SƠ LƯỢC VỀ HOA CẨM CHƯỚNG • Ý nghĩa truyền thống đối với hầu hết các phần, hoa cẩm chướng thể hiện tình yêu, sự mê hoặc và sự khác biệt, mặc dù có nhiều biến thể phụ thuộc vào màu sắc. • Cẩm chướng đỏ có thể được sử dụng như một biểu tượng của chủ nghĩa xã hội, trong lịch sử thường được sử dụng trong các cuộc biểu tình vào ngày quốc tế lao động • Hoa cẩm chướng đỏ nhạt tượng trưng cho sự ngưỡng mộ, trong khi màu đỏ sẫm biểu thị tình yêu và tình cảm sâu sắc.
Trang 1ĐẶC ĐIỂM, CÁCH TRỒNG VÀ
CHĂM SÓC HOA CẨM CHƯỚNG
Trang 2MỤC LỤC
A SƠ LƯỢC VỀ HOA CẨM CHƯỚNG 1
B NỘI DUNG 2
I Đặc điểm thực vật học của hoa cẩm chướng 2
II Điều kiện ngoại cảnh thích hợp cho cây hoa cẩm chướng 3
1 Nhiệt độ 3
2 Độ ẩm 3
3 Ánh sáng 3
III Kỹ thuật trồng và chăm sóc hoa cẩm chướng 3
1 Chuẩn bị đất 3
2 Cây giống và cây trồng 4
3 Kỹ thuật trồng 5
4 Tưới nước sau khi trồng 5
4 Giăng lưới: 6
5 Cách Bẻ ngọn và tỉa nụ cũng là những bước quan trọng bên cạnh kỹ thuật trồng hoa 6
6 Phân bón 6
IV Thu hoạch 7
V Sâu hại trên cây cẩm chướng 9
1 Sâu đất (Agrotis spp.) 9
2 Nhóm sâu ăn lá ( sâu khoang, sâu xanh ) 10
3 Nhện hại (Tetranychus urticae) 11
4 Rầy mềm (Myzus persicea) 11
5 Bọ trĩ: (Frankliniella occidentalis) 12
6 Ốc sên 13
VI Bệnh hại 14
1 Bệnh lỡ cổ rễ 14
2 Bệnh rỉ sắt (Uromyces caryophyllinus) 15
3 Bệnh thối thân (Fusarium graminearum) 16
4 Bệnh héo rũ Fusarium (Fusarium oxysporum) 17
5 Bệnh mốc xám (Botrytis cinerea) 18
6 Bệnh xanh do vi khuẩn Pseudomonas caryophylli 19
7 Bệnh chết ngược do nấm Phytopthora gây hại 20
VII Biện pháp quản lý dịch hại tổng hợp 21
Trang 3A SƠ LƯỢC VỀ HOA CẨM CHƯỚNG
• Ý nghĩa truyền thống đối với hầu hết các phần, hoa cẩm chướng thể hiện tình yêu, sự mê hoặc và sự khác biệt, mặc dù có nhiều biến thể phụ thuộc vào màu sắc
• Cẩm chướng đỏ có thể được sử dụng như một biểu tượng của chủ nghĩa xã hội, trong lịch sử thường được sử dụng trong các cuộc biểu tình vào ngày quốc tế lao động
• Hoa cẩm chướng đỏ nhạt tượng trưng cho sự ngưỡng mộ, trong khi màu đỏ sẫm biểu thị tình yêu và tình cảm sâu sắc
Trang 4B NỘI DUNG
I Đặc điểm thực vật học của hoa cẩm chướng
Cẩm chướng có bộ rễ chùm, phát triển mạnh để hút nước và các chất dinh dưỡng Chiều dài của rễ khoảng từ 15-20cm Khi vun gốc, cây cẩm chướng sẽ ra những
rễ phụ ở các đốt thân Rễ phụ cùng rễ chính cùng tạo nên bộ rễ khỏe mạnh để chống
đỡ cho cây không bị ngã và hút các chất dinh dưỡng để cây lớn lên
Hoa cẩm chướng thuộc giống thân thảo,có thể mọc cao đến 80cm, thân nhỏ và khá mảnh mai, mang nhiều đốt và dễ bị gãy Chúng có màu xanh nhạt và được bao phủ bởi một lớp phấn trắng xung quanh có tác dụng khá quan trọng trong việc chống thoát hơi nước và bảo vệ cây khỏi các loài sâu bệnh Trên mỗi đốt thường mang lá và mầm nách
Lá cây mọc dạng kép, mọc từ các đốt thân, mọc đối, phiến lá dày, có hình mũi mác, trên mặt lá có phủ 1 lớp phấn trắng bao quanh khá mỏng và mịn Mặt lá nhẵn, không có độ bóng
Cẩm chướng có 2 loại là hoa đơn và hoa kép Hoa của chúng mọc đơn từng chiếc, mọc ở đầu cành và có nhiều màu sắc Hoa khá lớn khi có đường kính từ 5 – 8cm Một bông sẽ có 5 cánh hoa, thường với mép nhăn, và gần như ở mọi loài thì có màu từ hồng nhạt tới sẫm Nụ hoa có đường kính từ 2- 2,5cm
Hạt cẩm chướng nằm trong quả, mỗi quả có từ 500- 600 hạt
Rễ cẩm chướng
Trang 5II Điều kiện ngoại cảnh thích hợp cho cây hoa cẩm chướng
1 Nhiệt độ
Nhiệt độ thích hợp cho hoa cẩm chướng là 18 độ C – 20 độ C, trong trường hợp nhiệt độ hài hoà như trên rất thích hợp cho việc tăng trưởng hoa cẩm chướng Nhiệt độ ban đêm rất quan trọng đối với chất lượng hoa
2 Độ ẩm
Độ ẩm ảnh hưởng đến hoạt động sinh lý cây trồng và sự thoát hơi nước của bộ lá
Độ ẩm không khí thấp làm cho cây mất nước nhanh, ngược lại, độ ẩm không khí quá cao là điều kiện thuận lợi cho các tác nhân gây bệnh phát triển làm cho sản phẩm hoa không đạt yêu cầu về mặt chất lượng Độ ẩm thích hợp cho cây hoa cẩm chướng là khoảng 60% - 70%
3 Ánh sáng
Ánh sáng là nguồn năng lượng giúp cây hoa chuyển hóa dinh dưỡng, tạo nên những bộ phận dự trữ trong cây Đối với cây hoa, cường độ ánh sáng và thời gian chiếu sáng (trong ngày) ảnh hưởng lớn đến sự tăng trưởng và ra hoa, cường độ ánh sáng thấp hay quá cao đều gây tác động xấu đến quá trình quang hợp Cẩm chướng là loài ưa sáng, cường độ thấp nhất là 2,15x104 Lux, cho nên phải đủ ánh sáng mới sinh
Cây được trồng với mật độ 200.000 – 220.000 cây/ha;
Trang 62 Cây giống và cây trồng
a) Trồng hoa cẩm chướng bằng cách gieo hạt
Phân bón: 10kg phân chuồng mục, 1kg Tecmo phốt phát, 1kg vôi bột, 0,5kg kali sunphát, trộn đều rải trên đất, xới nhẹ để trộn Có thể rạch hàng nông hay gieo trên mặt luống, nếu rạch hàng cách nhau 5 –1 0cm, hạt trước khi gieo trộn với tro hay cát rắc cho đều Hạt rắc xong phủ 1 lớp đất bột mỏng, phủ một lớp rơm rạ mỏng, sau khi gieo
4 – 6 ngày, hạt sẽ mọc, tưới nhẹ đủ ẩm 2 lần trong 1 ngày
Khi cây gieo cao 2- 3cm, nhổ tỉa trồng thưa trên các luống vườn ươm với khoảng cách 5 x 5cm, cây được 10 – 12 cm thì đưa trồng nơi cố định ngoài ruộng sản xuất Cây non ở tại vườn ươm khoảng 25 – 27 ngày rồi mới trồng ra ruộng mật độ 25 x
30cm
b) Trồng hoa cẩm chướng bằng cành
Thường nhân giống bằng hạt nhưng vì nhập hạt quá đắt nên người ta phải giâm bằng chồi và ngọn Bằng phương pháp này chúng ta chủ động thời vụ, lượng cây
giống, nhanh ra hoa, sử dụng cây mẹ lấy giống là F1
Ta tách ngọn từ nách lá cây mẹ, ta chọn cây mẹ F1 sinh trưởng khỏe, Chồi làm giống không quá già cũng không quá non được ngắt ngọn, vạt bớt lá già lá bánh tẻ, dài
Trang 78-10cm sau khi cắt tỉa, được xử lý thuốc kích thích ra rễ ( NAA, IBA, IAA với nồng
độ 1000ppm ngâm từ 3-5 giây) hoặc được chấm vào thốc kích thích dạng bột như: Rootone…
Sau khi xử lý, chồi được cắm vào giá thể với mật độ 2,5 x 2,5cm (hoặc 3x3cm) Che mát và giữ ẩm ổn định bằng cách phun sương 2-3 lần/ ngày Có thể giâm hom vào trong vĩ xốp, giữ nơi râm mát và giữ ẩm thường xuyên ở 85%, nhiệt độ vườn ươm lý tưởng nhất là 20 – 40ºC Giá thể giâm hom tùy theo từng khu vực có thể sử dụng đất mùn, mụn sơ dừa đã xử lý…
Cành giâm sau 25- 35 ngày có thể nhổ đem trồng Chọn những cây có bộ rễ tốt dài từ 2-3cm để trồng là tốt nhất, không nên để cành giâm ra rễ quá dài và không nên trồng những cây có bộ rễ quá yếu sẽ làm chết cây con, khi đem trồng cây con sẽ lâu hồi phục
3 Kỹ thuật trồng
Tưới nước cho ẩm đều với ẩm độ đạt khoảng 85% giai trong 1 tháng đầu sau khi trồng, trồng cây với mật độ 28-32 cây/m2 Trồng theo quy cách 6 hàng trên luống 1m25, khoảng cách hàng cách hàng là 15 cm, cây cách cây là 15 cm, Nên trồng cạn với bầu cây nổi lên mặt đất 1/3, không để vùi lấp cổ rễ vì quá sâu cây khó phát triển và
dễ bị nấm lở cổ rễ làm chết cây con
4 Tưới nước sau khi trồng
Cây mới trồng trong 10 ngày đầu cần tưới nước 2 lần/ngày vào sáng sớm và chiều mát để duy trì độ ẩm cho cây giúp cây bén rễ nhanh
Cây trồng sau 10 ngày, tưới nước tuỳ theo mùa trong năm, mùa nắng cần tưới 2-3 ngày/1lần, mùa mưa 4-5 ngày/1lần tùy theo nhu cầu của cây Tưới nước vào buổi sáng
để tránh ướt lá vào chiều tối, hạn chế sự phát triển của nấm bệnh Sau khi cây đã bén
Trang 8rễ, nên tưới bằng hệ thống tưới nhỏ giọt là tốt nhất Trong những ngày nắng nóng, kết hợp tưới phun lên lá để làm mát cây
Nước tưới phải đảm bảo sạch, phải được cách ly với nguồn rác thải và phải được
5 Cách Bẻ ngọn và tỉa nụ cũng là những bước quan trọng bên cạnh kỹ thuật trồng hoa
a Cách bấm ngọn (còn gọi là binh đọt)
Bẻ ngọn giúp cho các nhánh bên phát triển đồng đều, thu hoạch hoa hàng loạt
Để lại từ 3 đến 5 cặp lá tuỳ giống khoẻ hay yếu
Tỉa bỏ chồi nách: Trên cây cẩm chướng phát triển rất nhiều chồi nách Nếu để nguyên sẽ tiêu hao dinh dưỡng và dễ sinh sâu bệnh hại, cần thường xuyên tỉa bỏ chồi nách để cành hoa to khỏe Tỉa bỏ cẩn thận để tránh tổn thương đến cây Sau khi tỉa nhánh, phun thuốc phòng trừ nấm bệnh ngay
b Cách tỉa nụ
Tỉa nụ: đối với hoa đơn tỉa bỏ các nụ bên để nụ chính to khỏe Từ những cây hoa cẩm chướng tiêu chuẩn, nên ngắt bỏ những nụ bên để nụ hoa chính có cơ hội phát triển
Đối với hoa chùm, tỉa bỏ nụ chính để các hoa còn lại phát triển đồng đều Tiến hành tỉa khi nụ chính to bằng hạt bắp Tỉa nhẹ nhàng để không làm ảnh hưởng đến các
nụ còn lại Việc tỉa chồi và sửa cây vào ô lưới phải được thực hiện thường xuyên
6 Phân bón
Lượng phân cần bón: tính cho 1ha
- Phân chuồng: 100 - 120 m3
Trang 9* Nếu sử dụng phân đơn: cần 652 kg urê, 1375 kg super lân, 417 kg kali đỏ
- Bón lót: Toàn bộ phân chuồng, vôi, phân vi sinh và magiê sulphat, lân super
- Bón lót: toàn bộ phân chuồng, vôi, phân vi sinh và magiê sulphat, NPK 300 kg;
- Bón thúc : Bón theo định kỳ 20 ngày/lần: 39 kg NPK+ 12 kg Ure + 4,6 kg kali
lá vào sáng sớm hôm sau để hạn chế sự phát triển của nấm bệnh)
IV Thu hoạch
Thời điểm thu hoạch thích hợp nhất đối với hoa cẩm chướng là lúc hoa hé nở 15%
10-Thời gian từ khi trồng đến khi thu hoạch là khoảng sau 110 ngày
Thời gian: sáng từ 6 – 10; chiều sau 4h (Trong những ngày trời mát có thể thu hoạch hoa cúc bất kỳ thời điểm nào trong ngày)
Năng suất thô trung bình 8 cành/ cây/ năm
Kỹ thuật thu hoạch: Dùng kéo cắt cành để lại 2 cặp lá thân, loại bỏ sơ qua lá bệnh, thối, cỏ dại
Trang 10Loại bỏ lá già, lá vàng, lá sâu bệnh, sắp xếp vào khay một cách hợp lí để không
+ Số nụ: từ 4 nụ hoa trở lên đối với Cẩm Chướng chùm
+ Trọng lượng: lớn hơn hoặc bằng 40 g/cành
+ Thu hoạch từ vụ đầu đến vụ 2 cách nhau khoản 3,5 tháng
+ Cẩm chướng có thể trồng 1,5 năm đến 2 năm và thu hoạch 2 vụ đến 3 vụ
Chiều dài cây và chiều rộng bông
Cân nặng 1 cành bông cẩm chướng
Trang 11Dụng cụ:
+ Kéo cắt hoa chuyên dùng
+ Sô chứa hoa: cần xếp hoa hợp lý, tránh dập nát
LỢI NHUẬN TRỒNG CẨM CHƯỚNG TRÊN 1000 m2 VỚI MẬT ĐỘ 32000 CÂY TRONG 2 VỤ/ NĂM
V Sâu hại trên cây cẩm chướng
1 Sâu đất (Agrotis spp.)
Đặc điểm gây hại:
Loại sâu này thường cắn ngang gốc cây, đặc biệt là cây mới trồng
Chúng thường hoạt động vào ban đên nên cần phun thuốc vào các buổi chiều tối sau khi đã tưới đất thật ẩm
Sâu đất
Biện pháp phòng trừ: có thể xông đất, làm đất kĩ trước khi trồng
Có thể tham khảo sử dụng các hoạt chất để phòng trừ: Diazinon, , Cypermethrin
125600000 đ
207200000 đ2
Trang 12Hoạt chất Abamectin
Liều lượng 0.2-0,25 lít/ha Pha 10 ml/bình 16 lít nước
2 Nhóm sâu ăn lá ( sâu khoang, sâu xanh )
Đặc điểm gây hại:
Sâu tuổi nhỏ ăn phần thịt lá để lại lớp biểu bì phía trên
Sâu tuổi lớn ăn khuyết lá non, ngọn non, mầm non, khi cây có nụ sâu ăn đến nụ
Trang 13Sử dụng 0,2-0,3 lít/ha Pha 10-15ml/16lít nước
Hoạt chất Cypermethrin
3 Nhện hại (Tetranychus urticae)
Đặc điểm gây hại:
Nhện chích hút lá làm lá trở nên quăn queo, biến dạng, cây sinh trưởng kém, nụ
và cánh hoa bị chích hút làm hoa không nở, hoặc nở méo và bạc màu
Liều lượng phun: 5g/16 lít/sào
Hoạt chất Emamectin benzoate
4 Rầy mềm (Myzus persicea)
Đặc điểm gây hại:
Thường sinh sống trên lá và ngọn non của cây và hoa, chúng chích hút nhựa cây làm ngọn cây không phát triển bình thường được, làm hoa biến dạng, đổi màu, không
nở được
Trang 14Liều lượng phun: 5g/16 lít/sào
Hoạt chất Emamectin benzoate
5 Bọ trĩ: (Frankliniella occidentalis)
Đặc điểm gây hại:
Là một trong những đối tượng gây hại nặng trên một số cây hoa kiểng và cẩm chướng Bọ trĩ xuất hiện nhiều khi cây bắt đầu ra hoa, làm hoa không nở, méo mó và bạc màu lỗ chỗ Lây lan rất nhanh nhờ bay được và kích thước nhỏ nên rất khó trị
Trang 15Dọn vệ sinh sạch sẽ, tỉa và huỷ bỏ (ngâm nước, đốt…) nụ, hoa bị bọ trĩ hại nặng
Sử dụng một số hoạt chất như: methomyl, dichlorvos, imidacloprid…
Liều lượng: 25-30 g/ha:1 g /bình 8 lit
Hoạt chất imidacloprid
6 Ốc sên
Ngoài các loại sâu hại trên còn có ốc sên ăn trên hoa, lá và thân cây hoa nhưng mức độ thiệt hại không bằng các loại sâu khác
Trang 16Ốc sên ăn hoa và cành cẩm chướng
Phòng trừ ốc sên bằng cách:
Biện pháp phòng trừ: dùng lá râm bụt: Bạn có thể chặt cành râm bụt có nhiều lá
non và xanh, đặt cành ở quanh vườn Ốc rất thích ăn lá râm bụt nên sẽ tập trung kéo đến Việc của bạn chỉ là thu gom cả cành lẫn ốc vào thùng rác
Thuốc mồi ốc
VI Bệnh hại
1 Bệnh lỡ cổ rễ
Triệu chứng:
Bệnh gây hại chủ yếu ở phần thân sát mặt đất và cổ rễ Cây bị hại thường héo rũ
và chết Bệnh xuất hiện chủ yếu vào giai đọan sau khi trồng đến 30 ngày
Nguyên nhân gây bệnh:
Bệnh lở cổ rễ do nấm Rhizoctonia solani gây ra
Đặc điểm gây hại:
Thân bị héo ngay bề mặt đất, vết thối phát triển từ bên ngoài vào Toàn bộ cây héo và chết Có thể nhìn thấy hạch nấm màu đen bằng kính lúp hoặc khi độ ẩm đất cao
Trang 17có lớp sợi nấm như bột trắng Bào tử nấm Rhizoctonia solani có sẵn trong đất, xác
thực vật Bệnh phát triển mạnh khi độ ẩm và nhiệt độ cao
Biểu hiện bệnh lở cổ rễ
Biện pháp phòng trừ:
Chú ý công tác vệ sinh đồng ruộng, xử lý đất trước khi gieo trồng
Thu gom, tiêu hủy cây bị thối
Có thể tham khảo sử dụng các hoạt chất để phòng trừ: Fosetyl Aluminium,
Nguyên nhân gây bệnh và điều kiện phát sinh, phát triển:
Do nấm Uromyces caryophyllinus gây ra
Bào tử nấm bệnh tồn tại trên tàn dư cây bệnh và lây lan nhờ gió, nước tưới
Đặc điểm gây hại:
Trang 18Các nốt nhỏ chứa nhiều bào tử màu nâu trên lá và thân cây Bệnh nặng làm cho
lá khô, cháy Bào tử có sẵn trong không khí, phát triển mạnh trong điểu kiện thời tiết nóng ẩm
Bệnh rỉ sắt
Biện pháp phòng trừ:
Chọn giống sạch bệnh để trồng
Vệ sinh đồng ruộng, thu gom tàn dư bị bệnh đem tiêu hủy
Có thể sử dụng thuốc phòng trừ như: hexaconazole
Thuốc hosavil 5SC
Hoạt chất hexaconazo liều lượng 60ml/25lít
3 Bệnh thối thân (Fusarium graminearum)
Đặc điểm gây hại:
Thân bị thối ngay trên bề mặt đất Rễ và gốc bị thối, ngọn héo và chết Có các đám bào tử nấm màu hồng hiện diện trên các mô bị phân huỷ
Bào tử nấm có trong đất và trong xác thực vật, bào tử phát tán thông qua nước tưới; điều kiện môi trường nóng, độ ẩm cao, bón quá nhiều đạm sẽ tạo điều kiện cho bệnh phát triển mạnh
Trang 19Bệnh thối thân
Biện pháp phòng trừ:
Đất trồng sạch bệnh, luân canh cây trồng (không trồng 2 vụ cẩm chướng liên tiếp trong 2-3 năm trên cùng 1 lô đất) Trồng cây khỏe, sạch bệnh, tiêu hủy cây bệnh ngay khi phát hiện để không lây lan sang cây khác
Không tưới quá nhiều nước, vệ sinh đồng ruộng sạch sẽ
Phòng bằng cách sử dụng : Thiophanate – methyl, Benomyl,
Iprodione, Quatermary Ammonium
Hoạt chất Quatermary Ammonium
Liều lượng: 2ml/lít
4 Bệnh héo rũ Fusarium (Fusarium oxysporum)
Đặc điểm gây hại:
Các nhánh héo rũ chuyển sang màu vàng và nghiêng về một phía ở giai đoạn đầu
Mạch dẫn bị mất màu và chuyển sang màu nâu đậm Hệ thống rễ vẫn nguyên vẹn
Ở các giai đoạn sau, thân phát triển các vết thối khô
Cây và đất bị nhiễm nấm Fusarium oxysporum Bào tử lan trong nước, phát triển
Trang 20Biểu hiện bệnh héo rũ
Đặc điểm gây hại:
Các bào tử màu xám có lông hình thành trên hoa trong điều kiện thời tiết nóng
ẩm Bào tử nấm có sẵn trong không khí, trong xác thực vật và phát triển mạnh trong điều kiện nóng ẩm
Trang 21Biểu hiện bệnh mốc xám
Biện pháp phòng trừ:
Cắt bỏ các hoa già, nhà lưới thoáng mát, giảm độ ẩm
Có thể tham khảo sử dụng các hoạt chất để phòng trừ: Flusilazole Ningnanmycin, Propineb, Iprodione, Thiophanate-Methyl
Hoạt chất kasugamycin
6 Bệnh xanh do vi khuẩn Pseudomonas caryophylli
Đặc điểm gây hại:
Ngọn cây hoặc các nhánh cây riêng rẽ héo đột ngột, gốc cây bị nứt, rễ bị thối, mạch dẫn mất màu và chuyển sang màu vàng, lớp vỏ ngoài dễ dàng bị tách ra khỏi thân và mềm nhũng
Vi khuẩn lan truyền thông qua nước tưới, xác cây và rác thải mang mầm bệnh Bệnh phát triển mạnh khi nhiệt độ cao và nóng ẩm