con số 6.1023 là số Avogađro, kí hiệu là N – Khối lượng mol M của một chất là khối lượng tính bằng gam của N nguyên tử hoặc phân tử chất đó – Thể tích mol l của chất khí là thể tích chiế[r]
Trang 1HÓA 8
* ÔN LẠI LÝ THUYẾT
1 Các công thức chuyển đổi giữa khối lượng, thể tích và lượng chất
– Mol (n) là lượng chất có chứa N nguyên tử hoặc phân tử của chất đó.
con số 6.1023 là số Avogađro, kí hiệu là N
– Khối lượng mol (M) của một chất là khối lượng tính bằng gam của N nguyên tử
hoặc phân tử chất đó
– Thể tích mol (l) của chất khí là thể tích chiếm bởi N phân tử của chất khí đó.
– Thể tích khí chất khí :
+ Ở điều kiện tiêu chuẩn :
+ Ở điều kiện thường:
10.Tỷ khối của chất khí
– Khí A đối với khí B : dA /B = MA/MB
– Khí A đối với không khí :dA /kk = MA/29
2 Tính theo CTHH và theo PTHH
– Tính theo CTHH: Từ thành phần % khối lượng các nguyên tố xác định CTHH và
ngược lại.
– Dựa vào PTHH tính khối lượng chất tham gia, chất sản phẩn, thể tích các chất
theo PTHH
Trang 2* BÀI TẬP
TRẮC NGHIỆM:
Câu 1 Nước tác dụng với dãy chất nào sau đây đều tạo thành dung dịch làm quỳ tím đổi màu xanh
A SO2, K, K2O, CaO
B K, Ba, K2O, CaO
C Ca, CaO, SO2, P2O5
D BaO, P2O5, CaO, Na
Câu 2 Dãy chất nào sau đây đều tác dụng với khí oxi (ở điều kiện thích hợp)?
A Na, H2, Fe, CH4
B Mg, CaCO3, Al, S
C P, CuO, H2, CH4
D H2, Au, K, P
3 Dãy các chất đều gồm các bazơ tan trong nước là
A K2SO4, Mg(OH)2, Al(OH)3, H2SO4
B H3PO4, Mg(OH)2, Al(OH)3, H2SO4
C H2SO4, Mg(OH)2, H3PO4,Cu(OH)2
4 Dãy chất gồm các muối là
A KCl, NaNO3, NaOH, Al2O3
B NaHCO3, Na2CO3, KBr, Cu2S
Trang 3C P2O5, HCl, BaO, MgCl2.
D NaNO3, KCl, HCl, BaO
5 Oxit nào trong các oxit sau đây tan trong nước tạo dung dịch axit?
A MgO B BaO
C P2O5 D FeO
6 Oxit nào sau đây dùng làm chất hút ẩm?
A FeO B CuO
C A12O3 D CaO
7 Phản ứng khi cho khí co đi qua bột CuO ớ nhiệt độ cao thuộc loại phản ứng:
A thế B oxi hoá – khử
C phân hủy D hoá hợp
TỰ LUẬN Dạng bài tập 1: Phân loại đơn chất, hợp chất
Phân loại các chất sau theo đơn chất, hợp chất: khí hidro, nước , đường saccarozo (C12H22O11), nhôm oxit (Al2O3), Canxi cacbonat (CaCO3), khí cacbonic (CO2), muối ăn (NaCl), dây đồng, bột lưu huỳnh, khí Clo
Dạng bài tập 2: Hóa trị
a) Tính hóa trị của nguyên tố N trong hợp chất N2O5
Giải: Gọi a là hóa trị của nguyên tố N trong hợp chất N2O5 (a>O)
Ta có:
Trang 4N2O5 ⇔ a.2 = 5.II ⇔ a = 5.II/2 ⇔ a = V Vậy trong CT hợp chất
N2O5 thì N(V)
b) Tính hóa trị của nguyên tố S trong hợp chất SO2
Giải: Gọi a là hóa trị của nguyên tố S trong hợp chất SO2 (a>O)
Ta có:
SO2 ⇔ a.1 = 2.II ⇔ a = 2.II ⇔a = IV Vậy trong CT hợp chất SO2 thì S(IV)
c) Tính hóa trị của nhóm PO4 trong hợp chất Ca3(PO4)2 , biết nguyên tố Ca(II)
Giải: Gọi b là hóa trị của nhóm PO4 trong hợp chất Ca3(PO4)2
Ta có:
Ca3(PO4)2 ⇔3.II = 2.b ⇔b =3.II/2 ⇔b = III Vậy trong CT hợp chất
Ca3(PO4)2 thì PO4 (III)
Câu1: Xác định nhanh hóa trị của mỗi nguyên tố hoặc nhóm nguyên tử trong các
hợp chất sau đây: NO ; NO2 ; N2O3 ; N2O5; NH3; HCl; H2SO4; H3PO4; Ba(OH)2;
Na2SO4; NaNO3; K2CO3 ; K3PO4 ; Ca(HCO3)2 Na2HPO4 ; Al(HSO4)3 ; Mg(H2PO4)2
2: Lập nhanh CTHH của những hợp chất sau tao bởi:
P (III) và O; N (III)và H; Fe (II) và O; Cu (II) và (OH); Ca và (NO3); Ag và (SO4),
Ba và (PO4); Fe (III) và (SO4), Al và (SO4); NH4 (I) và NO3
Dạng bài tập 3: Định luật bảo toàn khối lượng
1: Có thể thu được kim loại sắt bằng cách cho khí cacbon monoxit CO tác dụng
với chất sắt (III) oxit Khối lượng của kim loại sắt thu được là bao nhiêu khi cho 16,8 kg CO tác dụng hết với 32 kg sắt (III) oxit thì có 26,4 kg CO2 sinh ra
2: Khi nung nóng quặng đồng malachite, chất này bị phân hủy thành đồng (II) oxit
CuO, hơi nước và khí cacbonic
Trang 5Tính khối lượng của khí cacbonic sinh ra nếu khối lượng malachite mang nung là 2,22g, thu được 1,60 g đồng II oxit và 0,18 g nước
– Nếu thu được 6 g đồng (II) oxit; 0,9 g nước và 2,2 g khí cacbonic thì khối lượng quặng đem nung là bao nhiêu?
Dạng bài tập 4: Phương trình hóa học
Chọn hệ số thích hợp để cân bằng các phản ứng sau:
1/ Al + O2 → Al2O3
2/ K + O2 → K2O
3/ Al(OH)3 t0 → Al2O3 + H2O
4/ Al2O3 + HCl → AlCl3 + H2O
5/ Al + HCl → AlCl3 + H2↑
6/ FeO + HCl → FeCl2 + H2O
7/ Fe2O3 + H2SO4 → Fe2(SO4)3 + H2O
8/ NaOH + H2SO4 → Na2SO4 + H2O
9/ Ca(OH)2 + FeCl3 → CaCl2 + Fe(OH)3 ↓
10/ BaCl2 + H2SO4 → BaSO4↓ + HCl
11/ Fe(OH)3 → Fe2O3 + H2O
12/ Fe(OH)3 + HCl → FeCl3 + H2O
13/ CaCl2 + AgNO3 → Ca(NO3)2 + AgCl ↓
14: Nhiệt phân 12,64 gam KMnO4 thu được một lượng khí O2, đốt cháy 5,6 gam
Fe trong lượng khí O2 vừa thu được tạo thành Fe3O4 Tính khối lượng Fe3O4
Trang 615: Đốt cháy 18,4 gam kim loại natri.
a) Tính thể tích khí oxi ( ở đktc) cần dùng
b) Tính khối lượng natri oxit tạo thành
c) Nếu dùng lượng oxi điều chế từ 142,2 gam KMnO4 cho phản ứng với 18,4 gam
Na thì sau phản ứng chất nào còn dư và dư bao nhiêu gam?
Dạng bài tập 5: Chuyển đổi giữa khối lượng, thể tích và lượng chất
1: Hãy tính :
a Số mol CO2 có trong 11g khí CO2 (đktc)
b Thể tích (đktc) của 9.1023 phân tử khí H2
2: Hãy cho biết 67,2 lít khí oxi (đktc)
a Có bao nhiêu mol oxi?
b Có bao nhiêu phân tử khí oxi?
c Có khối lượng bao nhiêu gam?
3: Một hỗn hợp gồm 1,5 mol khí O2; 2,5 mol khí N2; 1,2.1023 phân tử H2 và 6,4 g khó SO2
a Tính thể tích của hỗn hợp khí đó ở đktc
b Tính khối lượng của hỗn hợp khí trên
Dạng bài tập 6: Tính theo công thức hóa học:
1 Tính thành phần phần trăm về khối lượng
VD1: Tính thành phần phần trăm về khối lượng của mỗi nguyên tố trong hợp chất
NaOH
Ta có: MNaOH= 23+16+1= 40 (g)
⇒%Na = 23/40 100% = 57,5 (%) ; %O = 16/40.100% = 40 (%) ; %H =
1/40.100% = 2,5 (%)
VD2: Tính thành phần phần trăm về khối lượng của mỗi nguyên tố trong hợp chất
Fe(OH)3
Trang 7Ta có: MFe(OH)3 = 56+(16+1).3 = 107
(g)
1: Tính phần trăm khối lượng của các nguyên tố trong hợp chất: NaNO3; K2CO3 , Al(OH)3, SO2, SO3, Fe2O3
2: Xác định CTHH của hợp chất giữa nguyên tố X với O có %X = 43,67% Biết X
có hóa trị V trong hợp chất với O (ĐS: P2O5)
3: Hợp chất B có %Al = 15,79%; %S = 28,07%, còn lại là O Biết khối lượng mol
B là 342.Viết CTHH dưới dạng Alx(SO4)y Xác định CTHH (ĐS: Al2(SO4)3 )
4:Một hợp chất khí X có tỉ khối đối với hidro là 8,5 Hãy xác định công thức hóa
học của X biết hợp chất khí có thành phần theo khối lượng là 82,35% N và
17,65% H.(ĐS: NH3)
5: Một hợp chất X của S và O có tỉ khối đối với không khí là 2,207.
a.Tính MX (ĐS: 64 đvC)
b.Tìm công thức hóa học của hợp chất X biết nguyên tố S chiếm 50% khối lượng, còn lại là O (ĐS: SO2)
Dạng bài tập 7: Tính theo phương trình hóa học
1: Cho 11,2gam Fe tác dụng với dung dịch HCl Sau phản ứng thu được Sắt (II)
clorua (FeCl2) và khí hidro (H2)
a Lập PTHH của phản ứng
b Cho biết tỉ lệ số nguyên tử, số phân tử của từng cặp chất trong phản ứng
c Thể tích khí H2 thu được ở đktc.(ĐS:4,48 lít)
d Khối lượng HCl phản ứng.(ĐS:14,6 g)
Trang 8e Khối lượng FeCl2 tạo thành.(ĐS:25,4 g)
2: Lưu huỳnh (S) cháy trong không khí sinh ra khí sunfurơ (SO2) Phương trình hoá học của phản ứng là S + O2 SO2 Hãy cho biết:
a) Những chất tham gia và tạo thành trong phản ứng trên, chất nào là đơn chất, chất nào là hợp chất ? Vì sao ?
b) Thể tích khí oxi (đktc) cần dùng để đốt cháy hoàn toàn 1,5 mol nguyên tử lưu huỳnh.(ĐS: 33.6 lít)
c) Khí sunfurơ nặng hay nhẹ hơn không khí ?
Trang 9HÓA 9
* ÔN LẠI LÝ THUYẾT
– Thể tích mol (l) của chất khí là thể tích chiếm bởi N phân tử của chất khí đó.
– Thể tích khí chất khí :
+ Ở điều kiện tiêu chuẩn :
+ Ở điều kiện thường:
- Công thức tính nồng độ dung dịch:
- Nồng độ mol dung dịch
Trong đó: CM : là nồng độ mol dung dịch (M) hoặc (mol/l)
n : là số mol chất tan( mol)
V là thể tích dung dịch(l)
- Nồng độ phần trăm dung dich:
Trong đó: C% : là nồng độ phần trăm dung dịch (%)
mct: là khối lượng chất tan(g)
m dd : là khối lượng dung dịch(g)
Trang 10* BÀI TẬP
TRẮC NGHIỆM
Câu 1: Nhỏ dung dịch NaOH vào dung dịch MgCl2 thì:
A Không có hiện tượng gì
Tùy chọn 2
C Có kết tủa nâu đỏ
Tùy chọn 4
Câu 2: Thổi hơi thở vào nước vôi trong Hiện tượng xảy ra là
A Xuất hiện kết tủa xanh
B Xuất hiện kết tủa trắng
C Không có hiện tượng gì
D Xuất hiện kết tủa nâu đỏ
Câu 3: Nhỏ dung dịch HCl vào dung dịch K2CO3 thì có hiện tượng:
A Có kết tủa trắng
B Có kêt tủa nâu đỏ
C Có chất khí không màu thoát ra
D Không có hiện tượng gì
Câu 4: Cho 400g dung dịch H2SO4 4,9% tác dụng với 16g Oxit của một kim loại hóa trị 2 thì vừa đủ Oxit đó là:
A FeO
B CuO
C ZnO
D Oxit khác
Câu 5: Cho 5,6 g CaO tác dụng với một lượng vừa đủ dung dịch HCl 18,25% Khối lượng dung dịch HCl đó là:
A 10g
B 20g
C 30g
D 40g
E Kết quả khác
Câu 6: Để phân biệt các dung dịch: NaCl, HCl, NaNO3 Có thể dùng các thuốc thử lần lượt là:
A Dung dịch NaOH, dung dịch AgNO3
B Quỳ tím, dung dịch AgNO3
C Phenolphtalein, dung dịch H2SO4
D Dung dịch H2SO4, dung dịch BaCl2
Câu 7: Để phân biệt các dung dịch NaCl, NaNO3, Na2SO4 có thể dùng các thuốc thử lần lượt là:
A Dung dịch BaCl2, dung dịch AgNO3
Trang 11B Quỳ tím, dung dịch BaCl2
C Quỳ tím, dung dịch AgNO3
D Quỳ tím, phenolphtalein
Câu 8: Dung dịch HCl có phản ứng với tất cả các chất trong dãy nào sau đây
A KOH, BaCl2, CaCO3, H2SO4
B CaCO3, Mg(OH)2, SiO2, MgO
C Fe, NaOH, MgO, CaCO3
D BaCl2, CaCO3, SO2, H2SO4
Câu 9: Để tách lấy Fe từ hỗn hợp của Fe với Al ta cho hỗn hợp tác dụng với dung dịch dư của chất nào sau:
A H2SO4 đặc nguội
B H2SO4 đặc nóng
C CuSO4
D NaOH
Câu 10: Cho 4,8 gam kim loại M tác dụng với dung dịch HCl dư thu được 4,48 lít H2 (đktc) M là:
A Fe
B Zn
C Mg
D Al
Câu 11: Cho 16,8 g kim loại M tác dụng với dung dịch HCl dư thu được 6,72 lít khí H2 (đktc) M là:
A Fe
B Zn
C Mg
D Al
Câu 12: Cho 25,6g kim loại M hóa trị 2 tác dụng với 8,96 lít Cl2 (đktc) thì vừa
đủ M là:
A Mg
B Fe
C Cu
D Kết quả khác
Câu 13: Cho 4,6 g kim loại M tác dụng với nước dư, thu được 4,48 l Hiđro ở đktc Kim loại M là:
A Mg
B Fe
C Na
D K
Trang 12Câu 14: Để phân biệt các kim loại Al, Fe, Cu lần lượt dùng các thuốc thử là:
A Quỳ tím, dung dịch HCl
B Dung dịch HCl, phenolphtalein
C Dung dịch NaOH, dung dịch HCl
D Dung dịch BaCl2, dung dịch AgNO3
Câu 15: Cho 13,9g hỗn hợp Al, Fe tác dụng với dung dịch HCl dư, thu được 7,84 lít H2 ở đktc Khối lượng Fe trong hỗn hợp là:
A 5,6g
B 11,2g
C 16,8g
D Kết quả khác
Câu 16: Cho 4 gam hỗn hợp Mg và MgO tác dụng hoàn toàn với lượng dư dung dịch axit sunfuric loãng.Thể tích khí thu được là 2,24 lít khí (đktc) Khối lượng của Mg và MgO trong hỗn hợp lần lượt là:
A 2,2 và 1,8 gam
B 2,4 và 1,6 gam
C 1,2 và 2,8 gam
D 1,8 và 1,2 gam
Câu 17 Hoà tan hoàn toàn 3,22 gam gồm Fe,Mg và Zn bằng một lượng vừa đủ dung dịch H2SO4 loãng,thu được 1,344 lit H2 (ở đktc) và dung dịch chứa m gam muối Giá trị của m là
A 9,52g
B 10,27g
C 8,98g
D 7,25g
Câu 18: Cho 2,24 lít khí CO2 (ở đktc) tác dụng vừa đủ với 100 ml dung dịch KOH tạo thành muối K2CO3 Nồng độ mol/l của dung dịch KOH là:
A 1,5 M
B 2M
C 1M
D 3M
Câu 19: Cho 2,24 lít khí CO2 (đktc) tác dụng vừa đủ với 200ml dung dịch
Ca(OH)2 sinh ra chất kết tủa màu trắng Nồng độ mol/l của dung dịch Ca(OH)2
đã dùng là:
A 0,25M
B 0,7M
C 0,45M
D 0,5M
Trang 13Câu 20: Trung hòa 20ml dung dịch H2SO4 1M bằng dung dịch NaOH 20% Khối lượng dung dịch NaOH cần dùng là:
A 10g
B 8g
C 9g
D 15g
TỰ LUẬN
Câu 21 Cho các chất sau: SO2, CuCl2, MgO, Mg, Ba(OH)2 Viết phương trình phản ứng xảy ra (nếu có) khi cho các chất trên tác dụng với:
a) Dung dịch NaOH
b) Dung dịch H2SO4 loãng
Câu 22 Cho 4 dung dịch riêng biệt: NaOH, HCl, Ba(OH)2, NaCl được đựng trong
4 lọ mất nhãn Bằng phương pháp hóa học, hãy trình bày cách nhận biết dung dịch trong mỗi lọ Viết các phương trình hóa học xảy ra (nếu có)
Câu 23 Hòa tan x gam Al2O3 bằng 400 ml dung dịch H2SO4 0,3M vừa đủ (D = 1,2 g/ml)
a) Viết phương trình phản ứng xảy ra
b) Tính x
c) Tính nồng độ phần trăm của dung dịch muối thu được sau phản ứng
24 Viết các phương trình hóa học thực hiện chuổi biến hóa sau :
Fe3O4 → Fe → FeCl3 → Fe(NO3)3 → Fe(OH)3
25 Viết phương trình hóa học (nếu có) khi cho nhôm tác dụng với:
a/ Dung dịch muối đồng (II) sunfat
b / Axit sunfuric đặc nguội
c/ Khí clo
Trang 14d/ Kẽm clorua
26 a/ Nêu hiện tượng, viết phương trình hóa học trong thí nghiệm sau đây : Nhúng
một lá nhôm vào dung dịch CuSO4 màu xanh lam
b/ Bằng phương pháp hoá học phân biệt ba chất bột sau: nhôm, sắt, bạc
27 Cho 20g hỗn hợp hai kim loại Zn và Cu tác dụng vừa đủ với 196g dd axit
sunfuric, người ta thu được 4,48 lít khí hidro (ở đktc)
a) Viết PTHH của phản ứng
b) Tính khối lượng các chất có trong hỗn hợp
c) Tính nồng độ phần trăm dd axit sunfuric cần dùng
28: a Nêu phương pháp hóa học dùng để nhận biết các kim loại đựng trong lọ riêng biệt bị mất nhãn: Al, Fe, Ag?
b Chỉ dùng một chất duy nhất để phân biệt các kim loại sau đựng trong các lọ riêng biệt: K, Fe, Al?
29: Viết PTHH thực hiện dãy biến đổi sau: FeSO4 → FeCl2 → Fe(NO3)2 → Fe(OH)2 → FeO
c Fe Fe Fe2(SO4)3 → FeCl3 → Fe(NO3)3 → Fe(OH)3 → Fe2O3
d Al → Al2O3 → AlCl3 → Al(OH)3 → Al2O3 → Al B
30: Hiđrocacbon B có thành phần gồm 82,76%C, phần còn lại là H
a Hãy lập CTPT của B, biết dB/O2= 1,8125?
b Viết các CTCT có thể có của B?
31: Cho một khối lượng mạt sắt dư vào 150ml dd HCl Sau phản ứng thu được
10,08 l khí (đktc)
a) Viết PTHH
b) Tính khối lượng mạt sắt tham gia phản ứng
c) Tính nồng độ mol của dd HCl đã dùng
Trang 1532: 6,72 l khí CO2 (đktc) tác dụng vừa hết với 600ml dd Ba(OH)2, sản phẩm tạo thành là BaCO3 và nước
a) Viết PTHH
b) Tính nồng độ mol của dd Ba(OH) đã dùng
c) Tính khối lượng kết tủa tạo thành
33: Trung hòa dd KOH 2M bằng 250ml HCl 1,5M.
a) Tính thể tích dd KOH cần dùng cho phản ứng
b) Tính nồng độ mol của dd muối thu được sau phản ứng
c) Nếu thay dd KOH bằng dd NaOH 10% thì cần phải lấy bao nhiêu gam dd NaOH
để trung hòa hết lượng axit trên
34: Ngâm 1 lá kẽm trong 32g dd CuSO4 10% cho tới khi kẽm không thể tan được nữa
a) Viết PTHH Phản ứng trên thuộc loại phản ứng gì?
b) Tính khối lượng kẽm đã phản ứng
c) Xác định nồng độ % của dd sau phản ứng
35: Trung hòa dd KOH 5,6% (D = 10,45g/ml) bằng 200g dd H2SO4 14,7%
a) Tính thể tích dd KOH cần dùng
b) Tính C% của dd muối sau phản ứng
36: Cho dd NaOH 2M tác dụng hoàn toàn với 3,36l khí clo (đktc).
a) Tính thể tích dd NaOH tham gia phản ứng
b) Tính nồng độ các chất sau phản ứng (Giả thuyết cho thể tích dd thay đổi không đáng kể)
Trang 1637: Cho 7,75g natri oxit tác dụng với nước, thu được 250ml dd bazơ.
a) Tính nồng độ mol của dd bazơ thu được
b) Tính khối lượng dd H2SO4 20% cần dùng để trung hòa hết lượng bazơ nói trên
Từ đó tính thể tích dd H2SO4 đem dùng, biết D(dd H2SO4) = 1,14g/ml
38: Hòa tan 21,1g hỗn hợp A gồm Zn và ZnO bằng 200g dd HCl (vừa đủ) thu
được dd B và 4,48 l khí H2
a) Xác định khối lượng mỗi chất có trong hỗn hợp A
b) Tính C% của dd HCl đã dùng
c) Tính khối lượng muối có trong dd B
39: Cho 21g hỗn hợp bột nhôm và nhôm oxit tác dụng với dd HCl dư làm thoát ra
13,44 l khí (đktc)
a) Tính thành phần phần trăm theo khối lượng mỗi chất trong hỗn hợp đầu
b) Tính thể tích dd HCl 36% (D = 1,18g/ml) để hòa tan vừa đủ hỗn hợp đó
40: Cho 15,75g hỗn hợp 2 kim loại Cu và Zn vào dd H2SO4 loãng dư, thu được 33,6l khí (đktc)
a) Tính khối lượng mỗi kim loại trong hỗn hợp đầu
b) Tính khối lượng dd muối thu được
41: Hòa tan hoàn toàn 12,1g hỗn hợp bột CuO và ZnO vào 150ml dd HCl 2M.
a) Tính thành phần phần trăm theo khối lượng mỗi oxit trong hỗn hợp đầu
b) Tính khối lượng dd H2SO4 20% cần để hòa tan hỗn hợp trên
42: Cho 10g hỗn hợp Cu và CuO tác dụng với dd H2SO4 loãng dư Lọc lấy phần chất rắn không tan cho phản ứng với dd H2SO4 đặc, nóng thu được 1,12 l khí (đktc) Tính thành phần % về khối lượng mỗi chất rắn trong hỗn hợp đầu