Các em quan sát thí nghiệm sau: GV làm TN, dẫn khí axetilen qua dung dịch Brom màu da cam?. Quan sát nhận xét màu của dung dịch Brom?[r]
Trang 1Giáo án Hóa 9
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 49-Bài 38: AXETILEN
-CTPT: C2H2
-PTK: 26
I.MỤC TIÊU:
1.Kiến thức: HS biết:
-Công thức phân tử, công thức cấu tạo, đặc điểm cấu tạo của axetilen
-Tính chất vật lí: Trạng thái, màu sắc, tính tan trong nước, tỉ khối so với không khí
-Tính chất hóa học: Phản ứng cộng với dung dịch Brom, phản ứng cháy
-Ứng dụng: Nhiên lệu và nguyên liệu trong công nghiệp
2.Kĩ năng:
- Quan sát thí nghiệm, hình ảnh, mô hình, rút ra được nhận xét về cấu tạo và tính chất của axetilen
- Viết các PTHH dạng CTPT và CTCT thu gọn
-Phân biệt khí axetilen với khí metan bằng phương pháp hóa học
-Cách điều chế axetilen từ CaC2 và CH4
3.Thái độ: Giáo dục học sinh tính cẩn thận khi làm thí nghiệm.
II.CHUẨN BỊ:
1.GV:-Hình 4.12-SGK(phóng to) và bộ lắp ráp mô hình phân tử C2H2 dạng rỗng và đặc
+Dụng cụ: 3 ống nghiệm(2 ống có nhánh), nút cao su, ống hút, diêm, giá sắt, kẹp gỗ, cốc, 2 ống dẫn khí
+Hóa chất: đất đèn, dung dịch Brom, nước cất
2.HS: Soạn bài theo hướng dẫn của GV.
III.NỘI DUNG DẠY VÀ HỌC:
1.Hoạt động 1: (5phút)
a.Ổn định lớp:
b.Kiểm tra bài cũ:
Nêu đặc điểm cấu tạo phân tử và tính chất hóa học của etilen Viết PTPỨ
2.Hoạt động 2: (32 phút)
Etilen có CTPT: C2H4 Nếu ta bớt đi 2 nguyên tử hiđro thì ta được một phân tử mới C2H2, có tên là axetilen
Vậy để hiểu rõ về tính chất vật lí, đặc điểm công thức phân tử, tính chất hóa học cũng như ứng dụng của axetilen
Chúng ta tìm hiểu bài 38: “AXETILEN.” (1p’)
Hoạt động 2.1(4 phút) I.Tính chất vật lí.
Yêu cầu hs quan sát hình 4.9/120-SGK
?Cho biết khí axetilen được thu bằng cách
nào? Chứng tỏ điều gì?
?Khí C2H2 nặng hay nhẹ hơn không khí? Vì
sao?
-Dựa vào thông tin SGK:
?Cho biết tính chất vật lí của axetilen?
-GV hệ thống:
-Chuyển ý: Phân tử axetilen có đặc điểm
cấu tạo như thế nào, có gì khác so với các
hyđrocacbon đã học.Để hiểu rõ ta tìm hiểu
mục II.
-HS quan sát -Bằng cách đẩy nước Chứng tỏ axetilen ít tan trong nước
- Axetilen nhẹ hơn không khí Vì
2 2 /
26 29
C H kk
d
-HS trả lời, lớp nhận xét, bổ sung nếu có
-Axetilen là chất khí, không màu, không mùi, ít tan trong nước, nhẹ hơn không khí (d
=26/29)
Hoạt động 2.2(6 phút) II.Cấu tạo phân tử
?Nhận xét thành phần các nguyên tố có
trong phân tử axetilen?
Yêu cầu hs quan sát hình 4.10-SGK và giới
thiệu
?HS viết công thức cấu tạo của phân tử
-Có 2 nguyên tử C và 2 nguyên tử Hydro
-HS quan sát
-Hs lên bảng, lớp nhận xét, bổ sung
Trang 2Gv nhận xét
-GV giới thiệu và cho các em quan sát mô
hình dạng rỗng và dạng đặc của phân tử
axetilen
?Từ CTCT của C2H2 nhận xét số liên kết
giữa hai nguyên tử C trong phân tử?
- Giữa 2 nguyên tử C có 3 liên kết gọi đó là
liên kết ba
?Em hãy nêu đặc điểm cấu tạo phân tử
axetilen?
-GV hệ thống:
-Trong không gian, phân tử axetilen có 4
nguyên tử cùng nằm trên một đường thẳng,
nên góc liên kết là 180o
Chuyển ý: Với đặc điểm cấu tạo như trên
thì axetilen có những tính chất hóa học
nào?
-Hs quan sát
-Giữa C và C có 3 liên kết
-Có một liên kết ba giữa C với C và hai liên kết đơn giữa C với H
-Axetilen có CTCT:
H - C ≡ C - H Viết gọn: HC ≡ CH
-Phân tử axetilen, có một liên kết ba giữa C với C Trong liên kết ba, có hai liên kết kém bền, dễ đứt lần lượt trong các phản ứng hóa học
Hoạt động 2.3(12 phút) III.Tính chất hóa học
?Các em thử dự đoán axetilen có cháy
không? Giải thích vì sao
GV giới thiệu dụng cụ, hóa chất và biểu
diễn thí nghiệm: Điều chế khí axetilen và
sau một phút mới đốt ở đầu ống dẫn khí
thủy tinh vuốt nhọn
?Quan sát nêu hiện tượng và rút ra kết
luận?
GV hệ thống
?HS viết PTHH?
-Phản ứng cháy tỏa nhiều nhiệt
?Trong thực tế phản ứng này vận dụng để
làm gì?
-Giáo dục hs cẩn thận khi đốt cháy khí
axetilen
- axetilen cháy vì axetilen là một hidrocacbon
-Axetilen cháy trong không khí với ngọn lửa sáng, tạo ra cacbon dioxit và nước, tỏa nhiều nhiệt
- Hs viết PTHH Lớp nhận xét
-Hàn cắt kim loại
1.Axetilen cháy
a TN
b.Nhận xét:
-Axetilen cháy tạo ra Cacbon đioxit và nước, tỏa nhiều nhiệt
2C2H2(k) + 5O2 ⃗ to
4CO2(k) + 2H2O(h)
?Dự đoán axetilen có làm mất màu dung
dịch Brom không? Dựa vào đâu em dự
đoán?
-Để chứng minh dự đoán axetilen làm mất
màu dung dịch Brom Các em quan sát thí
nghiệm sau: GV làm TN, dẫn khí axetilen
qua dung dịch Brom màu da cam
? Quan sát nhận xét màu của dung dịch
Brom?
- Axetilen làm mất màu dung dịch brôm vì trong phân tử axetilen có 2 liên kết kém bền
- HS quan sát
- Màu da cam của dung dịch Brom bị
2.Axetilen làm mất màu dung dịch Brom:
a.Thí nghiệm:
b.Nhận xét
Trang 3?Từ thí nghiệm em rút ra kết luận?
GV hệ thống:
?HS viết PTHH dưới dang CTCT thu gọn?
- Sản phẩm mới sinh ra có liên kết đôi
trong phân tử nên có thể cộng tiếp với một
phân tử brom nữa Trong thực tế, Brom có
thể cộng tiếp cho đến khi phân tử còn liên
kết đơn
C2H2 + 2Br2 C2H2Br2
?Phản ứng này thuộc loại phản ứng gì?
?Dựa vào phương trình, cho biết tại sao
axetilen cộng với 2 phân tử Brom ?
-Trong điều kiện thích hợp, axetilen cũng
có phản ứng cộng với hidro và một số chất
khác
GV kết luận:
Chuyển ý: Từ những tính chất trên,
axetilen có những ứng dụng gì?
mất
-HS trả lời lớp nhận xét
-HS lên bảng, lớp viết và nhận xét
- Phản ứng cộng
-Vì trong phân tử axetilen có 2 liên kết kém bền
-Axetilen có phản ứng cộng với Brom trong dung dịch
HC CH (k) + Br-Br(dd)
Br –CH = CH- Br(l)
(không màu) Br-CH=CH-Br(l)+Br-Br(dd) Br2CH -CHBr2(l)
*Những chất có liên kết ba trong phân
tử tham gia phản ứng cộng
Hoạt động 2.4(4 phút) IV.Ứng dụng
?Dựa vào thông tin SGK,cho biết axetilen
có những ứng dụng gì?
GV hệ thống:
?Dựa vào tính chất nào mà axetilen có ứng
dụng trên?
Chuyển ý: Để biết khí axetilen được điều
chế bằng cách nào? Chúng ta tìm hiểu mục
V
-HS trả lời, lớp nhận xét, bổ sung
- Axetilen cháy tỏa nhiều nhiệt khoảng
3000oC
-Axetilen làm nhiên liệu trong đèn
xì oxi – axetilen để hàn cắt kim loại -Axetilen làm nguyên liệu để sản xuất poli(vinyl clorua), cao su, axit axetic
và nhiều hóa chất khác
Hoạt động 2.5(4 phút) V.Điều chế
GV: Treo hình 4.12-SGK: Điều chế và thu
khí axetilen trong phòng thí nghiệm Giới
thiệu và yêu cầu HS quan sát
?Trong PTN, Axetilen được điều chế từ
nguyên liệu nào?
?HS viết PTHH?
GV diễn giảng trên hình
4.12-SGK (phóng to)
? Cho biết vai trò của bình đựng dung dịch
NaOH?
-HS quan sát
- Cho Canxi cacbua hợp nứớc
HS nhận xét, bổ sung
-HS viết PTHH, lớp nhận xét
- Khí axetilen sinh ra còn lẫn nhiều tạp chất khí, nên dd NaOH có vai trò
1 Cho Canxi cacbua (đất đèn) phản ứng với nước
CaC2 + 2H2O C2H2 + Ca(OH)2
Trang 4-Ngoài ra, axetilen còn được điều chế bằng
cách nhiệt phân metan ở nhiệt độ cao
2CH4
1500o
lamlanhnhanh
C2H2 +3H2
làm sạch khí axetilen
2 Nhiệt phân metan ở nhiệt độ cao
6/ 3.Hoạt động 3: Củng cố (6 phút)
- Phản ứng đặc trưng của axetilenlà phản ứng gì?
(Gv nhấn mạnh: Axetilen cộng với Brom trong dung dịch theo tỉ lệ tối đa là 1:2)
- Làm bài tập 1-SGK/122
- Có 2 lọ khí mất nhãn đựng riêng biệt: C2H2 và CH4.Bằng phương pháp hóa học hãy nhận biết
3/ 4.Hoạt động 4: Hướng dẫn về nhà.(3 phút)
-Học bài và làm bài tập 25 SGK/ 122
-Xem bài mới: “BENZEN”
* Công thức phân tử , công thức cấu tạo, đặc điểm cấu tạo của benzen
* Tính chất vật lí, tính chất hóa học, phản ứng đặc trưng
* Ứng dụng
IV.RÚT KINH NGHIỆM: ………
Đức Chánh, Ngày tháng 2 năm 2012
Giáo viên hướng dẫn