SỞ Y TẾ THÁI NGUYÊNBỆNH VIỆN GANG THÉP TÔ ĐỨC KHÔI NGUYỄN VĂN LỊCH ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ PHẪU THUẬT GÃY KÍN THÂN XƯƠNG ĐÙI BẰNG NẸP VÍT TẠI BỆNH VIỆN GANG THÉP Đề cương nghiên cứu khoa học cấ
Trang 1SỞ Y TẾ THÁI NGUYÊN
BỆNH VIỆN GANG THÉP
TÔ ĐỨC KHÔI NGUYỄN VĂN LỊCH
ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ PHẪU THUẬT GÃY KÍN THÂN XƯƠNG ĐÙI BẰNG NẸP VÍT TẠI BỆNH VIỆN GANG
THÉP
Đề cương nghiên cứu khoa học cấp cơ sở chuyên ngành Ngoại khoa
Mã số:CS/YT/22/…
Thái Nguyên, năm 2022
Trang 2SỞ Y TẾ THÁI NGUYÊN BỆNH VIỆN GANG THÉP
TÔ ĐỨC KHÔI NGUYỄN VĂN LỊCH
ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ PHẪU THUẬT GÃY KÍN THÂN XƯƠNG ĐÙI BẰNG NẸP VÍT TẠI BỆNH VIỆN GANG
THÉP
Đề cương nghiên cứu khoa học cấp cơ sở chuyên ngành Ngoại
Mã số:CS/YT/22/…
Trang 3MỤC LỤC
ĐẶT VẤN ĐỀ ……….……… 1
Chương 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU………… ……… 3
1.1 Giải phẫu xương đùi……… ……… 3
1.2 Đặc điểm mô học xương đùi ……… 4
1.2.1.Màng xương ……… ….4
1.2.2.Vỏ xương cứng ……… ….4
1.2.3.Ống tủy ……… ….5
1.3 Các mạch máu nuôi xương đùi ……… 5
1.4 Đặc điểm phần mềm ……… 7
1.5 Một số đặc điểm về tổn thương giải phẫu trong gãy thân xương đùi….…8 1.5.1 Tổn thương xương ……….…… 8
1.5.2 Cơ chế di lệch ……….……… …… … 9
1.5.3 Các tổn thương phối hợp ……… …… 10
1.6 Một số cách phân loại gãy thân xương đùi ……….11
1.6.1 Phân loại theo Winsquist và Hansen ……… ……… …………11
1.6.2 Phân loại theo vị trí gãy ……… …… ……… 11
1.6.3.Phân loại theo A.O ………11
1.7.Triệu chứng lâm sàng và X.quang ………12
1.7.1 Lâm sàng……… ………12
1.7.2 X quang……….13
1.8 Các biến chứng hay gặp trong gãy thân xương đùi……… ………… 13
1.8.1 Các biến chứng toàn thân sớm và muộn………13
1.8.2 Các biến chứng tại chỗ sớm và muộn……… 13
1.9 Quá trình liền xương ……….… ………… …… 14
1.9.1 Giai đoạn đầu ( còn gọi là pha viêm)………14
1.9.2 Giai đoạn 2 (là giai đoạn tạo can xương)……… 15
1.9.3 Giai đoạn sửa chữa hình thể can………15
Trang 41.9.4 Giai đoạn hồi phục hình thể xương như ban đầu……… …16
1.10 Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình liền xương………16
1.10.1.Yếu tố toàn thân……… 16
1.10.2.Yếu tố tại chỗ……… 17
1.11 Một số nét về cơ sinh học của phương pháp kết hợp xương bằng nẹp vít ……….18
1 11.1 Đặc điểm cơ học……….18
1.11.2 Đặc điểm sinh học của phương pháp kết hợp xương nẹp vít……… 19
1.12 Nguyên tắc kết hợp xương bằng nẹp vít của AO ……… 20
1.12.1 Nắn mảnh gãy vào đúng giải phẫu, nhất là gãy vùng khớp………….20
1.12.2 Cố định vững chắc……… 20
1.12.3 Bảo vệ các mạch máu nuôi xương và mô mềm……….20
1.12.4 Cử động chủ động không đau sớm của cơ và các khớp kế cận vùng gãy xương………21
1.13 Những ưu, nhược điểm của phương pháp kết xương bằng nẹp vít 21
1.13.1.Những ưu điểm……… … 21
1.13.2.Những nhược điểm……… 21
1.14 Lịch sử kết hợp xương đùi bằng nẹp vít trên thế giới và Việt nam … 22
1.14.1.Thế giới………22
1.14.2 Việt Nam……….23
Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ….… 24
2.1 Đối tượng nghiên cứu 24
2.1.1.Tiêu chuẩn chọn bệnh nhân………24
2.1.2.Tiêu chuẩn loại trừ……….… 24
2.2 Địa điểm và thời gian nghiên cứu……… …… 24
2.3 Phương pháp nghiên cứu……….…………24
2.3.1 Thiết kế nghiên cứu……….….24
2.2.2 Thu thập số liệu………24
Trang 52.2.3 Phân tích số liệu……… ……….….25
2.3.4 Chỉ tiêu nghiên cứu ……….….25
2.3.5 Chỉ định mổ kết xương bằng nẹp vít ……….…….…….….25
2.3.5 Chỉ định mổ kết xương bằng nẹp vít ……… …….….25
2.3.6 Kỹ thuật mổ kết hợp xương đùi bằng nẹp vít…….………… …… 25
2.3.7 Đạo đức nghiên cứu…….……….….…… 28
2.4 Đánh giá kết quả điều trị……… …… 28
2.4.1 Đánh giá kết quả sớm ……… …… 28
2.4.2 Đánh giá kết quả xa ……… ……… 28
Chương 3: DỰ KIẾN KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN ……… ……… 31
3.1 Đặc điểm nhóm bệnh nhân nghiên cứu……….…….…….….31
3.1.1 Đặc điểm về tuổi và giới……… ……….…31
3.1.2 Nguyên nhân chân thương…….……… …… 31
3.1.3 Phân loại gãy thân xương đùi…….……… …… 32
3.1.4 Các tổn thương phối hợp……… …… 33
3.2 Thời điểm phẫu thuật kết hợp xương……… ……… … … 33
3.3.Kết quả điều trị và biến chứng……… ……… 34
3.3.1 Kết quả gần……… 34
3.3.2 Kết quả xa……… ……… … 35
Chương 4: KẾT LUẬN ……….……… ……… 37
4.1 Đặc điểm lâm sàng và chẩn đoán hình ảnh………….………… …… 37
4.2.Kết quả phẫu thuật………… ……… ………… 37
KHUYẾN NGHỊ………… ……… 38 TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 6DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
A.O Arbeitgemeirschaft fĩr Osteosynthesen fragen
CTCH
TNSH
TNGT
TNLĐ
Chấn thương chỉnh hình Tai nạn sinh hoạt
Tai nạn giao thông Tai nạn lao động
Trang 7DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1 Bảng đánh giá của Roy Saunders theo chức năng vận động 29
Bảng 2.2 Bảng đánh giá của Roy Saunders theo mức độ biến dạng 29
Bảng 3.1 Đặc điểm về tuổi và giới 31
Bảng 3.2 Nguyên nhân chân thương 31
Bảng 3.3 Vị trí gãy 32
Bảng 3.4 Phân loại gãy theo A.O 32
Bảng 3.5 Phân loại theo hình thái gãy 32
Bảng 3.6 Các tổn thương phối hợp 33
Bảng 3.7 Thời điểm phẫu thuật kết hợp xương 33
Bảng 3.8 Diễn biến vết mổ 34
Bảng 3.9 Kết quả chỉnh trục ổ gãy thân xương đùi 34
Bảng 3.10 Liền xương liên quan với nhóm tuổi 35
Bảng 3.11 Biên độ hoạt động của khớp gối 35
Bảng 3.12 Theo mức độ biến dạng 36
Bảng 3.13 Tập vật lý trị liệu 36
Trang 8DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1 Xương đùi mặt trước và mặt sau, 3
Hình 1.2 Các mạch máu nuôi xương đùi 5
Hình 1.3 Các thiết đồ cắt ngang qua 1/3 trên, 1/3 giữa, 1/3 dưới đùi 7
Hình 1.4 Cơ chế di lệch 9
Hình 1.5 Phân loại gãy xương theo Winsquist và Hansen 11
Hình 1.6 Phân loại gãy xương theo A.O 12
Trang 9TÀI LIỆU THAM KHẢO Tiếng Việt
1 Đặng Kim Châu (1986), "Kết quả 100 trường hợp kết xương bằng nẹp vít AO không dùng lực ép", Tạp chí Ngoại khoa, tháng 2, tr 1- 5
2 Trần Đình Chiến (2002), "Quá trình liền xương và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình liền xương", Bệnh học ngoại khoa sau đại học,
tập 2, Học viện Quân Y Hà Nội.tr 36-39
3 Đoàn Lê Dân (1985), "Kết hợp xương trong điều trị gãy xương vùng gần khớp hoặc nội khớp ở chi dưới", Công trình nghiên cứu khoa
học Bệnh viện Việt Đức, Hà Nội.tr 86-90
4 Đoàn Văn Đảm (1991), Phẫu thuật kết xương vững chắc theo kỹ thuật AO áp dụng tại Bệnh viện Việt Tiệp Hải Phòng, Luận án tiến sĩ
Y học, Trường Đại học Y Hà Nội.tr 116-120
5 Nguyễn Trọng Hiến (2001), Đánh giá kết quả phẫu thuật đóng đinh nội tủy kín điều trị gãy kín thân xương đùi người lớn, Luận văn thạc
sĩ Y học, Học viện Quân y.tr 29-33
6 Nguyễn Xuân Lành (1995), Nhận xét kết quả điều trị phẫu thuật
270 trường hợp gãy kín thân xương đùi người lớn do chấn thương,
Luận văn thạc sỹ Y học, Trường Học viện Quân y, Hà Nội.tr 16-22
Trang 107 Nguyễn Tiến Linh và cộng sự (2000), "Điều trị gãy thân xương đùi bằng đinh nội tủy có chốt dưới màn tăng sáng nhân 61 trường hợp tại
khoa Cấp cứu Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình thành phố Hồ Chí
Minh", Tạp chí Y học, Thành phố Hồ Chí Minh, sè 4, tr 216-220
8 Nguyễn Đức Phúc (2002), "Gãy thân xương đùi", Bệnh học ngoại khoa, Trường Đại học Y Hà Nội, tập 2, tr 6-12
9 Nguyễn Đức Phúc, Nguyễn Trung Sinh (2004), Chấn thương
chỉnh hình, Nhà xuất bản Y học, tr 399-406
10 Nguyễn Đức Phúc (2005) Chấn thương chỉnh hình Nhà xuất bản Y học Tr 251-259
11 Nguyễn Quang Quyền (1997) “Atlas giải phẫu người”, nhà xuất
bản y học
12 Nguyễn Xuân Nghiên (2008) Phục hồi chức năng, Tr 103 - 106 Nhà xuất bản Y học
13 Nguyễn Đức Phúc, Nguyễn Trung Sinh (2004), Chấn thương
chỉnh hình, Nhà xuất bản Y học, tr 399-406
14 Nguyễn Văn Quang (1993), "Gãy thân xương đùi", Tài liệu Trung tâm Chấn thương chỉnh hình thành phố Hồ Chí Minh, tr 68-88
15 Nguyễn Quang Long (1987) Phẫu thuật chỉnh hình thông thường ở chi Nhà xuất bản Y học Tr 18-20
Trang 11Tiếng Anh
16 Anderson L.D (1965), "Compression plate fixation and the effect of different types of internal fixation on fracture healing", JBJ Surg,
47A: 191-208
17 Bone L.B, Anders M.J et al (1998), "Treatment of femoral
fractures in the muliply injured patient with thoracic injury", Clin
Ortho., 57-61
18 Bouchard JA, Barei D., et al (1996), "Outcome of femoral shaft fractures in the elderly", Clin Ortho, 332: 015-109
19 Kropfl (1995), "Unreamed intramedullary nailing of femoral
fractures", J Trauma, 38: 717-726
20 Osman(2002), "Plate fixation of closed femoral shaft fractures in adolescents", Acta orthop traumatal turc, 36(2): 124-128
21 Johnson K.D, Cadambi A et al (1985), "Incidence of adult
respiratory distress syndrome in patients with multiple masculo
skeletal injuries: effect of Early operative stabilization of fractures",
J Trauma, 25: 375-384
22 Danis R (1947), "The operative treatment of bone fractures", J Int Chir, 7: 318-320
23 Winquist R.A (1986), "Closed intramedullary osteotomies of the
Trang 12femur", Clin Ortho Rel Res, 212: 155-164.
24 Roy Saunder et al (1991), "Double - plating of comminuted unstable fractures of the distal part of the femur", J Bone and Surg, Vol 73A, 103, 343-364
25 Swiontkowski M.F (1987), "Intracapsular Hip fractures skeletal trauma", W.B Sander Company