Đối với các công việc xây dựng chưa có trong hệ thống định mức dự toán xây dựng được công bố hoặc đã có trong hệ thống định mức dự toán xây dựng được công bố nhưng chưa phù hợp với yêu c
Trang 1NHIỆM VỤ ĐƯỢC GIAO
XÁC ĐỊNH ĐỊNH MỨC VÀ ĐƠN GIÁ 03 CÔNG VIỆC
TRONG CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG SAU:
Sinh viên: Lê Ngọc Lâm
1) Đào móng trụ bằng máy đào (gàu 1,0m3) kết hợp thủ công đất cấp II, rộng2,5m, chiều sâu 2,0m Khối lượng đào máy chiếm 80% (AB.11400+AB.25000)2) Sản xuất, lắp dựng khe co 2*4 (h=30cm) đường lăn máy bay sử dụng thép tròntrơn Φ12 một đầu nhúng bitum (AL.21100)
3) Đổ bê tông cọc khoan nhồi (móng nhà cao tầng) đường kính 700mm bằng máybơm bê tông tĩnh BSA 1005 D (AF.35000)
- Định mức xây dựng được lập trên cơ sở các quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng; quy phạm
kỹ thuật về thiết kế - thi công - nghiệm thu; mức cơ giới hóa chung trong ngành xâydựng; trang thiết bị kỹ thuật, biện pháp thi công và những tiến bộ khoa học kỹ thuậttrong xây dựng (các vật liệu mới, thiết bị và công nghệ thi công tiên tiến…)
1.2. Quản lý định mức
Bộ xây dựng công bố định mức xây dựng để các cơ quan, tổ chức, cá nhân
có liên quan sử dựng vào việc lập và quản lý chi phí đầu tư XDCT theo hướng dẫncủa bộ xây dựng
“Điều 19: 32/2015/NĐ-CP về quản lý định mức xây dựng
Trang 21 Bộ Xây dựng hướng dẫn phương pháp lập định mức dự toán xây dựng và công bố định mức xây dựng.
2 Trên cơ sở phương pháp lập định mức dự toán xây dựng theo quy định tại Khoản 1 Điều này, các Bộ quản lý công trình xây dựng chuyên ngành, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
tổ chức lập và công bố định mức xây dựng cho các công việc đặc thù chuyên ngành củangành và địa phương sau khi có ý kiến thống nhất của Bộ Xây dựng Định kỳ hàng nămgửi những định mức xây dựng đã công bố về Bộ Xây dựng để theo dõi, quản lý
3 Định mức xây dựng được công bố quy định tại Khoản 1, 2 Điều này là cơ sở để chủ đầu tư sử dụng, vận dụng, tham khảo khi xác định tổng mức đầu tư xây dựng, dự toán xây dựng và quản lý chi phí đầu tư xây dựng
4 Đối với các công việc xây dựng chưa có trong hệ thống định mức dự toán xây dựng được công bố hoặc đã có trong hệ thống định mức dự toán xây dựng được công bố nhưng chưa phù hợp với yêu cầu kỹ thuật, điều kiện thi công, biện pháp thi công cụ thể của công trình được thực hiện như sau:
a) Chủ đầu tư tổ chức xác định các định mức dự toán xây dựng mới, định mức dự toán xây dựng điều chỉnh hoặc vận dụng định mức dự toán tương tự ở các công trình đã và đang thực hiện, làm cơ sở quản lý chi phí đầu tư xây dựng công trình;
b) Đối với các gói thầu xây dựng sử dụng vốn ngân sách nhà nước thực hiện hình thức chỉ định thầu thì chủ đầu tư phải báo cáo người quyết định đầu tư xem xét quyết định trước khi áp dụng Riêng đối với công trình xây dựng thuộc dự án đầu tư do Thủ tướng Chính phủ quyết định đầu tư thì Bộ trưởng Bộ quản lý ngành, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định
5 Chủ đầu tư được thuê tổ chức tư vấn quản lý chi phí đủ điều kiện năng lực theo quy định tại Nghị định về quản lý dự án đầu tư xây dựng để lập, điều chỉnh, thẩm tra các định mức dự toán xây dựng tại Khoản 4 Điều này”
2. Giá và quản lý giá trong xây dựng
2.1. Khái niệm về giá trị, giá cả và giá thành
a. Gia tri
Giá trị hàng hóa sản phẩm: hao phí lao động xã hội cần thiết để tạo một sảnphẩm gồm lao động sống và lao động vật hóa
- Giá trị lao động vật hóa: nguyên vật liệu, khấu hao máy móc thiết bị…
- Giá trị lao động sống: tiền lương cho công nhân cán bộ …
Trang 3- Phần thặng dư do lao động sống tạo ra.
2.2. Các loại giá trong xây dựng
Giá xây dựng nhằm mục đích phục vụ cho công tác quản lí vốn đầu tư xây dựng(ĐTXD) của chủ đầu tư và quản lí chi phí sản xuất kinh doanh trong doanh nghiệp xâydựng Giá xây dựng trong cơ chế thị trường được biểu thị dưới các hình thức sau:
- Tổng mức đầu tư của dự án xây dựng công trình: Toàn bộ chi phí đầu tư xây dựng của
dự án được xác định phù hợp với thiết kế cơ sở và các nội dung khác của báo cáonghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng
Tổng mức đầu tư bao gồm: chi phí xây dựng, chi phí thiết bị, chi phí tư vấn, chiphí quản lý dự án, chi phí bồi thường, hỗ trợ tái định cư, chi phí khác và chi phí dựphòng
- Tổng dự toán XDCT: toàn bộ chi phí cần thiết dự tính để đầu tư XDCT, hạng mục côngtrình thuộc dự án Được xác định ở giai đoạn thiết kế kĩ thuật đối với thiết kế 3 bước,thiết kế bản vẽ thi công với thiết kế 2 bước và 1 bước và là căn cứ quản lí chi phíXDCT
Tổng dự toán XDCT bao gồm: chi phí xây dựng, chi phí thiết bị, chi phí tư vấn,chi phí quản lí dự án, chi phí khác được tính trong dự toán công trình và chi phí dựphòng
- Dự toán chi phí xây dựng được xác định trên cơ sở thiết kế kỹ thuật hoặc thiết kế bản
vẽ thi công và đơn giá XDCT (đơn giá dự toán) Trong giá dự toán có các loại sau:+ Giá thành dự toán xây dựng, bao gồm: chi phí trực tiếp về VL, NC, MTC và trựctiếp chi phí khác;
+ Giá trị dự toán trước thuế bao gồm: chi phí trực tiếp (VL, NC, MTC, trực tiếp phíkhác), chi phí cung, lãi;
Trang 4+ Giá trị dự toán xây dựng sau thuế: là toàn bộ chi phí xã hội trung bình cần thiết
để tạo nên công trình xây dựng Bao gồm: chi phí trực tiếp (VL, NC, MTC, trực tiếpphí khác), chi phí chung, lãi, thuế;
- Giá thành dự toán, công tác xây lắp bao gồm giá thành kế hoạch và giá thành thực tế
Giá xây dựng dùng trong giao dịch trên thị trường xây dựng:
Dự toán gói thầu xây dựng: xác định theo từng gói thầu, phù hợp với kế hoạch lựa chọn
nhà thầ, dự toán XDCT đã được phê duyệt và được thực hiện khi tổ chức lựa chọn nhàthầu xây dựng
Dự toán gới thầu xây dựng gồm: dự toán gói thầu thi công xây dựng, dự toángói thầu mua sắm vật tư, thiết bị lắp đặt vào công trình, dự toán gói thầu tư vấnĐTXD và dự toán gói thầu hỗn hợp
Giá đấu thầu xây lắp gồm giá mời thầu, giá dự thầu và giá xét thầu
Giá trúng thầu là giá bỏ thầu của nhà thầu trúng thầu Giá hợp đồng là giá của tổ chức
nhận thầu thắng cuộc trong quá trình đấu thầu và được chủ đầu tư thỏa thuận ký hợpđồng giao nhận thầu
Giá thỏa thuận là giá thỏa thuận giữa 2 bên trên cơ sở giá thị trường tự do, không theo
đơn giá quy định Loại giá này không được áp dụng cho các công trình được đầu tư từnguồn vốn ngân sách nhà nước, mà chỉ áp dựng cho thành phần kinh tế tư nhân
Giá giao khoán: thường áp dụng trong trường hợp nhà thầu khoán cho đội sản xuất hay
cho công nhân thực hiệ từng hạng mục công việc không thể cân đo đong đếm được.2.3. Quản lý giá trong xây dựng
Đối với chủ đầu tư
- Chủ đầu tư căn cứ phương pháp lập giá xây dựng, yêu cầu kỹ thuật, biện pháp thi công
cụ thể của công trình tổ chức lập đơn giá xây dựng chi tiết công trình, giá xây dựngtổng hợp của công trình làm cơ sở xác định tổng mức đầu tư, dự toán xây dựng và quản
lý chi phí ĐTXD
- Chủ đầu tư được thuê các tổ chức, cá nhân tư vấn quản lý chi phí xây dựng có đủ điềukiện năng lực về tư vấn quản lý chi phí thực hiện các công việc hoặc phần công việcliên quan tới lập, thẩm tra giá XDCT
- Đối với các đơn giá xây dựng trong dự toán gói thầu đấu thầu quốc tế, chủ đầu tư cótrách nhiệm kiểm tra hoặc thuê tư vấn có đủ điều kiện năng lực, kinh nghiệm, chuyênmôn thẩm tra về tính hợp lý, chính xác của các đơn giá xây dựng này trước khi sửdụng
Đối với nhà thầu xây dựng
Trang 5Nhà thầu xây dựng thực hiện quản lý giá xây dựng công trình như quy địnhsau:
- Quyết định định mức, đơn giá và các chi phí khác có liên quan đến giá dự thầu khitham gia đấu thầu
- Được đề xuất và thỏa thuận với chủ đầu tư về các định mức, đơn giá cho các công việcphát sinh trong quá trình xây dựng công trình
- Được chủ động sử dụng các khoản chi phí xây dựng nhà tạm để ở và điều hành thi côngtại hiện trường, trực tiếp chi phí khác cho các công việc phục vu thi công
- Được quyền yêu cầu thanh toán các khoản lãi vay do chậm thanh toán; được bồithường về những thiệt hại do việc chậm bàn giao mặt bằng và các thiệt hại khác không
do lỗi của nhà thầu
- Nhà thầu chịu trách nhiệm bồi thường cho chủ đầu tư và các bên có liên quan nhữngthiệt hại gây ra do lỗi của nhà thầu (nếu có) trong việc thi công chậm tiến độ quy định
- Các quyền và trách nhiệm khác liên quan đến quản lý chi phí theo quy định hiện hànhcủa pháp luật
3. Vai trò của định mức và đơn giá trong xây dựng
3.1 Vai trò của định mức
Định mức trong xây dựng nói riêng có tầm quan trọng hết sức lớn lao
- Trước hết nó là công cụ quan trọng để nhà nước tiến hành quản lý kinh tế và tổchức sản xuất ở tầm vĩ mô, là cơ sở pháp lý đầu tiên về mặt kỹ thuật và về mặtkinh tế của nhà nước
Thứ hai, các định mức này là những công cụ quan trọng để tính
toán các tiêu chuẩn về kỹ thuật, về giá trị sử dụng của sản phẩm,
về chi phí công nhân về các hiệu quả kinh tế- xã hội
- Thứ ba, các định mức này là các cơ sở để kiểm tra chất lượng sản phẩm về mặt kỹthuật, kiểm tra các chi phí và hiệu quả về mặt kinh tế- xã hội cảu các quá trình sảnxuất
- Thứ tư, các định mức này còn đảm bảo sự thống nhất đến mức cần thiết về mặtquốc gia cũng như về mặt quốc tế đối với các sản phẩm làm ra để tạo điều kiệnthuận lợi cho quá trình sản xuất và tiêu thụ các sản phẩm trwn thị trường
- Thứ năm, các định mức này còn được dùng để làm phương án đối sánh cơ sở khiphân tích, lựa chọn các phương án sản xuất tối ưu Các định mức về chi phí còn đểbiểu diễn hao phí lao động xã hội trung bình khi tính toán và lựa chọn phương án
Trang 6- Thứ sáu, các định mức này còn là các tiền đề để áp dựng các phương tiện máy tínhđiện tử và tin học hiện đại.
- Thứ bảy, các định mức và tiêu chuẩn còn có tác dụng to lớn trong việc đẩy mạnhtiến bộ khoa học kỹ thuật, hoàn thiện trình độ tổ chức sản xuất và quản lý kinh tế,thực hiện hoạch toán kinh tế và tiết kiệm chi phí xã hội
Với ý nghĩa và tầm quan trọng như vậy, định mức ký thuật có các loại sau:định mức mở rộng, định mức dự toán, định mức dự toán tổng hợp, định mức sảnxuất …
Dựa trên các định mức chúng ta sẽ tiết kiệm được lao động sống, lao độngvật hóa khác và thời gian vận hành khai thác các thiết bị máy móc trong quá trìnhthi công
Ý nghĩa: định mức trong xây dựng là nghiên cứu và áp dụng các phươngpháp sản xuất tiên tiến để thúc đẩy năng suất lao động
3.2 Vai trò của đơn giá
Là cơ sở đẻ lập dự toán theo thiết kế của công trình, giá gói thầu và quản lýchi phí dự án đầu tư XDCT
Trang 7CHƯƠNG I ĐỊNH MỨC VÀ XÁC ĐỊNH ĐỊNH MỨC TRONG XÂY DỰNG
1.1. Tổng quan về định mức dự toán XDCT
1.1.1. Khái niệm, nội dung của định mức dự toán XDCT
1) Khái niệm, mục đích, yêu cầu cảu định mứca) Khái niệm
Định mức dự toán XDCT (gọi tắt là định mức dự toán) là mức hao phí cầnthiết về VL, NC, MTC, và thiết bị thi dông được xác địn phù hợp với yêu cầu kỹthuật, điều kiện thi công và biện pháp thi công cụ thể để hoàn thành một đơn vịkhối lượng công tác xây lắp tương đối hoàn chỉnh như 1m3 tường gạch, 1m3 bêtông, 1m2 lát nền, 1m2 lát tường … từ khâu chuẩn bị đến khâu kết thúc công tácxây lắp (kể cả những hao phí cần thiết do yêu cầu kỹ thuật và tổ chức sản xuấtnhằm đảm bảo thi công xây lắp liên tục đúng quy trình, quy phạm kỹ thuật)
b) Mục đích, yêu cầu của định mứcMục đích của công tác định mức dự toán là xây dựng hệ thống định mức dựtoán tiên tiến, phù hợp với trình độ và yêu cầu kỹ thuật hiện đại Để đạt được mụcđích trên, định mức dự toán cần phải đáp ứng một số yêu cầu sau:
- Có luận cứ khoa học về kinh tế- kỹ thuật, bảo đảm và xác định đúng đắn giá dựtoán xây lắp công trình, nâng cao hiệu quả vốn đầu tư
- Tính đến các thành tựu khoa học kỹ thuật xây dựng, các kinh nghiệm tiên tiến,đồng thời xét đến khả năng thực tế có thể thực hiện các định mức của các tổ chứcxây lắp làm việc trong điều kiện bình thường
- Định mức dự toán xác định cho công tác kết cấu xây lắp tương đối hoàn chỉnh phùhợp với nội dung thiết kế, thi công, các tiêu chuẩn, quy trình quy phạm kỹ thuậtxây dựng, tạo thuận lợi cho việc xác định giá dự toán công trình theo giai đoạnthiết kế
- Công tác hoặc kết cấu xây lắp trong định mức dự toán được hệ thống một cáchthống nhất theo yêu cầu kỹ thuật công trình, điều kiện thi công bình thường và biệnpháp thi công phổ biến phù hợp với trình độ khoa học kỹ thuật trong xây dựng vàmức trang bị cơ giới hóa của ngành xây dựng
- Bảo đảm đơn giản, thuận tiện trong xây dựng và giảm nhẹ công sức và thời gianlập tài liệu dự toán
Trang 8Do sự phát triển không ngừng của tiến bộ khoa học kỹ thuật trong ngành xâydựng, đòi hỏi định mức dự toán phải được hoàn thiện một cách có hệ thống, đồngthời cũng đòi hỏi sự cần thiết phải xem xét và sửa đổi chúng cho phù hợp trongtừng thời kỳ do sự xuất hiện những định mức thi công về sử dụng vật liệu mới,công nghệ xây lắp mới, nhằm bảo đảm định mức dự toán phản ánh đúng đắn trình
độ kỹ thuật của ngành xây dựng trong từng thời kỳ Chỉ với điều kiện đó, chi phílao động cá biệt mới có thể tiến dần đến chi phí lao động xã hội cần thiết, đưa giá
cả sản phẩm xây dựng tới gần giá trị xã hội của nó
2) Nguyên tắc lập định mức dự toán XDCT
Nguyên tắc tổng hợp của định mức dự toán:
- Quá trình XDCT là sự tổng hợp cảu nhiều loại công tác xây lắp khác nhau nhưcông tác đất, đá, bê tông, nề, mộc, thép, lắp đặt thiết bị, cấu kiện Quá trình xây lắptạo ra một kết cấu (cột, dầm, sàn) hoặc một bộ phận công trình (nền, móng, mái,mặt đường) Mặt khác mỗi công tác xây dựng sử dụng nhiều lao động có chuyênmôn và tay nghề khác nhau,
- Việc nghiên cứu tính toán xác định nhu cầu cần thiết về: vật liệu, lao động và máymóc thiết bị để thi công trong định mức dự toán phải được tổng hợp hơn một bước,
nó được xác định trên một khối lượng đơn vị công tác xây lắp tương đối hoànchỉnh bằng cách tổng hợp các bước công việc mà trong định mức thi công mỗicông việc đó thường được tính riêng
- Định mức dự toán được lập trên cơ sở các mô hình tính toán đã được định hình và
sử dụng biện pháp thi công tiên tiến… nhờ đó sẽ đảm bảo được tính đúng đắn vàtiên tiến của định mức xây dựng
Nguyên tắc lựa chọn phương pháp thi công
- Để thi công một kết cấu, bộ phận công trình hoặc một công tác xây lắp có thể thựchiện bằng nhiều phương pháp khác nhau (thủ công, cơ giới hoặc cơ giới kết hợpthủ công…)
- Định mức dự toán các công tác xây lắp, kết cấu công trình được tính toán trên cơ
sở điều kiện và biện pháp thi công đặc trưng được áp dụng tương đối phổ biến trêncác công trình xây dựng mà không lệ thuộc vào biện pháp thi công cụ thể nào của
tổ chức xây lắp
3) Nội dung của định mức dự toán XDCT
Trang 9Nội dung cảu định mức bao gồm 3 loại hao phí: Mức hao phí vật liệu, mứchao phí nhân công và mức hao phí máy thi công Trong đó:
Mức hao phí vật liệu:
- Mức hao phí vật liệu là mức hao phí vật liệu chín, vật liệu phụ, các cấu kiện hoặc
bộ phận rời lẻ, vật liệu luân chuyển (không kể vật liệu phụ cần dùng cho máy móc,phương tiện vận chuyển và những vật liệu tính trong chi phí chung) cần cho việcthực hiện và hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng
- Mức hao phí vật liệu trong định mức bao gồm 5 khâu hao hụt vật liệu, riêng đốivới các loại cát xây dụng đã kể đến hao hụt do độ dôi của cát
- Cấp bậc công nhân trong định mức là cấp bậc bình quân của các công nhân thamgia thực hiện một đơn vị công tác xây dựng
Mức hao phí máy thi công:
- Mức hao phí máy thi công là số ca sử dụng máy và thiết bị thi công trực tiếp thựchiện kể cả máy và thiết bị phục vụ để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tácxây dựng
- Định mức dự toán XDCT là mức hao phí cần thiết về VL, NC, MTC, và thiết bị thicông được xác định phù hợp với yêu cầu kỹ thuật, điều kiện thi công và biện phápthi công cụ thể để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác XDCT;
- Định mức kinh tế- kỹ thuật là cơ sở để quản lý chi phí ĐTXD
Trang 10b) Định mức chi phí
- Định mức chi phí gồm định mức tính bằng tỷ lệ (%) và định mức tính bằng giá trị;
- Định mức chi phí là cơ sở để xác định giá xây dựng, dự toán chi phí của một sốloại công việc, chi phí trong ĐTXD gồm chi phí quản lý dự án, chi phí ĐTXD, chiphí chung, thu nhập chịu thuế tính trước, chi phí hạng mục chung và một số côngviệc, chi phí khác
- Định mức sử dụng vật liệu (thường gọi là định mức vật tư) là mức hao phí từngloại vất liệu để cấu thành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng hoặc một loạicấu kiện hay kết cấu xây dựng phù hợp với yêu cầu kỹ thuật, tiêu chuẩn xây dựng,quy phạm thiết kế- thi công của nhà nước
Định mức sử dụng vật liệu trong xây dựng là cơ sở để lập định mức dự toán,quản lý vật tư XDCT và tính giá vật liệu xây dựng đến công trình
- Định mức lao động
Định mức lao động là hao phí lao động trực tiếp (theo các loại cấp bậc thợhoặc từng loại cấp bậc thợ phải tác nghiệp) để thực hiện từng công việc cụ thểcủa công tác xây dựng, lắp đặt, với lao động có trình độ chuyên môn tương ứnglàm việc trong điều kiện bình thường
- Định mức năng suất máy và thiết bị thi công
Định mức năng suất máy và thiết bị thi công (gọi tắt là định mức năng suấtmáy thi công) là số lượng sản phẩm do máy, thiết bị thi công hoàn thành trongmột đơn vị thời gian (giờ máy, ca máy)
Định mức năng suất máy và thiết bị thi công còn có một số chỉ tiêu, địnhmức khác của máy và thiết bị như:
• Nguyên giá của máy và thiết bị thi công, số ca, giờ máy hoạt động trong năm;
• Định mức tỷ lệ khấu hao, sửa chữa, tiêu hao nhiên liệu, năng lượng, lươngvà cấp bậc công nhân điều khiển máy, thiết bị thi công…
Trang 11• Thời gian sủ dụng máy bao gồm thời gian làm việc của máy để thực hiệnnhiện vụ sản xuất theo đúng quy trình thi công và đảm bảo chất lượng sảnphẩm
• Thời gian làm việc cảu công nhân điều khiển và phục vụ máy được địnhmức bao gồm: thời gian thực hiện nhiệm vụ chuẩn kết và tác nghiệp, thờigian nghỉ do yêu cầu kỹ thuật và tổ chức thi công, thời gian nghỉ do nhu cầu
tự nhiên
b) Định mức dự toán XDCT
- Định mức dự toán XDCT (gọi tắt là định mức dự toán) là định mức hao phí về vậtliệ, nhân công, máy và thiết bị thi công phù hợp với yêu cầu kỹ thuật, điều kiện thicông và biện pháp thi công cụ thể để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tácXDCT;
- Khối lượng công tác XDCT được hiểu là khối lượng tổng hợp của một công tácxây dựng cụ thể như 1m3 tường gạch, 1m3 bê tông, 1m2 gạch lát, 1 tấn cốt thép,100m dài cọc…;
- Định mức dự toán XDCT là mức hao phí cần thiết về vật liệu, nhân công, máy vàthiết bị thi công từ khâu chuẩn bị đến khâu kết thúc công tác xây dựng;
- Định mức dự toán được lập trên các cơ sở quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng, quyphạm kỹ thuật về thiết kế- thi công- nghiệm thu, mức cơ giới hóa chung trongngành xây dựng, trang thiết bị kỹ thuật, biện pháp thi công và những tiến bộ khoahọc kỹ thuật trong xây dựng;
Nội dung định mức dự toán XDCT
- Mức hao phí: là số lượng vật liệu chính, vật liệu phụ, các cấu kiện hoặc các bộphận rời lẻ, vật liêu luân chuyển cần cho việc thực hiện và hoàn thành một đơn vịkhối lượng công tác xây dựng
- Mức hao phí lao động: là số ngày công lao động cảu công nhân trực tiếp và phục
vụ theo cấp bậc thực hiện và hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng
- Mức hao phí máy thi công: là số ca sử dụng máy và thiết bị thi công chính và phụ
để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng
Hệ thống định mức dự toán xây dựng:
- Định mức dự toán xây dựng do bộ xây dựng công bố: là định mức dự toán cáccông tác xây dựng, lắp đặt, … phổ biến, thông dụng có ở các loại hình công trìnhxây dựng;
- Định mức dự toán xây dựng do các bộ, UBND các tỉnh công bố: là định mức dự
Trang 12toán cho các công tác chưa có trong hệ thống định mức do Bộ xây dựng công bố;
- Định mức dự toán XDCT: là những định mức dự toán của tất cả các công tác xâydựng, lắp đặt, cần thiết, phù hợp với yêu cầu kỹ thuật, điều kiện thi công và biệnpháp thi công của công trình làm cơ sở để lập đơn giá XDCT
kế để đánh giá theo bao quát, mức độ tổng hợp và đầy đủ khi xác định hệ thốngdanh mục
- Bước 2: xác định thành phần công việc khi bắt đầu đến khi hoàn thành, phù hợpvới yêu cầu kỹ thuật, điều kiện, biện pháp thi công và phạm vi thực hiện công việc
Định mức dự toán cho công tác xây dựng hoặc kết cấu được quy định baogồm nhiều thành phần và khâu công việc thực hiện khi băt sđầu đến khi hoànthành khối lượng công tác xây dựng hoặc kết cấu
Định mức dự toán cho công tác xây dựng hoặc kết cấu được tổng hợp từ cácdịnh mức thi công của từng phần và khâu công việc Vì vậy xác định thành phầncông tác xây dựng hoặc kết cấu có tầm quan trọng trong việc tính đúng, tính đủcác thành phần chi phí cần thiết để thực hiện công tác xây dựng hoặc kết cấu đó
- Bước 3: tính toán xác định thành phần hao phí về VL, NC, MTC
Nội dung gồm:
+ tính toán hao phí về vật liệu;
+ tính toán hao phí về nhân công;
+tính toán hao phí về máy và thiết bị thi công
1.2.2. Các phương pháp lập
1) Lập định mức dự toán XDCT theo phương pháp bấm giờ
Khái niệm: là phương pháo nghiên cứu thời gian hao phí để thực hiện bộphận của các bược công việc lặp đi lặp lại trong ca làm việc bằng cách xác địnhhợp lý kết cấu các bộ phận của các bước công việc và thời hạn thực hiện các bộphận bước công việc đó Điều này cho phép xác định thời gian tác nghiệp cho một
Trang 13đơn vị sản phẩm và hao phí thời gian lao động cho từng bộ phận để tính toán cânđối dây truyền sản xuất.
Mục đích:
- Cung cấp tài liệu xây dựng định mứu, tiêu chuẩn thời gian tác nghiệp
- Nghiên cứu phương pháp làm việc tiên tiến;
- Phát hiện nguyên nhân không hoàn thành định mức và kiểm tra các định mức đãxây dựng
- Bấm giờ theo thời gian hiện: chọn loại đồng hồ dây hai kim;
- Bấm giờ chọn lọc: dùng đồng hồ một dây một kim
Trình tự bấm giờ
- Bước 1: chuẩn bị bấm giờ
+ xác định mục đích bấm giơ để chọn đối tượng quan sát thích hợp;
+ chọn đối tượng khảo sát thích hợp với mục tiêu trên+ xác định ranh giới giữa các bộ phận và bước công việc;
+ xác định số lần bấm giờ cần thiết cho mỗi bộ phận bước công việc
- Bước 2: tiến hành bấm giờ
- Bước 3: tổng hợp tài liệu thu được và tiến hành nghiên cứu
- Bước 4: kết luận
Ưu nhược điểm của phương pháp
- Ưu điểm: có độ chính xác cao về thời gian thực hiện công tác
- Nhược điểm: phụ thuộc vào mức độ chính xác của người công nhân khi thực hiệncông tác, phụ thuộc vào dụng cụ bấm giờ Không xem lại được công tác đã bấmgiờ được thực hiện như thế nào, có đúng kỹ thuật hay không
2) Lập định mức dự toán XDCT theo phương pháp chụp ảnh
a) Khái niệm
Trang 14Chụp ảnh thời gian làm việc là phương pháp quan sát trực tiếp quá trình thựchiện công việc của công nhân, chụp ảnh nghiên cứu tất cả các loại hao phí thờigian của công nhân và thiết bị trong một thời gian nhất định
- Các bước tiến hành
Bước 1: chuẩn bị khảo sátBước 2: tiến hành quan sát thu thập số liệuBước 3: tổng hợp tài liệu thu được và phân tích nghiên cứuBước 4: kết luận
- Ưu, nhược điểm
+ Ưu điểm: ghi chép đầy đủ, tỉ mỉ toàn bộ hoạt động của công nhân cũngnhư hao phí thời gian trong ca, tài liệu thu được phong phú, giúp pháthiện chính xác thời gian lãng phí tìm ra nguyên nhân gây lãng phí thờigian, xác định được tình hình tổ chức và phục vụ nơi làm việc từ đó cóhình thức tổ chức và phục vụ hợp lý
+ Nhược điểm: tốn nhiều thời gian, một ciing nhân phải có một cán bộđịnh mức theo dõi suốt cả ca làm việc
Chụp ảnh nhóm cả ngày làm việc:
- Chụp ảnh nhóm ngày làm việc là phương pháp nghiên cứu tình hình sử dụng thờigian làm việc của một nhóm công nhân trong suốt ca làm việc
- Các bước:
Bước 1: chuẩn bị khảo satBước 2: tiến hành quan sát thu thập số liệuBước 3: tổng hợp tài liệu thu được và tiến hành nghiên cứuBước 4: kết luận
- Ưu, nhược điểm
Trang 15+ Ưu điểm: cùng một lúc người quan sát có thể theo dõi được nhiều côngnhân, việc ghe chép phân tích đơn giản
+ Nhược điểm: không xác định được cụ thể nguyên nhân gây lãng phínên có khí khăn khi tìm biện pháp loại trừ
3) Lập định mức dự toán cho công tác xây dựng chưa có định mức
- Bước 1: lập danh mục công tác xây dựng hoặc kết cấu
Lập danh mục công tác xây dựng hoặc kết cấu mới cảu công trình chưa cótrong định mức xây dựng được công bố Mỗi danh mục công tác xây dựng hoặckết cấu mới phải thể hiện rõ đơn vijtinhs khối lượng và yêu cầu kỹ thuật, điềukiện, biện pháp thi công chủ yếu của công tác hoặc kết cấu
- Bước 2: xác định thành phần công việc
Thành phần công việc phải nêu rõ các bước thực hiện của từng công đoạntheo thiết kế tổ chức dây truyền kinh nghiệm thi công từ khi bắt đầu đến khi hoànthành, phù hợp với điều kiện, biện pháp thi công và phạm vi thực hiện công táchoặc kết cấu
- Bước 3: tính toán xác định hao phí VL, NC, MTC
Tính theo 1 trong 3 phương pháp:
+ Phương pháp 1: tính toán theo các thông số kỹ thuận trong dây truyềncông nghệ
+ Phương pháp 2: tính toán theo số liệu thống kê- phân tích+ Phương pháp 3: tính toán theo khảo sát thực tế
- Bước 4: lập các định mức trên cơ sở tổng hợp các khoản mục hao phí về vật liệu,nhân công và máy thi công
Mỗi tiết định mức gồm 2 phần: thành phần công việc và bảng định mức
Ưu, nhược điểm
- Ưu điểm: chính xác và đầy đủ
- Nhược điểm: mất nhiều thời gian, công sức
4) Lập định mức dự toán XDCT bằng cách vận dụng có điều chỉnh các định mức đã
công bốKhi vận dụng định mức xây dựng đã công bố, nhưng do điều kiện thi cônghoặc yêu cầu kỹ thuật của công trình hoặc cả ba yếu tố này có một thông số chưaphù hợp với quy định trong định mức xây dựng được công bố thì điều chỉnh cácthành phần hao phí VL, NC, MTC có liên quan cho phù hợp với công trình
Cơ sở điều chỉnh
Trang 16Dựa vào điều kiện, biện pháp thi công, yêu cầu kỹ thuật và tiến độ thi côngcủa công trình.
Phương pháp điều chỉnh:
Tiến hành điều chỉnh về: chi phí vật liệu, chi phí nhân công và máy thi công
- Điều chỉnh hao phí vật liệu
Căn cứ quy định, tiêu chuẩn của thiết kế của công trình để tính toán hiệuchỉnh hao phí vật liệu
Đối với biện pháp thi công thì hiệu chỉnh các thành phần trong định mứccông bố theo cách tính toán hao phí từ biện pháp thiết kế biện pháp thi công hoặctheo kinh nghiệm của chuyên gia và các tổ chức chuyên môn;
- Điều chỉnh hao phí nhân công:
Tăng, giảm thành phần nhân công trong định mức công bố và tính toán haophí theo điều kiện tổ chức thi công hoặc theo kinh nghiệm của chuyên gia và các
tổ chức chuyên môn;
- Điều chỉnh hao phí máy thi công:
Trong trường hợp thay đổi do điều kiện thi công (địa hình khó, dễ, tiến độnhanh, chậm) thì tính toán điều chỉnh chi phí tăng, giảm trị số định mức theo điềukiện tổ chức thi công hoặc theo kinh nghiệm của chuyên gia, các tổ chức chuyênmôn
Trường hợp thay đổi do tăng hoặc giảm công suất máy thi công thì điềuchỉnh theo nguyên tắc: công suất tăng thì giảm trị số định mức và ngược lại
Ưu, nhược điểm
- Ưu điểm: đơn giản, nhanh, không tón nhiều công sức
- Nhược điểm: do căn cứ định mức cũ nên tính chính xac không đảm bảo
5) Lập định mức bằng cách áp dụng định mức dự toán công tác xây dựng đã có
Đối với công tác xây dựng, lắp đặt cảu công trình có yêu cầu kỹ thuật, điềukiện thi công, biện pháp thi công tương tự yêu cầu kỹ thuật, điều kiện thi công,biện pháp thi công cảu định mức dự toán đã có thì áp dụng định mức đã có
1.2.3. Lựa chọn phương pháp lập
Trong phạm vi đồ án định mức và đơn giá, lựa chọn phương pháp Lập định
mức dự toán XDCT bằng cách vận dụng có điều chỉnh các định mức đã công bố
để xây dựng định mức cho các công tác
CHƯƠNG 2: ĐƠN GIÁ VÀ XÁC ĐỊNH ĐƠN GIÁ TRONG XÂY DỰNG
Trang 172.1 Tổng quan về đơn giá xây dựng công trình
2.1.1 Khái niệm, nội dung của đơn giá xây dựng công trình
1) Khái niệm, yêu cầu của đơn giá xây dựng công trình
a Khái niệm
Hệ thống giá xây dựng công trình bao gồm: đơn giá xây dựng chi tiết của công trìnhvà giá xây dựng tổng hợp Giá xây dựng công trình được dùng để xác định, điều chỉnhchi phí xây dựng trong tổng mức đầu tư, dự toán xây dựng công trình
- Đơn giá xây dựng chi tiết của công trình là chỉ tiêu kinh tế- kỹ thuật tổng hợp, baogồm toàn bộ chi phí trực tiếp cần thiết về vật liệu, nhân công và máy thi công để hoànthành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng
- Giá xây dựng tổng hợp là chỉ tiêu kinh tế -kỹ thuật bao gồm toàn bộ chi phí cầnthiết để hoàn thành một nhóm loại công tác xây dựng , một đơn vị kết cấu, bộ phận củacông trình
b Yêu cầu của đơn giá xây dựng công trình
Giá xây dựng công trình phải thể hiện đầy đủ đặc điểm công trình, vị trí thi công,yêu cầu kỹ thuật điều kiện thi công, biện pháo thi công, chế độ chính sách và mặt bằnggiá cả thị trường tại thời điểm thi công xây dựng công trình
- Đơn giá xây dựng công trình được xác định trên cơ sở giá thị trường hoặc mức haophí cần thiết về vật liệu, nhân công, máy thi công để hoàn thành một đơn vị khối lượngcông tác xây dựng và các yếu tố chi phí có liên quan cụ thể đến công trình như sau: + Giá vật liệu xây dựng được xác định phù hợp với tiêu chuẩn, chủng loại và chấtlượng vật liệu sử dụng cho công trình xây dựng cụ thể
+ Giá nhân công xây dựng được xác định trên cơ sở tính đúng, tính đủ tiền lươngnhân công và phù hợp với mặt bằng thị trường lao động phổ biến của từng khu vực,tính theo từng ngành nghề cần sử dụng
+ Giá ca máy và thiết bị thi công được xác định theo công trình cụ thể và theophương pháp do Bộ Xây dựng hướng dẫn hoặc thoe mặt bằng thị trường giá ca máyphổ biến
Trang 18- Đối với những công trình xây dựng có yêu cầu sử dụng lao động nước ngoài, vật
tư, vật liệu nhập khẩu, thiết bị thi công nhập khẩu và các yêu cầu đặc thù khác thì đơngiá xây dựng được xác định bổ sung các chi phí theo điều kiện thực tế và đặc thù củacông trình
2) Nguyên tắc lập đơn giá xây dựng công trình
Đơn giá xây dựng công trình được lập phải đảm bảo 3 nguyên tắc sau:
- Bảo đảm tính chất bình quân khi xác định các chi phí cần thiết để hoàn thành mộtđơn vị khối lượng công tác riêng biệt (Hoặc một đơn vị khối lượng công tác xây lắptổng hợp) Trong phạm vi một khu vực xây dựng (đối với loại đơn giá của tỉnh, thànhphố) hay phạm vi một công trình (đối với đơn giá công trình)
- Bảo đảm tính đúng, tính đủ các yếu tố chi phí sản xuất cần thiết trên cơ sở chấphành đúng các chế độ chính sách, tiêu chuẩn, định mức, quy trình, quy phạm, kĩ thuật,giá cả của Nhà nước quy định và phù hợp với điều kiện thực tế khách quan, chủ quan(chủ quan không khắc phục được) trong khi xây dựng công trình
- Bảo đảm thuận lợi cho việc xác định dự toán và tổng dự toán xây dựng công trìnhvà phục vụ tốt cho công tác quản lý kinh tế trong xây dựng
3) Nội dung của đơn giá xây dựng công trình
a Nội dung đơn giá xây dựng chi tiết
Nội dung các chi phí trong đơn giá chi tiết là bao gồm toàn bộ những chi phí trực tiếp (những chi phí có liên quan trực tiếp để tạo nên thực thể công trình)
Những chi phí trực tiếp bao gồm:
- Chi phí vật liệu là chi phí các loại vật liệu chính, vật liệu phụ,các cấu kiện, bánthành phẩm (các vật liệu rời lẻ), vật liệu luân chuyển, phụ tùng thay thế cần thiết đểhoàn thành môht đơn vị khối lượng công tác xây dựng
- Chi phí nhân công là chi phí về tiền lương cơ bản, các khoản phụ cấp có tínhchất lương và các chi phí theo chế độ chính sách đã quy định đối với công nhântrực tiếp xây lắp ( kể cả công nhân làm công tác vận chuyển trong nội bộ côngtrường) mà có thể khoán trực tiếp cho người lao động để tính cho một ngày côngđịnh mức
Trang 19- Chi phí sử dụng máy thi công là chi phí sử dựng ca máy hoạt động tại hiệntrường để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác xây lắp.
b Nội dung đơn giá tổng hợp
Trường hợp đơn giá xây dựng công trfinh tổng hợp không đầy đủ thì nội dungchi phí như trường hợp đơn giá chi tiết nhưng được tính cho một đơn vị khối lượngcông tác xây lắp tổng hợp
Đối với đơn giá xây dựng công trình tổng hợp đầy đủ thì ngoài nội dung chi phí vậtliệu, nhân công, sử dụng máy còn phải tính cả chi phí chung và lãi, thuế theo quyđịnh
2.1.2 Phân loại đơn giá xây dựng công trình
1) Phân loại theo mức độ chi tiết hoặc tổng hợp của đơn giá:
- Đơn giá xây dựng chi tiết ( Đơn giá xây dựng công trình)
+ Đơn giá xây dựng chi tiết được tính cho các công tác xây dựng cụ thể củacông trình bao gồm những chi phí đẻ hoàn thành một đơn vị khối lượng công tácxây lắp riêng biệt (1m3 bê tông, 1m3 tường xây, 1m2 cửa…) hoặc một bộ phận kếtcấu xây lắp được xác định trên cơ sở định mức dự toán xây dựng công trình chi tiết
- Giá tổng xây dựng hợp (Đơn giá xây dựng tổng hợp)
+Giá xâu dựng tổng hợp là đơn giá trong đó gồm những chi phí trực tiếp , chiphí chung, lãi và thuế tính trêb đơn vị khối lượng công tác xây lắp tổng hợp hoặcmột kết cấu xây lắp hoàn chỉnh và được xác định trên cơ sở đơn giá xây dựng cơbản chi tiết hoặc định mức dự toán tổng hợp
2) Phân loại theo nội dung chi phí của đơn giá
Hệ thống giá xây dựng công trình gồm 4 loại sau:
- Đơn giá xây dựng chi tiết của công trình không đầy đủ (chỉ bao gồm các thànhphần chi phí vật kiệu, chi phí nhân công, chi phí máy và thiết bị thi công)
- Đơn giá xây dựng chi tiết của công trình đầy đủ (bao gồm các thành phần chiphí vật liệu, chi phí nhân công, chi phí máy và thiết bị thi công, chi phí chung vàthu nhập chịu thuế tính trước)
Trang 20-Giá xây dựng tổng hợp không đầy đủ (gồm chi phí vật lịeeu, chi phí nhân công,chi phí máy và thiết bị thi công)
- Giá xây dựng tổng hợp đầy đủ (gồm chi phí vật liệu, chi phí nhân công, chi phímáy và thiết bị thi công, chi phí chung và thu nhập chịu thuế tính trước)
3) Phân loại theo phạm vi sử dụng
Theo cách phân loại này đơn giá xây dựng công trình được chia thành ba loại:Đơn giá xây dựng công trình của tỉnh, thành phố: đơn giá xây dựng của công trìnhvà đơn giá xây dựng dự thầu
a Đơn giá xây dựng cơ bản của tỉnh, thành phố (bao gồm đơn giá tổng hợp và
đơn giá chi tiết) được xác định theo điều kiện thi công, điều kiện sản xuất và cungứng vật liệu xây dựng…bình quân chung của các công trình xây dựng trong cáccụm xây dựng chuẩn và các chế độ chính sách, các quy định của nhà nước về tiềnlương, giá cả…ở thời điểm xác định đơn giá
b Đơn giá xây dựng công trình (bao gồm đơn giá chi tiết và đơn giá tổng hợp)
được các định theo điều kiện thi công, điều kiện sản xuất và cung ứng vật liệu xâydựng… Cá chế độ chính sách quy định riêng đối với từng công trình Đơn giá này
do Ban đơn giá công trình xác định và được cơ quan có thẩm quyền xét duyệt banhành
c Đơn giá xây dựng dự thầu
Đơn giá xây dựng dự thầu là đơn giá xây dựng công trình được xác định theo từngcông trình căn cứ vào điều kiện biện pháp thi công cụ thề, các định mức kinh tế, kĩthuật, biện pháp tổ chức của từng nhà thầu và mức giá cả trên thị trường
2.2 Các phương pháp lập đơn giá xây dựng công trình
2.2.1 Cơ sở và trình tự lập
1) Cơ sở lập đơn giá xây dựng công trình
Đơn giá xây dựng công trình được xác định trên cơ sở các tài liệu sau
a Danh mục các công tác xây dựng của công trfinh cần lập đơn giá
b Định mức dự toán xây dựng theo danh mục cần lập đơn giá
Trang 21c Giá vật liệu (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng) đến hiện trường công trình
d Giá nhân công xây diwjng của công trình
e Giá ca máy và thiết bị thi công của công trình (hoặc giá thuê máy và thiết bịthi công)
2) Trình tự lập đơn giá xây dựng công trình
Trình tự xác định đơn giá xây dựng công trình phải thực hiện đầy đủ các bướcsau:
- Bước 1: Chuẩn bị đầy đủ các tài liệu làm căn cứ để xác định đơn giá xây dựngcông trình
- Bước 2: Tính toán bảng giá vật liệu bình quân đến hiện trường xây lắp
- Bước 3: Tính toán từng thành phần chi phí vật liệu, nhân công và sử dụng máythi công và các chi phí khác cho từng loại công tác xây lắp
- Bước 4: Tổng hợp các chi phí trong đơn giá\
Sau khi có kết quả tính toán giá: giá vật liệu bình quân tại hiện trường, chi phí vậtliệu, chi phí nhân công, chi phí sử dụng máy cho 1 đơn vị khối lượng công tác xâylắp sẽ tiến hành tổng hợp và trình bày vào bảng tổng hợp đơn giá xây dựng côngtrình
2.2.2 Các phương pháp lập
1) Phương pháp xác định khoản mục chi phí khi lập đơn giá xây dựng công trình: 2) Phương pháp lập đơn giá chi tiết xây dựng công trình không đầy đủ và đầy đủ
a Phương pháp lập đơn giá xây dựng chi tiết của công trình không đầy đủ
Nội dung đơn giá chi tiết xây dựng công trình không đầy đủ bao gồm toàn bộ nhữngchi phí trực tiếp (những chi phí có liên quan trực tiếp dđể tạo nên thực thể công trình) Xác định chi phí trực tiếp bao gồm các bước sau:
Bước 1: Xác định chi phí vật liệu
Trang 22Chi phí vậy liệu được xác định theo công thức
Vi – lượng vật liệu thứ i (i=1÷n) tính cho một đơn vị khối lượng công tác xây dựng
Gi – giá của một đơn vị vật liệu thứ i (i=1÷n) được xác định phải phù hợp với tiêuchuẩn kỹ thuật, chất lượng vật liệu được quy định, theo yêu cầu sử dụng vật liệu củacông trình và tính đến hiện trường công trình
Bước 2 Xác định chi phí nhân công (NC)
Chi phí nhân công được xác định theo công thức:
NC = N x GNC Trong đó: NC- chi phí nhân công để hoàn thành 1 đơn vị khối lượng công tác xây lắp
N – lượng hao phí lao động tính bằng ngày công trực tiếp sản xuất theo cấp bậc thợbình quân cho một đơn vị khối lượng công tác xây dựng
GNC – đơn giá nhân công của công nhân trực tiếp xây dựng được xác định theohướng dẫn của Bộ xây dựng và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
Bước 3 Xác định chi phí máy thi công (MTC)
Chi phí máy thi công được xác định bằng công thức:
Trang 23GiMTC – giá ca máy của loại máy, thiết bị thi công chính thứ i (i=1÷n) theo bảng giá
ca máy và thiết bị thi công của công trình hoặc giá thuê máy
KMTC – hệ số tính chi phí máy khác (nếu có) so với tổng chi phí máy, thiết bị thi côngchủ yếu xác định trong định mức dự toán xây dựng công trình
b Phương pháp lập đơn giá xây dựng chi tiết của công trình đầy đủ
Đơn giá xây dựng công trình đầy đủ bao gồm chi phí trực tiếp (chi phí vật liệu, chiphí nhân công, chi phí máy thi công), trực tiếp phí khác, chi phí chung và thu nhập chịuthuế tính trước
Xác định chi phí truqjc tiếp bao gồm các bước sau:
Bước 1 Xác định chi phí vật liệu (VL)
Mi× × +
1
3) Phương pháp lập giá tổng hợp xây dựng công trình không đầy đủ và đầy đủ
a Phương pháp lập giá tổng hợp xây dựng công trình không đầy đủ
Nội dung giá xây dựng tổng hợp không đầy đủ gồm các bước sau:
- Bước 1: Xác định danh mục nhóm loại công tác xây lắp, đơn vị kết cấu, bộ phậncủa công trình cần lập giá xây dựng tổng hợp, một số chỉ tiêu kỹ thuật chủ yếu, đơn vịtính và nội dung thành phần công việc phù hợp
- Bước 2 Tính khối lượng xây lắp (qi) của từng loại công tác xây dựng cấu thành giáxây dựng tổng hợp