Nuoc Dai Viet thoi Tran

Năm 1243, Trần Thái Tông cho đắp lại vòng thành trong cùng và gọi thành này là Phượng thành, hay Long Phượng thành, chính là Long thành thời Lý vậy.. Cửa Nam Phượng thành được nhà Tr[r]

Thành viên

Dương Trúc Quỳnh

Nguyễn Hương Trà

Đặng Phương Uyên

Líp 7A7

Bài tập

LÞch Sö 7

Đề bài: Sưu tầm tư liệu về Thăng Long thời Trần.

D©n ta ph¶i biÕt sö ta cho têng gèc tÝch níc nhµ ViÖt Nam

- o - Thăng Long thời Trần - o -

Dưới thời nhà Trần, Kinh thành vẫn giữ ranh giới cũ nhưng đông đúc hơn, nhiều khách buôn và cư dân nước ngoài tới giao thương, sinh sống tấp nập.

Kinh thành Thăng Long Thời Trần

Cuối thời Lý, chính sự rối ren, triều đình mục ruỗng, Điện tiền chỉ huy sứ Trần Thủ Độ ép vua Lý Huệ Tông đi tu, nhường ngôi cho con gái là Lý Chiêu Thánh khi ấy mới 7 tuổi Lý Chiêu Thánh lên ngôi, lấy hiệu là Lý Chiêu Hoàng Tiếp đó, Trần Thủ Độ kiếm cách tác hợp cho Lý Chiêu Hoàng với người cháu của mình là Trần Cảnh, rồi buộc Lý Chiêu Hoàng phải

nhường ngôi cho chồng Cuộc chuyển giao quyền lực giữa hai nhà Lý – Trần diễn ra như thế.

Trần Cảnh lên ngôi lấy hiệu là Trần Thái Tông (thường thì vị vua khai mở

triều đại hay lấy hiệu là Thái Tổ, nhưng vì Trần Cảnh còn có bố là Trần Thừa đang sống, nên mới lấy hiệu là Thái Tông để tỏ

ý hiếu thuận với cha) Lúc này, Hoàng

thành Thăng Long qua bao phen binh lửa

do nội chiến tranh quyền đoạt vị đã bị tàn phá tới mức có lúc nhà vua phải ở nhà

tranh Bởi vậy, khi quyền bính về tay nhà Trần, việc xây dựng lại Hoàng thành

Thăng Long, chỉnh đốn lại Kinh thành

được cần kíp tiến hành.

Về hệ thống cung điện của triều đình tại khu vực Kinh thành, năm 1237, vua Trần Thái Tông cho dời điện Linh Quang

về bến Đông Bộ Đầu và đổi tên thành điện Phong Thủy Điện này là nơi đón tiếp nhà vua đến xem đua thuyền, cũng là nơi dâng trà, trầu cau cho nhà vua Vì thế, dân gian vẫn gọi đó là điện Hô Trà Bến Đông Bộ Đầu vừa là bến cảng của quân đội, vừa là nơi diễn tập thủy chiến, lại là nơi diễn ra các cuộc đua thuyền vào mùa thu hằng

năm Vậy nên bến này được xây dựng

thành cụm kiến trúc rất tráng lệ Trạm Hoài Viễn của nhà Lý vẫn được nhà Trần

tiếp dùng Nhưng bên cạnh đó, nhà Trần cho xây dựng thêm sứ quán dành riêng cho sứ giả phương Bắc ở khu Quán Sứ

(nay vẫn gọi là Quán Sứ), xây hành cung của nhà vua ở khu vực Gia Lâm ngày nay.

Kinh thành thời Trần và thời Lý về cơ bản không có nhiều khác biệt Nhà Trần, cũng chia Kinh thành làm 61 phường, bao gồm cả phường buôn bán, phường thợ và phường làm nông nghiệp Bá quan văn võ, hoàng thân quốc thích cũng dựng phủ điện

ở khu vực Kinh thành

Tiếp nối truyền thống tôn sư, trọng đạo, năm 1243, vua Trần Thái Tông cho trùng tu Quốc Tử Giám Năm 1253, Trần Thái Tông cho lập Viện Quốc học làm nơi sôi kinh nấu sử cho con em quý tộc và nho

sĩ ưu tú của cả nước, đồng thời cho tô

tượng Khổng Tử, Chu Công và vẽ hình 72

vị tiền bối của làng Nho để thờ phụng tại

đây Các đình, đền, chùa, miếu thời Trần hầu như không được xây mới, chủ yếu chỉ trùng tu lại các kiến trúc sẵn có từ thời

Lý Điều đó cho thấy, sang thời Trần, Nho giáo đã được triều đình trọng vọng hơn Phật giáo tuy vẫn còn thịnh hành, nhưng không còn giữ được vị trí tối thượng như thời Lý.

Để đề cao tinh thần thượng võ, năm

1253, Trần Thái Tông cho xây dựng Giảng

Võ đường làm nơi luyện rèn võ nghệ

Phàm là vương hầu, tôn thất đều phải trải qua quá trình rèn luyện võ nghệ ở đó.

Bên cạnh các công trình cung điện của triều đình, phủ đệ của bá quan văn võ và hoàng thân, quốc thích, khu vực Kinh

thành còn bao gồm các phường cư dân

thành thị chuyên việc buôn bán, làm nghề thủ công, tiểu thủ công nghiệp hay nông nghiệp Lần đầu tiên, trong chính sử xuất

hiện ghi chép về số lượng các phường ở Thăng Long Cổ sử chép: “Bắt chước đời trước, chia làm 61 phường” Với sử liệu này, có thể khẳng định việc chia Thăng Long làm 61 phường đã có từ đời Lý.

Hệ thống lại ghi chép từ cổ sử, có thể

kể ra một số phường cổ thời nhà Trần như sau:

Phường An Hoa nằm bên bờ sông Cái (sông Hồng) là nơi hỏa táng linh cữu vua

Lý Huệ Tông của nhà Lý Sử chép rằng,

dù nhà Trần đã thay nhà Lý trị vì thiên

hạ, Lý Huệ Tông bị bức đi tu nhưng vẫn chưa dứt tục lụy, thường lân la dạo chơi ở các phường, chợ khiến dân chúng tụ tập xem mặt rất huyên náo Trần Thủ Độ sợ

có biến bèn ngầm sai giết Lý Huệ Tông, khoét một lối đi qua thành rồi đưa linh cữu Lý Huệ Tông đi hỏa táng tại phường

An Hoa Sự kiện này diễn ra vào mùa thu năm 1226.

Phường Hạc Kiều là nơi đặt cung Phụ Thiên Phụ Thiên là nơi ở của Trần Thừa,

bố của Trần Thái Tông và được phong làm Thượng hoàng vào tháng 10 âm lịch năm 1226.

Phường Giang Khẩu là nơi giam giữ Hôn Đức Công Dương Nhật Lễ, kẻ mưu toan tiếm ngôi nhà Trần năm 1370.

Phường Cơ Xá là cảng và là nơi ở của

cư dân vùng đất bãi Năm 1265, nước dâng cao làm ngập toàn bộ phường này khiến

cư dân và súc vật bị chết chìm rất nhiều

Vì lẽ này mà vua Trần Thánh Tông ban bố lệnh đại xá ngõ hầu giảm tai ương.

Phủ Phụng Thiên có các phường: Tàng Kiếm chuyên nghề làm kiệu, áo giáp, binh khí; Yên Thái chuyên làm giấy với nhịp

chày làm giấy đã đi vào thơ ca dân gian; hai phường Thụy Chương và Nghi Tàm chuyên nghề dệt vải và dệt lụa; Hà Tân là nơi tập trung những người thợ nung vôi; Hàng Đào chuyên việc nhuộm điều; Tả

Nhất làm quạt; Thịnh Quang chuyên nghề làm long nhãn; Đồng Nhân bán áo diệp y.

Ở phía Tây Kinh thành có phường Tây Nhai (nay thuộc khu Liễu Giai), phường Kiều Các Đài.

Phường Nhai Tuân là nơi vua Trần dành làm nơi ở cho đoàn người nhà Tống lưu vong sang nước ta do bị quân Nguyên xâm chiếm Lại tạo điều kiện cho những người này làm ăn, buôn bán Khi Hốt Tất Liệt đòi nhà Trần nộp những người này, vua Trần Thái Tông đã thẳng thắn bác bỏ.

Phía Bắc sông Tô Lịch là phường Toán Viên (vườn tỏi), là nơi vua Trần Dụ Tông sai người vỡ đất trồng tỏi và rau dưa

Phường này ở vị trí gần Cửa Bắc, bên kia đường Phan Đình Phùng (nơi trước đây có sông Tô Lịch chảy qua).

Tuy có ý xây dựng lại Hoàng thành Thăng Long, nhưng hai vòng Cấm thành

và Hoàng thành đều được nhà Trần tu sửa trên cơ sở thành cũ nhà Lý Năm 1243, Trần Thái Tông cho đắp lại vòng thành trong cùng và gọi thành này là Phượng thành, hay Long Phượng thành, chính là Long thành thời Lý vậy Cửa Nam Phượng thành được nhà Trần gọi là cửa Dương Minh Trên cửa Dương Minh là gác Triều Thiên môn Cửa nách bên trái gọi là Nhật Tân môn, cửa nách bên phải gọi là Vân Hội môn Phía trong cổng này là khoảng giếng trời có kích thước khoảng 7m x 7m Qua khoảng giếng trời này là bậc thềm dẫn đến điện Tập Hiền, trên điện có gác Minh Linh các Từ chái bên phải đi tới là

điện Đức Huy, bên trái là cửa Đồng Lạc, bên phải là cửa Kiều Ứng.

Chính điện có 9 gian, được đặt tên là

“Thiên An Ngự điện” Hai phía Đông, Tây làm hành lang, giải vũ Nhà vua ở cung bên phải, gọi là cung Quan Triều Cung Thánh Từ phía trái là nơi ở của Thái

Thượng Hoàng Thời Trần, nhà vua ở ngôi một thời gian, rồi nhường ngôi cho con và lên làm Thái Thượng Hoàng Đây là một hình thức kèm cặp, rèn rũa kĩ năng làm vua của nhà Trần Vua lên ngôi, nhưng Thái Thượng Hoàng vẫn tham gia chính

sự, giúp nhà vua mới làm quen với chức trách mới.

Ngoài ra, tại khu vực trung tâm Hoàng thành còn có điện Bát Giác, điện Diên

Hiền là nơi vua làm việc hay thết yến các quan Sứ thần nước ngoài được đón tiếp tại điện Tập Hiền và điện Thọ Quang

Điện Diên Hồng là nơi tổ chức các hội

nghị bô lão để lấy ý kiền về những việc lớn, đại sự Chẳng hạn, Hội nghị Diên

Hồng lấy ý kiến các bô lão về việc chủ

chiến hay chủ hòa trước đe dọa xâm chiếm của giặc Nguyên Mông Đây được đánh giá

là chủ trương hay của nhà Trần trong việc tìm kiếm sự đồng thuận từ lòng dân, bởi các bô lão là người có tiếng nói và ảnh

hưởng lớn nhất tại cộng đồng dân cư và trong mỗi gia đình Cũng bởi thế mà điện Diên Hồng có vị trí, vai trò quan trọng.

Nhà vua thường xem lính đấu với hổ ở Vọng Lâu – chuồng hổ được đặt ngay dưới lầu – hoặc xem voi diễn trò Sách An Nam Chí lược ghi, nhằm ngày lễ tiết, viên quản tượng lấy gấm phủ lên lưng voi, khiến voi quỳ xuống lạy vua Khi có tang lễ thì

khoác lên lưng voi yên vàng Voi vốn

thông minh, thấy thế thì nước mắt chảy

ròng ròng Các quan thường chầu lạy vua trước khi dự Hội thề mồng 4 tháng tư ở điện Đại Minh.

Nhà Trần, cung Thái tử được gọi là Sừ cung Các cung nữ ở trong cung Lệ Thiên hoặc Thưởng Xuân.

Các cung điện dưới thời Trần được xây dựng với quy mô rất hoành tráng, có trình độ kỹ thuật cao Thậm chí, trên các gác 2 có thể xây dựng hành lang rộng, có thể nối từ công trình kiến trúc này tới

công trình kiến trúc khác Năm 1368, vua Trần Dụ Tông cho xây dựng hành lang dài nối từ gác Nguyên Huyền tới cửa Đại

Triều ở phía Tây Với hành lang này, bá quan văn võ khi tiến triều yết kiến nhà vua đều có thể tránh nắng mưa.