file word huu co 12 thi THPTQG

Câu 28: Đề thi THPTQG 2016 Hỗn hợp X gồm một axit cacboxylic T hai chức, mạch hở, hai ancol đơn chức cùng dãy đồng đẳng và một este hai chức tạo bởi T và hai ancol đó.. Cô cạn Y thu được[r]

Trang 1

MÙA THI 2016- 2017

Nhận chuyển giao file word: Tư duy giải toán hữu cơ 12

- Các chuyên đề được xây dựng theo từng dạng bài với phương pháp giải nhanh gọn

- Bài tập trải nghiệm các mức độ: nhận biết, thông hiểu, vận dụng, vận dụng cao

- Lời giải chi tiết cho từng bài toán

- Hướng giải bài toán hỗn hợp este, lipit, muối của nitơ… đang làm mưa làm gió trong các đề thi

Liên hệ: https://www.facebook.com/chuanh.van

Sau đây là ví dụ về cách trình bày 1 chuyên đề

https://drive.google.com/file/d/0B5DXQkBc7kASTnlwNmFuT3hrbFE/view?usp

=sharing

Chuyên đề 1:

ESTE- LIPIT

A PHƯƠNG PHÁP GIẢI TOÁN

1 Phản ứng este hóa

R-COOH + HO-R’↔ RCOOR’+ H2O R(COOH)x + xR’OH↔ R(COOR’)x + xH2O yRCOOH + R’(OH)y ↔(RCOO)yR’ + yH2O Cần so sánh tỷ lệ mol để tính toán theo chất hết, lưu ý đến hiệu suất phản ứng

BÀI TẬP VẬN DỤNG

Câu 1: Hỗn hợp A gồm axit axetic và etanol, chia thành 3 phần bằng nhau

Phần 1: tác dụng với K dư được 3,36 lít khí H2

Phần 2: tác dụng với Na2CO3 được 1,12 lít khí

Phần 3: thêm vài giọt H2SO4 rồi tiến hành phản ứng được m gam este biết hiệu suất đạt 60% Giá trị của m là:

A 6,48g B 4,32 g C 3,98g D 5,28g

Hướng dẫn trả lời:

2 Xác định công thức phân tử của este

- Công thức chung:

(RCOO)xR’, R(COOR’)y, CnH2n+2-2a-2xO2x (x: là số nhóm chức)

- Các phản ứng đặc biệt:

HCOOR → 2Ag

Trang 2

CnH2nO2 + O2 → nCO2 + nH2O

CnH2n-2O2 → nCO2 + (n-1)H2O nCO2 –nH2O = neste

Có thể áp dụng bảo toàn oxi: nO (este) + 2nO2 = 2nCO2 + nH2O

BTKL: meste + mO2 = mCO2 + mH2O

- Phản ứng xà phòng hóa:

RCOOR’ + NaOH → RCOONa + R’OH

Chất rắn khi cô cạn sau phản ứng: RCOONa

NaOH du







meste + mkiềm = mchất rắn + mancol

- Xà phòng hóa đặc biệt:

este + kiềm → muối + anđehit

RCOOCH=CH2 + NaOH → RCOONa + CH3CH=O Tổng quát: RCOOCH=CH – R’ + NaOH → RCOONa + R’CH2CH=O

este + kiềm → 2 muối

RCOOC6H5 + NaOH → RCOONa + C6H5OH

C6H5OH + NaOH → C6H5ONa + H2O

→ RCOOC6H5 + 2 NaOH → RCOONa + C6H5ONa + H2O

Tổng quát: RCOOC6H4R’+ 2 NaOH → RCOONa + R’C6H4ONa + H2O

Câu 3: Thủy phân hoàn toàn 4,4g etyl axetat bằng 100 ml dung dịch NaOH 0,2M,

cô cạn dung dịch thu được số gam chất rắn là:

A 2,64 g B 1,64 g C 3,2 g D 1,32 g

Hướng dẫn trả lời

neste = 0,05 mol; nNaOH = 0,02 mol

CH3COOC2H5 + NaOH → CH3COONa + C2H5OH

0,05 0,02

mchất rắn = 0,02.(15 + 44 + 23) = 1,64g

Vậy chọn đáp án B

3 Este- Tính chất của muối, ancol sau phản ứng xà phòng hóa

Chúng ta xét dạng toán không cho sẵn số mol của ancol hoặc muối như phần trên nữa, mà tiến hành khai thác tính chất của ancol và muối sau xà phòng hóa:

a Khai thác tính chất của ancol

- Tác dụng với kim loại kiềm:

R(OH)x + xNa → R(ONa)x + x/2 H2

mancol + mNa = mchất rắn sau pư +

nNa = 2nH2

- Phản ứng cháy của ancol no, đơn chức:

CnH2n+1OH + 3n/2 O2 → nCO2 + (n+1)H2O

Trang 3

nH20 – nCO2 = nancol no

- Phản ứng ete hóa:

2ROH → ROR + H2O 2nete = 2nH2O = ∑nancol

mete + mH2O = ∑mancol

- Phản ứng oxi hóa:

R1CH2OH → R1CHO → 2Ag Lưu ý: CH3OH → HCHO 4Ag





 Xin xem kỹ các lưu ý phần oxi hóa ancol trang…

Nhận xét: Từ những dữ kiện này phải tìm được công thức ancol và số mol

b Khai thác tính chất của muối

- Bài cho khối lượng chất rắn sau cô cạn dng dịch:

NaOH du







- Phản ứng nung với vôi tôi xút:

RCOONa + NaOH CaO RH + Na2CO3

-Phản ứng đốt cháy muối no:

2CnH2n+1COONa + 3n O2 → (2n+1)CO2 + (2n+1)H2O + Na2CO3

Nhận xét: Từ những dữ kiện này phải tìm được công thức muối và số mol

Câu 14: Cho 8,8 gam este đơn chức X tác dụng với NaOH vừa đủ thu được 9,6

gam muối Y và m gam ancol Z Thực hiện phản ứng ete hóa toàn bộ m gam ancol

Z thu được 2,3 gam ete và 0,9 gam H2O CT của este X là:

A CH3COOCH3 B C2H5COOCH3 C CH3COOC2H5 D C2H5COOC2H5

4 Este- lipit- chất béo

- Chỉ số axit: là số mg KOH dùng để trung hòa axit tự do trong 1gam chất béo, tức

la xét theo phương trình (2) dưới đây

VD: Một loại chất béo có chỉ số axit bằng 7 nghĩa là:

1 gam chất béo → 7 (mg) KOH

m kg chất béo → 7m (g) KOH

- Chỉ số xà phòng hóa là số mg KOH cần dùng để phản ứng với 1gam chất béo theo 2 phương trình:

RCOOH + KOH → RCOOK + H2O (1)

Tính từ chỉ số axit

Trang 4

(RCOO)3C3H5 + 3KOH → 3RCOOK + C3H5(OH)3 (2)

Trong đó: nKOH (2) =∑nKOH – nKOH (1)

BTKL: mchất béo + mKOH = m xà phòng +mglyxerol + mnước

* Lưu ý: Nếu đề bài cho phản ứng với NaOH, Ca(OH)2… thì quy đổi thành KOH dựa trên cơ sở số mol OH

-

- Đốt cháy chất béo: CO 2 H O 2

HCHC

n

solien ket 1







Câu 21: Để trung hòa axit trong 20g chất béo cần 100ml KOH 0,3M Chỉ số axit

là:

A.60 B 80 C 84 D 75

mKOH = 0,3.100.56 = 1680 (mg)

1 gam chất béo → x (mg) KOH

20 gam chất béo → 1680 (g) KOH

Chỉ số axit = x= 1680: 20= 84

Vậy chọn đáp án C

Câu 22: Để trung hòa 8g một chất béo cần 15ml dung dịch NaOH 1M Chỉ số axit

là:

A 75 B 105 C 100 D 120

nNaOH = 0,015 (mol) = nKOH

mKOH = 0,015.56.1000 = 840(mg)

Chỉ số axit = x= 1680: 8= 105

Vậy chọn đáp án B

Câu 23: Xà phòng hóa 2g chất béo cần 100ml dung dịch KOH 0,1M Chỉ số xà

phòng của chất béo đó là:

A 280 B 200 C 260 D 300

mKOH = 0,1.0,1.56.1000 = 560 (mg)

Chỉ số xà phòng = x = 560: 2= 280

Vậy chọn đáp án A

Câu 24: Để xà phòng hóa 100g một chất béo có chỉ số axit bằng 7 cần 12,8g

NaOH Khối lượng xà phòng thu được là:

A 145,3g B 103,45g C 112,575g D 103,145g

Trang 5

1g chất béo 7 mg KOH

100g chất béo 0,7 g KOH

→ nKOH = nNaOH = 0,7 : 56 = 0,0125 mol

RCOOH + NaOH → RCOONa + H2O (1)

0,0125 0,0125

(RCOO)3C3H5 + 3NaOH → 3RCOONa + C3H5(OH)3 (2)

nNaOH (2) = (12,8: 40) – 0,0125 = 0,3075 mol → nglyxerol = 0,1025

BTKL: mchất béo + mKOH = m xà phòng +mglyxerol + mnước

→ 100 + 12,8 = mxà phòng + 0,0125.18 + 0,1025.92

→ mxà phòng = 103,145 (g)

Vậy chọn đáp án D

5 Bài toán hỗn hợp axit, ancol và este tạo bởi chúng

Axit + ancol → este + H2O

TH1: n axit = n ancol

2

ax

es es

it

te

H O te









TH2: n axit # n ancol

2

es

Cần lưu ý rằng sẽ giải ra số mol H2O âm

Câu 26: Đốt cháy hoàn toàn 2,76 gam hỗn hợp X gồm CxHyCOOH,

CxHyCOOCH3 , CH3OH thu được 2,688 lít CO2 (đktc) và 1,8 gam H2O Mặt khác, cho 2,76 g X phản ứng vừa đủ với 30ml dung dịch NaOH 1M, thu được 0,96 g

CH3OH Công thức của CxHyCOOH là

A C2H5COOH B CH3COOH C C2H3COOH D C3H5COOH

Trang 6

0,03 3

OO

OOCH

mol NaOH

mol

C H C









Bảo toàn Na: nNaOH = nmuối = 0,03 (= nancol)

Chứng tỏ hỗn hợp ban đầu tạo bởi axit và ancol có số mol bằng nhau Do vậy thực hiện quy đổi:

3

0,12 0,1 2

3

OOCH

H O

C H C

Ta có hệ:

Axit là C2H3COOH

Vậy chọn đáp án C

Câu 28: (Đề thi THPTQG 2016) Hỗn hợp X gồm một axit cacboxylic T (hai

chức, mạch hở), hai ancol đơn chức cùng dãy đồng đẳng và một este hai chức tạo bởi T và hai ancol đó Đốt cháy hoàn toàn a gam X, thu được 8,36 gam CO2 , Mặt khác đun nóng a gam X với 100 ml dung dịch NaOH 1M, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, thêm tiếp 20 ml dung dịch HCl 1M để trung hoà lượng NaOH dư, thu được dung dịch Y Cô cạn Y thu được m gam muối khan và 0,05 mol hỗn hợp hai ancol có phân tử khối trung bình nhỏ hơn 46 Giá trị của m là

A 5,36 B 5,92 C 6,53 D 7,09

nNaOH phản ứng = 0,1- 0,02 = 0,08

→ nR(COOH)2 = 0,04

Quy đổi bài toán như sau:

Trang 7

2 O

2 2

2 '

2 0,01mol NaOH 0,02 molHCl

' 2

CO :0,19 mol R(COOH)

R(COONa) 0,04 mol

0,04

R OH

NaOH du 0,05mol

NaCl : 0,02 mol











2 ancol có M < 46 nên thuộc no đơn chức → CnH2n+2O < 46 → n < 2

Nếu đặt công thức axit là CmH2m(COOH)2 thì bảo toàn C cho quá trình cháy: 0,04(m+2) + 0,05n = 0,19

TH1: m=0 → n= 2,2 (loại)

TH2: m =1 → n = 1,4 < 2 (chọn)

tức axit là CH2(COOH)2

mmuối = mCH2(COONa)2 + mNaCl = 0,04.148 + 0,02.58,5 = 7,09

Vậy chọn đáp án D

Định dạng
Số trang	7
Dung lượng	392,7 KB