Chuyên đề : hợp chất hữu cơ ôn thi THPTQG

C2H5COOH=HCOOH+2CH2 … Câu 1: Cho X là axit cacboxylic đơn chức mạch hở, trong phân tử có một liên kết đôi C=C, Y và Z là hai axit cacboxylic đều no, đơn chức, mạch hở đồng đẳng kế tiếp M

Chuyê n đê qui đổ i hợ p chấ t hữ u cợ vidêổ 1

CƠ SỞ:

CH4

C2H6= CH4+CH2

C3H8= CH4 + 2CH2

…

C2H4

C3H6=C2H4+CH2

C4H8=C2H4+2CH2

…

CH3OH

C2H5OH=CH3OH+CH2

C3H7OH=CH3OH+2CH2

…

HCOOH

CH3COOH=HCOOH+CH2

C2H5COOH=HCOOH+2CH2

…

Câu 1: Cho X là axit cacboxylic đơn chức mạch hở, trong phân tử có một liên kết đôi C=C, Y và Z là hai axit

cacboxylic đều no, đơn chức, mạch hở đồng đẳng kế tiếp (MY < MZ) Cho 23,02 gam hỗn hợp E gồm Y, Y và

Z tác dụng vừa đủ với 230 ml dung dịch NaOH 2M, thu được dung dịch F Cô cạn F, thu được chất rắn khan

G Đốt cháy hoàn toàn G bằng O2 dư, thu được Na2CO3, hỗn hợp T gồm khí và hơi Hấp thụ toàn bộ T vào

bình đựng nước vôi trong, sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn khối lượng bình tăng thêm 22,04 gam Khối

lượng Z trong 23,02 gam E gần nhất với giá trị nào sau đây?

A 2,5 gam

B 3,5 gam

C 17,0 gam

D 6,5 gam

Hướng dẫn giải chi tiết:

Tiến hành qui đổi:









)

(

) (

) (

2

2

c

CH

b HCOOH

a COOH CH

CH

Theo dữ kiện khối lượng ta có: 72a+46b+14c=23,02

Từ dữ kiện số mol phản ứng NaOH: a+b=0,46

Khối lượng tặng thêm chính là khối lượng CO2 + H2O

Các kiểu qui đổi:

VD:











) (

) (

)

(

3 3

3 3

c COOH CH

b OH CH

a COOCH CH

Ta thấy: CH3COOH+CH3OH- H20= CH3COOCH Chuyển nó thành:

CH3COOH: a+c CH3OH:b+c H2O:-c

VD:







) (

) (

3

7 3

b COOH CH

a OH H C

Chuyển theo gốc CH2

CH3OH: a HCOOH:b CH2: 2a+b





































c b a O H

c b a CO

CO Na O

c

CH

b HCOONa

a COONa CH

CH

2

2 2

1 2

3 :

23 , 0 3

:

23 , 0 2

1 2 23 , 0 :

)

(

) (

) (

2 2

3 2 2

2

2

Theo đó khối lượng CO2 + H2O =22,04= 44.( 3abc0,23)+18.( a b c

2

2 2

1 2

3



Theo đó ta có hệ phương trình:













































04 , 0

41 , 0

05 , 0

16 , 32 62 53

159

46 , 0

02 , 23 14 46

72

c b a

c b a

b

a

c b a

Tiến hành kĩ thuật ghép C ( rất quan trọng cho giải peptit, không xem thì sau này thì thấy peptit ráng chịu nha )

Chuyển đổi:





















) 04

,

0

(

04 , 0 37 , 0 ) 41 , 0 (

04 , 0 ) 05 , 0 (

2

2

CH

HCOOH

COOH CH

CH

=>









) 04 , 0 (

) 37 , 0 (

) 05 , 0 (

3

2

COOH CH

HCOOH

COOH CH

CH

Tìm Z thực chất là tìm m của CH3COOH=2,4 gam

Câu 2: Hỗn hợp X gồm 2 axit cacboxylic no, đơn chức, kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng Tiến hành phản

ứng este hóa hỗn hợp Y chứa các chất trong X và glixerol thu được hỗn hợp Z gồm các chất hữu cơ (không

còn chất nào trong Y) và nước Chưng cất toàn bộ lượng nước trong Z thì thu được 14,78 gam hỗn hợp T, đốt cháy toàn bộ T thu được 27,28 gam CO2 Nếu cho toàn bộ lượng T trên qua bình đựng Na dư thì thoát ra

1,008 lít H2 (đktc) Phần trăm khối lượng của axit có khối lượng phân tử lớn trong X là

A 33,87%

B 40,27%

C 58,50%

D 47,82%

Hướng dẫn giải chi tiết:

Chuyển đổi: X+ gilerol =Y(ESTE)















a

O H

c CH

b OH H C

a HCOOH

: :

: ) ( :

2 2

3 5 3

Giai thích: 3HCOOH + C3H5(OH)3 => (HCOO)3C3H5+ 3H20

Từ khối lượng T, ta có phương trình:

(46-18)a+92b+14c=14,78

Bảo toàn C ta có được: a+3b+c=0,62

Khi dùng phản ứng với H2 thì dùng bảo toàn gốc OH-

Lưu ý nOH -=2n H2

Do khi qui đổi thì ta đã gom luôn cả gốc ancol trong este nên phải hiệu ra => nOH -= 3b-a=2.0,045

3HCOOH + C3H5(OH)3 => (HCOO)3C3H5+ 3H20

Từ đây ta có hệ phương trình:











































23 , 0

08 , 0

15 , 0

09 , 0

3

78 , 14 14 92

28

62 , 0 3

c b a

a

b

c b a

c

b

a

A Chuyển đổi ghép C trở lại



















 15 , 0

:

07 , 0 08 , 0 2 23

,

0

:

08 , 0 : ) (

15 , 0 :

2

2

3 5

3

O

H

CH

OH

H

C

HCOOH

=>







08 , 0 :

07 , 0 : 5

2

3

COOH H

C

COOH CH

TẠI SAO CÓ CHỖ NÀY: ?????

23 , 0

15

,

0









by

ax

b

a

60 07 , 0 74 08 , 0

74 08 ,



Câu 3: Đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp X gồm anđehit malonic, anđehit acrylic và một este đơn chức

mạch hở cần 2128 ml O2(đktc) và thu được 2016 ml CO2(đktc) và 1,08 gam H2O Mặt khác, m gam X tác dụng vừa đủ với 150 ml dung dịch NaOH 0.1 M, thu được dung dịch Y (giả thiết chỉ xảy ra phản ứng xà phòng hóa) Cho Y tác dụng với AgNO3 trong NH3, khối lượng Ag tối đa thu được

A 4,32 gam

B 8,10 gam

C 7,56 gam

D 10,80 gam

Câu 4: X, Y là hai este đều no, đơn chức và MX < MY; Z là este no, hai chức (X, Y, Z đều mạch hở) Đốt cháy 23,46 gam hỗn hợp E chứa X, Y, Z cần dùng 0,885 mol O2 Mặt khác đun nóng 23,46 gam E với 360 ml dung dịch NaOH 1M (vừa đủ), thu được hỗn hợp chứa 2 ancol có cùng số nguyên tử cacbon và hỗn hợp gồm 2 muối của 2 axit cacboxylic đồng đẳng kế tiếp Phần trăm khối lượng của Y có trong hỗn hợp E là

A 11,25%

B 15,00%

C 12,24%

D 10,86%

Câu 5: X, Y là hai axit cacboxylic đều đơn chức, hơn kém nhau một nguyên tử cacbon; Z là ancol no, hai chức;

T là este được tạo bởi X, Y, Z (X,Y,Z,T đều mạch hở) Đốt cháy 46,52 gam hỗn hợp E chứa X, Y, Z, T cần dùng 2,61 mol O2, thu được 34,56gam nước Hidro hóa hoàn toàn 46,52 gam E cần dùng 0,25 mol H2 (xúc tác Ni, t0) thu được hỗn hợp F Đun nóng toàn bộ F cần dùng 400 ml dung dịch NaOH 1M, cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 41,9 gam muối Phần trăm khối lượng của T có trong hỗn hợp E là

A 42,99%

B 52,23%

C 55,33%

D 51,59%

Câu 6: X là este đơn chức, không no chứa một liên đôi C=C; Y là este no, hai chức (X, Y đều mạch hở) Đốt cháy hoàn toàn 11,58 gam hỗn hợp E chứa X, Y cần dùng 0,48 mol O2 Mặt khác đun nóng 11,58 gam E cần dùng 165

ml dung dịch NaOH 1M, thu được một ancol duy nhất và hỗn hợp chứa a gam muối A và b gam muối B (MA < MB) Tỉ lệ gần nhất của a : b là

A 1,6

B 0,6

C 0,7

D 1,5

Câu 7:

Câu 1 Câu 2 Câu 3 Câu 4 Câu 5 Câu 6 Câu 7 Câu 8 Câu 9 Câu 10

HẾT

Trong quá trình biên soạn chắc chắn không tránh khỏi sai sót, kính mong các bạn góp ý để các đề sau hoàn

thiện hơn Xin chân thành cảm ơn!