ thêm những vấn đề còn nhiều tranh cãi, đưa ra một giải pháp khả thi, hữu hiệu hơn”
NHÓM PV NÔNG THÔN VIỆT
Nhà nước phải thừa nhận quyền sở
hữu, quyền định đoạt tài sản, không
nên để lơ lửng Tôi tin rằng nếu
tập trung được đất đai thì chúng ta
mới có sản xuất lớn, xây dựng được
thương hiệu, thu nhập người làm
nông nghiệp sẽ tốt hơn, vấn đề an
toàn thực phẩm cũng sẽ được giải
quyết”
Ông VÕ QUAN HUY,
Giám đốc Cty TNHH Huy Long An:
“Làm chính sách nhưng chúng ta đang
né hiện trạng
Thực chất là
“mua” nhưng danh chính ngôn thuận thì là “đền bù” Chính sự nhập nhằng này sinh ra lợi ích nhóm Trên
thực tế hiện nay, không ai lấy
đất không của dân được, nhưng
người sử dụng đất (thực chất là sở
hữu đất) lại không được đảm bảo
quyền tự do tài sản Tôi cho rằng
nếu để tự thương lượng thì không
bao giờ có xung đột Cũng đừng
lo người tích tụ đất đai sẽ bóc lột
người nông dân mất đất Thời đó
theo tôi vĩnh viễn qua rồi Hiện
giờ, chỉ có người lao động làm
khó người sử dụng lao động thôi
Tôi phải xây nhà, đầy đủ phương
tiện, mới có thể giữ chân được
người lao động Do vậy, bài toán
lao động nông nghiệp cũng cần
được tính đến khi bàn đến tích tụ
đất đai”
Ông HUỲNH NGỌC HUY, Thành viên HĐQT Ngân hàng Bưu điện Liên Việt:
“Hiện nay ở Tây Nguyên
và Tây Bắc, đất bỏ hoang rất nhiều,
dù đất này
có thể trồng mắc ca rất tốt nhưng doanh nghiệp không vào được, vì quy định khi lấy đất rừng sản xuất phải chia tỷ lệ phần trăm cho dân Vấn đề đặt ra là ai sẽ kiểm soát lợi nhuận, ai có trách nhiệm chế tài? Lời cũng khổ mà
lỗ càng chết vì không biết phải chia sẻ với người dân ra sao? Thứ hai, ngân hàng không thể cho doanh nghiệp vay tiền được, vì đất rừng không thể dùng để làm tài sản thế chấp”
Ông NGUYỄN TẤT THẮNG, Tổng Giám đốc Công ty
CP Đầu tư & Xây dựng Tân Đô:
“Nếu chúng
ta thay đổi chính sách đất đai thì
sẽ tạo ra
sự chuyển biến rất lớn, nhưng đến nay đất nông nghiệp vẫn không chuyển nhượng được, không thị trường hóa một cách đầy
Trang 22THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
22
vẫn phụ thuộc quá lớn vào thị trường Trung Quốc bởi đây là thị trường khá dễ tính, không yêu cầu, đòi hỏi cao nên thuận lợi, phù hợp với thói quen sản xuất lâu nay của nông dân Việt Nam Nhưng, phần nhiều nông sản xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc lại theo đường tiểu ngạch nên tình trạng các thương lái Trung Quốc mua nông sản Việt Nam với giá cao trong một vài vụ mùa rồi đột ngột ngừng mua vào những vụ sau là một trong những nguyên nhân những cuộc khủng hoảng thừa của nông sản Việt
Hồi tháng 4 vừa qua, giá dưa tại ruộng ở Quảng Ngãi tuột xuống còn 500 đồng/kg, trong khi mức giá bán 2.500 đồng/
kg mới đủ bù đắp chi phí cho các hộ nông dân Đây không phải lần đầu xảy ra tình trạng
dưa hấu không bán được Cũng như năm 2016, sau khi có thông tin về nông dân Quảng Ngãi có nguy cơ phá sản, ngay lập tức rất nhiều nhóm cá nhân, đoàn thể ở
Hà Nội, TP Hồ Chí Minh và nhiều tỉnh, thành khác đã
tổ chức các chiến dịch “giải cứu”; cùng với đó một chuỗi các siêu thị quy mô cũng đứng ra thực hiện chiến dịch thu mua hơn 400 tấn dưa hấu Quảng Ngãi Bước sang tháng
5, câu chuyện về giá thịt lợn giảm kỷ lục lại trở thành đề tài nóng thu hút sự quan tâm của công luận Giá thịt lợn hơi chỉ còn 22.000 - 25.000 đồng/kg và được dự báo có khả năng còn giảm nữa khi thời tiết bước vào nắng nóng Ông Nguyễn Hồng Sơn, Cục trưởng Cục Trồng trọt, Bộ
thoát cảnh “giải cứu”
Để nông sản Việt Nam
Mặc dù là quốc gia xuất khẩu nông sản đứng trong nhóm dẫn đầu thế giới, song cho đến nay, 90% nông sản của nước
ta vẫn xuất khẩu dưới dạng thô, giá trị thấp Bên cạnh đó, điệp khúc “được mùa mất giá, được giá mất mùa” luôn diễn ra Thậm chí, thời gian gần đây liên tục xuất hiện những đợt “giải cứu” nông sản Làm thế nào để nông sản Việt Nam thoát được thực trạng này đến nay vẫn chưa có giải pháp thỏa đáng.
MỘC MIÊN
Thương hiệu chuối sạch Fohla đã chinh phục thị trường khó tính Nhật Bản
Ảnh: Phát Hưng.
THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
22
Bế tắc
Trong hơn 4 tháng đầu năm 2017, vấn đề
nổi bật nhất trên thị trường nông sản là do
chưa quy hoạch tốt khâu sản xuất và chăn
nuôi, nên đã dẫn đến dư thừa nguồn cung
và thị trường phải chứng kiến những cuộc
“giải cứu” một số mặt hàng nông sản, tiêu
biểu như thanh long, dưa hấu hay thịt lợn
Đây là thực trạng chưa giải quyết được trong
nhiều năm qua và được coi là một trong
những vấn đề nhức nhối nhất của ngành
nông nghiệp Việt Nam trong giai đoạn hiện
nay Bài toán tìm đầu ra cho các sản phẩm
nông sản dù đã được đặt ra rất nhiều lần
nhưng dường như vẫn chưa có câu trả lời
thỏa đáng và tận gốc của vấn đề
Diễn biến này phần nào cho thấy, sản xuất
nông nghiệp ở nước ta đang còn bấp bênh,
không ổn định và luôn bị tác động bởi nhiều
yếu tố Người nông dân vẫn không tránh khỏi
tình trạng “được mùa mất giá” và thiếu sự
định hướng trong hoạt động sản xuất Bên
cạnh đó, trong nhiều năm qua, chúng ta
Trang 23với diện tích gần 5 ha, quy mô 60.000 con
gà đẻ trứng, được thiết kế chuồng lạnh, quy trình kỹ thuật chăn nuôi khép kín, đảm bảo các điều kiện nuôi phù hợp Ngoài ra, việc
áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật cũng như quy trình phòng tránh dịch bệnh được thực hiện rất nghiêm ngặt nên tỷ lệ đẻ trứng của gà cao, khai thác lâu dài; quy trình nuôi
gà lấy trứng đều được tự động hóa, từ khâu cho gà ăn, uống, kiểm soát nhiệt độ, thu gom trứng tới xử lý chất thải Sản phẩm của trại gà Thanh Đức hiện có mặt tại hơn 40
hệ thống các siêu thị Co.opmart Biên Hòa, Vinatext, các nhà hàng quán ăn, khu công nghiệp, các trường mẫu giáo, mầm non và các đại lý kinh doanh trứng tại địa phương
TS Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR), cho rằng, nguyên nhân ở đây không hẳn chỉ
do nông dân mà chính do năng lực của hai Bộ NN&PTNT và Bộ Công thương về trách nhiệm trong việc nông sản ế đọng phải “giải cứu”
Bởi, hai bộ đã thiếu hệ thống cảnh báo, thông tin thị trường kịp thời cho sản xuất nông sản, chăn nuôi Còn vấn đề nguồn cung vượt cầu, không cần giải pháp mà có thể để thị trường tự điều chỉnh, nông dân sản xuất nông sản không đảm bảo chất lượng, không liên kết tiêu thụ thì
họ sẽ tự ngừng sản xuất, nguồn cung tự cân đối với nhu cầu
Câu chuyện giải cứu nông sản thời gian qua cần phải có giải pháp tổng thể, bắt đầu từ Nhà nước với việc phải định hướng nên trồng cây gì và nuôi con gì để đảm bảo được đầu ra Thay đổi quy trình sản xuất nông nghiệp, cụ thể là cần đi vào chế biến sâu, nâng cao chất lượng, đặc biệt là cần
có dự báo thị trường tốt hơn và quy hoạch sản xuất phù hợp… Về lâu dài cần phải nắm rõ thị trường để có định hướng đúng trong việc mở rộng diện tích nông sản xuất khẩu Về phía người nông dân, trong khi Chính phủ cùng các bộ, ngành đang đẩy mạnh các giải pháp nhằm giải cứu nông sản thì người dân phải tự cứu mình Ngoài việc phát triển nông nghiệp công nghệ cao thì rất cần sự liên kết giữa “4 nhà” để nâng cao năng lực sản xuất và năng lực cạnh tranh Đồng thời, xây dựng thương hiệu nông sản Việt, kênh phân phối, chính sách quảng bá và hạn chế xuất thô qua khâu trung gian để nâng tầm hàng Việt là những cách giải cứu tối ưu nhất
Ông Võ Tòng Xuân, Hiệu trưởng trường Đại học
Nam Cần Thơ cho rằng, trong thời buổi hiện nay,
vai trò của việc phát triển thị trường càng trở nên
bức thiết Nông dân có thể trồng hầu hết mọi
nông sản nhưng không thể tiêu thụ hết các sản
phẩm vì không có thị trường Mặt khác, nông dân
và các nhà sản xuất thường không nắm đủ các
thông tin thị trường, vì nhiều lý do khách quan
và một lý do chủ quan dễ nhận ra nhất là ít chịu
bỏ công và bỏ của để điều nghiên thị trường, mà
chỉ bắt chước láng giềng là chính Vì thế thường
trồng một thời gian rồi chặt Trong khi, những nhà
sản xuất thành công thường để nhiều công sức để
nghiên cứu thị hiếu của khách hàng, đầu tư công
nghệ để tổ chức sản xuất theo thị trường đó
NN&PTNT cho biết, nguyên
nhân dẫn đến tình trạng bế
tắc các mặt hàng nông sản
trước hết là do người sản xuất
chạy đua theo phong trào, thấy
mình có năng lực sản xuất thì
đua nhau làm mà không quan
tâm đến việc tới lúc thu hoạch
sẽ bán cho ai Đặc biệt, đa
phần người dân sản xuất được
sản phẩm nhưng khi bán đều
không có hợp đồng rõ ràng với
người mua, khiến đầu ra bấp
bênh, không ổn định, lúc lượng
cung tăng cao thì bị ép giá là
đương nhiên Thứ hai là việc
sản xuất không có sự liên kết
giữa người làm ra sản phẩm
và phía tiêu thụ Hầu hết nông
dân sản xuất không có hợp
đồng tiêu thụ rõ ràng với người
mua, đơn vị phân phối nên hay
bị tư thương ép giá, lũng đoạn
Thứ ba là vấn đề quy hoạch
Quy hoạch của nhiều loại nông
sản đang bị phá vỡ, không điều
chỉnh được Mặc dù nhà nước
có đưa ra quy hoạch nhưng
nông dân không thực hiện theo
quy hoạch; các vùng sản xuất,
các địa phương mỗi nơi làm
một kiểu, không hề có sự liên
kết với nhau
Tầm nhìn dài hơi hơn
Theo các chuyên gia kinh tế,
“giải cứu” chỉ là giải pháp tình thế, không có tính bền vững; như chia sẻ của TS Võ Mai, Phó Chủ tịch Hội Làm vườn Việt Nam, câu chuyện giải cứu nông sản ế phải có giải pháp tổng thể bắt đầu từ Nhà nước, phải thay đổi quy trình sản xuất nông nghiệp từ khâu dự báo thị trường, quy hoạch đến sản xuất Cần tổ chức phát triển các hợp tác
xã, tổ hợp tác trong sản xuất nông nghiệp tại các vùng nguyên liệu được quy hoạch
Liên kết được các hộ nông dân, trang trại nhỏ lẻ thành hợp tác xã mới giải quyết được bài toán sản xuất manh mún, mới có thể đưa công nghệ sản xuất hiện đại, ký kết hợp tác doanh nghiệp chế biến, bán lẻ, xuất khẩu
Thực tế, hiện nay, có rất nhiều
mô hình cách làm hay vẫn đảm bảo được chất lượng và đầu ra ổn định Điển hình như cách làm của Trại gà Thanh Đức tại Đồng Nai, khi đầu tư
Trang 24THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
24
LÊ HUY thực hiện
NGUYÊN NHÂN: QUÁ LỆ
THUỘC VÀO THỊ TRƯỜNG
TRUNG QUỐC?
Thưa ông, là người có nhiều
năm quản lý một doanh
nghiệp kinh doanh thực
phẩm tươi sống hàng đầu cả
nước, theo ông, tình trạng
heo hơi ứ hàng, người chăn
nuôi heo cả nước đồng loạt
kêu cứu như hiện nay xuất
phát từ đâu?
Cách đây khoảng hai năm,
trên các phương tiện thông tin
đại chúng, không chỉ chúng
tôi mà nhiều chuyên gia, nhiều
nhà kinh tế nông nghiệp đã
lên tiếng về tình trạng mất cân
đối cung cầu trong chăn nuôi
Nhưng rất tiếc là đã không có
những điều chỉnh kịp thời Về
nguyên nhân, dễ thấy nhất là
do chúng ta quá lệ thuộc vào
một thị trường độc nhất Đó là
thị trường heo hơi xuất khẩu tiểu
ngạch qua Trung Quốc (hiện
chúng ta có thêm một phần nhỏ
Theo tôi, đó là việc cần làm trong ngắn hạn Nhưng cần tìm hiểu nguyên nhân sâu xa của nó thì mới giải quyết được căn cơ vấn đề Bởi chúng ta biết rằng, lượng thịt heo mà một người sử dụng hàng ngày không thể tăng lên theo lời kêu gọi Số lượng thịt cấp đông dự trữ cũng thế, không thể được nhiều, bởi tất cả đều có
xuất sang Campuchia) Con số khoảng 15.000 con heo sống được đưa qua cửa khẩu Trung Quốc và 1.000 con heo sống sang Campuchia mỗi ngày, đã thúc đẩy và kích thích ngành chăn nuôi của ta phát triển quá
“nóng” Và tất nhiên, khi thị trường chính này bị ngừng lại thì tình trạng mất cân đối sẽ vô cùng trầm trọng
Thưa ông, ông nhận xét gì về các phong trào “giải cứu” nông sản đã diễn ra
Nhiều ý kiến cho rằng đó là
việc làm không phù hợp quy luật kinh tế thị trường?
giới hạn Đó là chưa kể, heo nuôi cho thị trường Trung Quốc có yêu cầu khác với thị trường nội địa (nhiều mỡ hơn), nên người tiêu dùng có muốn sử dụng nhiều hơn cũng khó Tôi nghĩ rằng việc kêu gọi người tiêu dùng “giải cứu” bằng cách dùng nhiều thịt heo hơn chỉ giải quyết vấn đề niềm tin cho người chăn nuôi là được sự sẻ chia của cộng đồng, chứ không giải quyết được bản chất vấn đề
Vậy nguyên nhân căn bản mà ông muốn nói đến là gì, thưa ông?
Do chiến lược phát triển nền nông nghiệp toàn diện không được thực thi
dù đã được xây dựng trên lý thuyết nên thực trạng chăn nuôi hiện nay vẫn là
tự phát Trách nhiệm này chắc chắn thuộc về Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Cơ quan này chưa tham mưu tốt cho Chính phủ về phân tích
và dự báo thị trường, đầu tư công nghệ, nhất là định hướng phát triển chăn nuôi theo sản lượng và chất lượng được
“Heo hơi ứ hàng
- Hậu quả của nền chăn nuôi tự phát”
Sau chuối, mới đây, đến lượt heo được kêu gọi “giải cứu” Lần
này, có vẻ do tính chất nghiêm trọng của vấn đề, nên chính Bộ
Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã phát đi lời kêu gọi
Thực tế này một lần nữa gióng lên hồi chuông báo động về một
nền nông nghiệp sản xuất còn đầy tính tự phát, nhiều khuyết
tật NTV đã gặp và trao đổi vấn đề này với ông Văn Đức Mười,
nguyên Tổng Giám đốc Công ty CP Việt Nam Kỹ nghệ Súc sản
(VISSAN), người có nhiều năm kinh nghiệm với thị trường thịt
heo sống
Trang 25kiểm soát Dĩ nhiên, cũng có sự liên
đới trách nhiệm của các bộ, ngành
khác Tôi cho rằng thị trường sẽ lập
tức được cân đối nếu chất lượng và
sản lượng heo được kiểm soát tốt,
truy xuất được nguồn gốc, bởi khi đó
chúng ta sẽ vượt qua được rào cản kỹ
thuật của các nước và xuất khẩu được
thịt heo sau giết mổ Làm được như
vậy, không chỉ cuộc sống người chăn
nuôi ổn định mà còn góp phần phát
triển kinh tế đất nước Tôi cũng rất lo
ngại về việc Nhà nước đang tạo điều
kiện để phân vùng kinh tế cho các
địa phương, để rồi mỗi tỉnh tự quyết
vấn đề sản lượng chăn nuôi Hậu
quả là nhiều địa phương đã không
tận dụng được lợi thế, thậm chí bỏ
đi lợi thế của mình trong phát triển
chăn nuôi Cùng với những bất cập
chung, điều này đã tạo ra sự phát
triển nóng của riêng từng tỉnh, thiếu
tính liên kết vùng, ngành, dẫn đến sự
phát triển tự phát Hậu quả là chẳng
những chất lượng không được nâng
thuật cũng không được đáp ứng đúng mức theo yêu cầu liên tục thay đổi của thị trường
CÁI KẾT CỦA “LỢI NHUẬN KHỦNG” VÀ “NHÀ NHÀ NUÔI HEO”
Thưa ông, việc chạy theo lợi nhuận “khủng” dẫn đến tình trạng “nhà nhà nuôi heo” có
gì sai?
Làm kinh tế thì chạy theo lợi nhuận là đúng Cũng khó trách người chăn nuôi, nhưng nếu chúng ta cứ lạc quan với đồng lời mà thiếu dự báo thị trường thì hậu quả sẽ khôn lường Đầu năm
2016, heo hơi ở Trung Quốc được mua với giá 55.000 đồng/kg, trong khi giá thành tại Việt Nam chỉ
có 38.000 đồng/kg Không chỉ người dân ít thông tin mà ngay các doanh nghiệp cũng lao vào nuôi heo Một số doanh nghiệp hải sản đầu tư nhập heo giống cụ kỵ từ Mỹ về để chăn nuôi, ngay doanh nghiệp thép cũng làm Sản lượng quá lớn nên dẫn đến dôi dư
là hiển nhiên Điều đáng quan tâm là của cải xã hội bị lãng phí
Hiện nay các chuồng trại đã được xây dựng xong, giống đã nhập về
Vì vậy, theo tôi song song với việc giải quyết tình trạng dôi dư trong ngắn hạn, cần phải có kế hoạch dài hơi để giải quyết căn cơ tình trạng này, vì nếu không thì chúng
ta lại tiếp tục phải “giải cứu”
Xin ông chia sẻ một số kinh nghiệm từ cách làm của các nước? Bài học này có thể
áp dụng cho Việt Nam hay không?
Ở các nước tiên tiến, người
ta hạn định số lượng heo nái cho từng vùng Nếu vượt con số đó thì người nuôi sẽ bị phạt do gây hại đến môi trường Đây là cách giúp
họ kiểm soát được sản lượng Khi buộc phải nuôi nái theo hạn mức thì cũng đồng thời buộc người chăn nuôi phải đầu tư heo giống chất lượng Nó khác tình hình của ta hiện nay Chúng ta có tổng
30 triệu con, trong đó có khoảng 4,2 triệu con heo nái Đàn nái của chúng ta đứng hàng thứ 4 trên thế giới nhưng sản lượng thịt của chúng ta lại đứng hàng thứ 11,
12 Ở nước ngoài, 1 con nái sẽ cho 29-30 con/năm, nhưng ở ta cao nhất chỉ khoảng 21 con/năm Điều đó cho thấy năng suất chúng
ta rất thấp nên giá thành của chúng ta cao Hậu quả là giảm tính cạnh tranh
Chúng ta có thể tham khảo cách làm của các nước tiên tiến, điều chỉnh nó cho phù hợp tình hình Việt Nam Nhưng theo tôi điều chỉnh gì thì điều chỉnh cũng phải đảm bảo nguyên tắc sản xuất theo yêu cầu của thị trường, bao gồm cả về chất lượng và sản lượng Và muốn thực hiện được điều này thì bộ máy kiểm soát phải thật tốt Không thể nào làm khác được!
QUAN TRỌNG NHẤT: SẢN XUẤT THEO THỊ TRƯỜNG
Nhiều ý kiến cho rằng việc ngành chế biến, bảo quản, cấp đông…chưa phát triển cũng dẫn đến tình trạng dôi
dư Ý kiến của ông về vấn đề này như thế nào?
Không phải như vậy Cái gốc của sự dư thừa là do không sản xuất theo thị trường và không định hướng chăn nuôi theo truy xuất nguồn gốc Còn chuyện cấp đông hay chế biến, chẳng qua là một yêu cầu của thị trường Nếu có thị trường thì lập tức các doanh nghiệp sẽ tổ chức hạ tầng cho đông lạnh Tôi tin như vậy!
Ông có lời khuyên nào đối với người nông dân, các chủ trang trại?
Nông dân chúng ta đã có sự tiến bộ rất nhanh Hiện nay họ chú trọng đầu tư con giống, thức
ăn gia súc… Cái khó của người dân
là không biết nên ở quy mô nào, sản lượng bao nhiêu, nên luôn trong thế bị động Tôi đề nghị
bà con hãy chăn nuôi theo khoa
Ảnh: Điền Hưng.
Trang 26THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
26
học kỹ thuật, có đầu tư khoa học kỹ thuật theo hướng nâng cao chất lượng Điều quan trọng nhất là sản xuất phải đi theo thị trường, tốt nhất là nên liên kết với các nhà kinh doanh để có thị trường tiêu thụ
Không sản xuất khi chưa có thị trường
Mối liên kết giữa doanh nghiệp thu mua và người nông dân không phải lúc nào cũng suôn sẻ Theo ông, làm thế nào để mối quan hệ này ổn thỏa?
Cả hai phải cân đối quyền lợi, chia
sẻ với nhau Đây là điểm yếu của nông dân chúng ta, khiến mối quan hệ này lỏng lẻo Đừng bỏ doanh nghiệp khi giá thương lái mua cao hơn Chăn nuôi phải đảm bảo đúng quy trình, không nên vì lợi nhuận mà làm ăn gian dối Các doanh nghiệp lớn như VISSAN, với một quy trình thu mua nghiêm ngặt, không bao giờ chấp nhận cách làm ăn nhỏ lẻ, gian dối
Nhưng bù lại, người chăn nuôi nào đã ký hợp đồng với VISSAN thì không phải lo gì
Nhưng nếu thấy ổn, người chăn nuôi lại tiếp tục bị lợi nhuận cuốn đi, thì chắc chắn tình hình sẽ không được cải thiện
Cái khó hiện nay là chúng ta phải giải quyết các vấn đề tồn đọng, nhưng đồng thời phải hoạch định cho được sự phát triển lâu dài của ngành chăn nuôi
Muốn phát triển bền vững, chúng ta phải xuất khẩu được thịt đông lạnh Ở đây đòi hỏi quy hoạch đồng bộ là toàn bộ khâu giết mổ phải đi vào hệ thống giết mổ công nghiệp Quy hoạch lại hệ thống kho để cấp đông phục vụ xuất khẩu Điều đáng quan tâm là nhân tiện trong điều kiện hiện nay chúng ta nên cải thiện vấn đề năng suất trong chăn nuôi cũng như phân
bố lại vấn đề sản xuất thức ăn gia súc cho phù hợp Phải tạo cho người tiêu dùng tập quán dùng thịt heo đi qua mát để giam hãm, hạn chế phát triển vi sinh, đảm bảo
an toàn vệ sinh thực phẩm
Tôi nghĩ nếu biết biến “đớn đau” này thành hành động thì chúng ta có thể thay đổi triệt để hiện trạng ngành chăn nuôi Với tư cách là người làm trong lĩnh vực nông nghiệp, tôi yêu cầu, tôi mong mỏi
Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn
có một chính sách toàn diện và Chính phủ có một thái độ quyết liệt trong vấn đề này Trong thời gian qua, chúng ta đã thực hiện chính sách “qua ngày qua tháng”, mạnh ai nấy làm Tất cả những cái đó chỉ giúp phát triển cục bộ, chứ hoàn toàn không góp phần phát triển bền vững nền kinh tế đất nước
Giải pháp ông vừa nêu có khả thi không, vì thực ra nó cũng đã từng được đề cập nhiều lần?
Thật ra, điều đó xuất phát từ trước đây chúng ta nói nhưng chúng ta không triển khai quyết liệt Điều hành của Bộ cũng như các tỉnh lâu nay chủ yếu là nghe cấp dưới báo cáo Báo cáo thế nào thì nghe thế ấy, chứ không kiểm tra giám sát chặt chẽ Tính thực thi yếu kém, kỷ cương không nghiêm Theo tôi, trách nhiệm này thuộc về Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, người tối cao nhất phải lo vấn đề này Cần tránh tình trạng đưa ra văn bản rồi thôi mà phải tăng cường kiểm tra giám sát
Như vậy, theo ông điều cốt lõi mà chúng ta phải làm được để tránh tình trạng này lặp lại là gì?
Theo tôi, ngoài chuyện chúng ta phải quy hoạch lại vùng chăn nuôi heo, đảm bảo dịch tễ và các yêu cầu về chất lượng
để xây dựng vùng nguyên liệu bền vững, thì điều cốt lõi nhất vẫn là làm thế nào để xuất khẩu được sản phẩm thịt heo đông lạnh Khi chúng ta làm được điều này, nghĩa là chúng ta không còn lệ thuộc vào bất kỳ thị trường nào, người chăn nuôi có nguồn thu nhập ổn định và các doanh nghiệp chế biến cũng sẽ mở rộng được thị trường Điều này góp phần rất quan trọng vào việc phát triển nền nông nghiệp bền vững
Cám ơn ông vì đã tham gia buổi trao đổi này
THEO TÔI, NGOÀI CHUYỆN
THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
26
Trang 27Thêm 22 cầu nông thôn chờ nhà tài trợ
Tổng hội NN&PTNTVN đã tổ chức lớp
tập huấn về công tác khuyến nông phục
vụ xây dựng NTM tại huyện Vĩnh Linh,
tỉnh Quảng Trị từ ngày 10 đến 12/5/2017
Đây là lớp đầu tiên trong chuỗi chương
trình “Tập huấn công tác khuyến nông
phục vụ xây dựng NTM” của Tổng hội kết
hợp cùng Trung tâm Khuyến nông quốc
gia Lần lượt từ tháng 6 đến tháng 10 sắp
tới, chương trình sẽ tiếp tục đến với các
tỉnh Nghệ An (các huyện: Diễn Châu, Yên
Thành), Hà Nam (Duy Tiên, Kim Bảng và
Thanh Liêm), Hưng Yên (Phủ Cừ, Khoái
Châu), Lạng Sơn (TP Lạng Sơn), Lào Cai
(huyện Mường Khương) Các lớp tập huấn
sẽ bồi dưỡng nghiệp vụ về NTM với các
nội dung: Phương pháp lập dự án “Mỗi
làng một sản phẩm” (OCOP) và XDNTM
gắn với đảm bảo vệ sinh môi trường sinh
thái nông thôn
Uyên Linh
Từ ngày 24-28/5/2017, Tạp chí Nông thôn Việt đã phối hợp với một số tổ chức, doanh nghiệp tổ chức đoàn tham quan, học tập các mô hình sản xuất nông nghiệp tại Đài Loan (Trung Quốc) Ông Hồ Xuân Hùng, Chủ tịch Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam; ông Nguyễn Đức Quang, Tổng Biên tập Tạp chí Nông thôn Việt đã tham gia đoàn
Đoàn đã tham quan một số mô hình sản xuất nông nghiệp tại khu vực nông thôn Đài Loan và tìm hiểu phương thức tiêu thụ các sản phẩm nông nghiệp (rau, ngũ cốc, gia vị…) ở các siêu thị Đài Loan, cụ thể là khu vực thành phố Đài Bắc và Đài Trung
Đây là chuyến đi thí điểm, mở đầu cho việc tổ chức các chuyến tham quan, học tập kinh nghiệm nông nghiệp dành cho các nông dân, doanh nghiệp và các đối tượng có nhu cầu tìm hiểu về các mô hình nông nghiệp tiên tiến, hiện đại ở nước ngoài của Tạp chí Nông thôn Việt
Ngọc Phương
Sau đợt khánh thành đầu tiên vào cuối tháng 4/2017, đến nay, Chương trình Cầu Nông thôn do Tạp chí Nông thôn Việt phát động đã triển khai xây dựng 14 cầu và 3 cống trên địa bàn tỉnh Long An, trong
đó có 6 cây cầu đã được khánh thành và đưa vào sử dụng
Tiếp tục thực hiện chương trình, đầu tháng 5 vừa qua, Sở Giao thông Vận tải tỉnh Long An đã bàn giao tiếp cho Ban Tổ chức chương trình 22
bộ hồ sơ thiết kế cầu nông thôn để chuyển đến các nhà tài trợ Dự kiến, các doanh nghiệp tài trợ gồm: Công ty TNHH MTV Anh Minh Anh và Minh Hưng Group, Công ty Cổ phần Đồng Tâm và Công ty Cổ phần Ô
tô Trường Hải, Công ty CP Đầu tư và Xây dựng Phúc Khang, Khu công nghiệp Đồng An… sẽ tiếp nhận để triển khai các cây cầu này Cụ thể, có
4 cây cầu và 3 cống ở huyện Thạnh Hóa trị giá 6.5 tỷ đồng; 2 cây cầu ở huyện Tân Hưng trị giá 1.5 tỷ đồng; 4 cây cầu ở huyện Mộc Hóa và 7 cây cầu ở huyện Vĩnh Hưng, trị giá 12.5 tỷ đồng; 5 cây cầu ở thị xã Kiến Tường trị giá 6.8 tỷ đồng
Trong tháng 6, theo kế hoạch, Ban Tổ chức sẽ tiến hành khảo sát các
vị trí xây dựng cầu, đồng thời tiếp tục khởi công một số công trình thuộc
chương trình Thu Cúc- Ngọc Phương
Khai mạc lớp tập huấn
Nông thôn mới ở Quảng Trị
Tạp chí Nông thôn Việt tổ chức đoàn tham quan nông nghiệp tại Đài Loan
Lớp tập huấn về công tác khuyến nông
phục vụ xây dựng NTM tại huyện Vĩnh
Linh, tỉnh Quảng Trị.
Một trong những cầu nông thôn đã đưa vào sử dụng tại huyện Đức Huệ, tỉnh Long An Ảnh: Kiến Hưng.
Đoàn doanh nghiệp tham quan chợ đầu mối Tân Bắc
(Đài Bắc, Đài Loan) Ảnh: Nguyễn Đức
Trang 28THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
28
thể, những tháng đầu năm 2017 là thời gian thu hoạch của Việt Nam, Ấn Độ, Campuchia và cả Brazil, toàn những nước sản xuất hồ tiêu lớn Do đó, tổng sản lượng hạt tiêu của 4 nước
dự kiến cung ra thị trường thế giới chiếm gần 70% tổng lượng cung toàn cầu của cả năm 2017 Với tình hình vừa nêu, việc
có bao nhiêu bán ngay bấy nhiêu sẽ khiến giá cả đi xuống là điều tất yếu
Chiếm hơn 50% thị phần của thế giới, lẽ dĩ nhiên, những thông tin về năng suất hay quá trình bán ra của hồ tiêu Việt Nam hẳn sẽ có sự tác động đến mặt bằng chung toàn cầu Nói như vậy, nghe qua có vẻ như hồ tiêu Việt Nam có uy thế và tiếng nói rất lớn, chúng ta có thể chi phối cuộc chơi thương mại đối với loại hạt gia vị này Qua đó, lợi nhuận của những người gắn với hạt tiêu, từ nông dân, thương lái, cho đến các nhà xuất khẩu đều được đảm bảo Song trên thực tế, nông dân trồng tiêu Việt Nam hiện đang “đứng ngồi không yên” khi giá
cả loại nông sản này tuột dốc
Nếu hỏi các doanh nghiệp vì sao thu mua tiêu của nông dân giá thấp, câu trả lời muôn thuở sẽ là “theo giá thế giới” Hóa
ra, hồ tiêu Việt Nam lại để “bị” chi phối bởi thị trường quốc
tế giống các loại nông sản khác, trong khi đang nắm trong tay
“quyền” chi phối Cây gậy quyền lực của hồ tiêu Việt Nam là
có thật Tuy nhiên, nông dân không phải là người có thể vung
nó lên khi cần thiết Chính các nhà xuất khẩu mới làm được
Quyền trong tay nhưng để bị chi phối
Những ngày cuối tháng 5, giá hồ tiêu đã xuống
mức thấp nhất kể từ 2015 Theo đó, tùy từng địa
phương, mức đầu giá (căn cứ vào chất lượng tiêu
để cộng thêm hay trừ bớt từ mức đầu giá này) chỉ
từ 79-82.000 đồng/kg Đây là mức giá thấp hơn
hồi đầu mùa đến 50.000 đồng, thấp hơn năm
2016 đến 80.000 đồng và nếu so với năm 2015
thì thấp hơn tận 120.000 đồng Trong sự lý giải
về tình trạng tuột dốc của giá tiêu, nhiều ý kiến
cho rằng do nông dân phát triển loại cây này quá
nhiều, dẫn đến cung vượt cầu Song, nếu đánh
giá một cách toàn diện, đó là nhận định có phần
áp đặt
Tại một hội nghị về hồ tiêu quốc tế diễn ra tại Ấn
Độ, các chuyên gia cho rằng, nhu cầu tiêu thụ
hạt tiêu toàn cầu vẫn tăng khoảng 4% mỗi năm,
trong khi tốc độ tăng trưởng sản lượng ước tính
chỉ vào khoảng 2% Bên cạnh đó, tình hình mùa
vụ 2017 của Indonesia, Malaysia, Srilanka… cũng
không khả quan
Như vậy, sự cung vượt cầu, có chăng chỉ mang
tính tạm thời do đặc điểm mùa vụ đem lại Cụ
NẮM GIỮ HƠN 50% THỊ PHẦN HỒ TIÊU THẾ GIỚI, VIỆT NAM NGHIỄM NHIÊN
ĐƯỢC XEM LÀ QUỐC GIA CÓ KHẢ NĂNG CHI PHỐI GIÁ CẢ CỦA LOẠI NÔNG
SẢN NÀY TUY NHIÊN, VỚI NHỮNG GÌ ĐANG DIỄN RA, CÓ THỂ THẤY RẰNG
“CÂY GẬY QUYỀN LỰC” ĐÃ KHÔNG ĐƯỢC VUNG LÊN KHI CẦN THIẾT PHÚ LI
Tình trạng cung vượt cầu của hạt tiêu hiện nay chỉ mang tính nhất thời do nhiều nước cùng thu hoạch vào đầu năm.
Hồ tiêu Việt Nam
và cây gậy quyền lực… vô hại
THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
28
Trang 29bị thu hút bởi giá cả trong nước cao, trong khi giá nhập về dưới giá thành và do đó không chỉ gây thiệt hại cho chính phủ mà còn làm tổn hại lợi ích của nông dân trồng tiêu
Ấn Độ”
IPSTA cũng viện dẫn vào thời điểm
đó (tức cuối tháng 4), giá tiêu đen Lampung Asta (của Indonesia) là 6.750 USD/tấn, Kochi Asta (Ấn Độ) 9.211 USD/tấn, Kuching Asta (Malaysia) 7.650 USD/tấn thì tiêu đen của Việt Nam như HCM 500Gr/l-FAQ chỉ 5.150 USD/tấn
và HCM 550 Gr/l-FAQ là 5.750 USD/tấn Ông Kishor Shamji, Chủ tịch của IPSTA còn bày tỏ sự ngạc nhiên cao độ khi mà các nhà xuất khẩu hạt tiêu của Việt Nam lại bán với giá thấp trong khi không có đối thủ cạnh tranh nào trên thị trường thế giới
Lâu nay, các nhà xuất khẩu vẫn bảo do chất lượng thấp, nên hồ tiêu Việt Nam thường có giá thấp hơn các nước khác Đồng ý là vậy
Song, qua động thái vừa rồi từ phía
Ấn Độ, có thể thấy các nhà xuất khẩu của ta thậm chí còn bán với giá thấp hơn cả giá trị mà hồ tiêu Việt Nam có thể đạt được Vì lẽ
đó, việc họ mua hồ tiêu của nông dân trong nước với giá thấp cũng
là điều dễ hiểu
Có một câu hỏi cần đặt ra, phải chăng các nhà xuất khẩu hồ tiêu Việt Nam đang cố tình đưa ra mức giá cực thấp để bán được nhiều
hàng? Bởi như nhận định của Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam, tuy giá giảm nhưng thương mại Hồ tiêu của Việt Nam vẫn không kém sôi động
so với cùng kỳ những năm trước
Lượng xuất khẩu các tháng đầu năm 2017 luôn cao hơn năm trước Bên cạnh các thị trường truyền thống như Ấn Độ, Mỹ, Trung Quốc, Anh, Đức, Nga, Các Tiểu Vương quốc Ả Rập… vẫn duy trì và thậm chí gia tăng nhập tiêu từ Việt Nam, có một số thị trường mà cùng kỳ những năm trước không hề nhập, thì nay lại nhập như Papue New Guinea 4 tháng đầu 2017 nhập tới hơn 4.762 tấn, Srilanka nhập tới hơn 1.500 tấn Đặc biệt, Srilanka nhập tiêu từ Việt Nam để chủ yếu bán vào thị trường Ấn Độ kiếm lời Đây có thể xem như một bằng chứng nữa cho thấy các nhà xuất khẩu hồ tiêu Việt Nam đã cố tình bán ra giá quá thấp
Mua thật rẻ từ nông dân để bán
ra quốc tế với giá cũng rẻ Dù sao thì kẻ đi buôn vẫn luôn có một khoản lời đảm bảo Bán càng rẻ thì càng lắm người vào mua, lợi nhuận chảy vào túi càng nhiều
Điêu đứng hay không là chuyện của nông dân Chỉ khi nào nông dân chịu hết xiết, nhổ bỏ hồ tiêu
để trồng loại cây khác như hồi năm 1999-2000 thì có lẽ lúc ấy, các nhà xuất khẩu hồ tiêu Việt Nam mới chịu “nghĩ về người nông dân”, vì nếu không, lấy tiêu đâu nữa để mà xuất khẩu?
điều này, bởi họ là người thực hiện
các giao dịch quốc tế
Với hơn 50% thị phần, giả sử các
nhà xuất khẩu hồ tiêu Việt Nam xiết
lại nguồn cung ra thị trường thế giới,
tình hình giá ắt sẽ có sự khởi sắc
Đó là chưa kể, nếu Việt Nam bắt
tay, kêu gọi những nước sản xuất hồ
tiêu khác cùng hạn chế nguồn cung,
thì hiệu quả thu về còn tốt hơn nữa
Ngành cao su đã minh chứng cho
điều này Động thái cùng cắt giảm
nguồn cung của những nước sản
xuất cao su lớn là một trong những
yếu tố quan trọng giúp giá mủ bật
trở lại kể từ cuối 2016 sau nhiều
năm bết bát
Ấy vậy mà, theo ngành NN&PTNN,
trong 4 tháng đầu năm 2017, các
nhà xuất khẩu Việt Nam vẫn vô tư
xuất đi khoảng 75.000 tấn hồ tiêu,
tức tăng 9% khối lượng (nhưng giảm
17,9% giá trị) so với cùng kỳ 2016
Đáng nói hơn khi cuối tháng 4 vừa
qua, tiêu đen Việt Nam bị phía Ấn
Độ phàn nàn vì bán giá quá thấp
Cùng với đó, người trồng tiêu và
giới thương buôn Ấn Độ đã kêu gọi
chính phủ nước này phải áp giá tối
thiểu là 6.000 USD/tấn đối với tiêu
đen Việt Nam khi xuất vào Ấn Độ
Số lượng thay cho giá trị?
Ấn Độ nhập khẩu tới 54% hạt tiêu
từ Việt Nam với thuế suất nhập
khẩu hạt tiêu là 60% Theo Hiệp
hội Thương mại Tiêu và Gia vị Ấn
Độ (IPSTA), “Nhiều nhà nhập khẩu,
Một nông dân ở Bình Phước đang phơi hồ tiêu vụ mùa 2017
Trang 30BIỆT LÀ NÔNG NGHIỆP
CÔNG NGHỆ CAO,
Hầu hết đang xây dựng kế hoạch!
Đầu năm 2017, thông tin về việc Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chỉ đạo nâng hạn mức gói hỗ trợ cho đầu tư nông nghiệp công nghệ cao
từ 60.000 tỷ đồng lên 100.000 tỷ đồng, đã khiến nhiều doanh nghiệp hoan hỉ Tiếp đó, ngày 24-4, động thái ban hành Quyết định số 813
về Chương trình cho vay khuyến khích phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp sạch theo Nghị quyết 30/2017 của Chính phủ của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) càng khiến các doanh nghiệp nông nghiệp vui mừng Cũng có một số điểm mới, đáng chú ý trong các văn bản này
Như về lãi suất cho vay, các ngân hàng thương mại (NHTM) cho vay đối với các nhu cầu vốn ngắn, trung
và dài hạn bằng VND của khách hàng áp dụng lãi suất thấp hơn từ 0,5% - 1,5%/năm so với mức lãi suất cho vay thông thường cùng kỳ
hạn của NHTM Hay liên quan đến tài sản bảo đảm cho khoản vay, khách hàng vay vốn theo chương
trình được sử dụng tài sản hình thành từ vốn vay làm tài sản đảm bảo cho khoản vay theo quy định của pháp luật Khi tham gia gói này, nếu khách hàng gặp khó khăn trong việc trả nợ vay do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng
sẽ được NHTM chủ động xem xét:
cơ cấu lại thời hạn trả nợ để phù hợp với khả năng trả nợ của khách hàng Khi cơ cấu lại thời hạn trả nợ, NHTM cho vay được giữ nguyên nhóm nợ 1 lần đối với một khoản nợ; cho vay mới để phục hồi sản xuất - kinh doanh đối với khách hàng có dự án, phương án sản xuất
- kinh doanh khả thi
Theo thống kê từ NHNN Việt Nam, hiện đã có 8 NHTM đăng ký số vốn hơn 100.000 tỷ đồng dành cho các đối tượng đầu tư công nghệ cao trong nông nghiệp, nông thôn Đến nay, tổng dư nợ cho vay ứng dụng công nghệ cao đạt 26.000 tỷ đồng, với hơn 4.000 khách hàng (3.957 khách hàng cá nhân, 64 DN) Trong số này, dư nợ cho vay nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao là
Trang 3121.700 tỷ đồng, chiếm 84% tổng
dư nợ; dư nợ cho vay nông nghiệp
sạch đạt 4.300 tỷ đồng
Tuy nhiên, theo lãnh đạo NHNN
chi nhánh TPHCM, việc triển khai
gói này hiện chỉ dừng lại ở việc
khuyến khích các NHTM tham gia
bắt buộc thông thường Nhưng do
đây là chương trình không có sự
hỗ trợ của Nhà nước nên việc cho
vay phải đảm bảo đúng quy định
Khách hàng phải đảm bảo có dự
án hoạt động hiệu quả và có dự án,
phương án sản xuất kinh doanh
thuộc tiêu chí chương trình; dự án
nông nghiệp ứng dụng công nghệ
cao, nông nghiệp sạch, danh mục
công nghệ cao ứng dụng trong nông
nghiệp theo quy định của Bộ Nông
nghiệp và Phát triển nông thôn…
LTS: Vốn luôn là bài toán khó đối với những người hoạt
động trên lĩnh vực nông nghiệp Thời gian gần đây, theo
chủ trương của Chính phủ, ngành ngân hàng đã đưa nông
nghiệp, đặc biệt là nông nghiệp công nghệ cao, vào lĩnh
vực ưu tiên, với nhiều chính sách ưu đãi Để đáp ứng nhu
cầu thông tin của nhiều doanh nghiệp, chủ trang trại,
nông dân…, từ số này, Tạp chí NTV sẽ mở chuyên trang
Tài chính – Ngân hàng Ngoài việc cung cấp các chính
sách mới của Nhà nước, sản phẩm dịch vụ mới của các
ngân hàng liên quan đến lĩnh vực nông nghiệp…, chuyên
trang sẽ có mục tư vấn tài chính cho bạn đọc có nhu cầu,
dưới sự tham gia của các chuyên gia kinh tế nhiều kinh
nghiệm Tạp chí NTV chân thành cám ơn các ngân hàng:
Sacombank, LienVietPostBank, Kienlongbank… đã hỗ trợ
chúng tôi mở chuyên trang này
đó, sản phẩm nông nghiệp công nghệ cao thường có giá bán cao, nên việc tìm đầu ra càng khó hơn
Chính vì vậy, nếu vay và cho vay
dễ dãi, hậu quả về sau với DN và ngân hàng sẽ rất lớn”- lãnh đạo một ngân hàng thương mại có vốn Nhà nước cho biết
Về việc này, lãnh đạo NHNN Việt Nam cũng nhìn nhận, hiện việc cho vay đối với lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao gặp một số khó khăn cần tháo gỡ, trong đó có vấn đề về tài sản bảo đảm Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Tư pháp hoàn thiện các văn bản hướng dẫn việc cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu tài sản trên đất nông nghiệp phục vụ cho việc sản xuất công nghệ cao như nhà kính, nhà lưới để làm thủ tục đăng ký giao dịch bảo đảm, thế chấp cho khoản vay tại ngân hàng Ngoài ra, việc đầu tư cho nông nghiệp công nghệ cao thường
có giá trị lớn, thời gian thu hồi vốn dài, vì vậy cần phải có định hướng phát triển nông nghiêp công nghệ cao, đánh giá và dự báo về thị trường mục tiêu để việc đầu tư tín dụng hiệu quả
Xem ra từ khẳng định của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Lê Minh Hưng rằng, trong thời gian tới, ngành ngân hàng sẽ tiếp tục tập trung vốn vào lĩnh vực sản xuất, lĩnh vực ưu tiên, trong
đó đặc biệt là các DN sản xuất theo chuỗi giá trị, ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp, sản xuất nông nghiệp sạch, đến thực tế còn một khoảng cách rất xa Sự kỳ vọng của các doanh nghiệp trên lĩnh vực nông nghiệp sẽ tiếp tục bị thử thách trong dài hạn
Vì vậy, hầu hết các ngân hàng đều đang ở bước xây dựng kế hoạch triển khai
Khoảng cách từ đăng ký đến giải ngân
Thực tế cho thấy, dù các NHTM đã đăng ký tham gia gói tín dụng này lên đến hơn 100.000 tỷ đồng, nhưng hiện chỉ mới có vài chục DN, dự
án được giải ngân Ngay ngân hàng cho vay nhiều nhất trong lĩnh vực này (khoảng gần 20 DN) là Agribank cũng cho rằng, rất ít dự án đạt được các tiêu chí để ngân hàng yên tâm rót vốn Một trong những trở ngại
là việc cấp giấy chứng nhận nông nghiệp công nghệ cao còn chậm, các ngân hàng phải tự mày mò các quy định liên quan Trong khi đó, quy hoạch cây, con, ngành nghề của địa phương chưa rõ, còn manh mún…
Không ít ngân hàng bày tỏ lo ngại
vì cho vay lĩnh vực này lãi suất thấp nhưng rủi ro ngân hàng phải gánh lại lớn “Đầu ra của nông sản luôn trong tình trạng bấp bênh Trong khi
Trang 32TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG
Tạp chí Nông thôn Việt
32
ăm 2016, Sacombank đã
tham gia vào công cuộc
tái cấu trúc hệ thống ngân
hàng theo định hướng của Chính
phủ và Ngân hàng Nhà nước bằng
việc nhận sáp nhập NHTMCP
Phương Nam Bên cạnh việc tận
dụng những cơ hội nhằm tăng
trưởng ổn định trong dài hạn,
Sacombank đã không ngừng phát
huy nội lực, thực thi các chính sách
đổi mới, đề ra các mục tiêu, phương
án hành động cụ thể nhằm đẩy
mạnh hoạt động kinh doanh, phòng
ngừa rủi ro, xử lý triệt để những tồn
đọng, củng cố vị thế vững mạnh
trên thị trường Nhờ đó, hoạt động
kinh doanh của ngân hàng này tiếp
tục phát triển về quy mô và tạo sự
chuyển biến về mọi mặt Trong quá
trình nghiên cứu sáp nhập với Ngân
hàng Phương Nam, Sacombank đã
có những dự báo và xây dựng lộ trình tái cơ cấu phù hợp, bởi theo đánh giá của Sacombank thì quá trình xử lý tồn đọng sau sáp nhập sẽ ảnh hưởng khá lớn đến lợi nhuận
Vì thế, gần 2 năm qua Sacombank không ngừng triển khai các giải pháp phù hợp, dựa trên nền tảng về quản trị điều hành và cơ sở hạ tầng hiện có
Ngày 29/5/2017 vừa qua, Sacombank công bố báo cáo tài chính đầu tiên sau hai năm sáp nhập Trong báo cáo này, vấn
đề mà cổ đông và dư luận đang rất quan tâm là thực chất về con
số nợ xấu của Sacombank Theo báo cáo tài chính kiểm toán năm
2016, nợ xấu của Sacombank là 13.166 tỷ đồng, tương đương với 6,8% dư nợ, chưa tính số nợ xấu
đã bán cho Công ty quản lý tài sản các tổ chức tín dụng (VACM)
là 37.300 tỷ đồng
Qua trao đổi, đại diện lãnh đạo Sacombank cho biết phần lớn khoản nợ xấu là do Sacombank
“gánh” cho Ngân hàng Phương Nam Theo đề án tái cấu trúc Sacombank vừa được Ngân hàng Nhà nước thông qua vào ngày 22/5 thì Sacombank cần đến 10 năm để giải quyết dứt điểm khoản
nợ xấu này (tính từ năm 2015) Tuy nhiên, theo lãnh đạo này thì
lộ trình 10 năm được đề ra trên cơ
sở thận trọng, vì nếu có cơ chế hỗ trợ và hoạt động ngành ổn định,
lộ trình này có thể chỉ còn khoảng
5 năm Cơ sở để Sacombank đưa
ra nhận định này là vì phần lớn khoản nợ xấu đến từ Ngân hàng Phương Nam đều có tài sản đảm bảo tương đối đầy đủ Việc xử lý thời gian qua thường bị vướng do
cơ chế và do ảnh hưởng từ tình trạng đóng băng của thị trường bất động sản Điều mà Sacombank đang mong mỏi chính là Nghị quyết về việc xử lý nợ xấu sẽ được Quốc hội thông qua, khi đó nếu khách hàng không trả được nợ thì ngân hàng được phép bán tài sản đảm bảo để thu hồi nợ mà không cần phải qua tòa án, nên chắc chắn tiến độ xử lý nợ xấu sẽ được đẩy nhanh hơn
THEO THÔNG BÁO MỚI NHẤT, SACOMBANK SẼ TỔ CHỨC ĐẠI HỘI ĐỒNG CỔ ĐÔNG THƯỜNG NIÊN NĂM TÀI CHÍNH 2015, 2016 VÀO NGÀY 30/6/2017 DO CÔNG TÁC CHUẨN BỊ NHÂN SỰ HỘI ĐỒNG QUẢN TRỊ VÀ BAN KIỂM SOÁT NHIỆM KỲ 2017-2021 VÀ MỘT SỐ TÀI LIỆU ĐẠI HỘI CHƯA HOÀN TẤT SACOMBANK ĐÃ TỪNG DỰ ĐỊNH
TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG NÀY VÀO NGÀY 28/4, SAU ĐÓ DỜI ĐẾN 26/5/2017 VỚI CÙNG LÝ DO TRÊN
với thử thách như thế nào?
VẪN ĐẠT MỨC LỢI NHUẬN
CAO VÀ CHỈ SỐ TĂNG
TRƯỞNG Ở HẦU HẾT CÁC
LĨNH VỰC TRỌNG YẾU (HUY
ĐỘNG, CHO VAY, DỊCH
Trang 33Với cam kết không ngừng cung ứng các sản phẩm, dịch vụ, đáp ứng được những nhu cầu cấp thiết dành cho khách hàng, đầu tháng 6//2017, Kienlongbank liên kết với Công ty TNHH Kỹ thuật Công nghệ DKSH triển khai chương trình Cho vay dành cho khách hàng mua máy móc, thiết bị nông nghiệp
Theo đó, khách hàng cá nhân vay vốn tại Kienlongbank để mua máy móc, thiết bị nông nghiệp tại các đại lý thuộc Công ty TNHH Kỹ thuật Công nghệ DKSH trên cả nước sẽ được công ty trả thay tiền lãi vay trong
2 năm Số tiền vay linh loạt từ 100 triệu đến 01 tỷ đồng với lãi suất từ 10,5 - 11%/năm (cố định 2 năm đầu)
Thông qua việc triển khai chương trình cho vay liên kết với Công ty TNHH Kỹ thuật Công nghệ DKSH, Kienlongbank hy vọng sẽ giúp khách hàng có thêm điều kiện để mua sắm máy móc, thiết bị nông nghiệp phục
vụ cho việc kinh doanh, sản xuất, phát triển kinh tế Chương trình được bắt đầu triển khai từ 01/6/2017 cho đến ngày 31/12/2017 hoặc đến khi giải ngân hết giá trị 100 tỷ đồng dành cho chương trình
Mọi thông tin chi tiết, quý khách hàng vui lòng liên hệ tại các chi nhánh, phòng giao dịch gần nhất hoặc liên hệ Trung tâm CSKH Kienlongbank qua số điện thoại: 1900 69 29 để được tư vấn và hỗ trợ
Miễn lãi suất cho vay cho khách hàng mua máy móc, thiết bị nông nghiệp
Trong khi chờ một cơ
chế đột phá để tháo gỡ những
khó khăn hiện tại, thời gian
qua, bằng nhiều biện pháp
tích cực, Sacombank cũng đã
có những con số để tạo thêm
niềm tin cho cổ đông Cụ thể,
theo báo cáo tài chính hợp
hồi đầu năm Năm 2016, dù
nhiều khó khăn, nhưng tổng tài
sản của Sacombank vẫn tăng
trưởng ổn định, duy trì trong
nhóm các NHTM lớn nhất Việt
Nam, hoạt động cho vay phân
tán tăng trưởng mạnh (15,8%),
đi đôi với nâng cao chất lượng
tín dụng Đạt lợi nhuận dương
trong năm đầu tiên sau sáp
nhập là chuyện chưa hề có đối
với các ngân hàng sáp nhập
trước đây Hiện Sacombank
vẫn tiếp tục phát triển nhiều
sản phẩm mới đa tiện ích
thông qua các kênh giao dịch
hiện đại, được đầu tư mạnh mẽ
như telesale, Internet Banking,
Mobile Banking, ATM/POS…
Lãnh đạo Sacombank cho biết,
sắp tới đây Ngân hàng sẽ có
1 bước tiến nổi bật trong phát
triển sản phẩm thẻ, đó là phát
hành thẻ tín dụng và thẻ thanh
toán không tiếp xúc cùng POS
công nghệ NFC nhằm nâng
cao bảo mật hơn nữa trong giao
dịch thanh toán bằng thẻ Với
công nghệ mới này, chủ thẻ
chỉ cần cầm thẻ chạm vào máy
POS là có thể hoàn tất giao
dịch mà không cần phải đưa
thẻ của mình cho nhân viên
cửa hàng khi mua sắm, thanh
toán hóa đơn
Trong thời gian tới,
Sacombank cho biết sẽ tiếp
là hoạt động tiếp nối kế hoạch “giải cứu” đàn lợn, hỗ trợ các hộ chăn nuôi được LienVietPostBank triển khai liên tục trong thời gian qua Kinh phí được trích từ Quỹ từ thiện của LienVietPostBank và nguồn huy động
tự nguyện đóng góp 01 ngày lương của cán bộ, nhân viên ngân hàng theo lời kêu gọi của Chủ tịch HĐQT LienVietPostBank
LienVietPostBank đã thu mua 8.700 kg lợn thịt với mức giá hỗ trợ
là 45.000 đồng/kg (cao hơn khoảng 10.000 đồng/kg so với giá thương lái thu mua) và 80 con lợn giống, với tổng chi phí gần 600 triệu đồng,
để trao tặng cho Trung tâm bảo trợ xã hội, Bộ chỉ huy Bộ đội Biên phòng, cán bộ chiến sỹ đồn biên phòng Pa Thơm, Thanh Luông, Tây Trang và Tiểu đoàn huấn luyện cơ động của tỉnh Điện Biên Riêng số lợn giống được tặng cho các hộ nghèo tại 8 xã của huyện Điện Biên
Dự kiến, các hoạt động tương tự sẽ tiếp tục được tổ chức tại hai tỉnh Quảng Trị và Bạc Liêu vào tháng 6/2017
Tại “Lễ hội ẩm thực Tây Bắc”, LienVietPostBank cũng đã tài trợ 100 triệu đồng để quảng bá văn hóa ẩm thực các tỉnh vùng Tây Bắc với sự tham gia của 130 hộ khó khăn thuộc xã Thanh Nưa, huyện Điện Biên
Chương trình “Giải cứu đàn lợn” của LienVietPostBank tiếp tục hành trình đến Tây Bắc
Trang 34THỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
34
Đồng Nai đã có
Chợ đầu mối nông sản
KHỞI CÔNG THÁNG 11 NĂM
2016, SAU 6 THÁNG KHẨN TRƯƠNG THI CÔNG, CHỢ ĐẦU MỐI NÔNG SẢN THỰC PHẨM DẦU GIÂY (TỈNH ĐỒNG NAI) ĐÃ CHÍNH THỨC ĐI VÀO HOẠT ĐỘNG TỪ CUỐI THÁNG 05 NĂM 2017, MỞ THÊM MỘT KÊNH TIÊU THỤ CÁC MẶT HÀNG NÔNG SẢN CỦA TỈNH ĐỒNG NAI VÀ CÁC TỈNH, THÀNH KHÁC Ở QUY MÔ LỚN, MANG TẦM KHU VỰC
Chợ đầu mối Nông sản Thực phẩm Dầu Giây trong những đêm đầu hoạt động Ảnh: Phú Khuynh.
Vị trí “đắc địa”
Chợ đầu mối nông sản thực phẩm Dầu Giây (Chợ NSDG)
là chợ đầu mối nông sản đầu tiên của tỉnh Đồng Nai và là
công trình trọng điểm, được đầu tư xây dựng dưới sự quan
tâm chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh Đồng Nai Chợ do
Công ty cổ phần bất động sản Thống Nhất (thuộc Tổng
Công ty Tín Nghĩa) làm chủ đầu tư và Công ty TNHH
MTV Proton là đơn vị khai thác phát triển
Tọa lạc gần ngã ba Dầu Giây (thuộc địa bàn xã Xuân
Thạnh, huyện Thống Nhất), Chợ NSDG có vị trí hết sức
thuận lợi, là điểm kết nối được cả 3 trục lộ trọng điểm
gồm QL 20, QL 1A và cao tốc TPHCM - Long Thành -
Dầu Giây Trong tương lai, vị trí này còn kết nối với cao
tốc Dầu Giây - Đà Lạt và cao tốc Dầu Giây - Phan Thiết,
rất thuận tiện cho việc chuyên chở hàng hóa nông sản
thực phẩm từ các địa phương trong khu vực như Lâm
Đồng, Ninh Thuận, Bình Thuận, miền Trung, miền Tây…
và nhất là các huyện của tỉnh Đồng Nai
Theo thiết kế, Chợ NSDG có tổng diện tích gần 7ha, riêng
khu nhà lồng chợ là 1,97ha Chợ có 8 dãy ô vựa mặt tiền
đường 16m - 19m và 9 bãi xe, có sân tập kết rác, cơ sở hạ
tầng được thực hiện hoàn thiện gồm điện âm, nước máy,
đầy đủ trang thiết bị PCCC, chiếu sáng cao áp, công viên,
MAI PHƯƠNGTHỜI SỰ NÔNG NGHIỆP
Tạp chí Nông thôn Việt
34