1. Trang chủ
  2. » Thể loại khác

bn tin thy sn 27-05-2017

51 9 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Bản Tin Thủy Sản
Thể loại Bản Tin
Năm xuất bản 2017
Định dạng
Số trang 51
Dung lượng 2,2 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

BẢN TIN THỦY SẢN (Thứ Bảy, ngày 27 tháng 5 năm 2017) CHÍNH SÁCH QUẢN LÝ 2 Đã chuyển 5 290 tỷ đồng xử lý sự cố môi trường biển 2 TQ thông báo tạm ngừng đánh cá trong vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam[.]

Trang 1

BẢN TIN THỦY SẢN

(Thứ Bảy, ngày 27 tháng 5 năm 2017)

CHÍNH SÁCH - QUẢN LÝ .2

Đã chuyển 5.290 tỷ đồng xử lý sự cố môi trường biển .2

TQ thông báo tạm ngừng đánh cá trong vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam: Vô giá trị .2

Phạt Vinastas như "gãi ngứa"! .3

ĐBSCL có khu nông nghiệp công nghệ cao ngành tôm .5

NUÔI TRỒNG THỦY SẢN .6

Ninh Bình: Đẩy mạnh sản xuất giống thủy sản trên địa bàn tỉnh .6

TP.HCM: Nuôi cá cảnh xuất khẩu .8

Tôm hùm chết hàng loạt tại Phú Yên 10

Một số tiến bộ kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ 12

KHAI THÁC THỦY SẢN 14

Hải đội 2 BĐBP Quảng Bình bắt giữ tàu đánh cá hoạt động sai tuyến 14

Đề án khai thác thủy sản viễn dương: Hơn 26.000 tỷ đồng cho đội tàu, có nóng vội? 14

Quảng Ngãi: Dừng hỗ trợ mua bảo hiểm cho tàu 67 - Ngư dân và ngân hàng cùng lo lắng 16

Phú Yên: Ngăn chặn nạn khai thác hải sản bằng cách tận diệt 17

Quảng Ninh siết chặt giám sát cơ sở đóng tàu vỏ thép 19

Nghệ An: Ngư dân Quỳnh Lưu trúng hơn 1 tỷ đồng cá hố xuất khẩu 19

Bình Thuận: Chuyện câu cá mập của ngư dân Phú Quý 21

Tàu giã cào làm loạn vùng biển lộng Quảng Bình 24

Bồi thường tai nạn tàu cá: PJICO cố tình trì hoãn trách nhiệm 31

Tàu vỏ thép Nghị định 67: Nơi ngao ngán đậu bờ, nơi chạy “ngon lành” 32

Bảo hiểm tàu cá, phân khúc “khó xơi” 34

Bình Định: Ngư dân đòi trả lại tàu vỏ thép 35

Tranh cãi nảy lửa vụ tàu vỏ thép mới ra khơi đã hỏng 36

Vụ tàu thép 67: Bình Định sẽ hướng dẫn ngư dân khởi kiện 39

Ngư dân Thanh Hoá kiếm tiền triệu mỗi ngày nhờ tôm tít 40

Đánh bắt hải sản ngoài vùng biển cho phép: 10 thuyền đi, chỉ 3 thuyền về an toàn 42

THỊ TRƯỜNG 44

TT-Huế: Cơ sở đông lạnh nâng cao năng lực thu mua hải sản 44

Giá cá tra hạ nhiệt 44

CHẾ BIẾN 45

Trang 2

Bà Rịa - Vũng Tàu: Nhiều cơ sở chế biến hải sản Tân Hải bất chấp lệnh cấm 45

MÔI TRƯỜNG 47

TT-Huế: Thời tiết xấu gây vỡ đê, chìm tàu cá trên biển 47

XÃ HỘI 47

Bình Thuận nói về tin cá mập chết trắng biển Mũi Né 47

Kiên Giang: Xét xử 10 thuyền trưởng bắt giữ tàu tuần tra biên phòng 48

NHÌN RA THẾ GIỚI 49

Mỹ lên kế hoạch dừng chương trình kiểm tra cá da trơn của USDA 49

Cá mập hiếm liên tục mắc lưới ở Nhật 50

CHÍNH SÁCH - QUẢN LÝ

Đã chuyển 5.290 tỷ đồng xử lý sự cố môi trường biển

Đến nay, một năm sau sự cố môi trường biển, Bộ Tài chính đã thực hiện chuyển tiền cho các địa phương trong cả 3 đợt số tiền là: 5.290 tỷ đồng

Trong đó, Hà Tĩnh: 1560 tỷ đồng; Quảng Bình: 2.360 tỷ đồng; Quảng Trị: 690 tỷ đồng; Thừa Thiên - Huế: 680 tỷ đồng

Tính đến giữa tháng 5 vừa qua, 4 tỉnh miền Trung đã thanh toán chi trả tiền bồi thường sự cố môi trường biển cho người dân là hơn 4.000 tỷ đồng, đạt 83% số tiền tạm cấp Trong đó, tỷ

lệ giải ngân thấp nhất là Hà Tĩnh với 76%, cao nhất là Thừa Thiên - Huế với 87% Dự kiến, việc giải ngân sẽ hoàn thành trước ngày 30/6 tới

Song song với công tác bồi thường, việc hỗ trợ người dân khôi phục sản xuất cũng đang được khẩn trương tiến hành bởi biển miền Trung đã an toàn trở lại Về khai thác, nguồn lợi thủy sản

đã có sự phục hồi, nhiều loại cá cơm, cá nục, cá khoai, ruốc xuất hiện; bà con đều tích cực

bám biển, yên tâm sản xuất (Đài Truyền Hình Việt Nam 26/5) đầu trang

TQ thông báo tạm ngừng đánh cá trong vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam: Vô giá trị

Ngày 26/5, Sở NN&PTNT tỉnh Thanh Hóa cho biết vừa có văn bản gửi Thanh tra Sở, Chi cục Khai thác và bảo

vệ nguồn lợi thủy sản, các ban quản lý cảng cá trên địa bàn tỉnh, khẳng định việc Trung Quốc thông báo tạm ngừng đánh cá trong vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam là không có giá trị

Công văn của Sở NN&PTNT tỉnh Thanh Hóa vừa phát đi nêu rõ: Thực hiện công văn số 5445/UBND-NN (ngày 19/5/2017) của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc Trung Quốc thông báo tạm ngừng đánh cá có thời hạn; theo cơ quan quản lý nghề cá, Trung Quốc đã thông báo tạm ngừng đánh cá có thời hạn đối với tất cả các nghề trừ nghề câu từ

12 giờ ngày 1/5/2017 đến 12 giờ ngày 16/8/2017 trên các vùng biển trong đó có vùng đánh cá chung phía Trung Quốc (vùng biển phía Đông đường phân định vịnh Bắc bộ) và vùng biển thuộc chủ quyền của Việt Nam

Để đảm bảo an toàn và quyền lợi hợp pháp của ngư dân khi khai thác hải sản trên biển, giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Thanh Hóa yêu cầu các đơn vị nêu trên căn cứ chức năng, nhiệm vụ thực hiện một số nội dung sau: Thông báo cho ngư dân tham gia hoạt động khai thác hải sản trên biển biết về việc tạm ngừng đánh cá có thời hạn của phía Trung Quốc và khẳng định việc Trung Quốc tạm ngừng đánh cá trong vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam là không có giá trị

Trang 3

Phối hợp với chính quyền địa phương ven biển động viên ngư dân bám biển sản xuất bình thường trong phạm vi vùng biển Việt Nam; hướng dẫn tổ chức theo tổ đoàn kết khi đi sản xuất để hỗ trợ nhau trên biển Thông báo cho cho những tàu cá được cấp giấy phép đánh bắt trong vùng đánh cá chung vịnh Bắc bộ năm 2016-2017 không sang khai thác tại vùng biển phía Đông đường phân định vịnh Bắc Bộ, trừ những tàu cá hoạt động nghề câu Tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động khai thác hải sản của tàu cá trên các vùng biển, đặc biệt phối hợp với lực lượng chức năng quản lý chặt chẽ việc xuất bến của tàu cá hoạt động trong thời gian này Theo dõi chặt chẽ tình hình khai thác hải sản của ngư dân và kịp thời thông báo các vụ việc đột xuất phát sinh trên biển về Chi cục Khai thác và bảo vệ

nguồn lợi thủy sản qua số điện thoại 0237.3754795, để báo cáo Tổng cục Thủy sản, Bộ NN&PTNT (Tiền Phong 27/5 Hoàng Lam)đầu trang

Phạt Vinastas như "gãi ngứa"!

Việc Bộ Công Thương chỉ xử phạt hành chính 15 triệu đồng đối với Vinastas gây bất bình dư luận Giới luật sư cho rằng quyết định xử phạt phải trên tinh thần thượng tôn pháp luật, không phải làm cho có

Bộ Công Thương ngày 26-5 cho biết thực hiện Văn bản số 2380 năm 2017 của Văn phòng Chính phủ, thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Công Thương, Cục QLTT phối hợp với Cục Quản lý cạnh tranh đã xử phạt hành vi vi phạm Luật An toàn thực phẩm của Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam (Vinastas)

Vi phạm nặng, xử nhẹ hều

Theo đó, mức phạt tiền đối với Vinastas là 15 triệu đồng, căn cứ theo khoản 2, điều 27 và khoản 3, khoản 4, điều 4 Nghị định số 178 năm 2013 của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính về an toàn thực phẩm Đồng thời, Vinastas bị buộc thu hồi để tiêu hủy tài liệu, ấn phẩm vi phạm theo khoản 3, điều 27 Nghị định số 178 năm

2013 của Chính phủ Thời gian thực hiện quyết định xử phạt là 10 ngày, kể từ ngày 23-5

Bình luận về mức xử phạt trên, trao đổi với phóng viên bên hành lang Quốc hội (QH), đại biểu (ĐB) Trương Trọng Nghĩa, Phó Chủ nhiệm Đoàn Luật sư TP HCM, cho rằng mức xử phạt phải được căn cứ theo các quy định sẵn có Nếu quy định chưa phù hợp, có thể đề xuất sửa đổi để tránh xảy ra tình trạng xử phạt đáng ra phải nặng thì thành nhẹ "Xử phạt hành chính là việc của nhà nước Tất nhiên, nhà nước xử phạt thì phải đúng Nếu quy định tối đa có bao nhiêu đó thôi thì cũng không xử lý nặng hơn được Nhưng nếu hành vi đáng xử lý hình sự thì phải căn cứ trên đơn tố giác gửi các cơ quan điều tra xem xét" - ông Nghĩa nói

Trong khi đó, luật sư Nguyễn Văn Hậu, Phó Chủ tịch Hội Luật gia TP HCM, thẳng thắn đánh giá mức phạt 15 triệu đồng đối với những sai phạm của Vinastas là quá nhẹ "Ngành sản xuất nước mắm truyền thống lao đao, các doanh nghiệp (DN), cơ sở nước mắm truyền thống thiệt hại nặng nề, mất khách hàng, người tiêu dùng hoang mang mất niềm tin vào sản phẩm , đổi lại chỉ là mức phạt như phủi bụi thì khó có thể chấp nhận" - luật sư Hậu bày tỏ

Trang 4

Vụ thông tin nước mắm nhiễm asen gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các doanh nghiệp sản xuất nước mắm truyền

thống Ảnh: tấn thạnh

Theo luật sư Hậu, Bộ Công Thương cần xem xét lại quyết định xử phạt Vinastas cũng như cân nhắc mức chế tài phù hợp hơn đối với tổ chức này, tránh tạo tiền lệ xấu và gây tâm lý bất mãn đối với DN, người dân Quyết định xử phạt phải trên tinh thần thượng tôn pháp luật chứ không phải phạt cho có, giơ cao đánh khẽ theo kiểu "phủ bênh phủ, huyện bênh huyện"

"Chúng tôi quá mệt mỏi "

Trao đổi với Báo Người Lao Động, các DN nước mắm truyền thống tỏ ra khá thờ ơ với quyết định xử phạt của Bộ Công Thương Theo các DN, việc xử lý vi phạm này thuộc chức trách của cơ quan quản lý, DN không muốn có ý kiến Lãnh đạo hội nước mắm ở một tỉnh miền Trung bày tỏ: "Chúng tôi đã quá mệt mỏi nên không bàn luận gì nữa"

Theo chủ một DN nước mắm, vụ việc Vinastas thông tin nước mắm nhiễm asen gây hiểu lầm đã đánh một đòn nặng nề vào các DN, cơ sở nước mắm truyền thống Tuy nhiên, may mắn là sau những thông tin không chính xác, người tiêu dùng quan tâm tìm hiểu kỹ hơn về nước mắm truyền thống và quay lại sử dụng nhiều hơn

Trong khi đó, giám đốc một DN nước mắm truyền thống cho biết nội tại ngành sản xuất nước mắm truyền thống đang gặp phải rất nhiều vấn đề "Sau sự cố nước mắm nhiễm asen, người tiêu dùng mới để ý đến thành phần nước mắm dù là món ăn lâu đời Nhờ đó, họ mới chú ý để phân biệt nước mắm truyền thống, nước mắm công nghiệp, không bị nhầm lẫn như trước kia Nhưng cũng từ đó, chúng tôi bị "rối" trong việc đáp ứng các quy định của pháp luật Bởi lẽ, nước mắm là sản phẩm truyền thống ngàn đời nhưng lại thiếu các nghiên cứu khoa học về nó nên nhiều chỉ tiêu kiểm soát bị áp theo quy định của quốc tế về thủy sản nói chung, không phù hợp với sản phẩm đặc thù Từ đó, nếu bị kiểm tra, các nhà sản xuất nước mắm truyền thống rất dễ bị phạt dù họ vẫn làm theo cách

Trang 5

truyền thống Trong khi đó, nước mắm công nghiệp pha loãng sẽ không bị vướng những chỉ tiêu này" - vị giám đốc

lo ngại

Cũng theo giám đốc này, điều mà các DN, cơ sở nước mắm truyền thống lo ngại nhất hiện nay là các "đại gia" nước mắm công nghiệp đang tung tiền để "bóp chết" các thương hiệu nước mắm truyền thống nhưng vì nhiều lý do vẫn không bị xử lý

Răn đe được ai!

Đó cũng là ý kiến của hàng trăm bạn đọc qua thư chia sẻ gửi về Báo Người Lao Động trong ngày 26-5 "Một thông tin sai khi công bố ra có thể gây thiệt hại rất nặng nề về kinh tế và uy tín thương hiệu của DN nhưng phạt chừng ấy tiền thì răn đe được ai!" - bạn đọc Lý Tưởng thất vọng Còn bạn đọc Lê Văn Sử nói: "Phạt 15 triệu đồng so với thiệt hại của cả ngành nước mắm

truyền thống thì khác gì nhúm muối thả vào biển Sao đủ thuyết phục!" N.Duy (Người Lao Động 27/5, Phương Nhung – Ngọc Ánh – Thanh Nhân) đầu trang

ĐBSCL có khu nông nghiệp công nghệ cao ngành tôm

Thủ tướng Chính phủ vừa ký quyết định thành lập khu nông nghiệp công nghệ cao phát triển ngành tôm tỉnh Bạc Liêu nói riêng và vùng đồng bằng sông Cửu Long nói chung với quy mô 418,91 héc ta

Hôm 24-5-2017, Thủ tướng chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã ký Quyết định số 694/QĐ-TTg về việc thành lập và ban hành quy chế hoạt động của khu nông nghiệp công nghệ cao phát triển tôm tỉnh Bạc Liêu tại xã Hiệp Thành, thành phố Bạc Liêu

Mục tiêu của quyết định trên là hình thành Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao với nòng cốt là các tổ chức khoa học- công nghệ và các doanh nghiệp tham gia đầu tư để phát triển công nghệ cao trong ngành công nghiệp tôm hoặc ứng dụng công nghệ cao để sản xuất ra các sản phẩm phục vụ phát triển ngành công nghiệp tôm có năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng cao; xây dựng các mô hình nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao để nhân rộng ra các vùng nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao của tỉnh Bạc Liêu, vùng bán đảo Cà Mau, ĐBSCL và cả nước

Khu nông nghiệp công nghệ cao này có chức năng: ứng dụng thành tựu nghiên cứu và phát triển công nghệ cao vào ngành tôm; sản xuất giống; nghiên cứu quy trình nuôi, chế biến thức ăn, sản xuất chế phẩm sinh học, bảo quản chế biến; đào tạo, tập huấn và chuyển giao tiến bộ khoa học- kỹ thuật phục vụ ngành tôm Bạc Liêu, vùng bán đảo Cà Mau, ĐBSCL

và cả nước

Về nhiệm vụ, khu nông nghiệp công nghệ cao tỉnh Bạc Liệu thực hiện các nhiệm vụ chính như sau: thứ nhất, thực hiện các hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm, trình diễn mô hình sản xuất tôm ứng dụng công nghệ cao; thứ hai, liên kết các hoạt động nghiên cứu, ứng dụng công nghệ cao, sản xuất sản phẩm ứng dụng công nghệ cao trong ngành tôm; thứ ba, đào tạo nhân lực công nghệ cao trong ngành tôm; thứ tư, tổ chức sự kiện, hội chợ, triển lãm, trình diễn công nghệ và sản phẩm tôm ứng dụng công nghệ cao; thứ năm, thu hút nguồn đầu tư, nhân lực công nghệ cao trong và ngoài nước để thực hiện ứng dụng công nghệ cao trong khu nông nghiệp công nghệ cao

Trang 6

Theo báo cáo của Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), năm 2016, giá trị xuất khẩu của ngành thủy sản Việt Nam đạt 7,1 tỉ đô la Mỹ, trong đó, riêng ngành tôm mang về cho đất nước 3,2 tỉ đô la Mỹ

(Thời Báo Kinh Tế Sài Gòn 26/5, Trung Chánh) đầu trang

NUÔI TRỒNG THỦY SẢN

Ninh Bình: Đẩy mạnh sản xuất giống thủy sản trên địa bàn tỉnh

Ninh Bình có tiềm năng diện tích đất mặt nước lớn (19.935 ha) rất thuận lợi để phát triển nuôi trồng thủy sản; trong đó diện tích vùng nước ngọt 15.874 ha (ruộng trũng 12.395ha), diện tích vùng nước mặn lợ 4.061 ha; chưa kể hệ thống sông suối, mặt nước biển

Thu hoạch cá mè giống tại Trung tâm Giống thủy sản Ninh Bình Ảnh: Trường Giang

Chỉ tính trong quý I năm 2017, sản lượng nuôi trồng thủy sản ước đạt 10,4 nghìn tấn, tăng 3,8%

so với cùng kỳ năm 2016, trong đó: Sản lượng nuôi ước đạt 8,6 nghìn tấn, tăng 3,3% so với cùng kỳ năm trước (nước ngọt 6 nghìn tấn, nước lợ 2,6 nghìn tấn); sản lượng khai thác ước đạt 1,8 nghìn tấn

Các trại sản xuất giống thủy sản đã cho sinh sản được 13,97 triệu con cá bột (chép, trắm cỏ); số lượng cá hương thu được là 289,9 vạn con và ương lên cá giống được 54 vạn con

Đối với các giống thủy sản nước lợ, các trại sản xuất đã hoàn chỉnh xong công tác tu bổ hệ thống bể nuôi, lắp đặt trang thiết bị và đang bước vào vụ sản xuất mới

Với việc áp dụng các tiến bộ kỹ thuật, nâng cao năng suất, sản lượng giống nên chúng ta đã chủ động được một phần giống tại chỗ có chất lượng, đáp ứng kịp mùa vụ, góp phần tăng năng suất, sản lượng nuôi trồng và chất lượng sản phẩm

Nhiều cơ chế, chính sách của Nhà nước, của tỉnh về đất đai, vốn vay, chính sách phát triển giống thủy sản, chính sách phát triển nuôi trồng thủy sản, chính sách khuyến khích doanh

Trang 7

nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn… được ban hành, đã tạo động lực cho các tổ chức,

cá nhân đầu tư cơ sở vật chất, kỹ thuật vào sản xuất giống Số lượng các trại giống, quy mô sản xuất và sản lượng giống sản xuất hàng năm ngày càng tăng Trong đó, đã làm chủ được nhiều công nghệ sản xuất giống

Đặc biệt là thành công trong công nghệ sản xuất giống ngao, giống cua biển, một số đối tượng

cá biển và cá nước ngọt có giá trị kinh tế (cá trắm đen, cá chép lai…), tạo tiền đề thuận lợi cho nuôi thủy sản phát triển

Nhờ nguồn giống sản xuất tại chỗ, người dân yên tâm hơn khi mua giống, hạn chế giống trôi nổi ngoài thị trường không rõ nguồn gốc, chất lượng kém

Hiện nay, toàn tỉnh có 12 trại giống (11 trại giống mặn, lợ của các doanh nghiệp tư nhân và hộ gia đình; 1 trại giống cá nước ngọt thuộc Trung tâm Giống thủy sản tỉnh), hàng năm sản xuất ra khoảng gần 3.000 triệu con giống các loại

Lượng giống nước mặn, lợ đáp ứng được khoảng 25 – 30% nhu cầu và giống cá nước ngọt khoảng 10% nhu cầu cho người nuôi trên địa bàn tỉnh

Ông Giám đốc Trung tâm Giống thủy sản tỉnh cũng cho rằng: Mặc dù đã có được những kết quả bước đầu, nhưng có thể thấy sản xuất giống thủy sản của tỉnh vẫn còn yếu kém, chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế sản xuất, cần có bước đột phá mới

Trong mục tiêu tái cơ cấu ngành nông nghiệp tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2015-2020, đến năm

2020, diện tích nuôi trồng thủy sản đạt gần 14.000 ha với việc nuôi bán thâm canh và thâm canh ngày càng mở rộng, kéo theo nhu cầu giống tăng nhanh

Do đó cần tập trung đẩy mạnh ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật về giống chất lượng cao và phát triển cơ sở hạ tầng sản xuất giống thủy sản Rà soát, đánh giá lại thực trạng, nhu cầu giống; dự báo số lượng con giống cho từng đối tượng nuôi mà nhu cầu thị trường cần có, khuyến cáo để các cơ sở sản xuất giống tập trung đầu tư sản xuất

Với vùng nước lợ, mặn cần tạo điều kiện cho các cơ sở sản xuất giống hiện có nâng cấp cơ sở vật chất, đưa khoa học công nghệ vào sản xuất những đối tượng nuôi chính (tôm, ngao, cua biển )

Vùng nước ngọt, trước mắt cần đầu tư hoàn thành Trung tâm Giống thủy sản, đi sâu sản xuất các đối tượng cá trắm đen, cá trắm cỏ, cá chép và cá rô phi Đưa vào quy hoạch và đầu tư xây mới trại sản xuất giống thủy sản mặn, lợ trực thuộc Trung tâm Giống thủy sản

Quy hoạch, xây dựng và hình thành các vùng ương nuôi cá giống tập trung tại các huyện có lợi thế như Yên Khánh, Yên Mô, Nho Quan áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, nâng cao năng suất và sản lượng, giảm giá thành, đáp ứng kịp mùa vụ nuôi thả

Mặt khác, thực hiện liên doanh, liên kết, hợp tác với các cơ sở sản xuất, các nhà khoa học, các đơn vị trong và ngoài tỉnh để nâng cao năng lực sản xuất và phẩm chất con giống

Trang 8

Đầu tư nguồn kinh phí phục vụ công tác nghiên cứu khoa học để thực hiện các dự án, đề tài nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao công nghệ trong sản xuất giống thủy sản; lựa chọn để nhập hoặc tiếp nhận các công nghệ sản xuất các giống loài thủy sản có tính chủ lực ở địa phương để nhân rộng cho các cơ sở sản xuất (giống ngao, tôm, cua biển, cá trắm đen, cá rô phi…); ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật giải quyết các vấn đề về dịch bệnh, xử lý môi trường,

Xây dựng chương trình đào tạo cán bộ kỹ thuật có tay nghề cao trong lĩnh vực sản xuất giống; đẩy mạnh công tác xã hội hoá trong nghiên cứu khoa học phục vụ phát triển sản xuất giống thủy sản, khuyến khích các thành phần kinh tế, nhất là các doanh nghiệp tham gia

Bên cạnh đó cần tiếp tục tăng cường công tác quản lý Nhà nước về giống thủy sản, kiểm soát chặt chẽ về chất lượng con giống sản xuất tại chỗ hoặc nhập từ nơi khác về Xây dựng vùng sản xuất tập trung, nâng cao phẩm chất con giống, hình thành khu sản xuất giống theo hướng công nghệ cao

Có thể khẳng định, thủy sản là một trong những hướng đi để tái cơ cấu ngành nông nghiệp thành công và muốn như vậy thì công tác giống là khâu quan trọng, cần được quan tâm, đầu tư,

đáp ứng yêu cầu của người nuôi trong tỉnh (Báo Ninh Bình 26/5, Đình Chúc) đầu trang

TP.HCM: Nuôi cá cảnh xuất khẩu

Nuôi cá cảnh là một trong những chương trình trọng điểm của phát triển nông nghiệp đô thị trên địa bàn TPHCM

Nuôi cá cảnh

Trang 9

Vài năm trở lại đây, nghề nuôi cá cảnh phát triển mạnh về sản xuất lẫn xuất khẩu

Điển hình là Trang trại cá cảnh Tống Hữu Châu (khu phố 1, phường Thạnh Xuân, quận 12), với diện tích 4.000m2, khoảng 500 hồ nuôi cá cảnh các loại Dẫn chúng tôi tham quan từng hồ cá cảnh, anh Châu tâm sự: Những năm thập kỷ 90 của thế kỷ trước, với niềm đam mê, từ một kỹ

sư thủy sản, anh bỏ công việc cơ quan nhà nước, bàn với gia đình mua đất mở trại nuôi cá cảnh Hồi đó giữa cánh đồng vùng trũng, xung quanh ao hồ, cây cỏ, anh cải tạo thành những ao sản xuất cá trê lai, rồi chuyển thành những hồ nuôi cá cảnh khang trang Anh tự mày mò, học tập kinh nghiệm nuôi cá của những người bạn đi trước, sau đó nuôi thử, khi thành công mới mạnh dạn đầu tư sản xuất, cung cấp thị trường nội địa và hướng đến xuất khẩu

Hơn 20 năm trong nghề, đến nay trang trại của anh có khoảng 50 loài cá được anh yêu thích, sưu tầm và nhân giống, bao gồm cá dĩa, La Hán, chép Nhật, Hoàng kim, Bảy màu, xiêm… Đặc biệt, năm 2005, anh thành lập website chautongfishfarm.com để tiện giao dịch và xuất bán cá cảnh, kể cả trong nước và xuất khẩu Bình quân hàng năm, sản lượng cá cảnh của trại anh sản xuất đạt khoảng 1,5 triệu con; trong đó xuất khẩu khoảng 150.000 con (cá dĩa, cá Koi, La

Trao đổi kinh nghiệm nghề nuôi cá cảnh, anh Châu cho biết ngoài tính cần cù chịu khó, còn phải có niềm đam mê Nguồn nước, độ pH, ánh sáng và thức ăn là yếu tố quan trọng để cá phát triển, cho màu đẹp Chẳng hạn như nuôi cá Koi (chép Nhật), trước hết phải xác định là nuôi cá

ở hồ kiếng hay hồ xi măng Nếu là hồ kiếng thì nên chọn giống cá Butterfly Koi (chép đuôi dài)

vì chúng đẹp ở dáng thướt tha Chọn cá nhỏ hoặc lớn đều được, khoảng từ 5cm - 40cm/con, tùy từng hồ, vì nuôi hồ kiếng cá bột lớn rất nhanh, nhưng khi phát triển đến 20cm thì khựng lại và chậm lớn… Nếu nuôi hồ xi măng (nhỏ nhất là 6m3) thì nên có hòn non bộ, một vài cây sen và súng, vừa trang trí cho đẹp vừa tạo bóng mát cho cá Để nuôi hồ xi măng, nên chọn cá đã phát triển từ 20cm trở lên, vì hồ xi măng sẽ có rất nhiều vi sinh vật vừa có lợi vừa có hại cho cá, cá nhỏ sẽ khó chống chọi được Theo kinh nghiệm, cá bột tỷ lệ sống là 50%, trong khi cá trên 20cm có tỷ lệ sống từ 90% - 99% Cá nuôi trong hồ xi măng nên chọn loại cá Standard Koi (giống cá đuôi ngắn) vì sức khỏe và sức đề kháng gần gấp đôi loại Butterfly Do chỉ nhìn từ phía trên nên màu cá là quan trọng nhất Nên chọn cá có những mảng màu lớn và cân đối đều 2 bên, luôn có màu chủ đạo là trắng và đỏ Một điểm đáng chú ý nữa và cũng rất quan trọng khi chọn cá Koi là hình dáng của chúng Nên xem xét kỹ, dáng bơi phải thẳng và uyển chuyển, không có dị tật như phần cuối thân bị cong lên, hở mang, râu không đều (do bị cụt, mọc lại không được như cũ) và dị tật xấu nhất của cá là “méo miệng”

Từ năm 2008 đến nay, ngoài việc làm giàu bằng nghề nuôi cá cảnh, anh còn là người đi đầu trong công tác truyền nghề cho các nông dân khác Anh đã đi đến các phường, xã ngoại thành của các quận, huyện Nhà Bè, Bình Chánh, Hóc Môn, Củ Chi, Thủ Đức… để truyền đạt kinh

nghiệm nuôi cá cảnh cho khoảng 1.000 nông dân (Sài Gòn Giải Phóng 26/5, Đặng Kiệt) đầu trang

Trang 10

Tôm hùm chết hàng loạt tại Phú Yên

Hơn một tuần vừa qua, nhiều loài thủy sản tự nhiên sống ở tầng đáy và nuôi trong các lồng

bè ở vịnh Xuân Đài, thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên có dấu hiệu chết rải rác

Nhưng hai ngày gần đây, người nuôi bị sốc nặng khi phát hiện hầu hết các lồng bè nuôi tôm hùm, cá ; trong đó chủ yếu là tôm hùm chết hàng loạt

Tôm hùm thả nuôi được một năm bị chết được người dân vớt lên bờ Ảnh: Thế Lập/TTXVN

Ghi nhận của phóng viên, chỉ riêng tại địa bàn phường Xuân Yên trong vịnh Xuân Đài

có hơn 3.000 lồng bè nuôi thủy sản, chủ yếu là tôm hùm đã thả nuôi được một năm Tôm hùm có trọng lượng từ 0,5 kg/con trở lên bị chết, cá biệt có lồng tỷ lệ tôm hùm

Ông Nguyễn Văn Tạo ở khu phố Phước Lý, phường Xuân Yên, thị xã Sông Cầu xót xa nói: "Đến trưa ngày 24/5 tôm hùm nuôi trong lồng còn sống, gia đình tôi đã thu hoạch hơn 5 tạ tôm để bán Nhưng đến chiều khi xảy ra trận mưa giông rất lớn thì đến sáng

Ông Nguyễn Hữu Hùng cũng ở khu phố Phước Lý, phường Xuân Yên, thị xã Sông Cầu cho rằng, sở dĩ các loài thủy sản tự nhiên sống ở tầng đáy hầu như chết sạch là

do thiếu ô-xy Dưới tầng đáy hiện có một lớp rêu xanh rất dày làm cho cá, tôm bị

Trang 11

chết

Với số lượng tôm hùm, cá chết được người dân thu gom trong từng lồng bè và đem bán cho tư thương với giá cao nhất cũng chỉ bằng 1/10 so với lúc sống nhằm vớt vát lại vốn Thậm chí do tôm hùm chết rất nhiều nên chỉ bán được 30.000 - 50.000

Một góc vùng nuôi thủy sản ở phường Xuân Yên có màu đỏ Ảnh: Thế Lập/TTXVN

Theo người dân, cả tháng nay vùng biển Sông Cầu nắng nóng nên nhiệt độ ở những vùng nuôi khá cao Đặc biệt, từ chiều ngày 24/5 có trận mưa, giông rất lớn Đến sáng ngày 25/5, nước ở vùng biển thuộc phường Xuân Yên có màu đen đục Đến trưa, khi nắng gắt, nhiệt độ cao nước chuyển sang màu nâu đỏ trên một vùng rất rộng với chiều dài khoảng 600 m tính từ bờ ra; càng ra xa màu nước càng nhạt dần

Ông Lâm Thanh Vương, Phó khu phố Phước Lý, phường Xuân Yên, thị xã Sông Cầu cho biết, lồng bè nuôi nhiều quá dẫn đến ô nhiễm, đồng thời một phần do thời tiết năm nay rất khác Mấy năm trước tôm hùm, cá chết một hai ngày thì hết, chỉ có năm nay lại

Theo Trạm Thú y thị xã Sông Cầu, tôm hùm, cá chết với diễn biến rất nhanh nhưng không có dấu hiệu lâm sàng của bệnh truyền nhiễm Tuy nhiên, qua kiểm tra ban đầu cho thấy lượng ô-xy hòa tan trong nước ở vùng nuôi phường Xuân Yên quá thấp

Trang 12

Ông Nguyễn Hữu Đài, Phó Trạm Thú y thị xã Sông Cầu cho biết, trong những ngày gần đây thời tiết nắng nóng, mật độ lồng, bè nuôi quá dày cùng với lượng thức ăn tươi

bị dư thừa lắng xuống đáy biển nhiều, sinh ra ô nhiễm Đặc biệt, chiều tối ngày 24/5, một cơn mưa giông rất lớn làm cho nước trong đầm bị phân tầng về độ mặn, nhiệt độ

và ô- xy Đến sáng 25/5 nắng nóng trở lại nên vùng nuôi thủy sản có hiện tượng tảo

“Tôm hùm chết và chết rất nhanh do hiện tượng bị thiếu ô- xy Chúng tôi đang vận động người dân “ganh” lồng lên (không đặt lồng nuôi nằm sát đáy như trước), vì vị trí lồng nuôi càng sâu thì ô- xy càng thấp nên tôm sẽ chết Từ sáng 25/5 một số hộ cũng

đã làm việc đó và tỷ lệ chết giảm khá nhiều”,ông Nguyễn Hữu Đài nói

Hiện Trung tâm Giống và Kỹ thuật thủy sản Phú Yên đã cùng với chính quyền địa phương, người dân tiến hành lấy mẫu tôm hùm, cá chết và mẫu nước để kiểm tra, tìm

nguyên nhân các loài thủy sản bị chết hàng loạt (Bnews 26/5, Thế Lập) đầu trang

Một số tiến bộ kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ

Theo ông Lê Hồng Phước (Viện Nghiên cứu nuôi trồng Thủy sản II), có nhiều tiến bộ kỹ thuật được áp dụng trong nuôi tôm nước lợ cho hiệu quả kinh tế khá cao

Cá rô phi là “máy lọc nước sinh học” cho ao nuôi tôm, góp phần tăng năng suất

Nuôi tôm ít thay nước, công nghệ biofloc

Trong ao nuôi tôm có một lượng lớn chất thải được bài tiết từ vật nuôi và thức ăn thừa tích lũy, hệ quả là ảnh hưởng đến chất lượng môi trường nuôi nghiêm trọng Một trong những kỹ thuật nuôi tôm có thể cải thiện sản lượng là kỹ thuật bioflocs thông qua việc kiểm soát tỉ lệ carbon và nitơ Công nghệ nuôi bioflocs đã được áp dụng và đánh giá thành công ở Nam Mỹ, Trung Quốc, Indonesia, Thái Lan khi nuôi tôm thẻ chân trắng hoặc ở các trang trại nuôi tôm sú Ở Việt Nam, Viện Nghiên cứu nuôi trồng Thủy sản I đã chủ trì thực hiện thành công đề tài ứng dụng công nghệ biofloc trong nuôi tôm thẻ chân trắng

Trang 13

Hệ thống bioflocs tốt là hệ thống mà thức ăn có hàm lượng thấp protein và các nguồn carbon, nitơ vô cơ được cho vào ao sẽ được chuyển hóa thành sinh khối vi sinh vật Cộng đồng vi sinh vật sẽ phát triển, tập hợp lại và hình thành các khối nhỏ chứa vi s inh vật, với tên gọi là bioflocs Bioflocs có thể trở thành nguồn thức ăn của vật nuôi trong ao Sự phát triển của các vi sinh vật bao gồm vi khuẩn, tảo và vi sinh vật khác sẽ tạo vòng tuần hoàn dưỡng chất trong ao nuôi

Ao nuôi với công nghệ biofloc cho thấy tăng 41,3% sản lượng tôm, tỷ số hiệu quả chuyển đổi protein tăng 12%, tỷ lệ chuyển hóa thức

ăn thấp hơn 7,22%

Hệ thống biofloc kết hợp với quy trình nuôi ít thay nước cho thấy có thể giảm đến 70% lượng nước thay thế và giảm thất thoát đến 77% lượng nitơ khi so sánh với hệ thống nuôi thay nước truyền thống Đối với hệ thống bioflocs trong nuôi tôm sú còn có thể tiết kiệm 20-30% giá trị thức ăn cần thiết để sản xuất 10 tấn tôm thịt

Nuôi tôm 2 giai đoạn

Ở Mexico và các nước châu Á, công nghệ này được áp dụng nhằm làm giảm bệnh hoại tử gan tụy cấp Mục đích của ương tôm trước khi thả nuôi là tạo con giống khỏe mạnh và được thuần dưỡng trong môi trường ương trước đi ra ngoài ao nuôi Đối với tôm lớn, sẽ có

hệ miễn dịch phát triển hoàn chỉnh hơn tôm nhỏ Ương tôm cũng là hình thức để ngừa bệnh đốm trắng Một ưu điểm khác của nuôi tôm 2 giai đoạn là làm tăng tỷ lệ sống trong thời gian nuôi thương phẩm, giảm nhiễm bệnh và rút ngắn thời gian nuôi trong ao

Công nghệ biofloc có thể phòng ngừa bệnh tôm

Một số nơi còn áp dụng nuôi đến 3 giai đoạn

Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả cao, cần có sự đầu tư thích hợp về mặt kỹ thuật cũng như kiểm soát tốt hệ thống ao ương Ao ư ơng phải được trang bị tốt về hệ thống cấp thoát nước, có mái che, có hệ thống xy phông đáy cũng như cung cấp đầy đủ ôxy trong suốt giai đoạn ương Các chỉ tiêu chất lượng nước cần được duy trì ổn định trong quá trình nuôi và kiểm soát bằng chế phẩm vi sinh Nếu thiết kế ao ương không đạt yêu cầu hoặc kiểm soát không tốt sẽ dẫn đến trường hợp tỷ lệ sống thấp, con giống yếu, dễ nhiễm bệnh khi vận chuyển qua ao nuôi và dễ bị thất bại

Đối với việc quản lý thức ăn, cần chọn thức ăn ít bị vụn nát vì sẽ làm ảnh hưởng xấu đến chất lượng nước Người nuôi cũng không nhất thiết tuân theo lượng thức ăn được tính toán theo lý thuyết mà chủ yếu chọn thức ăn trong giai đoạn này có protein, năng lượng cao và cách 2 giờ cho ăn 1 lần Lượng thức ăn được điều chỉnh tùy thuộc vào kết quả kiểm tra sàng ăn, c hất lượng nước và tốc độ tăng trưởng của tôm

Kỹ thuật vận chuyển tôm từ ao ương sang ao nuôi rất quan trọng, nếu không tốt sẽ dễ gây sốc cho tôm, tôm yếu và tăng mức độ m ẫn cảm với mầm bệnh Tùy thuộc vào khoảng cách giữa ao ương và ao nuôi mà chọn cách vận chuyển cho phù hợp Điều quan trọng nhất là đảm bảo cung cấp ôxy đầy đủ trong quá trình vận chuyển và chú ý đến mật độ khi vận chuyển Đối với ao ương sát bên ao nuôi

có thể vận chuyển trong thùng có thể tích 20 lít nước, có sục khí và chứa được 2kg tôm cỡ 0,4-1g/tôm Với khoảng cách xa hơn, có thể vận chuyển 20-40 kg tôm trong thể tích bể vận chuyển 1.000-2.000 lít

Nuôi tôm trong nhà màng

Mô hình nuôi tôm trong nhà màng đang được nghiên cứu và nhân rộng ở các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long bởi thu nhập c ao và kiểm soát được ô nhiễm môi trường Tuy nhiên, việc đầu tư cho mô hình khá tốn kém và đòi hỏi có sự quản lý tốt mới mang lại hiệu quả Nhờ việc đầu tư mô hình khá hiện đại và khép kín nên có thể thả tôm thẻ chân trắng nuôi với mật độ từ 200-250 con/m2, sau nuôi 2,5-3 tháng cho năng suất 60-70 tấn/ha

Để đảm bảo tính bền vững thì địa điểm nuôi nên nằm trong vùng quy hoạch, cách xa khu dân cư hoặc khu công nghiệp, vùng nuôi phải

có nguồn điện lưới ổn định và giao thông thuận tiện Cơ sở nuôi phải đảm bảo có trang thiết bị, máy móc, dụng cụ chuyên dùng như máy phát điện dự phòng, máy bơm nước, máy móc, dụng cụ đo các yếu tố môi trường và các thiết bị phụ trợ khác

Ao nuôi hình chữ nhật hoặc hình vuông có diện tích 500 m2/ao, độ sâu 1,5m, đáy ao bằng phẳng, nghiêng về giữa ao, có ống xy phông được lắp ở giữa ao và nối với mương thải Ao nuôi cần được trang bị tốt hệ thống sục khí để có thể cung cấp đủ ôxy trong quá trình nuôi Diện tích ao lắng chiếm ít nhất là 25% tổng diện tích mặt nước trang trại nuôi

Nhà bao che trong mô hình nuôi tôm siêu thâm canh là hệ thống mái che nhằm hạn chế đến mức thấp nhất tác động xấu của yếu tố bên ngoài đến tôm nuôi Việc thiết kế và xây dựng đòi hỏi phải có kiến thức chuyên môn và phụ thuộc vào điều kiện thời tiết khí hậu của vùng nuôi tôm

Hàng ngày kiểm tra các yếu tố chất lượng nước như pH, nhiệt độ nước, ôxy hòa tan, độ trong Ngoài ra, còn chú ý xy phông để loại thải chất cặn bã Quan trọng nhất là việc duy trì chất lượng nước ổn định và an toàn sinh học trong quá trình nuôi, vì nếu có rủi ro xảy

ra, thiệt hại kinh tế rất lớn

Nuôi tôm kết hợp cá rô phi

Trang 14

Công nghệ này đã được áp dụng từ 1999 trên mô hình nuôi tôm sú thâm canh và có hiệu quả trong phòng ngừa bệnh phát sáng do V

harveyi gây ra Cá rô phi có thể làm giảm sinh khối tảo tàn trong ao nuôi và tái chế những vật chất này thành chất dinh dưỡng một cách hiệu quả Với tập tính đảo trộn các tầng nước trong ao giúp đáy ao và nguồn nước ao nuôi tốt hơn Cá rô phi cũng ăn mùn bã hữu cơ trong ao, từ đó giúp giảm lượng chất thải trong ao nuôi, hạn chế sự phát triển của vi khuẩn có hại, kích thích sự phát triển các loại tảo có lợi

Xu hướng nuôi thâm canh trong thủy sản ngày càng phát triển là nguyên nhân dẫn đến ô nhiễm môi trường, dịch bệnh bùng phát phức tạp và thường xuyên hơn Công nghệ nuôi thủy sản tuần hoàn (RAS) có thể áp dụng trong nuôi tôm nhằm giảm dịch bệnh.Hệ thống RAS đã được nghiên cứu và ứng dụng ở Na Uy, Hà Lan, Thái Lan, Trung Quốc… để phục vụ các trại sản xuất giống và nuôi thâm canh các loài thủy sản nước ngọt, lợ và mặn Ưu điểm của hệ thống này là tiết kiệm nước, tỉ lệ sống cao, năng suất cao gấp nhiều lần nuôi bình thường và không gây ô nhiễm môi trường

Công nghệ RAS trong nuôi trồng thủy sản có chi phí đầu tư cao, yêu cầu người vận hành công nghệ phải có trình độ chuyên môn và được đào tạo bài bản Hệ thống tuần hoàn gồm có ao nuôi, ống xy phông và hố xy phông đáy ao dạng phễu, hố chứa bùn, kênh dẫn nước tuần hoàn và ao lắng có thả cá rô phi Con giống và các thông số môi trường được xét nghiệm và kiểm tra kỹ trước khi thả giống Trong suốt quá trình nuôi, nước sẽ tuần hoàn trong một hệ thống kín và hoàn toàn không thay nước, chỉ một lượng nhỏ nước mới được cấp thêm vào hệ thống để bù đắp cho lượng nước hao hụt do bốc hơi Lượng nước cấp này tùy thuộc việc sử dụng hệ thống nước một phần hay hoàn toàn Sau khi hệ thống được vận hành, hệ thống lọc phải hoạt động hằng ngày và suốt vụ nuôi, hệ thống sục

khí phải được duy trì liên tục (Kinh Tế Nông Thôn 26/5, Khánh Nguyên) đầu trang

KHAI THÁC THỦY SẢN

Hải đội 2 BĐBP Quảng Bình bắt giữ tàu đánh cá hoạt động sai tuyến

Ngày 25-5, trong lúc tuần tra trên vùng biển Đông Bắc tỉnh Quảng Bình, tàu tuần tra BP 071201 của Hải đội 2 BĐBP Quảng Bình đã phát hiện tại vùng biển cách đảo Hòn La (Quảng Bình) khoảng 2 hải lý về phía Đông Nam có 2 tàu giã cào biển kiểm soát QNg 92448TS và QNg

97134 TS đang hoạt động đánh bắt sai tuyến quy định

Qua kiểm tra, lực lượng tuần tra xác minh, 2 tàu QNg 92448 TS và QNg 97134 TS do ông Nguyễn Tấn Thuận, sinh năm 1978, ở Nghĩa An, thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi làm thuyền trưởng đồng thời là chủ tàu

Tổ tuần tra đã tiến hành lập biên bản và dẫn giải 2 phương tiện về cảng Gianh (Quảng Bình) bàn giao cho Đồn

BP Lý Hòa điều tra xử lý theo quy định pháp luật (Biên Phòng 26/5, Hoài Nam – Hữu Vượng) đầu trang

Đề án khai thác thủy sản viễn dương: Hơn 26.000 tỷ đồng cho đội tàu, có nóng vội?

Bộ NN&PTNT đang dự thảo đề án hiện đại hóa đội tàu và tổ chức khai thác viễn dương với tổng dự toán đến năm 2030 hơn 26.000 tỷ đồng Tuy nhiên, theo các chuyên gia, việc đưa tàu cá đi đánh bắt “xứ người”, cần khảo sát nhu cầu của ngư dân, doanh nghiệp, tính toán, đánh giá chặt chẽ nguồn lợi, thị trường… đồng thời, không thể dựa hết vào ngân sách

Các chuyên gia cho rằng, việc phát triển đội tàu viễn dương cần tính toán, có lộ trình và phù hợp nguyện vọng, khả năng của ngư dân, doanh nghiệp Ảnh: Bình Phương.

Nhiều ưu đãi cho đội tàu viễn dương

Trang 15

Theo dự thảo đề án, từ nay đến năm 2020, sẽ tổ chức hợp tác khai thác để đưa 150-200 tàu cá và 1.500 đến 2.000 ngư dân sang đánh bắt tại vùng biển của Brunei, Papua New Guinea Giai đoạn 2020- 2030, ngoài duy trì lượng tàu

và thuyền viên ở hai vùng biển trên, sẽ tổ chức đưa thêm 200-250 tàu cá và 2.500 đến 3.000 ngư dân đánh bắt ở vùng biển khu vực Đông Nam Á; Papua New Guinea, Palau, Micronesia và các nước khác trong vùng biển do Ủy ban nghề cá Trung Tây Thái Bình Dương quản lý (WCPFC) Còn sau năm 2030, ngoài duy trì lượng tàu khai thác trên vùng biển trước đó, sẽ tổ chức đưa 100-150 tàu cá và 1.500 đến 2.000 ngư dân khai thác hải sản ở vùng biển do Ủy ban cá ngừ ở khu vực Ấn Độ Dương quản lý (IOTC) và các vùng biển quốc tế khác

Theo Tổng cục Thủy sản (Bộ NN&PTNT), đơn vị chủ trì dự thảo đề án, từ nay đến năm 2020, sẽ triển khai đưa tàu của 9 tỉnh là: Quảng Ngãi, Bình Định, Khánh Hòa, Bình Thuận, Bà Rịa - Vũng Tàu, Tiền Giang, Bến Tre, Cà Mau và Kiên Giang đánh bắt tại vùng biển Brunei và Papua New Guinea Sau đó, đến năm 2030, sẽ đưa tàu cá ở các tỉnh khác đi khai thác ở vực Đông Nam Á, Papua New Guinea, Palau, Micronesia và vùng biển do WCPFC quản lý

Để hiện thực mục tiêu trên, Đề án tập trung cho 3 dự án lớn Theo đó, dự án thiết lập hệ thống thông tin, giám sát

và chỉ dẫn cho đội tàu khai thác hải sản ở ngoài vùng biển Việt Nam và vùng biển quốc tế sẽ triển khai trong năm 2017-2018, với kinh phí 100 tỷ đồng Từ nay đến năm 2020, sẽ thực hiện dự án nâng cấp, cải hoán, hiện đại hóa 150-

200 khai thác hải sản xa bờ hiện tại của các tỉnh tham gia, với kinh phí khoảng 1.000 tỷ đồng

Đặc biệt, trong giai đoạn 2020-2025, dự án lớn nhất là đóng mới khoảng 100 đến 150 tàu khai thác hải sản/dịch vụ hậu cần hiện đại, đủ điều kiện hoạt động an toàn nhiều ngày trên biển…với nguồn vốn khoảng 20.000 tỷ đồng Theo dự thảo đề án, các doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác khi tham gia đề án trên sẽ được hỗ trợ rất lớn Nếu đơn vị nào nâng công suất máy từ dưới 400 CV thành tàu có tổng công suất máy chính từ 600 CV trở lên; đóng tàu

vỏ thép hoặc vật liệu mới công suất 1.000 CV trở lên sẽ được vay 95% trị giá con tàu (dùng tàu để thế chấp), lãi suất 7%/năm nhưng nhà nước hỗ trợ bù lãi suất tới 6%

Các đơn vị tham gia, sẽ được vay tới 11 năm, trong đó 5 năm đầu được miễn lãi Ngoài ra, nhà nước cũng hỗ trợ 95% vốn lưu động chuyến biển với lãi suất thấp nhất; 100% bảo hiểm thuyền viên; 95% về bảo hiểm thân tàu, ngư lưới cụ, chi phí đào tạo…

Cần có lộ trình, tính toán chặt chẽ

TS Nguyễn Chu Hồi, chuyên gia thủy sản cho rằng, nếu không phát triển nghề cá viễn dương, chỉ bám ở “ao” biển Đông thì khó phát triển nghề cá hiện đại, dài hạn Tuy nhiên, theo ông, cứ tưởng tượng thì ai cũng muốn, nhưng khả thi mới làm Trước hết, việc với các nước để đưa tàu sang khai thác phải ký kết hiệp định trước, sau đó mới tính phần sau

Trong khi đó, theo ông Trần Văn Lĩnh, Chủ tịch Hội Nghề cá Đà Nẵng, việc triển khai đội tàu viễn dương phải nhìn nhận kỹ lưỡng Ngư dân ta đánh bắt trên vùng biển của mình còn tự tin, kinh nghiệm…nhưng đánh bắt trên vùng biển lạ, thì rủi ro và phiêu lưu Ông Lĩnh cho rằng, việc liên kết mở rộng vùng đánh bắt hải sản là cần thiết, tuy nhiên, phát triển đội tàu viễn dương, nhà nước chỉ nên nối kết, giới thiệu và tạo điều kiện thuận lợi cho ngư dân về ngoại giao, đào tạo

Ở đây, Bộ NN&PTNT phối hợp với cơ quan khác, liên hệ với các nước có nhu cầu khai thác, rồi phổ biến cho ngư dân Ai có nhu cầu, khao khát làm, nhà nước sẽ hỗ trợ họ khảo sát, đánh bắt thử vùng biển đó ra sao

Chủ tịch Hội Nghề cá Đà Nẵng cũng cho rằng: “Khi cho ngư dân, doanh nghiệp khảo sát, nếu thành công ắt sẽ kêu gọi thêm người khác Khi đó, họ phải bỏ vốn, tự chịu trách nhiệm để làm Chứ giờ trong lúc ngân sách nhà nước eo hẹp, bỏ tiền khuyến khích ngư dân bắt ở nước ngoài làm chi, có phải bảo vệ chủ quyền ở đây không?”- ông Lĩnh nói

Còn theo ông Nguyễn Việt Thắng, Chủ tịch Hội Nghề cá Việt Nam, mục đích đưa bà con ra vùng biển nước ngoài khai thác, làm kinh tế cũng hợp lý trong bối cảnh hiện nay Tuy nhiên, bước đầu, đến năm 2020 mà lên kế hoạch đưa khoảng 150 tàu đi khai thác Brunei, Papua New Guinea là không đơn giản “Khi đánh bắt ở nước ngoài, lúc một vài

Trang 16

tàu đi có thể tiêu thụ tốt, nhưng khi nhiều tàu sang đánh bắt, tiêu thụ ở đâu, nước đó có chắc tiêu thụ hết lượng cá mình đánh lên Cần tính toán chặt chẽ, đánh giá… chứ không hẳn, đưa hàng trăm tàu sang đánh bắt là được liền”- ông Thắng nói

“Trước khi triển khai, cần khảo sát xem, ngư dân có thích không, họ cũng chưa biết vùng biển đó có cá gì, năng suất thế nào, có đủ bù chi phí không Đưa một chương trình ra, chưa biết bao nhiêu người thích, mà định rõ bao nhiêu nghìn tỷ thì chưa ổn”

Ông Trần Văn Lĩnh (Tiền Phong 27/5, Nam Khánh) đầu trang

Quảng Ngãi: Dừng hỗ trợ mua bảo hiểm cho tàu 67 - Ngư dân và ngân hàng cùng lo lắng

Từng được hỗ trợ mua bảo hiểm (BH) khi vay vốn ưu đãi đóng tàu công suất lớn theo Nghị định 67 (nay là Nghị định 89), thế nhưng, hiện chính sách này đang bị “gián đoạn”, khiến cả ngư dân và ngân hàng lo lắng

Đến thời điểm này, UBND tỉnh đã phê duyệt đóng mới 118 tàu theo Nghị định 67 Trong đó, đóng mới 19 tàu dịch vụ hậu cần nghề cá, 68 tàu khai thác xa bờ, còn lại là tàu nâng cấp Hiện các ngân hàng thương mại đã ký hợp đồng tín dụng với 41 chủ tàu, cam kết cho vay gần 330 tỷ đồng, đã giải ngân trên 260 tỷ đồng

Tàu khai thác hải sản xa bờ thường có công suất lớn, giá trị cao, nhưng khi tàu gặp rủi ro, tai nạn thì công ty BH đánh giá tàu thấp hơn nhiều so với giá trị ban đầu Thậm chí, một số công ty BH còn tìm mọi cách né tránh việc bồi thường, hoặc bồi thường với tỷ lệ thấp, nên ngân hàng không thể thu hết nợ qua

BH, dẫn đến gia tăng nợ xấu

Trang 17

Tàu đóng mới theo Nghị định 67 của ngư dân Nguyễn Thủy, xã Nghĩa An (TP.Quảng Ngãi) sắp hạ

thủy

Còn về phía ngư dân, họ cũng bị thiệt hại vì đã bỏ vốn đối ứng từ 5% - 30%, tùy theo điều kiện Đó là chưa kể, trong quá trình ra khơi, tàu có một số thiết bị bị hư hỏng, buộc phải thay thế khiến chi phí đội lên, nhưng không được tính BH, khiến ngư dân chịu thiệt Trao đổi về vấn đề này, lãnh đạo một ngân hàng thương mại cổ phần cho rằng: “Việc hỗ trợ mua BH tàu

cá cho ngư dân là rất cần thiết Do đó, việc ngắt hỗ trợ trong thời gian vừa qua khiến ngư dân lao đao, trong khi họ đang khó khăn trong việc trả nợ Nếu xảy ra sự cố thì ngân hàng rất khó tránh khỏi nợ lớn Vì thế, Nhà nước cần tiếp tục hỗ trợ mua BH tàu cá cho ngư dân” Còn theo chia sẻ của nhiều chủ tàu, tiền vay ngân hàng đôi khi không đủ để đầu tư tàu, nên phải vay thêm bên ngoài Mỗi đợt đánh bắt về vừa phải trả cho ngân hàng, vừa phải trả nợ ngoài Chưa kể, để con tàu ra khơi, tiền chuẩn bị cho chuyến đi cũng mất vài trăm triệu Bên cạnh đó, nguồn thu nhập từ khai thác hải sản rất bấp bênh Nhiều khi không gặp được luồng cá, cũng không thể nán lại ngoài khơi, đành chịu lỗ chi phí cho chuyến đó Ngay cả những lúc được mùa, giá bán hải sản thường do thương lái đưa

Cần sớm tháo gỡ

Nghị định 89 quy định, mức hỗ trợ chi phí

mua BH cho tàu có công suất từ 400CV trở

lên là 90%, tàu từ 90CV đến dưới 400CV là

70% đã giúp ngư dân an tâm vươn khơi

Song, do chính sách bị “ngắt quãng”, nên từ

cuối năm 2016 đến nay ngư dân vẫn chưa

Đơn cử, đầu năm 2017, Agribank - Chi nhánh huyện Tư Nghĩa chấp thuận cho ngư dân Nguyễn Thủy, ở

xã Nghĩa An (TP.Quảng Ngãi) vay trên 2 tỷ đồng đóng mới tàu hành nghề lưới rê Sau thời gian khẩn trương đóng, tàu của anh Thủy sắp hoàn thành Thế nhưng, khi nói đến chuyện mua BH, anh Thủy rất lo lắng “Biển giã ngày càng khó khăn Tàu công suất lớn đều đánh bắt xa bờ nên mức độ nguy hiểm càng lớn Mong Nhà nước tiếp tục hỗ trợ mua bảo hiểm tàu cá cho ngư dân, chứ như thế này, ngư dân đã khó, lại càng khó!”

Thực tế, các ngân hàng đã tạo điều kiện, nhưng việc ngư dân tiếp cận vốn vay vẫn gặp khó khăn Trong

đó, việc thẩm định tàu còn nhiều vướng mắc Như chưa có quy định về định mức hay giá trị của một con tàu cho một nghề cụ thể Về thời gian khấu hao tài sản cũng chưa có quy định phù hợp Nếu áp dụng khấu hao theo thực tế thì tổng mức chi phí cao, dẫn đến lợi nhuận thấp và không đảm bảo nguồn trả nợ Trong khi theo quy định của Nghị định 89, thời gian tối đa cho vay đối với tàu vỏ thép là 16 năm và tàu vỏ

gỗ là 11 năm (Báo Quảng Ngãi 27/5, Hồng Hoa) đầu trang

Phú Yên: Ngăn chặn nạn khai thác hải sản bằng cách tận diệt

Thời gian gần đây, khi đang vào cao điểm mùa đánh bắt cá nam, trên nhiều vùng biển của tỉnh cũng gia tăng tình trạng khai thác, đánh bắt hải sản bằng thuốc nổ, chất độc, xung điện mang tính tận diệt, hủy hoại môi trường

Bảo hiểm là "bùa hộ mệnh"

Thị trường tiêu thụ bị thu hẹp, giá cả các mặt hàng thủy hải sản giảm mạnh, cộng với biến đổi khí hậu đã ảnh hưởng trực tiếp đến việc đánh bắt, cũng như tiềm ẩn rủi ro khi khai thác trên biển Do vậy, BH tàu cá như “bùa hộ mệnh” giúp ngư dân an tâm mỗi chuyến ra khơi

Trang 18

thác hải sản trái phép Tiếp đ , vào 14 giờ ngày 8/5, t tuần tra Đồn Biên phòng An Hải phối hợp với Đội Đặc nhiệm phòng chống ma túy và tội phạm BĐBP tỉnh phát hiện và bắt quả tang Lê Văn Giai ( N 1965, trú thôn M uang Bắc,

xã An Ch n, huyện Tuy An) c ng con trai là Lê T n Thống ( N 1995) s d ng thuốc n trái phép đ đánh bắt cá tại

v ng bi n An Ch n Ngày hôm sau (9/5), t tuần tra Đồn Biên phòng Xuân Thịnh lại phát hiện, bắt giữ tàu cá 50280T do ông Lê Hồng Vũ làm ch , c ng 3 lao động (đ u trú tỉnh uảng Ngãi) đang s d ng k ch điện công su t lớn đ khai thác hải sản trên v ng bi n thôn 3, xã Xuân Hải, TX ông Cầu Cũng trên v ng bi n xã Xuân Hải, vào 2 giờ ngày 18/5, trên đường tuần tra, cán bộ chiến s Đồn Biên phòng Xuân Thịnh phát hiện, bắt quả tang Phạm Văn Minh (35 tu i, trú thôn Phú Hạnh, xã An Ninh Đông, huyện Tuy An) đi u khi n tàu cá (chưa c đăng k ) c ng 3 lao động s d ng k ch điện đ khai thác hải sản

Theo trung tá Trần Anh Long, Đồn trư ng Đồn Biên phòng Xuân Thịnh, bên cạnh hoạt động khai thác th y hải sản bằng ch t n , xung điện…, tình trạng các phương tiện hành ngh giã cào khu vực bi n gần bờ cũng còn diễn ra Các phương tiện này thường hoạt động vào đêm tối, v a t n diệt nguồn lợi th y sản, c khi cào m t ngư c c a ngư dân Bên cạnh đ , việc một số ngư dân s d ng b ng Thái Lan trong khai thác đánh bắt cũng ảnh hư ng đến quá trình sinh trư ng và sự phát tri n b n vững c a các loài th y hải sản ven bờ và các đầm, vịnh

th y sản, mà còn trực tiếp tác động x u tới môi trường bi n, gây m t an ninh tr t tự Mặc d BĐBP đã phối hợp với địa phương và các cơ quan ch c năng t ch c tuyên truy n trong ngư dân rằng việc s d ng xung điện, ch t n đ đánh bắt, khai thác th y sản là trực tiếp h y hoại môi trường nước khiến các loài th y hải sản bị tiêu diệt t n gốc, không phát tri n được đồng thời tăng cường tuần tra, ki m soát, x l nghiêm các trường hợ p vi phạm, nhưng tình trạng này vẫn tái diễn

Theo ông Nguyễn L (67 tu i, ngư dân làng bi n Vũng Chào, thôn Dân Phú 1, xã Xuân Phương, TX ông Cầu), nguyên nhân dẫn đến tình trạng khai thác, đánh bắt hải sản bằng ch t n , k ch điện và những ngư c bị c m vẫn tái diễn và gần đây c chi u hướng gia tăng, một phần do chế tài x l vi phạm chưa đ mạnh, chưa nghiêm nên chưa đ

s c răn đe, giáo d c Một số người vì lợi ch trước mắt nên vẫn lén lút s d ng, b t ch p lu t pháp quy định, ch nh quy n địa phương và lực lượng ch c năng ngăn c m, x phạt Trong khi đ , việc tìm mua các công c , v t liệu n trôi

n i trên thị trường ph c v cho việc khai thác, đánh bắt th y hải sản bằng cách h y diệt đối với những người làm ăn

b t ch nh này không quá kh khăn

Chính vì vậy, để ngăn chặn, đẩy lùi nạn khai thác, đánh bắt thủy hải sản bằng cách hủy diệt cần phải có giải pháp đồng bộ, căn cơ Đó là cùng với phối hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền về tác hại khi sử dụng xung điện, chất nổ và các ngư cụ thuộc diện cấm để khai thác, đánh bắt thủy hải sản, vận động các hộ ngư dân ký cam kết không sửdụng các hình thức này trong khai thác, đánh bắt thủy sản, lực lượng chức năng cần tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát ở các đầm, vịnh, vùng biển gần bờ, nhất là vào mùa cá sinh sản Đồng thời kiểm soát chặt chẽ việc mua bán hóa chất, vật liệu nổ…, rà soát, theo dõi thường xuyên các đối tượng nghi vấn; tăng cường các biện pháp nghiệp vụ để đấu tranh ngăn chặn kịp thời Phát huy vai trò của các tổ, đội ngư dân

Trang 19

sản xuất bền vững, tàu thuyền an toàn làm “tai mắt” cho BĐBP và cơ quan chức năng, kịp thời phát hiện, ngăn chặn, bắt giữ và xửlý nghiêm các trường hợp vi phạm Các tổ chức quần chúng

ở xã, phường, thị trấn tích cực phối hợp vận động ngư dân ở các làng biển nói không với khai

thác thủy hải sản bằng cách hủy diệt (Báo Phú Yên 26/5, Văn Lang) đầu trang

Quảng Ninh siết chặt giám sát cơ sở đóng tàu vỏ thép

UBND tỉnh Quảng Ninh vừa ban hành Văn bản số 3647 về việc tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở đóng tàu và hướng dẫn thực hiện duy tu, sửa chữa tàu cá vỏ thép trên địa bàn tỉnh

Theo đó, UBND tỉnh giao Sở NN-PTNT tổ chức rà soát lại và tăng cường kiểm tra, giám sát toàn bộ các cơ sở đóng tàu cá vỏ thép đã được UBND tỉnh công bố đủ điều kiện đóng mới nâng cấp, cải hoán tàu cá trên địa bàn tỉnh, theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP của Chính phủ; có hình thức xử lý nghiêm các cơ sở không đủ điều kiện theo quy định; tăng cường quản lý, giám sát chủ tàu thực hiện nghiêm việc kiểm tra an toàn kỹ thuật tàu cá đúng thời hạn theo quy định; tổ chức đào tạo, tập huấn, hướng dẫn ngư dân, chủ tàu trên địa bàn các quy định về đảm bảo an toàn kỹ thuật đối với tàu cá, công tác duy tu sửa chữa tàu cá vỏ thép

Hiện tỉnh Quảng Ninh có 12 cơ sở đủ điều kiện đóng mới, nâng cấp, cải hoán tàu cá vỏ thép

(Nông Nghiệp Việt Nam 26/5, VN) đầu trang

Nghệ An: Ngư dân Quỳnh Lưu trúng hơn 1 tỷ đồng cá hố xuất khẩu

Sáng 26/5, tại cảng Lạch Quèn (Quỳnh Lưu) hàng chục tàu thuyền công suất lớn cập bến Chuyến đánh bắt này đã có ngư dân trúng đậm cá hố xuất khẩu trị giá hơn 1,1 tỷ đồng

Có mặt tại cảng Lạch Quèn vào thời điểm các phương tiện tàu thuyền vừa đánh bắt ở ngoài khơi xa về Từng dòng người, xe cộ tấp nập ra vào bến để vận chuyển thu mua hải sản

Trang 20

Ngư dân trúng đậm cá hố xuất khẩu Ảnh: Thanh Toàn

Anh Dương Long - Chủ tàu cá NA - 98889 TS ở xã Quỳnh Nghĩa cho biết, tàu cá của anh ra khơi đánh bắt trong thời gian 9 ngày đã thu về hơn 8 tấn cá hố và cá bạc má So với các chuyến biển trước, chuyến này tàu cá của anh đánh bắt được nhiều hơn, tổng thu nhập hơn 500 triệu đồng; trừ các khoản chi phí, mỗi thuyền viên trên tàu được 7 triệu đồng/người

Được biết, nhiều tàu cá cập bến lần này đều trúng đậm cá hố, tàu ít được gần 1 tấn, tàu nhiều 5 - 6 tấn Đặc biệt, có tàu của ngư dân Nguyễn Văn Sỹ ở thôn Phong Thái, xã Tiến Thủy đi trong 5 ngày đánh bắt được 15 tấn cá các loại; riêng cá hố được 11 tấn, tổng thu nhập khoảng 1,1 tỷ đồng

Hiện tại cá hố được mua với giá 130.000 đồng/kg loại to, 80.000 đồng/kg loại nhỏ Ảnh:

Thanh Toàn

Theo chị Phạm Thị Tân - một thương lái thu mua hải sản tại cảng Lạch Quèn: Đợt này, tàu cá của ngư dân đánh bắt được nhiều hơn mọi khi, nhất là cá hố Hiện tại, chúng tôi thu mua cá hố với giá 130.000 đồng /kg loại to, 80.000 đồng loại nhỏ; cá bạc má 30.000 - 40.000 đồng/kg, mực 130.000 đồng/kg

Cá hố được các cơ sở trên địa bàn đến thu mua vận chuyển đi tiêu thụ Ảnh: Thanh Toàn

Trang 21

Sau khi vận chuyển cá xuống bến, toàn bộ hải sản được các cơ sở trên địa bàn đến thu mua về chế biến hoặc vận chuyển đi tiêu thụ ở nhiều nơi; cùng với đó nhiều tàu cá của ngư dân cũng đang khẩn trương vận chuyển đá, nguyên vật liệu, nhu yếu phẩm phục vụ cho chuyến biển tiếp

theo (Báo Nghệ An 26/5, Thanh Toàn) đầu trang

Bình Thuận: Chuyện câu cá mập của ngư dân Phú Quý

Đi biển là một nghề nguy hiểm và câu cá mập là nghề nguy hiểm nhất

Từ sự tò mò một đoạn tư liệu trong sách "Vi cá mập đảo Phú Quý là mặt hàng hải sản nổi tiếng có giá trị kinh tế cao, đã từng đem lại cho ngư dân một khoản thu nhập lớn", tôi tìm đến gặp những lão ngư ở thôn Quý Thạnh (xã Ngũ Phụng, Phú Quý, Bình Thuận) để nghe họ kể về những ngày dọc ngang biển Đông câu cá mập

Lão ngư Đoàn In say sưa kể chuyện bủa mập của ông thời trẻ

Trang 22

Thịt cá mập phơi khô

Bủa cá mập ngày ấy

Mở đầu câu chuyện, bằng giọng nằng nặng, đậm vị biển khơi, lão ngư Đặng Lữ (năm nay trên 60 tuổi) không giấu nổi sự tự hào của ông về nghề câu cá mập của quê mình: "Tui không rõ nghề bủa cá nhám (cách gọi cá mập của người Phú Quý) có từ khi nào Từ ngày lớn lên đã thấy ông, cha làm nghề này, rồi sau truyền lại cho bọn tui Ở Phú Quý, duy nhất chỉ có Quý Thạnh là chuyên làm nghề này và cũng nhờ nó mà kinh tế gia đình mới đỡ vất vả"

Cá mập có tên khoa học Selachimorpha, là một nhóm cá thuộc lớp sụn, với hàng trăm loài Ở Phú Quý, ngư dân thường gặp một số loài cá mập sau: mập bông, mập cồn, mập chuối, mập nhọn… Cách nay độ trăm năm, việc khai thác, đánh bắt cá mập đã trở thành một nghề nổi trội, thu hút đa số ngư dân đảo Phú Quý; trong đó, thôn Quý Thạnh là địa phương dẫn đầu, nhà nhà đều hành nghề bủa cá mập

Mùa bủa (cách gọi quen thuộc của ngư dân) thường diễn ra trong 4 tháng (1- 4 âm lịch), nhưng dần về sau thì câu quanh năm Ngư trường chủ yếu là quanh đảo Phú Quý, Nam quần đảo Trường Sa, thậm chí sát hải phận các nước Đông Nam Á, như: Indonesia, Malaysia

Lão ngư Đoàn In, năm nay 72 tuổi nhớ lại: "Tui theo cha đi bủa (cá) nhám sớm lắm, ý như vừa làm vừa học nghề

đó chú Ngay sau khi ăn tết, cả làng náo nức ra khơi, cả một đoàn thuyền hừng hực lao đi, náo động cả một vùng biển trời" Mỗi lần ra khơi, ngư dân Quý Thạnh thường tổ chức thành 1 đội khoảng 3 chiếc ghe Trên mỗi ghe có 8 – 10 lao động

Ngư cụ bủa mập là một sợi dây cước dài, gọi là dây triêng, đây là dây câu chính của dàn câu Dây triêng có đường kính khoảng 3 – 4mm dài khoảng khoảng 18.000 – 20.000m Trên sợi dây triêng, cứ cách 50m buộc một đoạn dây cước, đường kính nhỏ hơn dây triêng, gọi là thẻo câu Dây thẻo được tạo từ 3 sợi dây cước se vào thành 1, dài khoảng 10m Dưới cùng của thẻo câu là đoạn dây đờn làm kẽm (cũng 3 se thành 1) dài độ 1m Sau cùng, là lưỡi câu làm bằng inox 6 li, trên có khoen để buộc vào đoạn dây đờn Các lão ngư Quý Thạnh cho hay, các phương tiện

đi câu đều được làm thủ công Ví như lưỡi câu, ngư dân phải mất nhiều ngày để mài giũa, uốn cong; hoặc bỏ ra cả

Trang 23

ngày để se dây thẻo (gọi là đánh thẻo) Thường một dàn bủa mập có khoảng 400 chiếc lưỡi câu Cùng với con tàu, dàn câu này là khối tài sản của ngư dân

Mồi câu là các loại cá tươi, có nhiều máu, vị càng tanh, mập càng khoái, như: cá lồ ồ, cá nục, cá chuồn, cá ngừ… thậm chí phải bắt cá heo cắt khúc để làm mồi câu Khi mồi câu đã móc vào lưỡi, ngư dân cho ghe chạy theo hướng

đã định sẵn rồi buông câu Thời gian buông câu ở tầm 3 - 4 giờ chiều, sau khi câu chìm vào lòng đại dương chờ cá xuất hiện thì các thủy thủ trên tàu tranh thủ ăn uống, nghỉ ngơi Đến khoảng 11 – 12 giờ đêm thì tiến hành thăm câu, hoặc cũng đột xuất khi cá xuất hiện và "cắn câu"

Đi biển là một nghề nguy hiểm Và nghề câu cá mập là nghề nguy hiểm nhất Mập là loài cá hung dữ; có những con rất to, con to nhất có thể lên đến hàng tấn Răng chúng cấu tạo nhiều hàng, lúc tấn công có thể nuốt nguyên con người Sức vùng vẫy có thể làm chao đảo gây chìm ghe câu Vì thế, để bắt được chúng là một điều không đơn giản "Khi dàn câu căng cứng, chiếc ghe bắt đầu tròng trành, nghĩa là mập đã "dính" Lúc đó toàn bộ thủy thủ phải tập trung cao độ, cơ bắp căng lên, chân đứng tấn, đồng lòng dốc sức thu câu Nếu con lớn phải dùng lao đâm chết, rồi dùng móc khấu lên", ông Đoàn In kể lại

Cũng theo các lão ngư này, ngày xưa ở đảo Phú Quý mập nhiều vô kể, ngư dân chỉ cần dong buồm ra 7 - 8 hải lý

là có thể bủa được Thường thời gian câu từ 20 – 30 ngày, dịp nào "trúng mánh" chỉ 2 – 3 đêm "đủ tổn" thì về Khi được hỏi về quá trình xử lý cá sau khi bắt được, ông Đoàn Lữ cười cho biết "nhất vi, nhì gan, tam bì, tứ nạc" Sau ông giải thích thêm: vi, gan, da (bì), thịt là 4 thứ quý nhất của cá mập Cá mập sau khi bắt lên dùng dao cắt lấy những phần sụn như: vây, đuôi, sau đó làm sạch phần da bên ngoài ta thu được vi Vi cá có màu trắng trong, hoặc trắng ngà; được cung cấp cho thị trường Phan Thiết, Vũng Tàu, Mỹ Tho, Nha Trang Gan cá sử dụng để nấu lấy dầu Với phần thân cá, ngư dân lột lấy da đem phơi khô, có thể sử dụng để làm đồ thuộc da, hoặc cắt khúc, ngâm nước làm thực phẩm Thịt được cắt thành từng thỏi nhỏ phơi khô; hoặc chế biến thành món ăn Những khi nhiều quá, chỉ cần cắt lấy vi, phần còn lại đem bỏ lại xuống biển

Theo tài liệu y học, vi và dầu cá mập là những thực phẩm quý, bổ dưỡng cho cơ thể con người; có thể gọi chúng là thực phẩm chức năng hoặc dược phẩm Chính vì vậy, vi cá có giá cả rất cao trên thị trường, lên đến hàng triệu đồng 1 kg vi khô Do giá vi cao nên trước đây nghề câu cá mập thu hút rất lớn ngư dân Phú Quý tham gia; có thời điểm số lượng tàu thuyền hành nghề bủa mập chiếm gần 50% tổng số tàu thuyền trên đảo với những phương tiện đánh bắt hiện đại

Và… bây giờ

Sau khi được nghe những câu chuyện hấp dẫn về đại dương, về cuộc đời ngư dân trên đảo từ lão ngư thôn Quý Thạnh, tôi tìm đến một quán ăn trên đảo để được thưởng thức món cá nhám Sau khi xem qua thực đơn, tôi chọn món cá nhám hấp cuốn bánh tráng; nhưng thật tiếc nhận được câu trả lời từ cô chủ quán: "Món này mấy hôm nay không có Chú thông cảm gọi món khác" Rồi cổ tâm tình: "Cá nhám giờ hiếm lắm chú, năm thi mười họa tôi mới mua được một con, hôm nào có thì bán đắt như tôm tươi" Tôi đành chọn món khác và không hỏi tại sao vì "khoảng chục năm trở lại đây, người ta bán ghe, bán đồ câu hết rồi Hiện giờ số người làm nghề này chỉ đếm trên đầu ngón tay" mà tôi đã nghe lúc gặp các lão ngư thôn Quý Thạnh trước đó

Trang 24

Cùng chung tình cảnh với cô chủ quán ăn, cơ sở thu mua hải sản Cô Tám ở thôn Quý Thạnh cũng như các cơ sở khác trên đảo luôn trong tình trạng "khát" hàng Chủ cơ sở cho hay: "Cá tươi còn không có, có đâu để xẻ phơi chú! Từ đầu năm tới giờ, tui có mua được con nhám nào đâu Hồi những năm 80 (những năm 1980) nhiều lắm, tui mua xẻ đâu có kịp, phải huy động cả nhà làm mới khắp" Chủ cơ sở nói thêm: "Gia đình có "chén cơm" ăn cũng từ nghề mua, xẻ phơi cá mập" Cũng được biết rằng, do nguồn cá mập khan hiếm nên Cô Tám đã chuyển sang thu mua các loài cá khác thay vì chỉ mua một thứ hàng như trước

Từ những ngư dân tôi gặp và câu chuyện của họ, so sánh với tình trạng hiện nay, tôi nhận ra rằng nguồn lợi biển không phải là vô tận Biển luôn hào phóng với con người, song con người cũng phải biết bảo vệ nguồn lợi biển Nếu chỉ biết khai thác tận diệt, sẽ đến lúc cạn kiệt tài nguyên Khi ấy phương tiện đánh bắt dù hiện đại đến đâu, đi xa đến đâu, kết quả vẫn là những con thuyền trống không cùng với những phí tổn không đáng có Hình như điều đó đang xảy ra ít

nhiều thì phải?! (Báo Bình Thuận/ Người Lao Động 26/5, Đỗ Thành Danh) đầu trang

Tàu giã cào làm loạn vùng biển lộng Quảng Bình

Tiếng ông Lê Minh Tuấn, Trưởng phòng Thanh tra pháp chế, Chi cục Thủy sản Quảng Bình, quát lớn trong đêm: “Hết lái phải, hết lái phải…”

Lái tàu Long nghiến răng, giẫm thịch chân xuống sàn, gồng hai tay như múa bẻ lái con tàu quay gần vuông góc rẽ trái Chiếc tàu giã cào to như tòa nhà, sừng sững đâm sượt qua phần đuôi tàu tuần tra rồi mất hút trong bóng đêm

Chống đối cũng chịu

Nửa đêm, chúng tôi lên tàu của lực lượng thanh tra thuộc Chi cục Thủy sản (Sở NN-PTNT Quảng Bình) ở cảng Gianh để ra khơi nhằm kiểm soát tàu đánh giã cào trong vùng lộng

Trang 25

Tàu giã cào trên biển Quảng Bình

Theo ông Lê Ngọc Linh, Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản Quảng Bình, từ sau tháng 2 âm lịch, đây là thời gian sinh sản của các loài tôm cá vào các rạn đá ven biển Quảng Bình Thời gian này cấm khai thác tận diệt như hình thức đánh giã cào Nhưng vì lợi nhuận cao mà nhiều tàu có công suất lớn đã bất chấp để khai thác tận diệt nguồn lợi thủy sản “Lực lượng thanh tra thủy sản tỉnh đã vắt hết sức mình để ngăn chặn tình trạng này”, ông Linh cho hay Lực lượng trên tàu có 8 anh em và thêm nhóm phóng viên chúng tôi rời cảng Gianh lúc kim đồng hồ chỉ vào con số 2 của ngày mới Đêm trăng thượng tuần mờ ảo Chỉ những con thuyền nhỏ của ngư dân câu mực là sáng đèn Thuyền trưởng Hoàng Anh Long chỉ tay ra vùng tối: "Tàu đánh giã cào thường tắt đèn nên rất khó nhận ra Chỉ có kinh nghiệm quan sát tàu trong đêm mới biết được”

Tàu tuần tra đi hơn 2 giờ đồng hồ, vượt qua vùng biển của ngư dân câu mực Chợt trưởng phòng Tuấn chỉ đạo: "Có tàu, chuẩn bị tiếp cận” Cách chừng vài chục thước, khối hình một con tàu lớn hiện ra trên nền trời Tàu kiểm tra phát tín hiệu Chợt tiếng Tuấn nói lớn: "Cẩn thận, bẻ lái qua phải gấp” Mọi người trên tàu chao đảo vì con tàu bẻ lái gấp Cả khối tàu lớn đồ sộ vụt lướt sém đuôi tàu tuần tra rồi mất hút trong đêm Mọi người thở phào Nếu chậm bẻ lái, có lẽ con tàu tuần tra nhỏ bé đã bị ục nước vì cú đâm bạt mạng của tàu giã cào Trời tang tảng sáng Có người đang vừa chợp mắt cũng bật dậy vì khẩu lệnh phát hiện tàu giã cào Ca nô được tháo dây, chở theo một tổ công tác, rồ ga vượt lên chặn đầu con tàu lớn Tàu tuần tra rồ hết ga áp sát phía sau Có lẽ cặp tàu đánh giã cào chưa kịp trở tay thì đã

Ngày đăng: 12/04/2022, 19:26