Bài-Cá-Nhân-Nhập-Môn-Kĩ-Thuật-Trần-Tuấn-Khải

- Khuyết điểm :  Nhược điểm khá lớn cho khung nhôm là có tính dẻo  Thường khung xe sẽ được thiết kế to hơn để mang lại sựchắc chắn tổng thể cho xe đạp  Khung xe nhôm có trọng lượng kh

BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP TP.HCM

KHOA CÔNG NGHỆ CƠ KHÍ

BÁO CÁO MÔN NHẬP MÔN CÔNG NGHỆ

GVHD : LÂM THANH DANH

Họ Tên : Trần Tuấn Khải

MSSV : 21111411

Tp HCM, tháng 12 Năm 2021

Mục Lục

I Giới thiệu sơ nét về xe đạp nam thể thao 2

1 Thông tin tổng quát sản phẩm : 2

2 Xe đạp gồm các bộ phận kĩ thuật : 2

II Thiết kế kĩ thuật xe đạp nam thể thao 2

1 Khung xe 2

3 Yên Xe 5

4 Bàn đạp 8

5 Phuộc xe 9

6 Phanh xe 10

7 Vành xe đạp 12

8 Hệ thống truyền lực cho xe 13

9 Bánh xe 17

10 Đùm xe 19

III Thiết kế xe đạp của bản thân 22

I Giới thiệu sơ nét về xe đạp nam thể thao

1 Thông tin tổng quát sản phẩm :

+ Thương hiệu : Fascino

+ Sản xuất : Đài Loan

+ Màu sắc : Đen Xanh , Đen Lá , Đen Vàng , Đen Đỏ

+ Độ tuổi thích hợp : Từ 16 tuổi trở lên

2 Xe đạp gồm các bộ phận kĩ thuật :

+ Khung + Tay lái + Yên xe+ Bàn đạp + Phanh + Vànhxe

 Khung xe thép không được đánh giá cao cho dòng xe

đạp cao cấp, phù hợp cho lứa tuổi học sinh

 Chiếm hơn 70% thị trường khung xe đạp hiện nay

 Trọng lượng xe nhẹ nên người điều khiển có thể lái dứtkhoát hơn , mạnh mẽ hơn và người dùng có khả năng xử lýnhanh linh hoạt hơn

- Khuyết điểm :

 Nhược điểm khá lớn cho khung nhôm là có tính dẻo

 Thường khung xe sẽ được thiết kế to hơn để mang lại sựchắc chắn tổng thể cho xe đạp

 Khung xe nhôm có trọng lượng không quá nặng phù hợp cho

những xe đạp địa hình có giá thành thấp và người cao tuổi muốn thể thao

 Với hai loại chất liệu của khung xe đạp trên em chọn khung xe đạp có chất liệu bằng nhôm để thiết kế cho xe

vì xe thiết kế theo hướng thể thao nên yêu cầu khối lượng của khung không quá nặng.

2 Tay Lái ( Ghi đông )

 Chất liệu : Thép

 Các kiểu thiết kế ghi đông xe đạp :

 Ghi đông thẳng

 Là loại được sử dụng phổ biến ở các loại xe đạp đặc biệt

là xe đạp leo núi và xe đạp thể thao

 Ghi đông được thiết kế thẳng dễ điều khiển cho người sửdụng vì nó có cấu tạo tối giản, dễ sử dụng

 Ưu điểm :

 Tạo cảm giác chắc chắn khi lái

 Tư thế thoải mái khi chạy

 Khối lượng nhẹ so với những ghi đông khác

 Có thể gắn thêm nhiều loại tay cầm tiện lợi

 Có nhiều không gian để lắp thêm phụ kiện

 Giá tương đối trẻ so với các loại khác

 Loại ghi đông thẳng có thể là lựa chọn của xe đạp thể thao

dùng cho những người sống ở những nơi không quá đông đúc để thuận tiện trong lúc di chuyển

 Ghi Đông Cong

 Chất liệu : Thép

 Đây là loại ghi đông chưa sử dụng phổ biến ở Việt Namnhưng đây là loại ghi đông phù hợp cho cho xe đạp thểthao và đi phượt

 Ghi đông có đặc trưng điển hình là phần trung tâm được nốiliền với thân, đầu hướng về phía trước hoặc hướng xuốngquay về phía người lái

 Ưu điểm :

 Có tư thế nắm thoải mái

 Khả năng chịu sức cản của gió tốt

 Được thiết kế cho những dòng xe đạp sử dụng tốc độcao như xe thể thao, đi du lịch

 Ngoại hình gọn gàng

 Khuyết điểm

 Có thể điều khiển khó khăn ở đường xấu

 Hạn chế trong việc gắn thêm phụ kiện

 Khó sử dụng so với các loại khác

 Không sử dụng được các loại tay cầm hỗ trợ

 Loại ghi đông cong có thể là lựa chọn cho người chọn các loại

xe đạp thể thao chuyên dùng cho đi phượt và mê tốc độ cao

 Em chọn loại ghi đông cong vì thiết kế của ghi đông cong phù hợp với thiết kế của xe đẹp thể thao hơn là ghi đông thẳng Ghi đông cong sẽ có kiểu dáng sang trọng dễ điều khiển hơn so với loại ghi đông thẳng khi đi phượt.

3 Yên Xe

 Khi mua xe đạp thể thao ta cần chú ý yên xe phải có vỏ bọcbền bỉ để chịu sự thay đổi của thời tiết, lớp đệm dày vừaphải để tạo sự êm ái nhưng vẫn đảm bảo không cản trở việcđạp xe

 Việc chọn xe đạp phù hợp giúp ta có thể bảo vệ sức khỏe ,tránh những chấn thương không đáng có ở vùng đáy chậu

và cột sống Bên cạnh đó, yên xe đạp tác động lên tư thếngồi giúp bạn vận hành chiếc xe đạp tốt hơn, đem lại hiệuquả sử dụng cao hơn

 Bộ phận siết chặt và điều chỉnh chiều cao

 Khuyết điểm : Da tổng hợp sẽ hơi cứng cảm giác

ngồi sẽ không thoải mái và không dễ chịu lắm

o Da thật : Chưa được sử dụng phổ biến trong các thiết kế yên

xe hiện nay

 Ưu điểm : Sử dụng lâu về sau sẽ mang lại cảm giác

thoải mái, êm ái nhất và miếng da sẽ biếng đổi hìnhdạng theo hình dáng mông và cân nặng của mình

 Khuyết điểm : Sử dụng lúc ban đầu sẽ không

thoải mái lắm Vì là da thật da sẽ bị thấm nước , cóthể bị mốc và ảnh hưởng bởi tia UV nên phải bảoquản kĩ lưỡng

 Về chất liệu lớp bọc bên ngoài em sẽ chọn da

tổng hợp để thiết kế cho bên ngoài phần yên xe

vì da bền bỉ chống thấm nước và dễ tìm kiếm

được nguyên vật liệu

 Lớp đệm bên trong :

 Đệm Gel : Ôm sát phần mông và vùng đáy chạy, đem lại

cảm giác thoải mái cho người ngồi Nhanh biến dạng phùhợp cho xe đạp phổ thông

 Đệm Foam : Cứng hơn đệm Gel , không êm ái nhưng chịu

lực tốt hơn đệm gel, khó bị biến dạng hơn Phù hợp cho xeđạp thể thao , xe địa hình xe đường dài

 Về chất liệu lớp đệm bên trong em chọn chất liệu đệm Foam dù đệm cứng hơn đệm Gel nhưng chịu lực tốt hơn

và khó bị biến dạng hơn nhiều phù hợp với những thiết

kế xe thể thao hơn vì vận động nhiều nếu bị biến dạng

sẽ gây sự khó chịu cho người sử dụng

 Khung yên xe và kiểu dáng yên xe

 Hình quả lê : Thường có mũi ngắn và rộng bề ngang,

đem lại cảm giác ngồi thoải mái hơn do diện tích tiếp xúclớn hơn sẽ gặp chút khó chịu vì phần đùi sẽ cạ vào yênxe

 Hình chữ T : Thường có mũi dài và hẹp bề ngang, hỗ trợ

tăng lực đạp và giảm thiểu tối đa việc đùi cạ vào yên xe Nhưng sẽ không thoải mái vì diện tích yên không lớn

 Về cấu tạo của khung yên xe và kiểu dáng yên xe em chọn khung yên xe đưọc cấu tạo từ chất liệu là hợp kim vì

nó cứng nhưng trọng lượng nhẹ hơn so với chất liệu thép Kiểu dáng yên xe là kiểu dáng hình chữ T vì yên xe được thiết kế sẽ hỗ trợ tặng lực đạp xe và giảm thiểu được việc đùi cạ vào yên xe

 Bộ phận siết chặt và điều chỉnh chiều cao

 Là chi tiết nối yên xe với bộ phận điều chỉnh độ cao củayên, giúp đẩm bảo cho yên xe được giữ chắc chắn và cốđịnh trên xe

 Giúp người dùng điều chỉnh độ cao yên xe để có tư thếthích hợp khi đạp xe

 Ngoài ra bộ phận điều chỉnh còn giúp hấp thụ và làm yếu

đi sự rung và sốc truyền lên bởi khung xe trong quá trìnhđạp xe

 Cấu tạo của bộ phận siết chặt và điều chỉnh chiều cao

 Chất liệu : Thép

 Có hai loại siết chặt và điều chỉnh chiều cao :

 Điều chỉnh và siết chặt : Từ một cái khóa có cấu

tạo từ một đai khóa hình tròn một ốc dài 31.8mm vàmột cái chốt cố định khóa Khi ta muốn điều chỉnhchiều cao của yên xe cần vặn ốc và bật chốt khóalên chỉnh chiều cao

 Ưu điểm : Thiết kế đẹp mới dễ sử dụng khi đang sử

dụng mà không cần dụng cụ hỗ trợ

 Khuyết điểm : Sử dụng lâu chốt khóa có thể bị lỏng

nếu không kiểm tra thường xuyên

 Điều chỉnh chiều cao và siết chặt : Từ đai khóa

hình tròn và một ốc dài 31.8mm có đầu vặn đượcthiết kế đặc biệt có đầu rỗng để có công cụ hỗ trợsiết chặt hơn Muốn điều chỉnh chỉ cần lấy dụng cụ

làm lỏng ốc và điều chỉnh chiều cao của yên xe theo

ý muốn

 Ưu điểm : Dễ dàng sử dụng , gọn gàng , đơn giản

 Khuyết điểm : Khi sử dụng phải có dụng cụ hỗ trợ

để làm lỏng ốc , khi sử dụng lâu có thể bị rỉ sét vàkhó sử dụng

 Về bộ phận siết chặt và điều chỉnh chiều cao của

xe em chọn bộ phận có cấu tạo từ : Một đai khóa

hình tròn một ốc dài 31.8mm và một cái chốt cố

định khóa Vì cấu tạo này đơn giản thuận tiện

cho người dùng không cần quá nhiều sức hay

dụng cụ để tăng chiều cao cho yên xe

4 Bàn đạp

 Là một bộ phận quan trọng của xe đạp , có cấu tạo gồm

1 trục chính vặn vào phần cuối của tay quay và một thânchính gắn với bàn đạp chân

 Bàn đạp hoạt động dựa vào liên kết giữa chân người đi xeđạp và tay quay, bàn chân quay trục quay của khungphía dưới đồng thời đẩy bánh xe của xe đạp

 Một chiếc xe đạp an toàn khi có kết nối bàn đạp với mộttay quay truyền động bằng xích, truyền lực tới các bánh

xe điều khiển thông qua một con lăn

 Các loại bàn đạp :

 Bàn đạp phẳng cơ bản :

 Bàn đạp có diện tích phẳng có diện tích tương đốilớn

 Có hỗ trợ bàn đạp trên cả hai mặt bàn đạp vàđược sử dụng với bất kỳ loại giày nào

 Đây là loại bàn đạp hầu hết ai cũng sẽ sử dụngtrong khi sử dụng xe đạp lần đầu tiên

 Bàn đạp dạng kẹp ngón và dây đai :

 Dây đai được gắn vào mặt trước của bàn đạpdạng phẳng cho phép lồng nữa bàn chân vào bànđạp giúp tạo sự thoải mái hơn khi sử dụng giày

5 Phuộc xe

 Có 2 loại phuộc phổ biến hiện nay :

- Chất liệu : Hợp kim nhôm và maige

- Phuộc lồng : Phuộc lồng là loại thông dụng nhất hiện nay

 Ưu điểm : Nhẹ, dễ lắp ráp, giá thành rẻ, dễ cân chỉnh theo mục đích sử

dụng

 Nhược điểm : Dễ cong ty khi có va chạm mạnh, xì dầu thủy lực bên trong

ống phuộc qua ron nếu lực nén quá mạnh

- Phuộc hành trình ngược : Phuộc hành trình ngược có thiết kế với

phần trụ nằm phía trên , siết chặt vào phần chảng ba và phần ống phuộc được cố định vào lốp trước

 Ưu điểm : Của loại giảm xóc này là êm ái, bền bỉ và làm giảm

trọng lượng cho bộ giảm xóc

 Nhược điểm : Dễ bị vỡ ống chứa dầu hoặc bị rò dầu thủy lực

trong ống chứa ra ron

- Hành trình phuộc : 100mm

 Em chọn phuộc lồng vì nó phù hợp với xe đạp thể thao để đi phượt

6 Phanh xe

3 Má phanh xe đạp : Đặt dưới vành bánh xe trước tạo ra

ma sát giúp bánh xe quay chậm lại

 Sử dụng được cho nhiều loại xe đạp khác nhau

o Khuyết điểm : Đòi hỏi bảo trì thường xuyên vì lực

ma sát với vành xe khiến má phanh dễ bị hao mòn

o Phanh vành Delta : Có hình dạng tam giác , phạm

vi tiếp xúc với vành xe lớn, phanh mang lại chấtlượng phanh tốt và việc thay thế sửa chữa cũng đơngiản hơn

 Phanh đĩa

o Phanh đĩa có cấu tạo bao gồm một đĩa phanh

gắn cố định trên một trục quay , đĩa này sẽchuyển động tròn theo bánh xe khi di chuyển

o Phần đĩa phanh sẽ được đục lỗ hoặc kẻ rãnh giúp

tản nhiệt tốt khi ma sát với vành bánh xe

o Má phanh thường có 2 cặp , được lắp đặt đối

xứng hai bên đĩa phanh

o Phanh xe người dùng sẽ bóp thắng , má phanh

sẽ kẹp đĩa phanh lại giúp xe giảm tốc độ

Giá thành mắc hơn các loại phanh khác

Khi sửa chữa hay thay thế người sử dụng cần phải có dụng cụ chuyên dụng cùng với thợ sửa

có tay nghề

o Phanh đĩa dầu thủy lực : có trọng lượng nhẹ

với kết cấu khá phức tạp , nhưng lực tác động của loại phanh này rất lớn do ít hao lực ở đường truyền

o Ưu điểm :

Hoạt động êm ái và mạnh hơn phanh đĩa cơ

Do loại phanh dùng dầu thủy lực nên độ bềnkhá cao không bị rò rỉ dầu hay oxi hóa

Sử dụng loại phanh đĩa dầu, khi bóp nhẹ ngườidùng sẽ có cảm giác nhẹ và không bị bó cứng

 Vành xe được trang bị trên xe có phanh đĩa

 Chất liệu bằng hợp kim nhôm Thụy Sĩ

có líp mà khi sử dụng không cần phải dùng đến bàn đạp quánhiều mà bánh xe vẫn chuyển động về phía trước theo quántính Líp là bộ phận quan trọng nhất trong hệ thống truyềnlực cho xe

 Líp được cấu tạo từ hai bộ phận là : Vành và Cốt

 Vành (1) : Là một tập hợp các bánh răng xếp tầng

nằm trên trung tâm bánh sau, gồm bánh răng phíangoài và bánh răng phía trong có dạng răng cưanghiêng về phía ăn khớp với cá líp (2) là một lưỡi thépnhỏ

 Cốt (3) : Có hai rãnh để đặt 2 bánh răng, trong mỗi

rãnh có một lò xo nhỏ hoặc một cái lẫy làm bằng sợithép nhỏ có tính đàn hồi luôn tì vào bánh răng

o Líp xe gồm các đĩa răng xếp tầng nằm trên trung tâm

của bánh sau Số lượng của bánh răng là yếu tố quantrọng để xác định tố độ như 8,9,10,11

o Hầu hết các xe đạp đường trường xích nhỏ nhất có 12

răng và xích lớn nhất có 25 răng

 Về bộ phận líp xe chọn : Líp xe 7 / 8 / 9 có đường xích nhỏ nhất

12 răng và xích lớn nhất 35 răng

 Xích

o Xích xe đạp được tạo ra bằng các liên kết Nó là một

trong những yếu tố quan trọng trong việc truyền tải

xe đạp Là liên kết thiết yếu nối phần trước của hệthống lái , đĩa , đùi đĩa với phần sau líp hub Thôngqua chuỗi xích mà lực truyền động được chuyển đổigiúp xe đạp chuyển động về phía trước

o Cấu tạo của một chuỗi xích bao gồm các con lăn hình

trụ ngắn kết hợp với nhau bởi các liên kết Khoảngtrống giữa các con lăn kết hợp với răng của đĩa trước

và răng của líp tạo nên lực truyền tải khi đạp

o Hầu hết các dây xích được chế tạo bằng hợp kim

thép, vật liệu này rất bền và đủ để có thể chịu những

áp lực liên quan đến việc bạn đạp chân

 Xe phù hợp : Xe thể thao , xe leo núi

 Vật liệu : Hợp kim nhôm

 Trọng lượng : 750g

 Đùi đĩa và đĩa xe Motachie

 Thông số kĩ thuật : 39/52T -170mm

 Vật liệu : Hợp kim Nhôm

 Loại xe phù hợp : Xe đạp đua , road bike

 Về đùi và đĩa xe đạp chọn Prowheel vì được thiết kế

từ hợp kim nhôm trọng lượng sẽ nhẹ và đùi và đĩa

xe này sẽ phù hợp với loại xe thể thao

9 Bánh xe

o Lốp là bộ phận quan trọng trong bất cứ xe nào

,không những ảnh hưởng đến sự an toàn, độ

êm ái thoải mái khi đi xe, lốp xe cũng ảnhhưởng đến khả năng tăng tốc , khả năng đápứng nhu cầu đi xe trên địa hình khác nhau của

 Lốp rộng vừa phải ( 2,2 – 2,5 inch )

Mức độ bám tốt hơn trên địa hình gồ ghề hoặccát, êm hơn do khối lượng không khí lớn hơn

Tăng tốc chậm, leo núi , dừng lại và thay đổihướng chậm hơn so với lớp hẹp

Tăng cường bảo vệ niềng xe vì bánh lớn, khốilượng không khí lớn

 Lốp xe rộng ( 2,5 inch hoặc lớn hơn )

Bảo vệ niềng xe tốt nhất , độ bám cao , êm nhất

vì khối lượng không khí lớn nhất

Nhưng tăng tốc chậm nhất , tăng tốc , leo núi vàđổi hướng cũng chậm

o Các loại lốp xe hiện nay :

 Được lót bởi lớp sợi kevlar cực kỳ bền chắc

 Khuyết điểm :

 Ít những đường nổi của bánh xe

 Có khả năng dễ bị trơn trượt

 Độ bám đường sẽ bị hạn chế nếu trời mưa

 Nếu bơm căng sẽ cho khả năng di chuyển êm áihơn

 Lốp xe đạp đường dài

 Ưu điểm :

 Lớp xe được thiết kế để chịu trọng lượng lớn

 Di chuyển liên tục trong thời gian dài qua nhiềuđịa hình mà vẫn giữ được cho người đi cảm giácthoải mái

 Lốp xe chọn lốp xe hẹp và là lốp xe đường dài vì nó

được thiết kế chịu lực và phù hợp với các loại xe

đạp thể thao đường dài và đi phượt

10 Đùm xe

o Đùm nằm ở giữa bánh xe , nối vành xe bởi căm xe,

giúp bánh xe xoay quanh trục đỡ cố định

o Tương ứng với bánh trước và bánh sau của xe đạp ,

đùm trước và đùm sau hoàn toàn khác nhau

o Đùm trước được thiết kế đơn thuần giúp bánh xe quay

được

o Đùm sau lại đóng vai trò như một phần của một bộ

truyền động, tham gia vào cơ chế chuyển động do lípđược gắn trực tiếp vào đùm sau

 Loại đùm xe này có giá thành cao nên hiện chưa phổbiến ở VN

 Boost là công nghệ được áp dụng cho dòng xe đạpđịa hình

 Đùm có chiều dài 110mm đường kính trục là 15mm

 Chiều dài của đùm được mở rộng ra mỗi bên 5mm

 Giúp tăng góc nghiêng của căm và làm cho bánh xecứng hơn

 Đùm Boost

 Mỗi bên tăng thêm 3mm gia tăng khoảng rộng giữahai phần xỏ căm lên 6mm và nó dần thay thế đùm142mm

 Tạo thêm độ nghiêng cho căm và làm tăng độ cứngcủa niềng

 Sườn cũng được mở rộng ra thêm 148mm để có thểgắp lốp

 lớn hơn so với đùm 142mm

 Đùm xe với đùm trước em chọn đùm trục 15mm và trục sau

em chọn đùm trục 142mm x 12mm vì hai loại đùm này giúp giữ xe cố định tốt và giá thành rẻ dễ tìm kiếm được trên thị trường

III Thiết kế xe đạp của bản thân

Tên : Xe đạp nam thể thao

Cấu tạo :

 Khung xe được chế tạo từ vật liệu : Nhôm

 Tay lái : Là loại cong chất liệu bằng thép

 Bộ phận xiết chặt và nâng chiều cao : Từ một cái

khóa có cấu tạo từ một đai khóa hình tròn một ốc dài31.8mm và một cái chốt cố định khóa và chất liệubằng thép

 Bàn đạp : Dạng kẹp ngón và dây đai

 Phanh xe : Phanh đĩa ( Phanh đĩa dầu thủy lực )